شجره: تفاوت میان نسخه‌ها

==[[پیامبر]] و [[شجره ملعونه]]==

#{{متن قرآن|إِنَّهَا شَجَرَةٌ تَخْرُجُ فِي أَصْلِ الْجَحِيمِ}}<ref>«بی‌گمان آن درختی است که در ژرفای  دوزخ می‌بالد» سوره صافات، آیه ۶۴.</ref>

#{{متن قرآن|إِنَّ شَجَرَتَ الزَّقُّومِ}}<ref>«بی‌گمان درخت زقّوم،» سوره دخان، آیه ۴۳.</ref>

#{{متن قرآن|فَدَلَّاهُمَا بِغُرُورٍ فَلَمَّا ذَاقَا الشَّجَرَةَ بَدَتْ لَهُمَا سَوْآتُهُمَا وَطَفِقَا يَخْصِفَانِ عَلَيْهِمَا مِنْ وَرَقِ الْجَنَّةِ وَنَادَاهُمَا رَبُّهُمَا أَلَمْ أَنْهَكُمَا عَنْ تِلْكُمَا الشَّجَرَةِ وَأَقُلْ لَكُمَا إِنَّ الشَّيْطَانَ لَكُمَا عَدُوٌّ مُبِينٌ}}<ref>«پس آنان را با فریب فرو لغزاند؛ و چون از آن درخت چشیدند شرمگاه‌هایشان بر آنان نمودار گشت و به چسباندن از برگ‌های بهشت بر آنها آغازیدند و پروردگارشان به آن دو ندا داد: آیا شما را از این درخت باز نداشته و به شما نگفته بودم که به راستی شیطان، شما را دشمنی» سوره اعراف، آیه ۲۲.</ref>

#{{متن قرآن|وَمَا جَعَلْنَا الرُّؤْيَا الَّتِي أَرَيْنَاكَ إِلَّا فِتْنَةً لِلنَّاسِ وَالشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ وَنُخَوِّفُهُمْ فَمَا يَزِيدُهُمْ إِلَّا طُغْيَانًا كَبِيرًا}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که با تو گفتیم: پروردگارت به مردم چیرگی دارد و خوابی که ما به تو نمایاندیم و درخت لعنت شده در قرآن را جز برای آزمون مردم قرار ندادیم و آنان را بیم می‌دهیم اما جز سرکشی بزرگ، به آنان نمی‌افزاید» سوره اسراء، آیه ۶۰.</ref>

