تهدید: تفاوت میان نسخه‌ها

قرآن از تهدیدِ [[امنیت عمومی]] [[جامعه اسلامی]] به "[[جنگ]] با [[خدا]] و [[پیامبر]]" تعبیر کرده که بیانگر اهمیت جامعه اسلامی و [[امنیت]] آن است <ref>کنزالعرفان، ج ۲، ص ۳۵۱؛ تفسیر قرطبی، ج ۶، ص ۹۹. </ref> و کشتن، به دارآویختن، [[قطع]] دست و پا به طور [[مخالف]] (قطع پای راست و دست چپ یا پای چپ و دست راست) و [[تبعید]] را [[کیفر]] محاربه و تهدید دانسته است. البته این مجازات و مایه [[رسوایی]] آنان در دنیاست و برای آنان در [[آخرت]] عذابی بزرگ خواهد بود: "اِنَّما جَزؤُا الَّذینَ یُحارِبونَ اللّهَ ورَسولَهُ ویَسعَونَ فِی الاَرضِ فَسادًا اَن یُقَتَّلوا اَو یُصَلَّبوا اَو تُقَطَّعَ اَیدیهِم واَرجُلُهُم مِن خِلـفٍ اَو یُنفَوا مِنَ الاَرضِ ذلِکَ لَهُم خِزیٌ فِی الدُّنیا ولَهُم فِی الأخِرَةِ عَذابٌ [[عَظیم]]". ([[مائده]] / ۵، ۳۳) [[فقیهان]] و [[مفسران]] در تبیین مفاد این [[آیه]] به تفصیل به موضوع محاربه و [[کیفر]] [[محارب]] پرداخته‌اند. آنان [[محاربه]]* را به کشیدن [[سلاح]] * و [[ترساندن]] [[مردم]] در هر مکان و [[زمان]] [[تفسیر]] کرده،<ref> الخلاف، ج ۵، ص ۴۵۷ - ۴۶۰؛ کنزالعرفان، ج ۲، ص ۳۵۱؛ فقه القرآن، ج ۲، ص ۳۸۷ - ۳۸۸. </ref> دزدی، راهزنی، زورگیری و [[قتل]] را از مصادیق محاربه برشمرده‌اند.<ref> ارشاد الاذهان، ج ۲، ص ۱۸۶؛ سلسلة الینابیع، ج ۴۰، ق ۱، ص ۲۰۷؛ اطیب البیان، ج ۴، ص ۳۵۲. </ref> برخی مفهوم محاربه را به هر اقدامی توسعه داده‌اند که به [[تزلزل]] پایه‌های مستحکم [[جامعه اسلامی]] بینجامد و آن را شامل هر گونه [[توطئه]]، [[فتنه]] انگیزی و برنامه ریزی تخریبی دانسته‌اند.<ref>من وحی القرآن، ج ۸، ص ۱۴۸. </ref> شایان گفتن است که تفاوت محاربه و تهاجم نظامی [[دشمن]] در این است که تهاجم نظامی معمولاً [[امنیت]]، [[استقلال]] و تمامیت ارضی [[کشور اسلامی]] را به مخاطره می‌‌افکند؛ ولی در محاربه امنیت داخلی [[هدف]] اصلی است.<ref> آیات الاحکام، ص ۴۲۷. </ref> مراد از "یَسعَونَ فِی الاَرضِ فَسادًا" که آن را تفسیر محاربه دانسته‌اند <ref>زبدة البیان، ص ۸۳۵. </ref> اخلال در [[امنیت عمومی]] با ایجاد [[ترس]] و [[وحشت]] است که معمولاً با به‌کارگیری سلاح قتاله محقق می‌‌شود، از همین رو در [[روایات]]، [[فساد]] در [[زمین]] و محاربه به کشیدن [[شمشیر]] و مانند آن تفسیر شده است.<ref> الکافی، ج۳، ص۳۲۴؛ جامع احادیث الشیعه، ج ۲۶، ص ۱ - ۴. </ref> [[فقها]] در چگونگی کیفر محارب بر یک نظر نیستند؛ برخی با استفاده تخییر از کلمه "اَو" در آیه، [[قاضی]] را در [[حکم]] به کیفر محارب به یکی از مجازات‌های مذکور در آیه مخیر دانسته‌اند؛<ref> کنزالعرفان، ج ۲، ص ۳۵۲؛ مسالک الافهام، ج ۱۵، ص ۸. </ref> ولی اغلب فقها [[میزان]] [[جرم]] محارب را در ارتکاب به قتل، [[سرقت]]، ضرب و شتم و ایجاد [[وحشت]] متفاوت دانسته، [[کیفری]] متناسب با [[جرم]] را از [[آیه]] استفاده کرده‌اند.<ref> احکام القرآن، جصاص، ج۳، ص۵۷۴؛ احکام القرآن، شافعی، ص ۳۱۴. </ref> راوندی چند نوع [[مجازات]] را برای [[محارب]] از این آیه [[استنباط]] کرده است:

۱. اعدام محارب.<ref>فقه القرآن، ج ۲، ص ۳۸۸. </ref> البته برخی می‌‌گویند: در صورتی که مرتکب [[قتل]] شده باشد، [[قصاص]] می‌‌شود و اگر [[ولیّ]] دم [[عفو]] کند به عنوان حد اعدام می‌‌گردد.<ref> کنزالعرفان، ج ۲، ص ۳۵۲؛ مجمع الفائده، ج ۱۳، ص ۲۹۵. </ref>

۲. بریدن دست و پا به طور [[مخالف]] و سپس قتل و صلب. چنانچه مرتکب قتل و گرفتن [[مال]] شده باشد. مال [[مسروق]] هم به صاحبش باز گردانده می‌‌شود.

۳. بریدن دست و پا به صورت مخالف و [[تبعید]] در صورتی که با [[تهدید]] [[اقدام]] به گرفتن مال کرده و قتلی انجام نداده باشد.

۴. قصاص و تبعید، اگر مرتکب [[جرح]] شده باشد و تبعید، در صورتی که [[سلاح]] کشیده و تهدید و [[ارعاب]] کرده ولی کار دیگری نکرده باشد.<ref> فقه القرآن، ج ۲، ص ۳۸۸؛ آیات الاحکام، ص ۴۳۱ - ۴۳۲. </ref> دیگر [[فقها]] نیز با اندکی [[اختلاف]] تفصیل مشابهی را ارائه کرده‌اند.<ref>المبسوط، ج ۹، ص ۱۳۴؛ کشاف القناع، ج ۶، ص ۱۹۱؛ المحلی، ج ۱۱، ص ۳۰۲. </ref> [[فقیهان]] [[شیعه]] و [[سنی]] برای [[نفی]] تخییر و [[لزوم]] تناسب مجازات با جرم به شماری از [[روایات]] نیز استناد کرده‌اند.<ref>من لا یحضره الفقیه، ج ۴، ص ۶۸؛ التبیان، ج ۳، ص ۵۰۴؛ تفسیر قرطبی، ج ۶، ص ۹۹. </ref>.<ref>[[علی خراسانی|خراسانی، علی]]، [[تهدید (مقاله)|مقاله "تهدید"]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۹ (کتاب)|دائرة المعارف قرآن کریم]]، ج۹.</ref>