جز
ربات: جایگزینی خودکار متن (-*[ +* [)
جز (جایگزینی متن - '\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(252\,\s252\,\s233\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.*)\[\[(.*)\]\](.*)\"\'\'\'(.*)\'\'\'\"(.*)\<\/div\>\n\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(255\,\s245\,\s227\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.*)\<\/div\>\n\n' به '{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = $2 | عنوان مدخل = $4 | مداخل مرتبط = $6 | پرسش مرتبط = }} ') |
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-*[ +* [)) |
||
| خط ۸: | خط ۸: | ||
==امین خدا== | ==امین خدا== | ||
*[[قرآن کریم ]] میفرماید: {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}}<ref> آنجا فرمانگزاری امین است؛ سوره تکویر، آیه:۲۱.</ref> | * [[قرآن کریم ]] میفرماید: {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}}<ref> آنجا فرمانگزاری امین است؛ سوره تکویر، آیه:۲۱.</ref> | ||
*[[پیامبر]] [[امین ]] در [[حدیث]]: | * [[پیامبر]] [[امین ]] در [[حدیث]]: | ||
#[[نقل]] از [[ابو بصیر]]: به [[امام صادق]]{{ع}} گفتم: مقصود از {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}}<ref> آنجا فرمانگزاری امین است؛ سوره تکویر، آیه:۲۱.</ref> کیست؟ فرمود: "مقصود، [[پیامبر]] خداست که نزد پروردگارش، فرمانش نافذ و در [[روز رستاخیز]]، [[امین]] است<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}}: قال: قُلْتُ قَوْلُهُ: {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}} قَالَ يَعْنِي رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} هُوَ الْمُطَاعُ عِنْدَ رَبِّهِ الْأَمِينُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ}}؛ تفسیر القمّی، ج۲، ص۴۰۸؛ بحارالأنوار، ج۹، ص۲۴۸، ح۱۵۳.</ref>. | #[[نقل]] از [[ابو بصیر]]: به [[امام صادق]]{{ع}} گفتم: مقصود از {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}}<ref> آنجا فرمانگزاری امین است؛ سوره تکویر، آیه:۲۱.</ref> کیست؟ فرمود: "مقصود، [[پیامبر]] خداست که نزد پروردگارش، فرمانش نافذ و در [[روز رستاخیز]]، [[امین]] است<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}}: قال: قُلْتُ قَوْلُهُ: {{متن قرآن|مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ}} قَالَ يَعْنِي رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} هُوَ الْمُطَاعُ عِنْدَ رَبِّهِ الْأَمِينُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ}}؛ تفسیر القمّی، ج۲، ص۴۰۸؛ بحارالأنوار، ج۹، ص۲۴۸، ح۱۵۳.</ref>. | ||
#[[پیامبر خدا]]{{صل}} میفرماید: هان! به [[خدا]] [[سوگند]] که من، هم در [[آسمان]]، [[امین]] هستم و هم در [[زمین]]<ref>{{متن حدیث|رَسُولُ اللهِ{{صل}}: إِنِّي لَأَمِينٌ فِي السَّمَاءِ وَ أَمِينٌ فِي الْأَرْضِ}}؛ مجمع البیان، ج۷، ص۵۹؛ بحارالأنوار، ج۹، ص۲۱۹، ح۱۰۱؛ المعجم الکبیر، ج۱، ص۳۳۱، ح۹۸۹، تفسیر ابنکثیر، ج۴، ص۴۶۶؛ تفسیر القرطبی، ج۱۱، ص۲۶۲، کلها عن أبی رافع بزیاده "أم والله" فی أوّلها، المصنّف لعبد الرزّاق،ج۸، ص۱۱، ح۱۴۰۹۱، عن زید بن أسلم، کنزالعمّال، ج۱۱، ص۴۱۳، ح۳۱۹۳۷.</ref>. | #[[پیامبر خدا]]{{صل}} میفرماید: هان! به [[خدا]] [[سوگند]] که من، هم در [[آسمان]]، [[امین]] هستم و هم در [[زمین]]<ref>{{متن حدیث|رَسُولُ اللهِ{{صل}}: إِنِّي لَأَمِينٌ فِي السَّمَاءِ وَ أَمِينٌ فِي الْأَرْضِ}}؛ مجمع البیان، ج۷، ص۵۹؛ بحارالأنوار، ج۹، ص۲۱۹، ح۱۰۱؛ المعجم الکبیر، ج۱، ص۳۳۱، ح۹۸۹، تفسیر ابنکثیر، ج۴، ص۴۶۶؛ تفسیر القرطبی، ج۱۱، ص۲۶۲، کلها عن أبی رافع بزیاده "أم والله" فی أوّلها، المصنّف لعبد الرزّاق،ج۸، ص۱۱، ح۱۴۰۹۱، عن زید بن أسلم، کنزالعمّال، ج۱۱، ص۴۱۳، ح۳۱۹۳۷.</ref>. | ||
