بحث:امامت: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
==فهرست مباحث امامت== | |||
{{پرسشهای وابسته}} | |||
{{ستون-شروع|3}} | |||
===واژهشناسی و [[تعریف امامت]]=== | |||
* تعریف لغوی امامت؛ | |||
* کاربردهای [[امام در قرآن]]؛ | |||
* تعریفهای [[متکلمان]] اسلامی؛ | |||
* الف) تعریفهای عام؛ | |||
* ب) تعریفهای خاص؛ | |||
*تعریف عام امامت؛ | |||
*تعریف خاص امامت؛ | |||
*معنای لغوی [[امام]]؛ | |||
*معنای اصطلاحی [[امام]]؛ | |||
* امامت از منظر [[اهلبیت]] | |||
* امامت از منظر [[امامیه]] | |||
* امامت از نظر [[اهل تسنن]] | |||
* [[خلافت]] و [[بیعت]]؛ | |||
* امامت و سکولاریزم؛ | |||
*نسبت [[خلافت]] با امامت؛ | |||
===اهمیت و [[جایگاه امامت]]=== | |||
* [[قرآن]] و [[جایگاه]] امامت؛ | |||
* [[جایگاه امامت در احادیث اسلامی]]؛ | |||
* [[جایگاه امامت]] از منظر تاریخی. | |||
====[[جایگاه امام]] در [[عقاید شیعه]]==== | |||
# [[امام]] [[حجت خدا]] و [[پرچم هدایت]]؛ | |||
# [[رهبری سیاسی]] و [[رهبری حکومتی|حکومتی]] [[امام]] در [[جامعه]]؛ | |||
# [[امام]] [[الگوی امت]]؛ | |||
# [[امام]] [[بیانکننده قرآن]] و [[بیانکننده معارف اسلامی|معارف اسلامی]]؛ | |||
* [[درجات ولایت تکوینی]]؛ | |||
* [[فلسفه ولایت تکوینی]]؛ | |||
* [[نقش امام در هدایت باطنی]] [[انسان]]؛ | |||
* [[ارائه اعمال امت به امام]]؛ | |||
* [[نقش امام در نظام زمین]]؛ | |||
* [[نقش امام در نظام جهان هستی]]. | |||
===مراتب و [[شؤون امام]] و امامت=== | |||
===[[وظایف امام]]=== | |||
===[[فلسفه امامت]]=== | |||
* بخش نخست: [[فلسفه امامت]] از دیدگاه [[اهل سنت]]؛ | |||
:۱. [[معتزله]] و [[فلسفه امامت]]؛ | |||
:۲. [[ماتریدیه]] و [[فلسفه امامت]]؛ | |||
:۳. [[اشعریه]] و [[فلسفه امامت]]؛ | |||
* بخش دوم: [[فلسفه امامت]] از نظر [[امامیه]]؛ | |||
:۱. [[حفظ نظام اجتماعی]] [[مسلمانان]]؛ | |||
:۲. [[برقراری عدالت اجتماعی]]؛ | |||
:۳. [[تکالیف اجتماعی]]؛ | |||
:۴. [[اجرای حدود الهی]]؛ | |||
:۵. امامت و [[لطف]]؛ | |||
:۶. [[حفظ شریعت]]؛ | |||
:۷. [[بیان تفاصیل شریعت]]؛ | |||
====امامت و [[فلسفه خلقت]]==== | |||
* [[انسان کامل]]، [[فلسفه خلقت]] است؛ | |||
* [[انسان کامل]] [[خلیفه خداوند در زمین]] است؛ | |||
* [[پیامبران]]، [[امام]] و [[خلفای الهی در زمین]] بودهاند؛ | |||
* [[خلافت الهی]] و [[امامت بشر]]؛ | |||
* [[استمرار امامت]] و [[استمرار خلافت الهی|خلافت الهی]] پس از [[پیامبران]]؛ | |||
* پاسخ به یک اشکال. | |||
* [[فلسفه امامت]] از نگاه [[روایات]]: | |||
** [[روایات نبوی]]؛ | |||
** [[روایات اهل بیت]]{{ع}}؛ | |||
* [[مسئولیتهای اخلاقی]]، [[مسئولیتهای دینی|دینی]] و [[مسئولیتهای اجتماعی|اجتماعی]]؛ | |||
* [[مصالح دینی]] و [[مصالح دنیوی|دنیوی]]؛ | |||
* [[نظم]]، [[امنیت]] و [[عدالت اجتماعی]]؛ | |||
* [[اجرای احکام]] و [[اجرای حدود الهی|حدود الهی]]؛ | |||
* [[حفظ شریعت]]؛ | |||
* [[اتمام حجت بر مکلفان]]؛ | |||
* [[ولایت]] و [[هدایت درونی]]؛ | |||
* امامت و [[غایت خلقت]]. | |||
* [[تکامل معنوی]] در پرتو [[نصب امام معصوم]]؛ | |||
* [[حفاظت از دین|حفاظت]] و [[پاسداری از دین]]؛ | |||
* [[لزوم]] [[اتمام حجت]]؛ | |||
* [[زمین هیچگاه خالی از حجت نیست]]؛ | |||
* [[امام]] [[واسطهای میان خدا و خلق]]؛ | |||
* [[پیشگیری از انحراف فکری]]. | |||
===[[ضرورت امامت]]=== | |||
:۱. [[مذهب امامیه]]؛ | |||
:۲. [[مذهب اسماعیلیه]]؛ | |||
:۳. [[مذهب زیدیه]]؛ | |||
:۴. [[معتزله]]؛ | |||
:۵. [[خوارج]]؛ | |||
:۶. [[اشاعره]]؛ | |||
:۷. [[ماتریدیه]]؛ | |||
:۸. [[وهابیت]]؛ | |||
*'''[[دلایل وجوب امامت]]:''' | |||
:۱. [[آیه اولی الامر]]؛ | |||
:۲. [[حدیث من مات و لم یعرف امام زمانه]]...؛ | |||
:۳. [[سیره مسلمانان]]؛ | |||
:۴. [[اجرای حدود]] و [[حفظ نظام اسلامی]]؛ | |||
:۵. [[وجوب دفع ضررهای عظیم]]. | |||
*'''[[قاعده لطف]] و [[وجوب امامت]]:''' | |||
* تعریف و اقسام [[لطف]]؛ | |||
* [[لطف]] و [[حکمت الهی]]؛ | |||
* فاعل [[لطف]]؛ | |||
* [[برهان لطف]] بر [[وجوب امامت]]؛ | |||
*خودسری، رمز سقوط فرد و [[جامعه]]؛ | |||
* [[عدالت اجتماعی]]؛ | |||
* [[استقلال]]، [[آزادی]] و [[امنیت]]؛ | |||
* [[حاکمیت نظم]] و [[حاکمیت قانون|قانون]]. | |||
* [[قاعده لطف]] و [[وجوب امامت]]؛ | |||
**تعریف [[لطف]]؛ | |||
** [[دلیل]] [[وجوب]] [[لطف]] بر [[خداوند]]؛ | |||
** [[لطف امامت]]؛ | |||
====[[ضرورت]] [[شناخت امام]]==== | |||
* [[اعتقاد به خداوند]]، ملازم [[شناخت امام]]؛ | |||
* [[رهایی از ضلالت]] و [[رهایی از گمراهی|گمراهی]]؛ | |||
* [[نصب امام]] بر عهده ی کیست؟ | |||
* [[نصب امام]] از [[افعال الهی]] است؛ | |||
* [[خدا]] و [[رسول]]، منشأ [[شناسایی امام]]؛ | |||
*او کجا و [[انتخاب]] [[بشر]]؟! | |||
* [[میزان اطاعت از امام]]. | |||
===[[صفات امام|صفات]] و [[ویژگیهای امام]]=== | |||
===[[شرایط امامت|شرایط]] و [[بایستگیهای امامت]]=== | |||
* [[قریشی بودن امام]]؛ | |||
* [[پارسایی]] و [[عدالت]]؛ | |||
* [[دانایی]] و [[کفایت]]؛ | |||
* [[شیعه امامیه]] و [[علم امام]]؛ | |||
* [[معتزله]] و [[علم امام]]؛ | |||
* [[اشعریه]] و [[علم امام]]؛ | |||
* [[ماتریدیه]] و [[علم امام]]؛ | |||
* [[زیدیه]] و [[علم امام]]؛ | |||
==== نخست: [[عصمت امام]]==== | |||
* [[حقیقت عصمت|حقیقت]] و معنای [[عصمت]]؛ | |||
* [[خاستگاه عصمت]]؛ | |||
* [[عصمت علمی]]؛ | |||
* [[دلایل عصمت ائمه]]{{عم}}: | |||
# ۱. [[دلایل نقلی]]؛ | |||
# [[آیه امامت]]؛ | |||
# [[آیه اطاعت]]؛ | |||
# [[آیه تطهیر]]؛ | |||
# [[آیه ابتلای ابراهیم]]{{ع}}؛ | |||
# [[آیه اولی الامر]]؛ | |||
* [[آیه صادقین]]؛ | |||
* [[دلایل عقلی]]؛ | |||
** [[برهان]] [[امتناع]] تسلسل؛ | |||
** [[برهان حفظ شریعت]]؛ | |||
** [[پیامدهای معصوم نبودن امام]]؛ | |||
** [[ضرورت امام معصوم]]؛ | |||
** [[مقام]] [[عقل]] در [[استنباط]] [[احکام شرعی]]؛ | |||
** [[نیاز به امام معصوم در عصر غیبت]]؛ | |||
**معنای [[گناه پیامبران]]؛ | |||
**عوامل مؤثر در دوری از [[گناه]] و [[معصیت]]: | |||
# ۱. [[عذاب]]؛ | |||
# ۲. [[بهشت]] و درجات آن؛ | |||
# ۳. دوری از [[رحمت]] و [[رضای الهی]]؛ | |||
# ۴. هشدارهای [[دنیایی]]. | |||
** [[عدم عصمت امام]]، مقتضی [[لزوم]] [[تسلسل]]؛ | |||
** [[امام]] [[پاسدار احکام شرع]]؛ | |||
** [[عصمت]] ملازم با [[اطاعت از امام]]؛ | |||
** [[فقدان عصمت]]، منافی با [[افضلیت امام]]؛ | |||
** [[برتری امام]] نسبت به دیگران؛ | |||
==== دوم: [[علم امام]]==== | |||
* [[علم]] و [[بصیرت]]؛ | |||
* [[چگونگی علم امام]]؛ | |||
*دلایلی [[نقلی]] بر [[علم حضوری امام]]؛ | |||
* [[آیات]]؛ | |||
* [[روایات]]؛ | |||
*دیدگاه [[نهجالبلاغه]] درباره [[علم امامان]]؛ | |||
* [[اهل بیت]] [[معدنهای علوم]] و [[گنجینههای رحمان]]؛ | |||
* [[امامان]]، [[استوانههای دین]] و [[چشمههای دانش]] و [[چشمههای حکمت|حکمت]]؛ | |||
* [[ائمه اطهار]]، [[قرآن ناطق]]اند؛ | |||
*چگونه از راه روشن بازتان میگردانند؟ | |||
# [[علم امام]] | |||
*معنای لغوی [[غیب]]؛ | |||
* [[غیب]] در اصطلاح کتاب و [[سنت]]؛ | |||
* [[علم غیب ذاتی]]، ویژه [[خدا]]؛ | |||
* [[خاستگاه علوم غیبی]]: | |||
# [[ابعاد دانش غیبی]] و [[گستره علم الکتاب]]؛ | |||
# [[شرایع آسمانی]]؛ | |||
# گذشته و [[آینده]]؛ | |||
# زمان [[مرگ]] و [[پیشامدهای ناگوار]]؛ | |||
# [[رازهای پنهان]] و [[اسرار درونی آدمیان]]؛ | |||
# [[زبان همه آدمیان]]؛ | |||
# [[زبان حیوانات]]؛ | |||
* [[چگونگی آگاهی معصومان از امور غیبی]]: | |||
# مطلق و بدون شرط؛ | |||
# وابسته به [[مشیت]] و [[اراده]]؛ | |||
* [[بداء]] و رابطه آن با [[علم غیب]]؛ | |||
* [[علم غیب]] و میدان عمل؛ | |||
* فرق [[امام]] و [[پیامبر]]. | |||
==== سوم: [[پاکزادی امام]]==== | |||
* [[پاکزادی]]؛ | |||
==== چهارم: [[عدالت امام]]==== | |||
==== پنجم: [[افضلیت امام]]==== | |||
* [[شیعه امامیه]] و [[افضلیت امام]]؛ | |||
* [[قلمرو افضلیت]]؛ | |||
* [[امامت مفضول]] [[قبیح]] است؛ | |||
* بررسی اشکالات؛ | |||
* نقد و نظر؛ | |||
* [[قرآن]] و [[افضلیت امام]]؛ | |||
* نقد و نظر؛ | |||
* [[برتری اخروی]]؛ | |||
:۱. [[عصمت]] و [[افضلیت]]؛ | |||
:۲. [[تکلف]] سنگینتر و [[پاداش]] بیشتر؛ | |||
:۳. [[امام]]، [[حجت خداوند بر بشر]] است؛ | |||
:۴. [[تعظیم]] ویژه، مستلزم [[افضلیت]] است؛ | |||
:۵. [[برتری در کمالات]]، مستلزم [[برتری در پاداش]] است؛ | |||
* [[اشاعره]] و [[افضلیت امام]]؛ | |||
===[[تعیین امامت]]=== | |||
* [[انتصاب]] و [[انتخاب]] | |||
* [[اثبات نظریه انتصاب شیعه]] | |||
====[[راه تعیین امام]] از دیدگاه [[مذاهب اسلامی]]==== | |||
* [[نص]] و [[معجزه]]؛ | |||
* [[کیسانیه]] و [[نص در امامت]]؛ | |||
* بررسی و نقد؛ | |||
* [[بکریه]] و [[نص در امامت]]؛ | |||
* [[نص]] و [[دعوت]]؛ | |||
* [[نص]] و [[وراثت]]؛ | |||
* [[غلبه]] و [[استیلاء]]؛ | |||
* [[بیعت]] و [[انتخاب]]. | |||
====[[راه تعیین امام]] از [[دیدگاه امامیه]]==== | |||
:۱. [[عصمت امام]]؛ | |||
:۲. [[افضلیت امام]]؛ | |||
:۳. [[علم گسترده امام]]؛ | |||
:۴. [[سیره پیامبر خاتم|سیره پیامبر]]{{صل}}؛ | |||
:۵. [[روش انتخاب]] فاقد [[مشروعیت]] است؛ | |||
:۶. [[امام]] [[خلیفه پیامبر]]{{صل}} است، نه [[وکیل مردم]]؛ | |||
:۷. [[نظریه انتخاب]] [[اختلاف]] خیز است؛ | |||
====[[نظریه انتخاب]] در [[تعیین امام]]==== | |||
*''' گونه نخست: [[بیعت]] و [[اجماع]]''' | |||
:۱. [[رفتار صحابه]]؛ | |||
:۲. [[اثبات خلافت ابوبکر]] از طریق [[بیعت]]؛ | |||
* '''گونه دوم: [[انکار نص در امامت]]''' | |||
:۱. مقایسه [[نص در امامت]] با [[فرائض اسلامی]]؛ | |||
:۲. [[وجوب احتجاج]] و [[وجوب قیام|قیام]]؛ | |||
:۳. [[تعارض نصوص امامت]]؛ | |||
:۴. [[شواهد فقدان نص]]؛ | |||
====[[نظریه انتصاب در تعیین امام]]==== | |||
* تبیین نظریه؛ | |||
* [[قرآن]] و [[صحابه پیامبر خاتم|صحابه پیامبر]]{{صل}}؛ | |||
* [[صحابه پیامبر خاتم|صحابه پیامبر]]{{صل}} از نگاه [[احادیث]]؛ | |||
* [[صحابه پیامبر خاتم|صحابه]] از نگاه تاریخ؛ | |||
* [[تاویل نصوص]] یا [[اجتهاد در برابر نص]]؛ | |||
====[[مقام امامت]]==== | |||
* [[تفکر]] مادی درباره [[رهبری]] و [[اختلاف]] بنیادین آن با [[تفکر]] [[اسلامی]]؛ | |||
* سطوح متعدد [[رهبری]] در [[اسلام]]: | |||
# ۱. سطح کار برای [[زندگی]] [[دنیا]]؛ | |||
# ۲. سطح کوشش برای [[زندگی]] [[آخرت]]؛ | |||
# ۳. سطح کمال و [[رشد معنوی]] و رسیدن به [[رضوان الهی]]؛ | |||
* [[حقانیت]] [[انتصاب]] و [[نادرستی]] [[انتخاب امام]] در [[اسلام]]؛ | |||
* [[دلایل انتخاب]]؛ | |||
* [[آیات خلافت]]؛ | |||
* [[روایت]] [[اجماع مسلمانان]]؛ | |||
* دو [[آیه شوری]]؛ | |||
* [[دلایل ضرورت انتصاب]]: | |||
# ۱. [[احادیث اهل بیت]] در مورد امامت؛ | |||
# ۲. [[حدیث غدیر]]. | |||
===[[ولایت امامان]]=== | |||
* [[ولایت تکوینی]] | |||
* [[ولایت تشریعی]] | |||
* [[ولایت امر]] | |||
===[[مرجعیت دینی امامان]]=== | |||
====[[وظیفه امت در قبال امام]]==== | |||
# [[شناسایی]]، [[رجوع]] و [[پیروی از امام]]؛ | |||
# [[دلبستگی]] و [[محبت به امام]]؛ | |||
# [[بیزاری جستن]] از [[دشمنان امام]]؛ | |||
* [[ولایت]] و شرط [[قبولی اعمال]]. | |||
====[[امامت در قرآن]]==== | |||
*'''مفهوم [[امامت در قرآن|امامت از منظر قرآن]]''' | |||
** [[ویژگیهای امامت در قرآن کریم]]؛ | |||
** [[توحید|امامت و حقیقت توحید]]؛ | |||
** [[آیات عبادت]]؛ | |||
** [[آیات امر]]؛ | |||
** [[آیات حکم]]؛ | |||
** [[آیات ملک]]؛ | |||
*'''[[نصب امام|امامت و گزینش الهی]] در [[قرآن کریم]]''' | |||
** [[آیات امر]]؛ | |||
** [[آیات حکم]]؛ | |||
** [[آیات ملک]]؛ | |||
** [[آیات ولایت]]؛ | |||
** [[آیات اطاعت]]؛ | |||
** [[آیه اختیار]]؛ | |||
** [[آیه تحکیم]]؛ | |||
** [[آیات ایتاء]]؛ | |||
*'''[[نص|نص بر امامان]]{{ع}} و [[گزینش الهی]] آنان در [[قرآن کریم]]''' | |||
** [[نصوص]] عام؛ | |||
** [[نصوص]] خاص بر امامت [[برگزیدگان آل ابراهیم]]؛ | |||
** [[اهل بیت در قرآن|نصوص دال بر امامت اهل بیت]]{{عم}}؛ | |||
** [[آیه ولایت]]؛ | |||
** [[آیه تطهیر]]؛ | |||
** [[آیه مودت]]؛ | |||
** [[آیه تبلیغ]]؛ | |||
** [[آیه شهادت]]. | |||
{{پایان}} | |||
{{پایان}} | |||
==موسوعة الأحاديث العلوية== | ==موسوعة الأحاديث العلوية== | ||
{{فهرست اثر}} | {{فهرست اثر}} | ||