|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{ویرایش غیرنهایی}}
| |
| {{امامت}}
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;"> [[ابو قدامه انصاری در تاریخ اسلامی]] | [[ابو قدامه انصاری در تراجم و رجال]]</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
|
| |
|
| ==مقدمه==
| |
| *اسم او، [[حارث]] و به قولی [[نعمان]] یا [[عمرو]] است. او [[فرزند]] [[ربعی بن بلدمة انصاری]] و مشهور به کنیهاش [[ابو قتاده]] بود. او از [[قبیله خزرج]] و مادرش کبشه دختر [[مطهر بن حرام]] نام داشت. [[ابو قتاده]] در زمره [[اصحاب رسول خدا]]{{صل}} و از شجاعان و دلاوران کمنظیر و افاضل [[یاران]] آن [[حضرت]] به شمار میآید که به "فارس [[رسول الله]]{{صل}}" (یعنی یکه سوار [[پیامبر]]) معروف بود.
| |
| *مؤرخان معتقدند: [[ابو قتاده]] در تمامی [[غزوهها]] و [[جنگهای صدر اسلام]] همراه [[پیامبر خدا]]{{صل}} بوده است، منتها درباره حضور وی در [[بدر]] بر یک نظر واحد نیستند، لذا برخی او را از [[بدریون]] میدانند و جمعی بر این عقیدهاند که او در [[جنگ احد]] به بعد حضور داشته است<ref>ر.ک: الاصابه، ج۷، ص۳۲۷؛ اسد الغابه، ج۵، ص۲۷۴ و تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۵۹-۱۶۱.</ref>.<ref>[[سید اصغر ناظمزاده|ناظمزاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۱۱۹-۱۲۰.</ref>
| |
|
| |
| ===[[ابو قتاده]] [[یار]] همیشگی [[علی]]{{ع}} ===
| |
| *[[ابو قتاده]] از [[یاران]] [[مخلص]] و با وفای [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به شمار میآید، او در تمامی جنگهای زمان [[خلافت]] آن [[حضرت]] حضور داشته و در [[جمل]] و [[صفین]] و [[نهروان]] ملازم رکاب [[امام]]{{ع}} بود<ref>اسد الغابه، ج۵، ص۲۷۵؛ الاصابه، ج۷، ص۳۲۹ و رجال طوسی، ص۶۳.</ref>.
| |
| *و [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} هنگامی که به [[خلافت]] رسید، [[خالد بن عاصی بن هاشم بن مغیره مخزومی]] را که از سوی [[عثمان]] [[والی]] [[مکه]] بود، [[عزل]] کرد و [[ابو قتاده انصاری]] را بر آن [[شهر]] گماشت ولی پس از مدتی [[ابو قتاده]] را نیز از [[ولایت]] [[مکه]] برکنار نموده<ref>ظاهرا علت برکناری ابوقتاده از ولایت مکه، جهت فراخوانی او به همراهی با حضرت در جنگ جمل، صفین و نهروان بوده است.</ref> و [[قثم]] [[فرزند]] [[عباس]] را به جای او [[منصوب]] کرد و [[قثم]] تا زمانی که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[شهادت]] رسید در [[مکه]] [[ولایت]] و [[حکومت]] داشت<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۱۴۰.</ref>.<ref>[[سید اصغر ناظمزاده|ناظمزاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۱۲۰.</ref>
| |
|
| |
| ===حضور در [[جنگ نهروان]] و عزیمت به [[مدینه]]===
| |
| *[[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در [[جنگ]] [[خوارج]] (پس از آنکه از [[هدایت]] آنها [[مأیوس]] شد) [[سپاه]] خود را آرایش داد و [[فرماندهی]] [[میمنه]] را به [[حجر بن عدی]] و [[میسره]] را به [[شبث بن ربعی]] یا [[معقل بن قیس ریاحی]] و سواره [[نظام]] را به [[ابو ایوب انصاری]] و پیاده [[نظام]] را به [[ابو قتاده انصاری]] سپرد. در این [[نبرد]] که هفت [[صد]] یا هشت [[صد]] تن از [[صحابی]] [[رسول الله]]{{صل}} از [[مدینه]] در رکاب [[امیر المؤمنین]]{{ع}} حضور داشتند، [[فرماندهی]] آنان را به [[قیس بن سعد بن عباده]] واگذار نمود و خود [[حضرت]] هم در [[قلب]] [[لشکر]] قرار گرفت<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۵، ص۸۵ و شرح ابن ابی الحدید، ج۲، ص۲۷۲.</ref>.