| خط ۱۲۹: | خط ۱۲۹: | ||
==امانت در ولایت و امامت از منظر عقل و نقل== | ==امانت در ولایت و امامت از منظر عقل و نقل== | ||
هرچند در [[روایات]] امامیّه، [[امانت]] به [[دین]] و [[اسلام]] معنا شده است، اما اصلیترین معنای آن “مقام ولایت” است که روایات، گاه به طور مطلق و گاهی به طور خاص از آن نام برده شده. ذیلاً روایاتی در این زمینه ذکر میگردد: | هرچند در [[روایات]] امامیّه، [[امانت]] به [[دین]] و [[اسلام]] معنا شده است، اما اصلیترین معنای آن “مقام ولایت” است که روایات، گاه به طور مطلق و گاهی به طور خاص از آن نام برده شده. ذیلاً روایاتی در این زمینه ذکر میگردد: | ||
*[[امام هشتم]]{{ع}} در تبیین [[مقام امامت]]، اوصافی را برشمردهاند که در ضمن آن، مقام امامت را [[امین الهی]] در [[هدایت]] [[خلق]] و عامل رسانیدن ودیعههای [[خداوند]] به [[مردم]] بیان میکنند: {{متن حدیث|الْإِمَامُ أَمِينُ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ وَ حُجَّتُهُ عَلَى عِبَادِهِ وَ خَلِيفَتُهُ فِي بِلَادِهِ وَ الدَّاعِي إِلَى اللَّهِ وَ الذَّابُّ عَنْ حُرَمِ اللَّهِ}}<ref>الکافی، ج۱، ص۲۰۰.</ref>. | * [[امام هشتم]]{{ع}} در تبیین [[مقام امامت]]، اوصافی را برشمردهاند که در ضمن آن، مقام امامت را [[امین الهی]] در [[هدایت]] [[خلق]] و عامل رسانیدن ودیعههای [[خداوند]] به [[مردم]] بیان میکنند: {{متن حدیث|الْإِمَامُ أَمِينُ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ وَ حُجَّتُهُ عَلَى عِبَادِهِ وَ خَلِيفَتُهُ فِي بِلَادِهِ وَ الدَّاعِي إِلَى اللَّهِ وَ الذَّابُّ عَنْ حُرَمِ اللَّهِ}}<ref>الکافی، ج۱، ص۲۰۰.</ref>. | ||
*[[امام رضا]]{{ع}} در بیانی مبسوط، که طی آن به علل [[نصب وصی]] بعد از [[نبی اکرم]]{{صل}} اشاره مینمایند، میفرمایند: {{متن حدیث|فَإِنْ قَالَ قَائِلٌ فَلِمَ جَعَلَ أُولِي الْأَمْرِ وَ أَمَرَ بِطَاعَتِهِمْ قِيلَ لِعِلَلٍ كَثِيرَةٍ مِنْهَا أَنَّ الْخَلْقَ لَمَّا وَقَفُوا عَلَى حَدٍّ مَحْدُودٍ وَ أُمِرُوا أَنْ لَا يَتَعَدَّوْا ذَلِكَ الْحَدَّ لِمَا فِيهِ مِنْ فَسَادِهِمْ لَمْ يَكُنْ يَثْبُتُ ذَلِكَ وَ لَا يَقُومُ إِلَّا بِأَنْ يَجْعَلَ عَلَيْهِمْ فِيهِ أَمِيناً يَمْنَعُهُمْ مِنَ التَّعَدِّي وَ الدُّخُولِ فِيمَا حُظِرَ عَلَيْهِمْ لِأَنَّهُ لَوْ لَمْ يَكُنْ ذَلِكَ لَكَانَ أَحَدٌ لَا يَتْرُكُ لَذَّتَهُ وَ مَنْفَعَتَهُ لِفَسَادِ غَيْرِهِ فَجَعَلَ عَلَيْهِمْ قَيِّماً يَمْنَعُهُمْ مِنَ الْفَسَادِ وَ يُقِيمُ فِيهِمُ الْحُدُودَ وَ الْأَحْكَامَ}}<ref>عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۰۱.</ref>. | * [[امام رضا]]{{ع}} در بیانی مبسوط، که طی آن به علل [[نصب وصی]] بعد از [[نبی اکرم]]{{صل}} اشاره مینمایند، میفرمایند: {{متن حدیث|فَإِنْ قَالَ قَائِلٌ فَلِمَ جَعَلَ أُولِي الْأَمْرِ وَ أَمَرَ بِطَاعَتِهِمْ قِيلَ لِعِلَلٍ كَثِيرَةٍ مِنْهَا أَنَّ الْخَلْقَ لَمَّا وَقَفُوا عَلَى حَدٍّ مَحْدُودٍ وَ أُمِرُوا أَنْ لَا يَتَعَدَّوْا ذَلِكَ الْحَدَّ لِمَا فِيهِ مِنْ فَسَادِهِمْ لَمْ يَكُنْ يَثْبُتُ ذَلِكَ وَ لَا يَقُومُ إِلَّا بِأَنْ يَجْعَلَ عَلَيْهِمْ فِيهِ أَمِيناً يَمْنَعُهُمْ مِنَ التَّعَدِّي وَ الدُّخُولِ فِيمَا حُظِرَ عَلَيْهِمْ لِأَنَّهُ لَوْ لَمْ يَكُنْ ذَلِكَ لَكَانَ أَحَدٌ لَا يَتْرُكُ لَذَّتَهُ وَ مَنْفَعَتَهُ لِفَسَادِ غَيْرِهِ فَجَعَلَ عَلَيْهِمْ قَيِّماً يَمْنَعُهُمْ مِنَ الْفَسَادِ وَ يُقِيمُ فِيهِمُ الْحُدُودَ وَ الْأَحْكَامَ}}<ref>عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۰۱.</ref>. | ||
