پرش به محتوا

اباصلت هروی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۹: خط ۹:


==مقدمه==
==مقدمه==
از [[راویان]] و [[یاران خاص امام رضا]]{{ع}}. [[منابع تاریخی]] نام و [[نسب]] وی را [[عبدالسلام بن صالح]] بن [[سلیمان]] بن ایوب<ref>تاریخ الموصل، ج۲، ص۲۶؛ النجوم الزاهرة، ج۲، ص۲۸۷.</ref> بن [[میسره]]<ref>تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷.</ref> گفته و اغلب وی را هروی دانسته‌اند<ref>تاریخ الموصل، ج۲، ص۲۶؛ تاریخ أصبهان، ج۱، ص۱۷۴؛ تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷؛ تاریخ مدینة دمشق، ج۴۲، ص۱۳۵.</ref>، هر چند برخی از آنها نیز او را بلخی خوانده‌اند<ref>طبقات المحدثین بأصبهان، ج۳، ص۲۴۵.</ref>. با اینکه منابع وی را هروی یا بلخی یعنی منسوب به هرات یا بلخ دانسته‌اند، [[راز]] انتسابش به این [[شهرها]] به [[درستی]] مشخص نیست که آیا وی در یکی از این دو [[سرزمین]] ولادت یافته یا مدتی در این بلاد [[زندگی]] کرده است. البته برخی بر اساس روایتی ولادتش را [[مدینه]] دانسته‌اند<ref>اختیار معرفة الرجال، ج۲، ص۸۷۲.</ref>. در هر صورت، اطلاعات روشنی در این باره دیده نمی‌شود و از این رو نمی‌توان با [[قاطعیت]] در این باب اظهار نظر کرد. برخی گفته‌اند که [[خاندان]] وی از [[موالی]] [[عبدالرحمن بن سمره]] [[قریشی]] بوده است<ref>تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷.</ref> و از آنجا که مطابق [[تواریخ]]، عبدالرحمن بن سمره در [[عصر عثمان]] و [[معاویه]] مدتی طولانی را به [[فتح]] بلادی چون بلخ، کابل، سیستان و... مشغول بوده است و بسیاری از ساکنان این مناطق به واسطه [[لشکرکشی]] وی به [[اسلام]] [[تشرف]] یافتند<ref>تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۹۴؛ بهجة النفوس و الأسرار، ج۱، ص۳۱۰.</ref>، می‌توان پذیرفت که اجداد [[اباصلت]] نیز در یکی از نواحی [[خراسان]] بزرگ به وساطت ابن‌سمره [[مسلمان]] شده و از این رو از موالی وی به شمار آمده باشند. البته با توجه به گستردگی [[معانی مولی]]، می‌توان وجوه دیگری از قبیل هم‌پیمان بودن را برای این انتساب بیان کرد که البته قائلانی نیز دارد<ref>«مزارات خراسان»، نامه آستان قدس، ص۵۹.</ref>. اما اگر [[رأی]] نخست را که بیشتر با قرائن هماهنگ است بپذیریم این [[پرسش]] پیش می‌آید که پس از [[اسلام آوردن]] خاندان اباصلت، ایشان در کجا زیسته‌اند؟ ابن [[سمره]] در اصل از اهالی [[حجاز]] است و پس از [[رحلت رسول اکرم]]{{صل}} به [[عراق]] [[مهاجرت]] کرده و در [[بصره]] ساکن شده است<ref>تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۹۴.</ref>.
از [[راویان]] و [[یاران خاص امام رضا]]{{ع}}. [[منابع تاریخی]] نام و [[نسب]] وی را [[عبدالسلام بن صالح بن سلیمان بن ایوب]]<ref>تاریخ الموصل، ج۲، ص۲۶؛ النجوم الزاهرة، ج۲، ص۲۸۷.</ref> بن [[میسره]]<ref>تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷.</ref> گفته و اغلب وی را هروی دانسته‌اند<ref>تاریخ الموصل، ج۲، ص۲۶؛ تاریخ أصبهان، ج۱، ص۱۷۴؛ تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷؛ تاریخ مدینة دمشق، ج۴۲، ص۱۳۵.</ref>، هر چند برخی از آنها نیز او را بلخی خوانده‌اند<ref>طبقات المحدثین بأصبهان، ج۳، ص۲۴۵.</ref>. با اینکه منابع وی را هروی یا بلخی یعنی منسوب به هرات یا بلخ دانسته‌اند، [[راز]] انتسابش به این [[شهرها]] به [[درستی]] مشخص نیست که آیا وی در یکی از این دو [[سرزمین]] ولادت یافته یا مدتی در این بلاد [[زندگی]] کرده است. البته برخی بر اساس روایتی ولادتش را [[مدینه]] دانسته‌اند<ref>اختیار معرفة الرجال، ج۲، ص۸۷۲.</ref>. در هر صورت، اطلاعات روشنی در این باره دیده نمی‌شود و از این رو نمی‌توان با [[قاطعیت]] در این باب اظهار نظر کرد. برخی گفته‌اند که [[خاندان]] وی از [[موالی]] [[عبدالرحمن بن سمره]] [[قریشی]] بوده است<ref>تاریخ بغداد، ج۱۱، ص۴۷.</ref> و از آنجا که مطابق [[تواریخ]]، عبدالرحمن بن سمره در [[عصر عثمان]] و [[معاویه]] مدتی طولانی را به [[فتح]] بلادی چون بلخ، کابل، سیستان و... مشغول بوده است و بسیاری از ساکنان این مناطق به واسطه [[لشکرکشی]] وی به [[اسلام]] [[تشرف]] یافتند<ref>تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۹۴؛ بهجة النفوس و الأسرار، ج۱، ص۳۱۰.</ref>، می‌توان پذیرفت که اجداد [[اباصلت]] نیز در یکی از نواحی [[خراسان]] بزرگ به وساطت ابن‌سمره [[مسلمان]] شده و از این رو از موالی وی به شمار آمده باشند. البته با توجه به گستردگی [[معانی مولی]]، می‌توان وجوه دیگری از قبیل هم‌پیمان بودن را برای این انتساب بیان کرد که البته قائلانی نیز دارد<ref>«مزارات خراسان»، نامه آستان قدس، ص۵۹.</ref>. اما اگر [[رأی]] نخست را که بیشتر با قرائن هماهنگ است بپذیریم این [[پرسش]] پیش می‌آید که پس از [[اسلام آوردن]] خاندان اباصلت، ایشان در کجا زیسته‌اند؟ ابن [[سمره]] در اصل از اهالی [[حجاز]] است و پس از [[رحلت رسول اکرم]]{{صل}} به [[عراق]] [[مهاجرت]] کرده و در [[بصره]] ساکن شده است<ref>تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۹۴.</ref>.