| |
| *[[خطیب بغدادی]] [[نقل]] میکند: هنگامی که [[امیرالمؤمنین علی]]{{ع}} از [[جنگ]] با نهروانیان فارغ شد، [[ابو قتاده انصاری]] با شصت یا هفتاد نفر از [[اصحاب]] [[انصار]] [[رسول خدا]]{{صل}} به [[مدینه]] مراجعت نمود و ابتدا به [[دیدار]] [[عایشه]] شتافت و آن دو گفت وگوهای زیادی درباره [[حضرت علی]]{{ع}} و اقدامات او و [[سخنان رسول خدا]]{{صل}} درباره [[علی]]{{ع}} داشتند... در پایان [[عایشه]] گفت: ای [[ابو قتاده]]، نباید چیزی [[مانع]] این شود که من حقی درباره [[علی بن ابی طالب]] میدانم، نگویم و آن [[حق]] این است که: از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیدم که میفرمود: "[[امت]] من به دو گروه تقسیم میشوند: یکی از این دو گروه سرهای خود را میتراشند و سبیلهای خود را کوتاه میکنند و...، [[قرآن]] میخوانند اما [[قرآن]] از گلوی آنها [[تجاوز]] نمیکند، این گروه را کسی میکشد که نزد من و نزد [[خداوند]] [[محبوب]] است"<ref>{{متن حدیث|تفترق أمتی علی فرقتین، تمرق بینهما فرقة محقون رؤسهم محقون شواربهم... یقرأون القرآن لا یتجاوز تراقیهم، یقتلهم أحبهم إلی و أحبهم إلی الله تعالی}}</ref>.
| |
| *چون [[عایشه]] [[اقرار]] به [[حق]] کرد و [[علی]]{{ع}} و یارانش را که کشندگان [[خوارج]] بودند، محبوبترین افراد نزد [[خدا]] و [[رسول]] او اعلام کرد، [[ابو قتاده]] گفت: ای [[عایشه]]، آیا با این که تو این [[حقیقت]] را میدانی؟! پس چرا با [[علی]]{{ع}} چنین کردی؟! (و [[جنگ جمل]] را بپا داشتی؟) [[عایشه]] از جواب طفره رفت و چنین گفت: ای [[ابو قتاده]]، برای امر [[خدا]]، اندازه و مقدار معینی است و برای این اندازه اسباب و وسایلی است،...<ref>تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۶۰-۱۵۹.</ref>.<ref>[[سید اصغر ناظمزاده|ناظمزاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۱۲۰-۱۲۲.</ref>
| |
|
| |
| ===[[وفات]] [[ابو قتاده]] ===
| |
| *[[ابو قتاده]] در سال ۳۸ یا ۴۰ [[هجری]] در [[کوفه]] و در زمان [[خلافت امیرالمؤمنین]]{{ع}} درگذشت. [[حضرت]] بر جنازه او [[نماز]] گزارد و بر او شش یا هفت بار [[تکبیر]] گفت. و قول دیگری هم در [[وفات]] او آمده که: وی در سال ۵۴ [[هجری]] در [[مدینه]] از [[دنیا]] رفت و سن او در آن زمان ۷۰ یا ۷۲ سال بوده است<ref>ر.ک: اسد الغابه، ج۵، ص۲۷۵ و الاصابه، ج۷، ص۳۲۹؛ تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۶۱؛ سیر أعلام النبلاء، ج۴، ص۹۲ و ۹۰ و تهذیب التهذیب، ج۱۰، ص۲۲۹. </ref>.<ref>[[سید اصغر ناظمزاده|ناظمزاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۱۲۲.</ref>
| |
|
| |
| == جستارهای وابسته ==
| |
|
| |
| ==منابع==
| |
| * [[پرونده:1379452.jpg|22px]] [[سید اصغر ناظمزاده|ناظمزاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)|'''اصحاب امام علی''']]
| |
|
| |
| ==پانویس==
| |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
|
| |
| [[رده:مدخل]]
| |
| [[رده:یاران امام علی]]
| |
| [[رده:ابو قدامه انصاری]]
| |
| [[رده:اعلام]]
| |
