غبطه در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'کف' به 'کف'
جز (جایگزینی متن - 'سعیدیان‌فر، محمد جعفر و ایازی، سید محمد علی، [[فرهنگ‌نامه' به 'سعیدیان‌فر و ایازی، [[فرهنگ‌نامه')
جز (جایگزینی متن - 'کف' به 'کف')
خط ۳۰: خط ۳۰:
#در این جمله بعدی که با همین کلمات بیان شده، نیز خطاب به [[پیامبر]] می‌شود و از [[غبطه]] خوردن او برحذر می‌دارد، که: “و زنهار به سوی آن‌چه اصنافی از ایشان را از آن برخوردار کردیم [و فقط] [[زیور]] [[زندگی]] دنیاست تا ایشان را در آن بیازماییم، دیدگان خود مدوز، و [بدان که] روزیِ [[پروردگار]] تو بهتر و پایدارتر است”؛
#در این جمله بعدی که با همین کلمات بیان شده، نیز خطاب به [[پیامبر]] می‌شود و از [[غبطه]] خوردن او برحذر می‌دارد، که: “و زنهار به سوی آن‌چه اصنافی از ایشان را از آن برخوردار کردیم [و فقط] [[زیور]] [[زندگی]] دنیاست تا ایشان را در آن بیازماییم، دیدگان خود مدوز، و [بدان که] روزیِ [[پروردگار]] تو بهتر و پایدارتر است”؛
#تعبیر دیگر: {{متن قرآن|لَا يَغُرَّنَّكَ}} خطاب به [[پیغمبر]] است، هر چند برخی گفته‌اند، با این بیان مراد دیگرانند<ref>ترجمه المیزان، ج۴، ص۳۹۷.</ref>. در حالی که می‌تواند نوعی هشدار به خود [[پیامبر]] و نوعی [[پیشگیری]] از [[خطا]] باشد، چنان‌که در [[آیات]] پیشین چنین بود. هر چند [[تذکر]] و تنبه شخص آن [[حضرت]]، درسی به دیگران هم خواهد بود. و باز گفته‌اند: یعنی ای [[انسان]] مغرورت نکند، {{متن قرآن|تَقَلُّبُ الَّذِينَ كَفَرُوا}} - [[تصرف]] و [[سیر]] و گشت [[کافران]]، {{متن قرآن|فِي الْبِلَادِ}} در [[شهرها]] سالم و سودمند و بی‌آنکه بر جرائم خود [[مؤاخذه]] شوند، زیرا [[خدا]] می‌داند که این امر قابل [[غبطه]] و [[حسرت]] بردن نیست؛ زیرا [[سرنوشت]] و [[جایگاه]] [[ابدی]] این [[کفار]] [[آتش]] است، به واسطه کفری که دارند، هیچ امری که سرانجامش و پایانش [[دوزخ]] باشد خیر نخواهد بود. {{متن قرآن|مَتَاعٌ قَلِيلٌ}} [[سفر]] و [[تجارت]] و سودشان اندک و برای مدتی کوتاه است. {{متن قرآن|ثُمَّ مَأْوَاهُمْ}} و سپس سرنوشتشان {{متن قرآن|جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمِهَادُ}} [[دوزخ]] است و بد جایگاهی است؛
#تعبیر دیگر: {{متن قرآن|لَا يَغُرَّنَّكَ}} خطاب به [[پیغمبر]] است، هر چند برخی گفته‌اند، با این بیان مراد دیگرانند<ref>ترجمه المیزان، ج۴، ص۳۹۷.</ref>. در حالی که می‌تواند نوعی هشدار به خود [[پیامبر]] و نوعی [[پیشگیری]] از [[خطا]] باشد، چنان‌که در [[آیات]] پیشین چنین بود. هر چند [[تذکر]] و تنبه شخص آن [[حضرت]]، درسی به دیگران هم خواهد بود. و باز گفته‌اند: یعنی ای [[انسان]] مغرورت نکند، {{متن قرآن|تَقَلُّبُ الَّذِينَ كَفَرُوا}} - [[تصرف]] و [[سیر]] و گشت [[کافران]]، {{متن قرآن|فِي الْبِلَادِ}} در [[شهرها]] سالم و سودمند و بی‌آنکه بر جرائم خود [[مؤاخذه]] شوند، زیرا [[خدا]] می‌داند که این امر قابل [[غبطه]] و [[حسرت]] بردن نیست؛ زیرا [[سرنوشت]] و [[جایگاه]] [[ابدی]] این [[کفار]] [[آتش]] است، به واسطه کفری که دارند، هیچ امری که سرانجامش و پایانش [[دوزخ]] باشد خیر نخواهد بود. {{متن قرآن|مَتَاعٌ قَلِيلٌ}} [[سفر]] و [[تجارت]] و سودشان اندک و برای مدتی کوتاه است. {{متن قرآن|ثُمَّ مَأْوَاهُمْ}} و سپس سرنوشتشان {{متن قرآن|جَهَنَّمُ وَبِئْسَ الْمِهَادُ}} [[دوزخ]] است و بد جایگاهی است؛
