آیات نام‌دار: تفاوت میان نسخه‌ها

منشأ و تاریخچه کاربرد نام این‌گونه آیات به [[صدر اسلام]] و سخنان [[نورانی]] شخص [[پیامبر اکرم]]{{صل}}، بازمی‌گردد، اما این‌گونه نبوده است که [[کلیه]] [[آیه‌های نامدار]] در بیان آن [[حضرت]] به کار رفته باشد؛ از این‌رو می‌توان گفت که نام بقیه آیه‌ها، پس از وی به وسیله [[ائمه اهل بیت]]{{عم}} و سپس توسط دانشمندان و [[فقهای اسلامی]] وضع شده است. برخی [[دانشمندان اسلامی]] - از جمله [[سیوطی]] - به نقل [[ابن ماجه]] قزوینی در سُنن از قول [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه گزارش کرده‌اند: "بزرگ‌ترین آیه در قرآن، [[آیة الکرسی]] است". [[عبدالرؤوف المَناوی]] مشهور نیز به نقل از [[صحیح بخاری]]، همین بیان را از قول آن [[حضرت]]{{صل}} آورده است. [[سیوطی]] در بیانی دیگر از قول وی چنین گزارش نموده است: {{متن حدیث|سَيِّدُ الْكَلَامِ الْقُرْآنُ وَ سَيِّدُ الْقُرْآنِ سُورَةُ الْبَقَرَةِ وَ سَيِّدُ سُورَةِ الْبَقَرَةِ آيَةُ الْكُرْسِيِّ}} "سروَر سخن‌ها [[قرآن]] و [[سرور]] قرآن [[سوره بقره]] و سرور بقره، [[آیة الکرسی]] است".

افزون بر [[احادیث]] [[شریف]] [[نبوی]] و [[ائمه]]{{عم}}، تعدادی از این قبیل [[آیات]] توسط بسیاری از [[دانشمندان]] [[علوم قرآنی]] و [[مفسران]]، هنگام بررسی و شمارش آیات [[ناسخ و منسوخ]]، برای تسهیل اشاره به آنها، نام‌گذاری شده‌اند. مانند [[آیه]] "تبدیل" {{متن قرآن|وَإِذَا بَدَّلْنَا آيَةً مَكَانَ آيَةٍ وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا يُنَزِّلُ قَالُوا إِنَّمَا أَنْتَ مُفْتَرٍ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ}}<ref> «و چون آیه‌ای را به جای آیه‌ای دیگر آوریم- و خداوند به آنچه فرو می‌فرستد داناتر است- می‌گویند: تو تنها دروغبافی؛ (چنین نیست) بلکه بیشتر آنان نمی‌دانند» سوره نحل، آیه ۱۰۱.</ref>؛ آیه "جزای فاحشه "{{متن قرآن|وَاللَّاتِي يَأْتِينَ الْفَاحِشَةَ مِنْ نِسَائِكُمْ فَاسْتَشْهِدُوا عَلَيْهِنَّ أَرْبَعَةً مِنْكُمْ فَإِنْ شَهِدُوا فَأَمْسِكُوهُنَّ فِي الْبُيُوتِ حَتَّى يَتَوَفَّاهُنَّ الْمَوْتُ أَوْ يَجْعَلَ اللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًا}}<ref> «و از زنان شما آنان که زنا کنند چهار تن از میان خود بر آنان گواه گیرید و اگر گواهی دهند، آنها را در خانه‌ها بازدارید تا مرگ، آنان را دریابد یا خداوند، راهی (دیگر) پیش پای آنها بگذارد» سوره نساء، آیه ۱۵.</ref>؛ و آیه "[[سیف]]" {{متن قرآن|فَإِذَا انْسَلَخَ الْأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ فَإِنْ تَابُوا وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref> «و چون ماه‌های حرام به پایان رسید مشرکان را هر جا یافتید بکشید و دستگیرشان کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ و اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند آزادشان بگذارید که بی‌گمان خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره توبه، آیه ۵.</ref>.

*'''آیه {{متن قرآن|ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ}}:'''{{متن قرآن|ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنَا مِنْ عِبَادِنَا فَمِنْهُمْ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهِ وَمِنْهُم مُّقْتَصِدٌ وَمِنْهُمْ سَابِقٌ بِالْخَيْرَاتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذَلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ }}<ref>سپس این کتاب را به کسانی از بندگان خویش که برگزیده‌ایم به میراث دادیم و برخی از آنان، ستمکاره با خویشند و برخی میانه‌رو و برخی با اذن خداوند در کارهای نیک پیشتازند؛ این همان بخشش بزرگ است؛ سوره فاطر، آیه:۳۲.</ref>

*'''آیه [[امامت]]:'''{{متن قرآن|وَإِذِ ابْتَلَى إِبْرَاهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِمَاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا قَالَ وَمِن ذُرِّيَّتِي قَالَ لاَ يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ }}<ref>  و (یاد کن) آنگاه را  که پروردگار ابراهیم، او را با کلماتی  آزمود و او آنها را به انجام رسانید؛ فرمود: من تو را پیشوای مردم می‌گمارم. (ابراهیم) گفت: و از فرزندانم (چه کس را)؟ فرمود: پیمان من به ستمکاران نمی‌رسد؛ سوره بقره، آیه: ۱۲۴.</ref>

{{پانویس}}

[[رده:قرآن]]