*[[پیامبر]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}} برای [[امّت اسلام]]، همانا [[امینالله]] بر خلق هستند: {{متن حدیث|عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ الْمُهْتَدِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ أَنَّهُ كَتَبَ إِلَيْهِ الرِّضَا{{ع}} أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ مُحَمَّداً{{صل}} كَانَ أَمِينَ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ فَلَمَّا قُبِضَ، كُنَّا أَهْلَ الْبَيْتِ وَرَثَتَهُ فَنَحْنُ أُمَنَاءُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ}}<ref>کامل روایت به شرح ذیل است: {{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ أَنَّهُ كَتَبَ إِلَيْهِ الرِّضَا{{ع}} أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ مُحَمَّداً{{صل}} كَانَ أَمِينَ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ فَلَمَّا قُبِضَ، كُنَّا أَهْلَ الْبَيْتِ{{عم}} وَرَثَتَهُ فَنَحْنُ أُمَنَاءُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ عِنْدَنَا عِلْمُ الْبَلَايَا وَ الْمَنَايَا وَ أَنْسَابُ الْعَرَبِ وَ مَوْلِدُ الْإِسْلَامِ وَ إِنَّا لَنَعْرِفُ الرَّجُلَ إِذَا رَأَيْنَاهُ بِحَقِيقَةِ الْإِيمَانِ وَ حَقِيقَةِ النِّفَاقِ وَ إِنَّ شِيعَتَنَا لَمَكْتُوبُونَ بِأَسْمَائِهِمْ وَ أَسْمَاءِ آبَائِهِمْ أَخَذَ اللَّهُ عَلَيْنَا وَ عَلَيْهِمُ الْمِيثَاقَ يَرِدُونَ مَوْرِدَنَا وَ يَدْخُلُونَ مَدْخَلَنَا لَيْسَ عَلَى مِلَّةِ الْإِسْلَامِ غَيْرُنَا وَ غَيْرُهُمْ نَحْنُ النُّجَبَاءُ النُّجَاةُ وَ نَحْنُ أَفْرَاطُ الْأَنْبِيَاءِ{{عم}} وَ نَحْنُ أَبْنَاءُ الْأَوْصِيَاءِ{{عم}} وَ نَحْنُ الْمَخْصُوصُونَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ نَحْنُ أَوْلَى النَّاسِ بِكِتَابِ اللَّهِ وَ نَحْنُ أَوْلَى النَّاسِ بِرَسُولِ اللَّهِ صوَ نَحْنُ الَّذِينَ شَرَعَ اللَّهُ لَنَا دِينَهُ فَقَالَ فِي كِتَابِهِ- {{متن قرآن|شَرَعَ لَكُمْ}} يَا آلَ مُحَمَّدٍ {{متن قرآن|مِنَ الدِّينِ مَا وَصَّى بِهِ نُوحًا}} قَدْ وَصَّانَا بِمَا وَصَّى بِهِ نُوحاً {{متن قرآن|وَالَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ}} يَا مُحَمَّدُ- {{متن قرآن|وَمَا وَصَّيْنَا بِهِ إِبْرَاهِيمَ وَمُوسَى وَعِيسَى}} فَقَدْ عَلَّمَنَا وَ بَلَّغَنَا عِلْمَ مَا عَلِمْنَا وَ اسْتَوْدَعَنَا عِلْمَهُمْ نَحْنُ وَرَثَةُ أُولِي الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ- {{متن قرآن|أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ}} يَا آلَ مُحَمَّدٍ- {{متن قرآن|وَلَا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ}} وَ كُونُوا عَلَى جَمَاعَةٍ- {{متن قرآن|كَبُرَ عَلَى الْمُشْرِكِينَ}} مَنْ أَشْرَكَ بِوَلَايَةِ عَلِيٍ {{متن قرآن|مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ}} مِنْ وَلَايَةِ عَلِيٍّ إِنَّ اللَّهَ يَا مُحَمَّدُ {{متن قرآن|يَهْدِي إِلَيْهِ مَنْ يُنِيبُ}} مَنْ يُجِيبُكَ إِلَى وَلَايَةِ عَلِيٍّ{{ع}}}} (الکافی، ج۱، ص۲۲۴).