بدون خلاصۀ ویرایش
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-]] | + - [[)) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[دشمنی در قرآن]] - [[دشمنی در حدیث]] - [[دشمنی در کلام اسلامی]]</div> | : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[دشمنی در قرآن]] - [[دشمنی در حدیث]] - [[دشمنی در کلام اسلامی]]</div> | ||
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | ||
'''[[دشمنی]]'''، مقابل [[دوستی]] و [[محبّت]]، به معنای [[کراهت]]، [[نفرت]]، [[عداوت]] و [[خصومت]] آمده است<ref>فرهنگ فارسی، ج ۲، ص ۱۵۳۸، «دشمنی».</ref>. در این مدخل از واژههای «[[خصم]]» و مشتقّات آن و «عدوّ» و مشتقّات آن و «ما یودّ»، «[[شنئان]]»، «یحادّون»، «عنید» و «[[شقاق]]» استفاده شده است<ref>[[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، واژه «دشمنی».</ref>. | '''[[دشمنی]]'''، مقابل [[دوستی]] و [[محبّت]]، به معنای [[کراهت]]، [[نفرت]]، [[عداوت]] و [[خصومت]] آمده است<ref>فرهنگ فارسی، ج ۲، ص ۱۵۳۸، «دشمنی».</ref>. در این مدخل از واژههای «[[خصم]]» و مشتقّات آن و «عدوّ» و مشتقّات آن و «ما یودّ»، «[[شنئان]]»، «یحادّون»، «عنید» و «[[شقاق]]» استفاده شده است<ref>[[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، واژه «دشمنی».</ref>. | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
تعبیر به [[عداوت]] [[خصومت]]، [[اعتداء]]، از کلمات کلیدی این حوزه است. در [[قرآن]] بارها و به مناسبتهای مختلف به این موضوع اشاره شده و احکامی و آدابی در این [[ارتباط]] معین گردیده و مبین [[نظام اخلاقی]] [[قرآن]] و روش تتمیم مکارم [[اخلاقی]] [[پیامبر]] است. اما در این مدخل منظور آن دسته از آیاتی است که مسئله دشمنی با [[پیامبر]] و [[اولیای خدا]] را مطرح کرده و نوعی [[بیان]] [[سرنوشت]] این گروه از [[آدمیان]] است. البته [[دشمن]] غیر از دشمنی است. [[دشمن]] شخص است که بسا در این طریق قرار گرفته و با روشهایی میتوان او را تبدیل به مخالف و بعد موافق کرد، و در [[قرآن]] [[احکام]] و [[آداب]] و [[حقوقی]] [[بیان]] شده است، مثل این که نباید با او [[بیعدالتی]] کرد و یا دشمنی باعث [[گذشت]] و [[عفو]] نشود و یا نباید او و [[عقاید]] او را [[سب]] کرد. اما دشمنی فعل است و خود فعل تا وقتی (این دشمنی) هست، باید هشدار، داد [[مقاومت]] کرد و [[ایستادگی]] را به رخ او نشان داد. و از این جهت [[شجاعت]] و [[عزت]] و [[کرامت]] و در مقابل آن جبونی، [[ذلت]] و [[ترس]] و فرار است. | |||
#{{متن قرآن|لَا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِي بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ}}<ref>«نیکی با بدی برابر نیست؛ به بهترین شیوه (دیگران را از چالش با خود) باز دار، ناگاه آن کس که میان تو و او دشمنی است چون دوستی مهربان میگردد» سوره فصلت، آیه ۳۴.</ref> | #{{متن قرآن|لَا تَسْتَوِي الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا الَّذِي بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ عَدَاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ}}<ref>«نیکی با بدی برابر نیست؛ به بهترین شیوه (دیگران را از چالش با خود) باز دار، ناگاه آن کس که میان تو و او دشمنی است چون دوستی مهربان میگردد» سوره فصلت، آیه ۳۴.</ref> | ||