==نکات==

[[آیه]] اخیر اشاره به رؤیای [[پیامبر]] و [[شجره ملعونه]] دارد؛ زیرا در آن به این شجره‌ای اشاره می‌کند که [[وسیله]] [[آزمایش]] [[مردم]] شده است: یاد کن هنگامی را که به تو گفتیم: «به [[راستی]] پروردگارت بر [[مردم]] احاطه دارد». و آن رؤیایی را که به تو نمایاندیم، و [نیز] آن درخت [[لعنت]] شده در [[قرآن]] را جز برای [[آزمایش]] [[مردم]] قرار ندادیم و ما آنان را [[بیم]] می‌دهیم، ولی جز بر [[طغیان]] بیشتر آنها نمی‌افزاید، و رؤیاهایی که در [[آیه]]: {{متن قرآن|إِذْ يُرِيكَهُمُ اللَّهُ فِي مَنَامِكَ قَلِيلًا وَلَوْ أَرَاكَهُمْ كَثِيرًا لَفَشِلْتُمْ}}<ref>«(یاد کن) آنگاه را که خداوند آنان را به تو در خوابت «اندک» نشان داد و اگر آنان را «بسیار» نشان داده بود سست می‌شدید  و در کار (جنگ) اختلاف می‌یافتید ولی خداوند (شما را) در امان داشت که او به اندیشه‌ها داناست» سوره انفال، آیه ۴۳.</ref> و [[آیه]] {{متن قرآن|لَقَدْ صَدَقَ اللَّهُ رَسُولَهُ الرُّؤْيَا بِالْحَقِّ لَتَدْخُلُنَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ}}<ref>«خداوند، به حق رؤیای پیامبرش را راست گردانیده است؛  شما اگر خداوند بخواهد با ایمنی، در حالی که سرهای خود را تراشیده و موها را کوتاه کرده‌اید، بی‌آنکه بهراسید به مسجد الحرام وارد می‌شوید بنابراین او چیزی را می‌دانست که شما نمی‌دانید، از این رو پیش از آن پ» سوره فتح، آیه ۲۷.</ref> آمده هیچ‌یک با رؤیای در [[آیه]] مورد بحث [[تطبیق]] نمی‌کند، چون اولا [[آیه]] مورد بحث در [[مکه]] نازل شده و مربوط به [[قبل از هجرت]] است، و آن دو [[آیه]] مربوط به حوادث بعد از [[هجرت]] هستند، ثانیا در خواب‌های [[مدنی]] جنبه منفی ندارد و این [[آیه]] دارد. اما کلید روشن شدن آن خود [[قرآن]] است، زیرا اگر به [[آیات]] دیگر مراجعه کنیم روشن می‌شود که [[شجره ملعونه]]، همان [[شجره ممنوعه]] می‌باشد که [[وسیله]] [[امتحان]] [[آدم]] هم شد. اما جمعی از [[مفسران شیعه]] و [[اهل سنت]] [[نقل]] کرده‌اند که: این [[آیه]] اشاره به داستانی دارد که [[پیامبر]] در [[خواب]] دید میمون‌هایی از [[منبر]] او بالا و پایین می‌روند، بسیار از این مسأله [[غمگین]] شد، آن چنان که بعد از آن کمتر می‌خندید - این میمون‌ها را به [[بنی امیه]] [[تفسیر]] کرده‌اند که یکی بعد از دیگری بر جای [[پیامبر]] نشستند در حالی که از یکدیگر [[تقلید]] می‌کردند و افرادی فاقد [[شخصیت]] بودند و [[حکومت اسلامی]] و [[خلافت]] [[رسول الله]] را به [[فساد]] کشیدند. اما [[شجره ملعونه]] - در [[قرآن]] که مصداق آن [[بنی امیه]] در برخی [[روایات]] آمده، ممکن است در اصل صورت کلی و معنای سمبلیک داشته باشد و موضوع آن اشاره به داستان رمزی [[شجره ممنوعه]] باشد یعنی آن درختی که [[وسیله]] بیرون بردن [[آدم]] از [[بهشت]] شد و در [[قرآن]] ذکر شده است: {{متن قرآن|وَالشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ}}<ref> سوره اسراء، آیه ۶۰.</ref> و [[پیامبر]] دل‌نگران تکرار آن در [[امت]] محمدی بلکه [[جامعه انسانی]] است: {{متن قرآن|وَنُخَوِّفُهُمْ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که با تو گفتیم: پروردگارت به مردم چیرگی دارد و خوابی که ما به تو نمایاندیم و درخت لعنت شده در قرآن را جز برای آزمون مردم قرار ندادیم و آنان را بیم می‌دهیم اما جز سرکشی بزرگ، به آنان نمی‌افزاید» سوره اسراء، آیه ۶۰.</ref>. اما در تحقق [[عینی]] و مصداق خارجی صورت‌های مختلفی داشته باشد و شامل هر گروه [[منافق]] و خبیث و مطرود درگاه [[خدا]]، مخصوصا گروه‌هایی همانند [[حاکمان]] [[مستبد]] ([[بنی امیه]] و [[یهودیان]] سنگدل) و لجوج و همه کسانی که در خط آنها گام بر می‌دارند، باشد، و شجره [[زقوم]] در [[قیامت]] تجسمی از وجود این [[شجره خبیثه]] در [[جهان]] دیگر است، و همه اینها مایه [[آزمایش]] و [[امتحان]] [[مؤمنان راستین]] در این [[جهان]] هستند<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۷۶۱.</ref>.