</ref>. در این [[سیاق]]، [[روایات]] فراوانی وجود دارد که همگی اشاره به [[مقام]] [[امین]] اللّهی حضرات [[ائمّه]] [[معصومین]]{{عم}} بعد از [[نبی اکرم]]{{صل}} دارد. | * [[پیامبر]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}} برای [[امّت اسلام]]، همانا [[امینالله]] بر خلق هستند: {{متن حدیث|عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ الْمُهْتَدِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ أَنَّهُ كَتَبَ إِلَيْهِ الرِّضَا{{ع}} أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ مُحَمَّداً{{صل}} كَانَ أَمِينَ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ فَلَمَّا قُبِضَ، كُنَّا أَهْلَ الْبَيْتِ وَرَثَتَهُ فَنَحْنُ أُمَنَاءُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ}}<ref>کامل روایت به شرح ذیل است: {{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ أَنَّهُ كَتَبَ إِلَيْهِ الرِّضَا{{ع}} أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ مُحَمَّداً{{صل}} كَانَ أَمِينَ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ فَلَمَّا قُبِضَ، كُنَّا أَهْلَ الْبَيْتِ{{عم}} وَرَثَتَهُ فَنَحْنُ أُمَنَاءُ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ عِنْدَنَا عِلْمُ الْبَلَايَا وَ الْمَنَايَا وَ أَنْسَابُ الْعَرَبِ وَ مَوْلِدُ الْإِسْلَامِ وَ إِنَّا لَنَعْرِفُ الرَّجُلَ إِذَا رَأَيْنَاهُ بِحَقِيقَةِ الْإِيمَانِ وَ حَقِيقَةِ النِّفَاقِ وَ إِنَّ شِيعَتَنَا لَمَكْتُوبُونَ بِأَسْمَائِهِمْ وَ أَسْمَاءِ آبَائِهِمْ أَخَذَ اللَّهُ عَلَيْنَا وَ عَلَيْهِمُ الْمِيثَاقَ يَرِدُونَ مَوْرِدَنَا وَ يَدْخُلُونَ مَدْخَلَنَا لَيْسَ عَلَى مِلَّةِ الْإِسْلَامِ غَيْرُنَا وَ غَيْرُهُمْ نَحْنُ النُّجَبَاءُ النُّجَاةُ وَ نَحْنُ أَفْرَاطُ الْأَنْبِيَاءِ{{عم}} وَ نَحْنُ أَبْنَاءُ الْأَوْصِيَاءِ{{عم}} وَ نَحْنُ الْمَخْصُوصُونَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ نَحْنُ أَوْلَى النَّاسِ بِكِتَابِ اللَّهِ وَ نَحْنُ أَوْلَى النَّاسِ بِرَسُولِ اللَّهِ صوَ نَحْنُ الَّذِينَ شَرَعَ اللَّهُ لَنَا دِينَهُ فَقَالَ فِي كِتَابِهِ- {{متن قرآن|شَرَعَ لَكُمْ}} يَا آلَ مُحَمَّدٍ {{متن قرآن|مِنَ الدِّينِ مَا وَصَّى بِهِ نُوحًا}} قَدْ وَصَّانَا بِمَا وَصَّى بِهِ نُوحاً {{متن قرآن|وَالَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ}} يَا مُحَمَّدُ- {{متن قرآن|وَمَا وَصَّيْنَا بِهِ إِبْرَاهِيمَ وَمُوسَى وَعِيسَى}} فَقَدْ عَلَّمَنَا وَ بَلَّغَنَا عِلْمَ مَا عَلِمْنَا وَ اسْتَوْدَعَنَا عِلْمَهُمْ نَحْنُ وَرَثَةُ أُولِي الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ- {{متن قرآن|أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ}} يَا آلَ مُحَمَّدٍ- {{متن قرآن|وَلَا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ}} وَ كُونُوا عَلَى جَمَاعَةٍ- {{متن قرآن|كَبُرَ عَلَى الْمُشْرِكِينَ}} مَنْ أَشْرَكَ بِوَلَايَةِ عَلِيٍ {{متن قرآن|مَا تَدْعُوهُمْ إِلَيْهِ}} مِنْ وَلَايَةِ عَلِيٍّ إِنَّ اللَّهَ يَا مُحَمَّدُ {{متن قرآن|يَهْدِي إِلَيْهِ مَنْ يُنِيبُ}} مَنْ يُجِيبُكَ إِلَى وَلَايَةِ عَلِيٍّ{{ع}}}} (الکافی، ج۱، ص۲۲۴).</ref>. در این [[سیاق]]، [[روایات]] فراوانی وجود دارد که همگی اشاره به [[مقام]] [[امین]] اللّهی حضرات [[ائمّه]] [[معصومین]]{{عم}} بعد از [[نبی اکرم]]{{صل}} دارد. | ||
*زیارتنامههای حضرات [[رسول خدا]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}}، بیانگر صفات و [[مقامات]] آن ذوات [[مقدس]] است. [[وصف]] امین اللّهی آنان، با بیانهای مختلف دراین [[زیارتنامهها]] ذکر شده است. در [[زیارت]] رسول خدا{{صل}} آمده است: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا حَبِيبَ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا صَفْوَةَ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۱۸، الباب الثالث: زیارة قبر رسول الله{{صل}} و....