جز
جایگزینی متن - 'پنهان' به 'پنهان'
جز (جایگزینی متن - 'باقی' به 'باقی') |
جز (جایگزینی متن - 'پنهان' به 'پنهان') |
||
| خط ۲۳: | خط ۲۳: | ||
*این بیان برای [[جامعه]] طغیانکنندهای است که [[شایستگی]] تشکیل [[جامعه]] [[صالح]] را نداشته باشد؛ اما اگر جامعهای چنین [[شایستگی]] را داشته، ولی در برابر [[رهبر الهی]] [[فرمانبردار]] نباشد، او را [[یاری]] و [[حمایت]] نکند، بدو [[هدایت]] نجوید و از او [[پیروی]] نکند دچار [[سنت]] دیگری میشود به نام [[سنت انحسار]] و [[کاستی]] [[نعمت]] [[رهبری الهی]]؛ در این صورت [[رهبر]] از مردمی که نسبت به [[نعمت]] [[رهبری]] [[ناسپاسی]] کرده و از [[رهبری]] او [[سرپیچی]] نمودند، [[غایب]] میشود و این [[غیبت]] دو گونه است: | *این بیان برای [[جامعه]] طغیانکنندهای است که [[شایستگی]] تشکیل [[جامعه]] [[صالح]] را نداشته باشد؛ اما اگر جامعهای چنین [[شایستگی]] را داشته، ولی در برابر [[رهبر الهی]] [[فرمانبردار]] نباشد، او را [[یاری]] و [[حمایت]] نکند، بدو [[هدایت]] نجوید و از او [[پیروی]] نکند دچار [[سنت]] دیگری میشود به نام [[سنت انحسار]] و [[کاستی]] [[نعمت]] [[رهبری الهی]]؛ در این صورت [[رهبر]] از مردمی که نسبت به [[نعمت]] [[رهبری]] [[ناسپاسی]] کرده و از [[رهبری]] او [[سرپیچی]] نمودند، [[غایب]] میشود و این [[غیبت]] دو گونه است: | ||
#'''[[غیبت مکانی]]:''' در [[غیبت مکانی]]، [[رهبر الهی]] به مکانی دیگر میرود تا وقتی که [[مردم]] نسبت به تعامل با او آماده شوند و به مسئولیتهای خود در برابر [[رهبری الهی]] به صورت [[پیروی]] و [[یاری]]، جامه عمل بپوشانند. | #'''[[غیبت مکانی]]:''' در [[غیبت مکانی]]، [[رهبر الهی]] به مکانی دیگر میرود تا وقتی که [[مردم]] نسبت به تعامل با او آماده شوند و به مسئولیتهای خود در برابر [[رهبری الهی]] به صورت [[پیروی]] و [[یاری]]، جامه عمل بپوشانند. | ||
#'''[[غیبت زمانی]]:''' در اینگونه [[غیبت]]، [[رهبر]] از دیدگان [[مردم]] برای مدتی کوتاه یا بلند | #'''[[غیبت زمانی]]:''' در اینگونه [[غیبت]]، [[رهبر]] از دیدگان [[مردم]] برای مدتی کوتاه یا بلند پنهان میشود تا زمان و شرایط مناسب برای [[ظهور]] فرا رسد و [[قیام]] کند تا [[جامعه صالح]] بر روی [[زمین]] تشکیل دهد. | ||
*در [[قرآن کریم]] نمونههایی را مییابیم که در آن [[سنت انحسار نعمت الهی]] و [[غیبت]] بزرگترین [[رهبران الهی]] در طول [[تاریخ]] [[اجرا]] شده است. از آن قبیل است اجرای [[سنت انحسار]] درباره [[حضرت ابراهیم]] به عنوان [[رهبر الهی]] مؤسس؛ در آنجا که میفرماید: {{متن قرآن|وَإِبْرَاهِيمَ إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَاتَّقُوهُ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ}}<ref>«و ابراهیم را (یاد کن) هنگامی که به قوم خود گفت: خداوند را بپرستید و از او پروا کنید» سوره عنکبوت، آیه ۱۶.</ref>. تا آنجا که میفرماید: {{متن قرآن|فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهِ إِلَّا أَنْ قَالُوا اقْتُلُوهُ أَوْ حَرِّقُوهُ فَأَنْجَاهُ اللَّهُ مِنَ النَّارِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ}}<ref>«اما پاسخ قوم او جز این نبود که گفتند: او را بکشید یا بسوزانید! و خداوند او را از آتش رهانید؛ بیگمان در این، نشانههایی است برای گروهی که ایمان دارند» سوره عنکبوت، آیه ۲۴.