درباره [[زمان]] ولادت [[اباصلت]] نیز اطلاع دقیقی در دست نیست. برخی منابع متأخر بر اساس گفته خود وی که از سی سال شاگردی خویش نزد [[سفیان]] بن عیینه از سنین [[کودکی]] [[سخن]] گفته<ref>سیر أعلام النبلاء، ج۱۱، ص۴۴۸.</ref>، با [[احتساب]] [[سال]] [[مرگ]] [[ابن عیینه]]، یعنی [[سال ۱۹۶ ق]]، به این نتیجه رسیده‌اند که [[تولد]] وی در حدود [[سال ۱۶۰ ق]] بوده است<ref>دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۵، ص۶۱۳.</ref>.
درباره [[زمان]] ولادت [[اباصلت]] نیز اطلاع دقیقی در دست نیست. برخی منابع متأخر بر اساس گفته خود وی که از سی سال شاگردی خویش نزد [[سفیان]] بن عیینه از سنین [[کودکی]] [[سخن]] گفته<ref>سیر أعلام النبلاء، ج۱۱، ص۴۴۸.</ref>، با [[احتساب]] [[سال]] [[مرگ]] [[ابن عیینه]]، یعنی [[سال ۱۹۶ ق]]، به این نتیجه رسیده‌اند که [[تولد]] وی در حدود [[سال ۱۶۰ ق]] بوده است<ref>دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۵، ص۶۱۳.</ref>.
۲۲۴٬۸۴۸

ویرایش