</ref>. در زیارت معروف به [[امینالله]] که درباره [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} است و [[زیارت جامعه]] همه ائمّه{{عم}} نامیده شده و میتوان آن را خطاب به سایر ائمه هدی{{عم}} نیز خواند، وصف امینالله با این بیان آمده است: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ وَ حُجَّتَهُ عَلَى عِبَادِهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۳۹، الباب الحادی عشر: زیارة قبر أمیرالمؤمنین{{ع}} و....</ref>. توضیح: آنچه از [[زیارت]] [[رسول خدا]]{{صل}} و [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} و توصیف آنان به [[امین الهی]] در ردیف سایر صفات بر میآید آن است که کسی در [[مقام]] تامّ امین الهی در حمل [[امانت]] [[پروردگار]] است که در مراتب هستی، دارای بالاترین مقام باشد. در این [[زیارات]]، لوازم مقام امیناللّهی طیّ بیان اوصاف آنها بیان شده که به برخی از آنها اشاره میشود. در دعای بعد از [[نماز]] [[شکر]] [[روز]] [[عید غدیر]]، که [[مستحب]] است نزدیک به [[ظهر]]- یعنی مقارن با [[زمان]] [[نصب]] امیرالمؤمنین [[حضرت علی]]{{ع}} به [[مقام ولایت]] - خوانده شود، نکات برجستهای پیرامون مقام [[امینالله]] وجود دارد؛ که لازم به توصیف و تبیین است: | *زیارتنامههای حضرات [[رسول خدا]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}}، بیانگر صفات و [[مقامات]] آن ذوات [[مقدس]] است. [[وصف]] امین اللّهی آنان، با بیانهای مختلف دراین [[زیارتنامهها]] ذکر شده است. در [[زیارت]] رسول خدا{{صل}} آمده است: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا حَبِيبَ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا صَفْوَةَ اللَّهِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۱۸، الباب الثالث: زیارة قبر رسول الله{{صل}} و....</ref>. در زیارت معروف به [[امینالله]] که درباره [[حضرت امیرالمؤمنین]]{{ع}} است و [[زیارت جامعه]] همه ائمّه{{عم}} نامیده شده و میتوان آن را خطاب به سایر ائمه هدی{{عم}} نیز خواند، وصف امینالله با این بیان آمده است: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ فِي أَرْضِهِ وَ حُجَّتَهُ عَلَى عِبَادِهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۳۹، الباب الحادی عشر: زیارة قبر أمیرالمؤمنین{{ع}} و....</ref>. توضیح: آنچه از [[زیارت]] [[رسول خدا]]{{صل}} و [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} و توصیف آنان به [[امین الهی]] در ردیف سایر صفات بر میآید آن است که کسی در [[مقام]] تامّ امین الهی در حمل [[امانت]] [[پروردگار]] است که در مراتب هستی، دارای بالاترین مقام باشد. در این [[زیارات]]، لوازم مقام امیناللّهی طیّ بیان اوصاف آنها بیان شده که به برخی از آنها اشاره میشود. در دعای بعد از [[نماز]] [[شکر]] [[روز]] [[عید غدیر]]، که [[مستحب]] است نزدیک به [[ظهر]]- یعنی مقارن با [[زمان]] [[نصب]] امیرالمؤمنین [[حضرت علی]]{{ع}} به [[مقام ولایت]] - خوانده شود، نکات برجستهای پیرامون مقام [[امینالله]] وجود دارد؛ که لازم به توصیف و تبیین است: | ||
| خط ۱۴۰: | خط ۱۴۰: | ||
*امینالله از [[مقام قرب نوافل]]<ref>{{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}} قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ... مَا تَقَرَّبَ إِلَيَّ عَبْدٌ بِشَيْءٍ أَحَبَّ إِلَيَّ مِمَّا افْتَرَضْتُ عَلَيْهِ وَ إِنَّهُ لَيَتَقَرَّبُ إِلَيَّ بِالنَّافِلَةِ حَتَّى أُحِبَّهُ فَإِذَا أَحْبَبْتُهُ كُنْتُ سَمْعَهُ الَّذِي يَسْمَعُ بِهِ وَ بَصَرَهُ الَّذِي يُبْصِرُ بِهِ وَ لِسَانَهُ الَّذِي يَنْطِقُ بِهِ وَ يَدَهُ الَّتِي يَبْطِشُ بِهَا}} (الکافی، ج۲، ص۳۵۲: باب من أذی المسلمین و احتقرهم).