تفسیر مأثور از معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

== مقدمه ==

با نگاهی به کتاب‌های [[علوم قرآنی]]، مانند [[البرهان زرکشی]] و [[الاتقان سیوطی]] و [[کتاب‌های تفسیری]] و [[روایی]] و رجالی [[شیعه]] و [[سنّی]]، پی می‌بریم که در [[عصر حضور]] [[امامان معصوم]]{{عم}} [[مفسران]] زیادی بوده‌اند که با توجه به ویژگی‌های آنان، می‌توان آنان را در چهار دسته قرار داد:

== تفسیر برگرفته از سخنان امامان معصوم ==

به [[اعتقاد شیعه]] که برگرفته از [[نصوص]] [[متواتر]] و مستند به [[دلایل]] [[قطعی]] است، دوازده امام معصوم از جانب [[خدای متعال]] برای [[جانشینی رسول خدا]]{{صل}} [[برگزیده]] شده‌اند تا [[کارها]] و شئونات آن [[حضرت]] را جز دریافت و [[تبلیغ وحی]] که با [[رحلت]] آن حضرت خاتمه یافت، عهده‌دار شوند و همان‌گونه که در بحث [[تفسیر]] در [[عصر رسالت]] بیان شد، یکی از کارها و شئونات [[رسول خدا]]{{صل}} [[تعلیم]] و تبیین [[معانی قرآن]] [[کریم]] بوده است. و آن [[دوازده امام]] نیز پس از آن حضرت یکی پس از دیگری آن کار را عهده‌دار بوده و به مقداری که زمینه و شرایط‍ فراهم بوده است، به [[تفسیر قرآن]] و تبیین معانی آن می‌پرداختند <ref>برای توضیح بیشتر این مطلب ر.ک: بابایی، مکاتب تفسیری، ج۱، ص۷۵-۷۸.</ref>؛ و ازاین‌رو، می‌توان آنان را نیز از [[مفسران]] [[قرآن کریم]] به شمار آورد؛ البته آنان در تفسیر نیز مانند سایر امور با دیگران قابل [[قیاس]] نمی‌باشند و از جهات مختلفی بر سایر مفسران امتیازی فوق‌العاده دارند. آنان به همۀ معانی [[ظاهر و باطن قرآن]] [[آگاه]] بوده و بر تفسیر تمام [[آیات]] در جمیع مراتب [[توانایی]] داشته‌اند و مفسران دیگر تنها به برخی معانی قرآن آگاه بوده‌اند و هیچ‌یک از آنها حتی برترین‌شان توان تفسیر همۀ معانی قرآن را نداشته‌اند<ref>برای آگاهی بیشتر، ر.ک: بابایی، مکاتب تفسیری، ج۱، ص۴۸-۵۴ و ۶۴-۷۵.</ref>. آنان در [[فهم]] معانی قرآن از [[خطا]] مصون بوده‌اند و همان معنایی را برای آیات بیان می‌کرده‌اند که خدای متعال [[اراده]] فرموده است؛ اما مفسران دیگر از خطا مصون نیستند و ممکن است گاهی معنایی را که بیان می‌کنند، غیر معنایی باشد که [[خدا]] از آیات اراده کرده است، و از همه مهم‌تر اینکه آنان همانند رسول خدا{{صل}} مفسران برگزیدۀ خدا هستند و تفسیر آنان مورد [[تأیید]] خدای متعال است، ولی دیگر مفسران چنین نیستند. شواهد و دلایل این مدعا فراوان است و در اینجا به خاطر ضیق مجال به ذکر بخشی از [[روایات]] که [[شاهد]] [[مفسر]] بودن آنان است، با عنوان «شواهد مفسر بودن [[امامان معصوم]]{{عم}}» و به تبیین سه دلیل بر اینکه آنان [[مفسران]] برگزیدۀ [[خدا]] هستند، با عنوان «[[دلایل]] برگزیدۀ خدا بودن این دسته از مفسران» اکتفا می‌شود.<ref>[[علی اکبر بابایی|بابایی، علی اکبر]]، [[تاریخ تفسیر قرآن (کتاب)|تاریخ تفسیر قرآن]]، ص ۵۵-۵۶.</ref>

پاسخ با توجه به دو نکته، مثبت است:

#براساس روایات فراوانی، [[امام علی]]{{ع}} [[تفسیر]] و [[تأویل]] همه [[آیات قرآن]] را از رسول خدا{{صل}} دریافت کرده است و یازده [[امام]] بعد از ایشان نیز هر امامی از امام پیش از خود بیانات تفسیری آن حضرت را دریافت کرده و همۀ آنان به همۀ بیانات [[تفسیری]] آن [[حضرت]] [[آگاه]] بودند و توان [[تفسیر]] همۀ [[معانی قرآن]]، ظاهر و [[باطن]] آن را داشته‌اند و در نتیجه، به وسیلۀ آن بزرگواران [[دانش]] و [[آثار تفسیری]] [[رسول خدا]]{{صل}} محفوظ‍ و باقی‌مانده است. نمونۀ آن [[روایات]] چنین است:

[[رده:مفسران مأثور از معصوم]]

[[رده:تفسیر]]