عرفان: تفاوت میان نسخه‌ها

۲۳ بایت حذف‌شده ،  ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲
جز
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==))
خط ۴: خط ۴:
'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد.  به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.  
'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد.  به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.  


همچنین عرفان نام [[علمی]] است که از این‌گونه امور بحث می‌کند و کتاب‌های [[عرفانی]] و اصطلاحات [[عرفانی]] به این‌گونه مباحث مربوط می‌شود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]]؛ [[محمد علی زکریایی|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.
همچنین عرفان نام [[علمی]] است که از این‌گونه امور بحث می‌کند و کتاب‌های [[عرفانی]] و اصطلاحات [[عرفانی]] به این‌گونه مباحث مربوط می‌شود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]]؛ [[محمد علی زکریایی|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.


==عرفان نظری و عملی==
==عرفان نظری و عملی==
در یک تقسیم‌بندی عرفان به "نظری" و "عملی" تقسیم می‌شود. در عرفان نظری بیشتر درباره [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] و مسائل [[علمی]] و اصطلاحات این [[علم]] بحث می‌شود و در عرفان عملی، [[اخلاق]] و [[رفتار]] و [[عبادت]] و [[سیر و سلوک]] [[عارفان]] مطرح می‌شود. عرفان شاخه‌ها و شعبه‌ها و گرایش‌های فراوان و مختلفی دارد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.  
در یک تقسیم‌بندی عرفان به "نظری" و "عملی" تقسیم می‌شود. در عرفان نظری بیشتر درباره [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] و مسائل [[علمی]] و اصطلاحات این [[علم]] بحث می‌شود و در عرفان عملی، [[اخلاق]] و [[رفتار]] و [[عبادت]] و [[سیر و سلوک]] [[عارفان]] مطرح می‌شود. عرفان شاخه‌ها و شعبه‌ها و گرایش‌های فراوان و مختلفی دارد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.  


[[عرفان عملی]] [[روابط]] و [[وظایف]] [[انسان]] با خود و با [[جهان]] و [[خدا]] را بیان می‌کند. این بخش از عرفان [[علم]] "سیر و سلوک" نامیده می‌شود. در این بخش از عرفان توضیح داده می‌شود که "سالک" برای اینکه به قله [[منیع]] [[انسانیت]]، یعنی "توحید" برسد، از کجا باید آغاز کند و چه منازل و مراحلی را باید به ترتیب طی کند و در منازل بین [[راه]] چه احوالی برای او رخ می‌دهد و چه وارداتی بر او وارد می‌شود و البته همه این منازل و مراحل باید با اشراف و [[مراقبت]] یک [[انسان کامل]] و پخته که قبلاً این راه را طی کرده و از "رسم و راه منزل‌ها" [[آگاه]] است صورت گیرد و اگر [[همت]] انسان کاملی بدرقه راه نباشد خطر [[گمراهی]] است<ref>[[محمد علی زکریایی|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.
[[عرفان عملی]] [[روابط]] و [[وظایف]] [[انسان]] با خود و با [[جهان]] و [[خدا]] را بیان می‌کند. این بخش از عرفان [[علم]] "سیر و سلوک" نامیده می‌شود. در این بخش از عرفان توضیح داده می‌شود که "سالک" برای اینکه به قله [[منیع]] [[انسانیت]]، یعنی "توحید" برسد، از کجا باید آغاز کند و چه منازل و مراحلی را باید به ترتیب طی کند و در منازل بین [[راه]] چه احوالی برای او رخ می‌دهد و چه وارداتی بر او وارد می‌شود و البته همه این منازل و مراحل باید با اشراف و [[مراقبت]] یک [[انسان کامل]] و پخته که قبلاً این راه را طی کرده و از "رسم و راه منزل‌ها" [[آگاه]] است صورت گیرد و اگر [[همت]] انسان کاملی بدرقه راه نباشد خطر [[گمراهی]] است<ref>[[محمد علی زکریایی|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.
خط ۱۸: خط ۱۸:


==تفاوت عرفان و تصوف==
==تفاوت عرفان و تصوف==
میان عرفان و تصوف تفاوت وجود دارد و مرز میان دراویش و [[صوفیه]] با [[عارفان]] نباید آمیخته شود، هر چند بعضی تصوف را شاخه‌ای از عرفان دانسته‌اند. عرفان واقعی در [[معرفت]] و معارفی است که از طریق [[قرآن]] و [[اهل بیت]]{{عم}} به دست می‌آید و [[سلوک]] و [[سیره]] [[امامان]] [[بهترین]] [[الگو]] و نمونه عرفان عملی است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.
میان عرفان و تصوف تفاوت وجود دارد و مرز میان دراویش و [[صوفیه]] با [[عارفان]] نباید آمیخته شود، هر چند بعضی تصوف را شاخه‌ای از عرفان دانسته‌اند. عرفان واقعی در [[معرفت]] و معارفی است که از طریق [[قرآن]] و [[اهل بیت]]{{عم}} به دست می‌آید و [[سلوک]] و [[سیره]] [[امامان]] [[بهترین]] [[الگو]] و نمونه عرفان عملی است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.


==تاریخچه عرفان==
==تاریخچه عرفان==
خط ۴۷: خط ۴۷:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


[[رده:مدخل]]
[[رده:عرفان]]
[[رده:عرفان]]
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش