کارآمدی: تفاوت میان نسخه‌ها

==مقدمات==

[[اندیشمندان]] [[سیاسی]] همواره در تلاش برای ایجاد سازوکارهایی به منظور افزایش کارآمدی [[حکومت]] بوده و هستند. نبود کارآمدی به معنای نایل نشدن به [[وظایف]] [[حکومت‌ها]] و حتی تحقق نیافتن [[اهداف]] [[تشکیل حکومت]] در [[جامعه]] است. برخی از مکاتب و اندیشمندان کارآمدی را بخشی از [[مشروعیت]] قلمداد می‌کنند. این خود یکی از پرسش‌های مهم در عرصه [[فقه سیاسی]] است. دخالت داشتن کارآمدی یا ناکارآمدی در مشروعیت منجر به اثرگذاری‌های شگرف در مراحل تأسیس، تثبیت و انتقال [[قدرت]] در حکومت می‌شود؛ بنابراین سؤال اول در این زمینه، جایگاه مفهوم کارآمدی است. گام بعدی سنجش رابطه این مفهوم با مفاهیم [[جامعه‌شناسی سیاسی]] نظیر رفتارهای واکنشی و حتی کنشی [[مردم]] و جامعه خصوصاً در قبال [[دولت]]، نقد و [[انتقاد]] در عرصه‌های عمومی از جمله در رسانه‌های عمومی و [[حق]] [[اعتراض]] و [[تغییر]] در سازوکارهای اثرگذاری مردم در تغییر قدرت است. در این موارد، بحث درباره [[حلیت]]، [[حرمت]] و [[وجوب]] [[اعمال]] سیاسی از جانب حکومت و مردم خواهد بود.

کار آمدی بیش از هر چیزی سنجش [[اعمال]] و اقدامات [[دولت]] نسبت به [[وظایف]] و [[اهداف حکومت اسلامی]] است. به نظر می‌رسد “ایجاد بسترهای [[هدایت]] مردم” و “تلاش برای [[تأمین معیشت مردم]]” دو [[هدف]] بزرگ [[حکومت اسلامی]] است؛ اما رتبه‌بندی این دو هدف در کنار نسبت سنجی‌شان سؤالات متعددی به همراه می‌آورد. هدف سوق دادن مردم به [[سعادت]] در میان اهداف حکومت اسلامی، بسیاری از اقدامات این [[حکومت]] را مردمی می‌کند. این نگاه باید جایگاه خود را در حوزه‌های مختلف از جمله اقتصادی و فرهنگی بیابد. [[نقش مردم]] در این اهداف به گونه‌ای اهمیت دارد که گاه هدف از [[ارسال رسل]] و [[تشکیل حکومت]]، [[اقدام]] مردم به تحقق اهداف بلندی چون [[عدالت]] دانسته می‌شود:

{{متن قرآن|وَلَوْلَا أَنْ يَكُونَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً لَجَعَلْنَا لِمَنْ يَكْفُرُ بِالرَّحْمَنِ لِبُيُوتِهِمْ سُقُفًا مِنْ فِضَّةٍ وَمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُونَ * وَلِبُيُوتِهِمْ أَبْوَابًا وَسُرُرًا عَلَيْهَا يَتَّكِئُونَ * وَزُخْرُفًا وَإِنْ كُلُّ ذَلِكَ لَمَّا مَتَاعُ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَالْآخِرَةُ عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُتَّقِينَ}}<ref>«و اگر نه این بود که مردم (در تمایل به کفر) امّتی واحد می‌شدند بی‌گمان برای خانه‌های کسانی که به (خداوند) بخشنده کفر می‌ورزند بام‌هایی سیمین و نردبان‌هایی که از آنها فرا روند قرار می‌دادیم * و برای خانه‌هایشان درهایی می‌ساختیم و تخت‌هایی می‌نهادیم که بر آن پشت دهند * و زیورهایی و همه اینها چیزی جز برخورداری زندگانی این جهان نیست و جهان واپسین نزد پروردگارت از آن پرهیزگاران است» سوره زخرف، آیه ۳۳-۳۵.</ref>.

==کارآمدی نظام سیاسی اسلام==

==کارآمدی حاکم اسلامی==

==پانویس==

{{پانویس}}