</ref>. و نیز میفرماید: {{متن قرآن|فَآمَنَ لَهُ لُوطٌ وَقَالَ إِنِّي مُهَاجِرٌ إِلَى رَبِّي إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنگاه لوط به او گروید و (ابراهیم) گفت: من به سوی پروردگارم هجرت میکنم که اوست که پیروزمند فرزانه است» سوره عنکبوت، آیه ۲۶.</ref>. | *در [[قرآن کریم]] نمونههایی را مییابیم که در آن [[سنت انحسار نعمت الهی]] و [[غیبت]] بزرگترین [[رهبران الهی]] در طول [[تاریخ]] [[اجرا]] شده است. از آن قبیل است اجرای [[سنت انحسار]] درباره [[حضرت ابراهیم]] به عنوان [[رهبر الهی]] مؤسس؛ در آنجا که میفرماید: {{متن قرآن|وَإِبْرَاهِيمَ إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَاتَّقُوهُ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ}}<ref>«و ابراهیم را (یاد کن) هنگامی که به قوم خود گفت: خداوند را بپرستید و از او پروا کنید» سوره عنکبوت، آیه ۱۶.</ref>. تا آنجا که میفرماید: {{متن قرآن|فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهِ إِلَّا أَنْ قَالُوا اقْتُلُوهُ أَوْ حَرِّقُوهُ فَأَنْجَاهُ اللَّهُ مِنَ النَّارِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ}}<ref>«اما پاسخ قوم او جز این نبود که گفتند: او را بکشید یا بسوزانید! و خداوند او را از آتش رهانید؛ بیگمان در این، نشانههایی است برای گروهی که ایمان دارند» سوره عنکبوت، آیه ۲۴.</ref>. و نیز میفرماید: {{متن قرآن|فَآمَنَ لَهُ لُوطٌ وَقَالَ إِنِّي مُهَاجِرٌ إِلَى رَبِّي إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنگاه لوط به او گروید و (ابراهیم) گفت: من به سوی پروردگارم هجرت میکنم که اوست که پیروزمند فرزانه است» سوره عنکبوت، آیه ۲۶.</ref>. | ||
*[[خداوند]] در بیانی دیگر نسبت به این داستان میفرماید: {{متن قرآن|وَإِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْرَاهِيمَ * إِذْ جَاءَ رَبَّهُ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ * إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَاذَا تَعْبُدُونَ * أَئِفْكًا آلِهَةً دُونَ اللَّهِ تُرِيدُونَ}}<ref>«و از پیروان وی ابراهیم بود * که دلی پاک را نزد پروردگار خود آورد * آنگاه که به پدر و قوم خویش گفت: چه میپرستید؟ * آیا خدایانی دروغین به جای خداوند میجویید؟» سوره صافات، آیه ۸۳-۸۶.</ref>. تا آنجایی که میفرماید: {{متن قرآن|قَالُوا ابْنُوا لَهُ بُنْيَانًا فَأَلْقُوهُ فِي الْجَحِيمِ * فَأَرَادُوا بِهِ كَيْدًا فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَسْفَلِينَ * وَقَالَ إِنِّي ذَاهِبٌ إِلَى رَبِّي سَيَهْدِينِ}}<ref>«گفتند: برآوردهای (پر آتش) برایش بسازید و او را در آتش افکنید * و خواستند نیرنگی در کار او کنند اما ما آنان را فروتر نهادیم * و (ابراهیم) گفت: من به سوی پروردگارم میروم که به زودی مرا راهنمایی خواهد کرد» سوره صافات، آیه ۹۷-۹۹.</ref>. | *[[خداوند]] در بیانی دیگر نسبت به این داستان میفرماید: {{متن قرآن|وَإِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْرَاهِيمَ * إِذْ جَاءَ رَبَّهُ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ * إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَاذَا تَعْبُدُونَ * أَئِفْكًا آلِهَةً دُونَ اللَّهِ تُرِيدُونَ}}<ref>«و از پیروان وی ابراهیم بود * که دلی پاک را نزد پروردگار خود آورد * آنگاه که به پدر و قوم خویش گفت: چه میپرستید؟ * آیا خدایانی دروغین به جای خداوند میجویید؟» سوره صافات، آیه ۸۳-۸۶.</ref>. تا آنجایی که میفرماید: {{متن قرآن|قَالُوا ابْنُوا لَهُ بُنْيَانًا فَأَلْقُوهُ فِي الْجَحِيمِ * فَأَرَادُوا بِهِ كَيْدًا فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَسْفَلِينَ * وَقَالَ إِنِّي ذَاهِبٌ إِلَى رَبِّي سَيَهْدِينِ}}<ref>«گفتند: برآوردهای (پر آتش) برایش بسازید و او را در آتش افکنید * و خواستند نیرنگی در کار او کنند اما ما آنان را فروتر نهادیم * و (ابراهیم) گفت: من به سوی پروردگارم میروم که به زودی مرا راهنمایی خواهد کرد» سوره صافات، آیه ۹۷-۹۹.</ref>. | ||
| خط ۳۸: | خط ۳۸: | ||
==سوم: [[غیبت حضرت عیسی]]{{ع}}== | ==سوم: [[غیبت حضرت عیسی]]{{ع}}== | ||
* از دیگر نمونههای اجرای [[سنت]] [[غیبت]] در مورد [[رهبر]] [[الهی]]، جریانی است که درباره [[حضرت عیسی]] رخ داد؛ بر ضد او برخاستند و کمر به قتلش بستند، [[خداوند]] نیز او را به [[آسمان]] برد. در [[قرآن کریم]] میفرماید: {{متن قرآن|فَبِمَا نَقْضِهِمْ مِيثَاقَهُمْ وَكُفْرِهِمْ بِآيَاتِ اللَّهِ وَقَتْلِهِمُ الْأَنْبِيَاءَ بِغَيْرِ حَقٍّ وَقَوْلِهِمْ قُلُوبُنَا غُلْفٌ بَلْ طَبَعَ اللَّهُ عَلَيْهَا بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُونَ إِلَّا قَلِيلًا * وَبِكُفْرِهِمْ وَقَوْلِهِمْ عَلَى مَرْيَمَ بُهْتَانًا عَظِيمًا * وَقَوْلِهِمْ إِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيحَ عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ رَسُولَ اللَّهِ وَمَا قَتَلُوهُ وَمَا صَلَبُوهُ وَلَكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِيهِ لَفِي شَكٍّ مِنْهُ مَا لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِلَّا اتِّبَاعَ الظَّنِّ وَمَا قَتَلُوهُ يَقِينًا * بَلْ رَفَعَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا * وَإِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ إِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكُونُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا}}<ref>«آنگاه برای پیمانشکنی آنان و کفر ورزیدنشان به آیات خداوند و کشتن پیامبران به ناحق (لعنتشان کردیم) و (نیز برای این) گفتارشان که: دلهای ما در پوششهایی است- (در حالی که چنین نیست) بلکه برای کفرشان خداوند بر آن (دل) ها مهر نهاد، پس جز اندکی ایمان نمیآورند * و (نیز) برای کفرشان و بهتان سترگی که به مریم زدند * و (این) گفتارشان که «ما مسیح عیسی فرزند مریم، پیامبر خداوند را کشتیم» در حالی که او را نکشتند و به صلیب نکشیدند، بلکه بر آنان مشتبه شد و آنان که در این (کار) اختلاف کردند نسبت بدان در تردیدند، هیچ دانشی بدان ندارند، جز پیروی از گمان و به یقین او را نکشت * بلکه خداوند او را نزد خویش فرا برد و خداوند پیروزمندی فرزانه است * و کسی از اهل کتاب نیست مگر آنکه پیش از مرگش به وی ایمان میآورد و در روز رستخیز بر آنان گواه است» سوره نساء، آیه ۱۵۵-۱۵۹.