</ref> عبور نموده، در مرتبه [[قرب]] [[فرائض]] است؛ [[رضا]] و [[غضب]] او [[مظهر]] رضا و [[سخط]] [[الهی]] است و [[اراده]] او مندک و فانی در [[اراده پروردگار]] است. در [[زیارت]] [[سیدالشهداء]]{{ع}} میخوانیم: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا مَنْ رِضَاهُ مِنْ رِضَى الرَّحْمَنِ وَ سَخَطُهُ مِنْ سَخَطِ الرَّحْمَنِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ وَ حُجَّتَهُ وَ بَابَ اللَّهِ وَ الدَّلِيلَ عَلَى اللَّهِ وَ الدَّاعِيَ إِلَى اللَّهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۲۱۳.</ref>. | *امینالله از [[مقام قرب نوافل]]<ref>{{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}} قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ... مَا تَقَرَّبَ إِلَيَّ عَبْدٌ بِشَيْءٍ أَحَبَّ إِلَيَّ مِمَّا افْتَرَضْتُ عَلَيْهِ وَ إِنَّهُ لَيَتَقَرَّبُ إِلَيَّ بِالنَّافِلَةِ حَتَّى أُحِبَّهُ فَإِذَا أَحْبَبْتُهُ كُنْتُ سَمْعَهُ الَّذِي يَسْمَعُ بِهِ وَ بَصَرَهُ الَّذِي يُبْصِرُ بِهِ وَ لِسَانَهُ الَّذِي يَنْطِقُ بِهِ وَ يَدَهُ الَّتِي يَبْطِشُ بِهَا}} (الکافی، ج۲، ص۳۵۲: باب من أذی المسلمین و احتقرهم).</ref> عبور نموده، در مرتبه [[قرب]] [[فرائض]] است؛ [[رضا]] و [[غضب]] او [[مظهر]] رضا و [[سخط]] [[الهی]] است و [[اراده]] او مندک و فانی در [[اراده پروردگار]] است. در [[زیارت]] [[سیدالشهداء]]{{ع}} میخوانیم: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا مَنْ رِضَاهُ مِنْ رِضَى الرَّحْمَنِ وَ سَخَطُهُ مِنْ سَخَطِ الرَّحْمَنِ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللَّهِ وَ حُجَّتَهُ وَ بَابَ اللَّهِ وَ الدَّلِيلَ عَلَى اللَّهِ وَ الدَّاعِيَ إِلَى اللَّهِ}}<ref>کامل الزیارات، النص، ص۲۱۳.</ref>. | ||
*از آنجا که همه [[مخلوقات]] [[پروردگار]]، امانات الهی هستند، در یک معنای عام میتوان گفت که [[امام]]، [[امین]] خداوند در [[تربیت]] همه امانات الهی است. از این [[جهت]]، [[مقام امامت]] امام، علاوه بر [[نظام]] [[تشریع]]، در تکوینیّات نیز [[ثابت]] میشود. تعمیم خلق به همه مخلوقات، در عبارت{{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَی... أَمِينِ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ}} که در [[زیارات]] حضرات [[ائمّه]] [[معصومین]]{{عم}} آمده، اشاره به همین [[مقام]] دارد؛ خصوصاً که در ادامه میفرماید: {{متن حدیث|وَ شَاهِدِهِ فِي بَرِيَّتِهِ}} واژه {{متن حدیث|بَرِيَّتِهِ}} همه [[مخلوقات]] را دربر میگیرد. | *از آنجا که همه [[مخلوقات]] [[پروردگار]]، امانات الهی هستند، در یک معنای عام میتوان گفت که [[امام]]، [[امین]] خداوند در [[تربیت]] همه امانات الهی است. از این [[جهت]]، [[مقام امامت]] امام، علاوه بر [[نظام]] [[تشریع]]، در تکوینیّات نیز [[ثابت]] میشود. تعمیم خلق به همه مخلوقات، در عبارت{{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَی... أَمِينِ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ}} که در [[زیارات]] حضرات [[ائمّه]] [[معصومین]]{{عم}} آمده، اشاره به همین [[مقام]] دارد؛ خصوصاً که در ادامه میفرماید: {{متن حدیث|وَ شَاهِدِهِ فِي بَرِيَّتِهِ}} واژه {{متن حدیث|بَرِيَّتِهِ}} همه [[مخلوقات]] را دربر میگیرد. | ||