#جمله: {{متن قرآن|وَالرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ فِي أُخْرَاكُمْ}} مقابل اولی است، و صدا زدن [[رسول]] [[مسلمانان]] را، آن هم از آخر آنها می‌فهماند که [[لشکر]] از پیرامون آن جناب متفرق شده بودند، و بدون اینکه توجه به این سو و آن سو کنند، چه اول و چه آخر جمعیتشان راه فرار را پیش گرفته بودند و می‌رفتند و [[رسول]] از پشت سر صداشان می‌زده، ولی آنان [[رسول خدا]]{{صل}} را در بین [[مشرکین]] رها کرده، از [[ترس]] کشته شدن راه بیابان را پیش گرفته بودند. جمله: {{متن قرآن|فَأَثَابَكُمْ غَمًّا بِغَمٍّ لِكَيْلَا تَحْزَنُوا عَلَى مَا فَاتَكُمْ}} ناظر به این نکته است که کمبود و دادن [[غم]] در [[زندگی]] نوعی ایجاد [[بیداری]] و هشدار برای غبطه‌های بی‌جا است. لذا می‌گوید: یاد کنید هنگامی را که در حال [[گریز]] از کوه بالا می‌رفتید و به هیچ کس توجه نمی‌کردید و [[پیامبر]]، شما را از پشت سرتان فرا می‌خواند. پس [[خداوند]] به سزای [این بی‌انضباطی] غمی بر غمتان [افزود]، تا سرانجام بر آن‌چه از [[کف]] داده‌اید و برای آن‌چه به شما رسیده است [[اندوهگین]] نشوید، و [[خداوند]] از آن‌چه می‌کنید [[آگاه]] است. یعنی [[خدای تعالی]] به تلافی و [[پاداش]] غمی که داشتید (که چرا غنیمت‌ها از دستمان رفت‌؟ و چرا این همه کشته دادیم)؟ غمی دیگر به شما داد و آن [[اندوه]] از این بود که چرا به [[مال]] [[دنیا]] [[طمع]] بستیم‌؟ و [[رسول]] را [[یاری]] نکردیم‌؟ این [[اندوه]] را به شما داد تا از آن [[اندوه]] منصرف شوید؛
#جمله: {{متن قرآن|وَالرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ فِي أُخْرَاكُمْ}} مقابل اولی است، و صدا زدن [[رسول]] [[مسلمانان]] را، آن هم از آخر آنها می‌فهماند که [[لشکر]] از پیرامون آن جناب متفرق شده بودند، و بدون اینکه توجه به این سو و آن سو کنند، چه اول و چه آخر جمعیتشان راه فرار را پیش گرفته بودند و می‌رفتند و [[رسول]] از پشت سر صداشان می‌زده، ولی آنان [[رسول خدا]]{{صل}} را در بین [[مشرکین]] رها کرده، از [[ترس]] کشته شدن راه بیابان را پیش گرفته بودند. جمله: {{متن قرآن|فَأَثَابَكُمْ غَمًّا بِغَمٍّ لِكَيْلَا تَحْزَنُوا عَلَى مَا فَاتَكُمْ}} ناظر به این نکته است که کمبود و دادن [[غم]] در [[زندگی]] نوعی ایجاد [[بیداری]] و هشدار برای غبطه‌های بی‌جا است. لذا می‌گوید: یاد کنید هنگامی را که در حال [[گریز]] از کوه بالا می‌رفتید و به هیچ کس توجه نمی‌کردید و [[پیامبر]]، شما را از پشت سرتان فرا می‌خواند. پس [[خداوند]] به سزای [این بی‌انضباطی] غمی بر غمتان [افزود]، تا سرانجام بر آن‌چه از کف داده‌اید و برای آن‌چه به شما رسیده است [[اندوهگین]] نشوید، و [[خداوند]] از آن‌چه می‌کنید [[آگاه]] است. یعنی [[خدای تعالی]] به تلافی و [[پاداش]] غمی که داشتید (که چرا غنیمت‌ها از دستمان رفت‌؟ و چرا این همه کشته دادیم)؟ غمی دیگر به شما داد و آن [[اندوه]] از این بود که چرا به [[مال]] [[دنیا]] [[طمع]] بستیم‌؟ و [[رسول]] را [[یاری]] نکردیم‌؟ این [[اندوه]] را به شما داد تا از آن [[اندوه]] منصرف شوید؛
#این [[آیه]] یکی از نکات مهم برای [[تربیت نفس]] را در برابر [[حب]] به [[دنیا]] نشان می‌دهد: {{متن قرآن|لِكَيْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ}} تا بر آن‌چه از دست شما رفته [[اندوهگین]] نشوید و به [سبب] آن‌چه به شما داده است، [[شادمانی]] نکنید<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۳۳۱.</ref>.
#این [[آیه]] یکی از نکات مهم برای [[تربیت نفس]] را در برابر [[حب]] به [[دنیا]] نشان می‌دهد: {{متن قرآن|لِكَيْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ}} تا بر آن‌چه از دست شما رفته [[اندوهگین]] نشوید و به [سبب] آن‌چه به شما داده است، [[شادمانی]] نکنید<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۳۳۱.</ref>.


۲۲۴٬۸۳۱

ویرایش