حلیت در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۱۳ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۱
خط ۴۹: خط ۴۹:


==گستره و مصادیق حلال==
==گستره و مصادیق حلال==
حلال در اسلام گستره بسیار وسیعی دارد و بسیاری از [[شئون]] فردی و [[اجتماعی]] [[مکلفان]] را دربر می‌گیرد و بسیاری از [[آیات]] و [[احکام]] [[قرآن]] به این بخش اختصاص دارند. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمود یک پنجم قرآن در باره حلال‌هاست؛ به آنها عمل کنید <ref>مستدرک الوسائل، ج ۴، ص ۲۳۴؛ کنزالعمال، ج ۱، ص ۶۰۷.</ref> و [[امام صادق]]{{ع}} نیز یک چهارم قرآن را درباره امور حلال دانست.<ref> الکافی، ج ۲، ص ۶۲۷؛ جامع احادیث الشیعه، ج ۱، ص ۱۱۳.</ref> درباره این [[روایات]] دو احتمال هست:
حلال در اسلام گستره بسیار وسیعی دارد و بسیاری از [[شئون]] فردی و [[اجتماعی]] [[مکلفان]] را دربر می‌گیرد و بسیاری از [[آیات]] و [[احکام]] [[قرآن]] به این بخش اختصاص دارند. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمود یک پنجم قرآن درباره حلال‌هاست؛ به آنها عمل کنید <ref>مستدرک الوسائل، ج ۴، ص ۲۳۴؛ کنزالعمال، ج ۱، ص ۶۰۷.</ref> و [[امام صادق]]{{ع}} نیز یک چهارم قرآن را درباره امور حلال دانست.<ref> الکافی، ج ۲، ص ۶۲۷؛ جامع احادیث الشیعه، ج ۱، ص ۱۱۳.</ref> درباره این [[روایات]] دو احتمال هست:
۱. حجم کمّی [[حلال‌ها]] در قرآن مراد باشد.  
#حجم کمّی [[حلال‌ها]] در قرآن مراد باشد.  
۲. مقصود تقسیم [[آیات قرآن]] از جهت نوع احکام و موضوعات آنها باشد.
#مقصود تقسیم [[آیات قرآن]] از جهت نوع احکام و موضوعات آنها باشد.
 
امور حلال و [[مباح]] در قرآن، گاه در حوزه عقاید و رفتارهای قلبی‌اند؛ مانند [[ایمان به خدا]] و [[روز]] [[جزا]]: {{متن قرآن|يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}<ref>«به خداوند و روز بازپسین ایمان دارند » سوره آل عمران، آیه ۱۱۴.</ref> و گاه در حوزه رفتارهای جوارحی‌اند؛ نظیر خوردن وآشامیدن: "کُلوا واشرَبوا مِن رِزقِ اللّهِ" (بقره / ۲، ۶۰)؛ همچنین متعلق حلال، گاهی اعیان و اشیای خارجی است؛ همچون [[حلیت]] غذاهای [[پاک]] و [[زنان]] [[عفیف]]: "اُحِلَّ لَکُمُ الطَّیبـتُ... والمُحصَنـتُ مِنَ المُؤمِنـتِ" ([[مائده]] / ۵، ۵) که مراد از حلیت غذاهای پاک در [[آیه]]، حلال بودن خوردن آنها و مقصود از حلیت زنان [[مسلمان]]، حلال بودن ازدواج با آنان است؛<ref>مصباح الفقاهه، ج ۲، ص ۱۱۳.</ref> زمانی نیز [[افعال]] خارجی است؛ مانند حلالیت صید دریا: "اُحِلَّ لَکُم صَیدُ البَحرِ" ([[مائده]] / ۵، ۹۶) و هنگامی همه امور اعتباری و قراردادی است؛ نظیر [[حلال]] بودن بیع: "واَحَلَّ اللّهُ البَیعَ". (بقره / ۲، ۲۷۵)<ref>مصباح الفقاهه، ج ۲، ص ۱۱۳.</ref> از سویی، [[حلیت]] اشیا و [[افعال]]، گاه اصلی و ذاتی است؛ مانند حلال بودن غذاهای [[پاک]] (مائده / ۵، ۵) و گاه غیر ذاتی و براثر رخ نمودن برخی حالات ثانوی است؛ همچون حلال شدن برخی [[محرّمات]]؛ مانند مردار، [[خون]] و گوشت خوک در حالت [[اضطرار]]: "حَرَّمَ عَلَیکُمُ المَیتَةَ والدَّمَ ولَحمَ الخِنزِیرِ... فَمَنِ اضطُرَّ غَیرَ باغٍ ولا عادٍ فَلاَ اِثمَ عَلَیهِ" (بقره / ۲، ۱۷۳) از این دست‌اند.
امور حلال و [[مباح]] در قرآن، گاه در حوزه عقاید و رفتارهای قلبی‌اند؛ مانند [[ایمان به خدا]] و [[روز]] [[جزا]]: "یؤمِنونَ بِاللّهِ والیومِ الأخِرِ" ([[آل عمران]] / ۳، ۱۱۴) و گاه در حوزه رفتارهای جوارحی‌اند؛ نظیر خوردن وآشامیدن: "کُلوا واشرَبوا مِن رِزقِ اللّهِ" (بقره / ۲، ۶۰)؛ همچنین متعلق حلال، گاهی اعیان و اشیای خارجی است؛ همچون [[حلیت]] غذاهای [[پاک]] و [[زنان]] [[عفیف]]: "اُحِلَّ لَکُمُ الطَّیبـتُ... والمُحصَنـتُ مِنَ المُؤمِنـتِ" ([[مائده]] / ۵، ۵) که مراد از حلیت غذاهای پاک در [[آیه]]، حلال بودن خوردن آنها و مقصود از حلیت زنان [[مسلمان]]، حلال بودن ازدواج با آنان است؛<ref>مصباح الفقاهه، ج ۲، ص ۱۱۳.</ref> زمانی نیز [[افعال]] خارجی است؛ مانند حلالیت صید دریا: "اُحِلَّ لَکُم صَیدُ البَحرِ" ([[مائده]] / ۵، ۹۶) و هنگامی همه امور اعتباری و قراردادی است؛ نظیر [[حلال]] بودن بیع: "واَحَلَّ اللّهُ البَیعَ". (بقره / ۲، ۲۷۵)<ref>مصباح الفقاهه، ج ۲، ص ۱۱۳.</ref> از سویی، [[حلیت]] اشیا و [[افعال]]، گاه اصلی و ذاتی است؛ مانند حلال بودن غذاهای [[پاک]] (مائده / ۵، ۵) و گاه غیر ذاتی و براثر رخ نمودن برخی حالات ثانوی است؛ همچون حلال شدن برخی [[محرّمات]]؛ مانند مردار، [[خون]] و گوشت خوک در حالت [[اضطرار]]: "حَرَّمَ عَلَیکُمُ المَیتَةَ والدَّمَ ولَحمَ الخِنزِیرِ... فَمَنِ اضطُرَّ غَیرَ باغٍ ولا عادٍ فَلاَ اِثمَ عَلَیهِ" (بقره / ۲، ۱۷۳) از این دست‌اند.


[[باورها]] و [[اعمال]] حلال در [[اسلام]] فراوان‌اند که برخی از مهم‌ترین آنها در [[قرآن کریم]] یاد شده‌اند:
[[باورها]] و [[اعمال]] حلال در [[اسلام]] فراوان‌اند که برخی از مهم‌ترین آنها در [[قرآن کریم]] یاد شده‌اند:
۱۱۵٬۳۰۶

ویرایش