*[[خداوند]] در [[قرآن]] از [[خزائن]] [[غیب]] خود سخن میگوید که همه [[علوم]] و [[اسرار الهی]] در آن قرار دارد. چنین گنجهای [[الهی]]، کلیددارهایی نیاز دارد که [[امین]] بر اسرار الهی باشند. این [[ضرورت]] را هم البته در بیانات حضرات ائمّه{{عم}} به صورتی رمزگونه میتوان [[کاوش]] و [[کشف]] کرد؛ بدین معنا که این ذوات مقدّسه، در تعابیر خود به مناسبتهای مختلف، اسرار الهی را به گنجهایی [[تشبیه]] نمودهاند که هر یک دارای کلیدهایی است. یک معنای [[امینالله]] بودن برای [[مقام امامت]]، همانا اشاره به کلیدداری آنان در مراتب عالی [[نظام خلقت]] است؛ چنان که امیرالمؤمنین علی{{ع}} درباره خود میفرمایند: {{متن حدیث|من خطبة له{{ع}} قال: أنا عندي مفاتيح الغيب، لا يعلمها بعد [[رسول اللّه]] إلّا أنا، أنا ذو القرنين المذكور في الصحف الأولى، أنا صاحب خاتم سليمان، أنا ولي الحساب، أنا صاحب الصراط و الموقف، [[قاسم]] الجنة و النار بأمر ربّي، أنا [[آدم]] الأوّل، أنا [[نوح]] الأوّل، أنا آية الجبّار، أنا حقيقة الأسرار، أنا مورق الأشجار، أنا مونع الثمار، أنا مفجّر العيون، أنا مجري الأنهار، أنا [[خازن]] العلم، أنا طود الحلم، أنا أمير المؤمنين، أنا عين اليقين، أنا حجّة [[اللّه]] في السّماوات و الأرض، أنا الراجفة، أنا الصاعقة، أنا الصيحة بالحق، أنا الساعة لمن كذّب بها، أنا ذلك الكتاب الذي لا ريب فيه، أنا الأسماء الحسنى التي [[أمر]] أن يدعى بها، أنا ذلك النور الذي اقتبس منه الهدى، أنا صاحب الصور، أنا مخرج من في القبور، أنا صاحب يوم النشور، أنا صاحب نوح و منجيه، أنا صاحب أيوب المبتلى و شافيه، أنا أقمت السّماوات بأمر ربّي، أنا صاحب إبراهيم، أنا سرّ الكليم}}<ref>مشارق أنوار الیقین فی أسرار أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۲۶۸.</ref>. | * [[خداوند]] در [[قرآن]] از [[خزائن]] [[غیب]] خود سخن میگوید که همه [[علوم]] و [[اسرار الهی]] در آن قرار دارد. چنین گنجهای [[الهی]]، کلیددارهایی نیاز دارد که [[امین]] بر اسرار الهی باشند. این [[ضرورت]] را هم البته در بیانات حضرات ائمّه{{عم}} به صورتی رمزگونه میتوان [[کاوش]] و [[کشف]] کرد؛ بدین معنا که این ذوات مقدّسه، در تعابیر خود به مناسبتهای مختلف، اسرار الهی را به گنجهایی [[تشبیه]] نمودهاند که هر یک دارای کلیدهایی است. یک معنای [[امینالله]] بودن برای [[مقام امامت]]، همانا اشاره به کلیدداری آنان در مراتب عالی [[نظام خلقت]] است؛ چنان که امیرالمؤمنین علی{{ع}} درباره خود میفرمایند: {{متن حدیث|من خطبة له{{ع}} قال: أنا عندي مفاتيح الغيب، لا يعلمها بعد [[رسول اللّه]] إلّا أنا، أنا ذو القرنين المذكور في الصحف الأولى، أنا صاحب خاتم سليمان، أنا ولي الحساب، أنا صاحب الصراط و الموقف، [[قاسم]] الجنة و النار بأمر ربّي، أنا [[آدم]] الأوّل، أنا [[نوح]] الأوّل، أنا آية الجبّار، أنا حقيقة الأسرار، أنا مورق الأشجار، أنا مونع الثمار، أنا مفجّر العيون، أنا مجري الأنهار، أنا [[خازن]] العلم، أنا طود الحلم، أنا أمير المؤمنين، أنا عين اليقين، أنا حجّة [[اللّه]] في السّماوات و الأرض، أنا الراجفة، أنا الصاعقة، أنا الصيحة بالحق، أنا الساعة لمن كذّب بها، أنا ذلك الكتاب الذي لا ريب فيه، أنا الأسماء الحسنى التي [[أمر]] أن يدعى بها، أنا ذلك النور الذي اقتبس منه الهدى، أنا صاحب الصور، أنا مخرج من في القبور، أنا صاحب يوم النشور، أنا صاحب نوح و منجيه، أنا صاحب أيوب المبتلى و شافيه، أنا أقمت السّماوات بأمر ربّي، أنا صاحب إبراهيم، أنا سرّ الكليم}}<ref>مشارق أنوار الیقین فی أسرار أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۲۶۸.</ref>. | ||
نتیجه آنکه: [[فطرت انسان]]، یک [[امانت الهی]] است که در [[اختیار]] ما [[آدمیان]] قرارگرفته. تنها [[رسول خدا]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}} هستند که [[امین]] بر تصدّی امر خطیر پرورش و [[شکوفایی]] چنین امانتی در وجود [[انسانها]] میباشند. از اینرو، کسی [[حق]] ندارد [[امانت الهی]] را در اختیار غیر امین [[خداوند]] قرار دهد و هرکس با [[تمکین]] از غیر، [[فطرت]] خویش را دستمایه [[تربیت]] غیر قرار دهد، در [[حقیقت]] از [[نور ولایت]] [[توحید]]، به [[ظلمت]] [[ولایت طاغوت]] درآمده است<ref>{{متن قرآن|الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبَا وَأَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا فَمَنْ جَاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ فَانْتَهَى فَلَهُ مَا سَلَفَ وَأَمْرُهُ إِلَى اللَّهِ وَمَنْ عَادَ فَأُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ}} «آنان که ربا میخورند جز به گونه کسی که شیطان او را با برخورد، آشفته سر کرده باشد (به انجام کارها) بر نمیخیزند؛ این (آشفته سری) از آن روست که آنان میگویند خرید و فروش هم مانند رباست در حالی که خداوند خرید و فروش را حلال و ربا را حرام کرده است پس کسانی که اندرزی از پروردگارشان به آنان برسد و (از رباخواری) باز ایستند، آنچه گذشته، از آن آنهاست و کارشان با خداوند است و کسانی که (بدین کار) باز گردند دمساز آتشند و در آن جاودانند» سوره بقره، آیه ۲۷۵.</ref>. همچنین، بنا بر آنکه [[فطرت انسانی]] منطبق بر [[دین خدا]] و [[قرآن]] است، [[امام]] [[امین الهی]] بر [[دین]] و [[کتاب خدا]] و [[هدایت]] انسانها، بنا بر [[فطرت توحیدی]] آنها میباشد. در این [[سیاق]] است که در بیانات [[ائمّه]]{{عم}}، [[مقام امامت]] به طور مطلق در همه ابعاد، امری در اختیار امناء [[الهی]] برشمرده شده است<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش، محمد تقی]] و [[فرید محسنی|محسنی، فرید]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۲ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل]]، ج۲ ص ۱۲۶.</ref> | نتیجه آنکه: [[فطرت انسان]]، یک [[امانت الهی]] است که در [[اختیار]] ما [[آدمیان]] قرارگرفته. تنها [[رسول خدا]]{{صل}} و [[ائمه هدی]]{{عم}} هستند که [[امین]] بر تصدّی امر خطیر پرورش و [[شکوفایی]] چنین امانتی در وجود [[انسانها]] میباشند. از اینرو، کسی [[حق]] ندارد [[امانت الهی]] را در اختیار غیر امین [[خداوند]] قرار دهد و هرکس با [[تمکین]] از غیر، [[فطرت]] خویش را دستمایه [[تربیت]] غیر قرار دهد، در [[حقیقت]] از [[نور ولایت]] [[توحید]]، به [[ظلمت]] [[ولایت طاغوت]] درآمده است<ref>{{متن قرآن|الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبَا وَأَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا فَمَنْ جَاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ فَانْتَهَى فَلَهُ مَا سَلَفَ وَأَمْرُهُ إِلَى اللَّهِ وَمَنْ عَادَ فَأُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ}} «آنان که ربا میخورند جز به گونه کسی که شیطان او را با برخورد، آشفته سر کرده باشد (به انجام کارها) بر نمیخیزند؛ این (آشفته سری) از آن روست که آنان میگویند خرید و فروش هم مانند رباست در حالی که خداوند خرید و فروش را حلال و ربا را حرام کرده است پس کسانی که اندرزی از پروردگارشان به آنان برسد و (از رباخواری) باز ایستند، آنچه گذشته، از آن آنهاست و کارشان با خداوند است و کسانی که (بدین کار) باز گردند دمساز آتشند و در آن جاودانند» سوره بقره، آیه ۲۷۵.</ref>. همچنین، بنا بر آنکه [[فطرت انسانی]] منطبق بر [[دین خدا]] و [[قرآن]] است، [[امام]] [[امین الهی]] بر [[دین]] و [[کتاب خدا]] و [[هدایت]] انسانها، بنا بر [[فطرت توحیدی]] آنها میباشد. در این [[سیاق]] است که در بیانات [[ائمّه]]{{عم}}، [[مقام امامت]] به طور مطلق در همه ابعاد، امری در اختیار امناء [[الهی]] برشمرده شده است<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش، محمد تقی]] و [[فرید محسنی|محسنی، فرید]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۲ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل]]، ج۲ ص ۱۲۶.</ref> | ||