#{{متن قرآن|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}<ref>«ای مؤمنان! (حرمت) شعائر خداوند را و نیز (حرمت) ماه حرام و قربانیهای بینشان و قربانیهای دارای گردنبند و (حرمت) زیارتکنندگان بیت الحرام را که بخشش و خشنودی پروردگارشان را میجویند؛ نشکنید و چون از احرام خارج شدید میتوانید شکار کنید و نباید دشمنی با» سوره مائده، آیه ۲.</ref> | #{{متن قرآن|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}<ref>«ای مؤمنان! (حرمت) شعائر خداوند را و نیز (حرمت) ماه حرام و قربانیهای بینشان و قربانیهای دارای گردنبند و (حرمت) زیارتکنندگان بیت الحرام را که بخشش و خشنودی پروردگارشان را میجویند؛ نشکنید و چون از احرام خارج شدید میتوانید شکار کنید و نباید دشمنی با» سوره مائده، آیه ۲.</ref> | ||
| خط ۳۰: | خط ۲۸: | ||
#{{متن قرآن|يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ لَكُمْ لِيُرْضُوكُمْ وَاللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَقُّ أَنْ يُرْضُوهُ إِنْ كَانُوا مُؤْمِنِينَ * أَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّهُ مَنْ يُحَادِدِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَأَنَّ لَهُ نَارَ جَهَنَّمَ خَالِدًا فِيهَا ذَلِكَ الْخِزْيُ الْعَظِيمُ * يَحْذَرُ الْمُنَافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبئُهُمْ بِمٰا فِی قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا إِن اللٰهَ مُخْرِجٌ مٰا تَحْذَرُونَ}}<ref>«برای شما به خداوند سوگند میخورند تا خرسندتان گردانند در حالی که اگر مؤمنند سزاوارتر است خداوند و پیامبرش را خرسند گردانند * آیا ندانستهاند که هر کس با خداوند و پیامبرش دشمنی ورزد بیگمان آتش دوزخ او راست در حالی که در آن جاودان خواهد بود؛ خواری سترگ این است * منافقان میهراسند آیهای به زیان آنان فرو فرستاده شود که آنان را از آنچه در دلهای ایشان است، آگاه گرداند بگو: ریشخند کنید که خداوند آنچه را که از آن میهراسید آشکار خواهد کرد» سوره توبه، آیه ۶۲-۶۴.</ref> | #{{متن قرآن|يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ لَكُمْ لِيُرْضُوكُمْ وَاللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَقُّ أَنْ يُرْضُوهُ إِنْ كَانُوا مُؤْمِنِينَ * أَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّهُ مَنْ يُحَادِدِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَأَنَّ لَهُ نَارَ جَهَنَّمَ خَالِدًا فِيهَا ذَلِكَ الْخِزْيُ الْعَظِيمُ * يَحْذَرُ الْمُنَافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبئُهُمْ بِمٰا فِی قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا إِن اللٰهَ مُخْرِجٌ مٰا تَحْذَرُونَ}}<ref>«برای شما به خداوند سوگند میخورند تا خرسندتان گردانند در حالی که اگر مؤمنند سزاوارتر است خداوند و پیامبرش را خرسند گردانند * آیا ندانستهاند که هر کس با خداوند و پیامبرش دشمنی ورزد بیگمان آتش دوزخ او راست در حالی که در آن جاودان خواهد بود؛ خواری سترگ این است * منافقان میهراسند آیهای به زیان آنان فرو فرستاده شود که آنان را از آنچه در دلهای ایشان است، آگاه گرداند بگو: ریشخند کنید که خداوند آنچه را که از آن میهراسید آشکار خواهد کرد» سوره توبه، آیه ۶۲-۶۴.</ref> | ||
'''نکات:''' در [[آیات]] فوق این موضوعات مطرح شده است: | |||
در [[آیات]] فوق این موضوعات مطرح شده است: | |||
#رعایت [[اخلاق نیک]] و برخورد مناسب با [[دشمنان]] توصیه [[خداوند]] به [[پیامبر]]: {{متن قرآن|ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ}}<ref>«بدی را با روشی که نیکوتر است دور کن؛ ما به آنچه وصف میکنند داناتریم» سوره مؤمنون، آیه ۹۶.</ref>. | #رعایت [[اخلاق نیک]] و برخورد مناسب با [[دشمنان]] توصیه [[خداوند]] به [[پیامبر]]: {{متن قرآن|ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ}}<ref>«بدی را با روشی که نیکوتر است دور کن؛ ما به آنچه وصف میکنند داناتریم» سوره مؤمنون، آیه ۹۶.</ref>. | ||