</ref>. | * از دیگر نمونههای اجرای [[سنت]] [[غیبت]] در مورد [[رهبر]] [[الهی]]، جریانی است که درباره [[حضرت عیسی]] رخ داد؛ بر ضد او برخاستند و کمر به قتلش بستند، [[خداوند]] نیز او را به [[آسمان]] برد. در [[قرآن کریم]] میفرماید: {{متن قرآن|فَبِمَا نَقْضِهِمْ مِيثَاقَهُمْ وَكُفْرِهِمْ بِآيَاتِ اللَّهِ وَقَتْلِهِمُ الْأَنْبِيَاءَ بِغَيْرِ حَقٍّ وَقَوْلِهِمْ قُلُوبُنَا غُلْفٌ بَلْ طَبَعَ اللَّهُ عَلَيْهَا بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُونَ إِلَّا قَلِيلًا * وَبِكُفْرِهِمْ وَقَوْلِهِمْ عَلَى مَرْيَمَ بُهْتَانًا عَظِيمًا * وَقَوْلِهِمْ إِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيحَ عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ رَسُولَ اللَّهِ وَمَا قَتَلُوهُ وَمَا صَلَبُوهُ وَلَكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ وَإِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِيهِ لَفِي شَكٍّ مِنْهُ مَا لَهُمْ بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِلَّا اتِّبَاعَ الظَّنِّ وَمَا قَتَلُوهُ يَقِينًا * بَلْ رَفَعَهُ اللَّهُ إِلَيْهِ وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا * وَإِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ إِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكُونُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا}}<ref>«آنگاه برای پیمانشکنی آنان و کفر ورزیدنشان به آیات خداوند و کشتن پیامبران به ناحق (لعنتشان کردیم) و (نیز برای این) گفتارشان که: دلهای ما در پوششهایی است- (در حالی که چنین نیست) بلکه برای کفرشان خداوند بر آن (دل) ها مهر نهاد، پس جز اندکی ایمان نمیآورند * و (نیز) برای کفرشان و بهتان سترگی که به مریم زدند * و (این) گفتارشان که «ما مسیح عیسی فرزند مریم، پیامبر خداوند را کشتیم» در حالی که او را نکشتند و به صلیب نکشیدند، بلکه بر آنان مشتبه شد و آنان که در این (کار) اختلاف کردند نسبت بدان در تردیدند، هیچ دانشی بدان ندارند، جز پیروی از گمان و به یقین او را نکشت * بلکه خداوند او را نزد خویش فرا برد و خداوند پیروزمندی فرزانه است * و کسی از اهل کتاب نیست مگر آنکه پیش از مرگش به وی ایمان میآورد و در روز رستخیز بر آنان گواه است» سوره نساء، آیه ۱۵۵-۱۵۹.</ref>. | ||
*در این [[آیات]]، حکایت دیگری از [[سنت]] [[غیبت]] در [[رهبری الهی]] به نمایش گذاشته شده است؛ چرا که [[خداوند]] حجتش را از میان [[مردم]] | *در این [[آیات]]، حکایت دیگری از [[سنت]] [[غیبت]] در [[رهبری الهی]] به نمایش گذاشته شده است؛ چرا که [[خداوند]] حجتش را از میان [[مردم]] پنهان کرد و او را به سوی خود برد. این امر پس از آن بود که [[مردم]] از اِعمال [[رهبری]] او میان خود سر باز زدند و تصمیم بر کشتن او گرفتند. | ||
*[[سنت]] [[غیبت]] در [[رهبری الهی]] بعد از [[عیسی]] تا [[بعثت]] [[پیامبر]] ما [[حضرت محمد]] ادامه یافت؛ چنانکه [[خداوند]] از آن اینچنین حکایت میکند: {{متن قرآن|يَا أَهْلَ الْكِتَابِ قَدْ جَاءَكُمْ رَسُولُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلَى فَتْرَةٍ مِنَ الرُّسُلِ أَنْ تَقُولُوا مَا جَاءَنَا مِنْ بَشِيرٍ وَلَا نَذِيرٍ فَقَدْ جَاءَكُمْ بَشِيرٌ وَنَذِيرٌ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ}}<ref>«ای اهل کتاب! فرستاده ما در دوره نیامدن فرستادگان، نزد شما آمده است در حالی که (آیات الهی را) برای شما روشن میگرداند تا نگویید نویدبخش و بیمدهندهای نزد ما نیامد، پس به راستی نویدبخش و بیمدهندهای برای شما آمده است و خداوند بر هر کاری تواناست» سوره مائده، آیه ۱۹.</ref>. | *[[سنت]] [[غیبت]] در [[رهبری الهی]] بعد از [[عیسی]] تا [[بعثت]] [[پیامبر]] ما [[حضرت محمد]] ادامه یافت؛ چنانکه [[خداوند]] از آن اینچنین حکایت میکند: {{متن قرآن|يَا أَهْلَ الْكِتَابِ قَدْ جَاءَكُمْ رَسُولُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلَى فَتْرَةٍ مِنَ الرُّسُلِ أَنْ تَقُولُوا مَا جَاءَنَا مِنْ بَشِيرٍ وَلَا نَذِيرٍ فَقَدْ جَاءَكُمْ بَشِيرٌ وَنَذِيرٌ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ}}<ref>«ای اهل کتاب! فرستاده ما در دوره نیامدن فرستادگان، نزد شما آمده است در حالی که (آیات الهی را) برای شما روشن میگرداند تا نگویید نویدبخش و بیمدهندهای نزد ما نیامد، پس به راستی نویدبخش و بیمدهندهای برای شما آمده است و خداوند بر هر کاری تواناست» سوره مائده، آیه ۱۹.</ref>. | ||
*در [[روایات]] متعددی تأکید شده که فاصله زمانی میان [[حضرت عیسی]] و [[پیامبر]] ما از [[حجتها]] و [[پیامبران]] خالی نبوده است. جریان [[رهبری الهی]]، پیدرپی استمرار داشته و در آن زمان [[پیامبران]] و اوصیای متعددی وجود داشته، منتهی | *در [[روایات]] متعددی تأکید شده که فاصله زمانی میان [[حضرت عیسی]] و [[پیامبر]] ما از [[حجتها]] و [[پیامبران]] خالی نبوده است. جریان [[رهبری الهی]]، پیدرپی استمرار داشته و در آن زمان [[پیامبران]] و اوصیای متعددی وجود داشته، منتهی پنهان بودهاند. | ||
*[[شیخ صدوق]] در کتاب [[کمال الدین]] پس از ذکر روایاتی که از [[پیامبر]] و [[امامان معصوم]] درباره جریان پیوسته مسیر [[رهبری الهی]] در [[زمان فترت]] وارد شده، میفرماید: معنای [[فترت]] آن است که بین [[عیسی]] و [[پیامبر]]، [[رسول]]، [[نبی]] و [[وصی]] [[آشکار]] و مشهور همانند [[پیامبران]] گذشته نبوده است. [[قرآن]] بر این مطلب دلالت میکند؛ آنجا که میفرماید: [[پیامبر]] در [[زمان فترت]] رسل [[مبعوث]] شد، نه در [[زمان فترت]] [[انبیا]] و [[اوصیا]]، بلکه بین [[پیامبر اکرم]] و [[عیسی]] [[پیامبران]] و [[امامان]] | *[[شیخ صدوق]] در کتاب [[کمال الدین]] پس از ذکر روایاتی که از [[پیامبر]] و [[امامان معصوم]] درباره جریان پیوسته مسیر [[رهبری الهی]] در [[زمان فترت]] وارد شده، میفرماید: معنای [[فترت]] آن است که بین [[عیسی]] و [[پیامبر]]، [[رسول]]، [[نبی]] و [[وصی]] [[آشکار]] و مشهور همانند [[پیامبران]] گذشته نبوده است. [[قرآن]] بر این مطلب دلالت میکند؛ آنجا که میفرماید: [[پیامبر]] در [[زمان فترت]] رسل [[مبعوث]] شد، نه در [[زمان فترت]] [[انبیا]] و [[اوصیا]]، بلکه بین [[پیامبر اکرم]] و [[عیسی]] [[پیامبران]] و [[امامان]] پنهان و خائف بودند، همانند خالد بن سنان عبسی. او [[پیامبری]] بود که هیچکس پیامبریاش را [[انکار]] نکرد، به [[دلیل]] آنکه [[روایات]] از خاص و عام بر این مطلب دلالت دارد و این [[روایات]] مشهور میان آنهاست... و بین [[بعثت]] او و [[بعثت]] [[پیامبر]] ما پنجاه سال فاصله بود. | ||
==مراحل سنت غیبت رهبری الهی == | ==مراحل سنت غیبت رهبری الهی == | ||