#در بحث نخست صورت کلی را [[بیان]] میکند که اگر [[دشمنان]] شما را از داخل شدن در [[مسجد الحرام]] منع کردند، این [[کینه]] و دشمنی، شما را وادار نکند بر اینکه بر آنان [[تعدی]] کنید و حال آنکه [[خدا]] شما را بر آنان مسلط کرده، وبال این [[جرم]] بر شما تحمیل نشود. در [[آیه]] بعدی هر چند بحث [[آیه]] در باره [[شهادت]] است که غرض این بوده که از [[ظلم]] در [[شهادت]] به [[انگیزه]] سابقه دشمنی [[شاهد]] نسبت به مشهود علیه [[نهی]] کند، اما بحث کلی است که دشمنی با دیگران باعث فراموش کردن [[عدالت]] و رعایت [[حق]] آنان نگردد. | #در بحث نخست صورت کلی را [[بیان]] میکند که اگر [[دشمنان]] شما را از داخل شدن در [[مسجد الحرام]] منع کردند، این [[کینه]] و دشمنی، شما را وادار نکند بر اینکه بر آنان [[تعدی]] کنید و حال آنکه [[خدا]] شما را بر آنان مسلط کرده، وبال این [[جرم]] بر شما تحمیل نشود. در [[آیه]] بعدی هر چند بحث [[آیه]] در باره [[شهادت]] است که غرض این بوده که از [[ظلم]] در [[شهادت]] به [[انگیزه]] سابقه دشمنی [[شاهد]] نسبت به مشهود علیه [[نهی]] کند، اما بحث کلی است که دشمنی با دیگران باعث فراموش کردن [[عدالت]] و رعایت [[حق]] آنان نگردد. | ||
| خط ۴۳: | خط ۴۰: | ||
# [[عذاب]] [[جهنم]] [[کیفر]] [[دشمنان]] [[محمد]]: {{متن قرآن|وَمَنْ يُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَى...وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ وَسَاءَتْ مَصِيرًا}}<ref>«و هر کس پس از آنکه به روشنی رهنمود یافت با پیامبر مخالفت ورزد و از راهی جز راه مؤمنان پیروی کند وی را با آنچه بدان روی آورده است وامینهیم و وی را به دوزخ میافکنیم و این بد پایانهای است!» سوره نساء، آیه ۱۱۵.</ref> | # [[عذاب]] [[جهنم]] [[کیفر]] [[دشمنان]] [[محمد]]: {{متن قرآن|وَمَنْ يُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَى...وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ وَسَاءَتْ مَصِيرًا}}<ref>«و هر کس پس از آنکه به روشنی رهنمود یافت با پیامبر مخالفت ورزد و از راهی جز راه مؤمنان پیروی کند وی را با آنچه بدان روی آورده است وامینهیم و وی را به دوزخ میافکنیم و این بد پایانهای است!» سوره نساء، آیه ۱۱۵.</ref> | ||
# [[علم]] وآگاهی [[خداوند]] نسبت به [[دشمنان]] [[محمد]]: {{متن قرآن|وَلَوْ نَشَاءُ لَأَرَيْنَاكَهُمْ فَلَعَرَفْتَهُمْ بِسِيمَاهُمْ وَلَتَعْرِفَنَّهُمْ فِي لَحْنِ الْقَوْلِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمَالَكُمْ}}<ref>«و اگر میخواستیم آنان را به تو نشان میدادیم آنگاه آنان را به چهره میشناختی و آنان را با آهنگ گفتار میشناسی و خداوند کردارهای شما را میداند» سوره محمد، آیه ۳۰.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۵۱۶.</ref>. | # [[علم]] وآگاهی [[خداوند]] نسبت به [[دشمنان]] [[محمد]]: {{متن قرآن|وَلَوْ نَشَاءُ لَأَرَيْنَاكَهُمْ فَلَعَرَفْتَهُمْ بِسِيمَاهُمْ وَلَتَعْرِفَنَّهُمْ فِي لَحْنِ الْقَوْلِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمَالَكُمْ}}<ref>«و اگر میخواستیم آنان را به تو نشان میدادیم آنگاه آنان را به چهره میشناختی و آنان را با آهنگ گفتار میشناسی و خداوند کردارهای شما را میداند» سوره محمد، آیه ۳۰.</ref><ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۵۱۶.</ref>. | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{منابع}} | |||
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|'''فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم''']] | # [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|'''فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم''']] | ||
{{پایان منابع}} | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||