مغیریه: تفاوت میان نسخه‌ها

۷۰ بایت حذف‌شده ،  ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲
جز
خط ۱: خط ۱:
{{امامت}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[مغیریه در حدیث]] - [[مغیریه در تاریخ اسلامی]] - [[مغیریه در اخلاق اسلامی]] - [[مغیریه در سیره معصوم]] - [[مغیریه در معارف مهدوی]]| پرسش مرتبط  = }}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[مغیریه در حدیث]] - [[مغیریه در تاریخ اسلامی]] - [[مغیریه در اخلاق اسلامی]] - [[مغیریه در سیره معصوم]] - [[مغیریه در معارف مهدوی]]| پرسش مرتبط  = }}


خط ۸: خط ۷:
# [[اسماعیل جعفی]] روایتی در باب قضای [[نماز]] از قول [[مغیرة بن سعید]] نقل کرده است که امام باقر{{ع}} به او گفته: زن‌های حائض باید نمازهای خود را [[قضا]] نمایند. [[حضرت]] فرمود: چه فایده‌ای برای اوست، [[خدا]] او را موفق نکند<ref>{{متن حدیث|فَقَالَ: مَا لَهُ لَا وَفَّقَهُ اللَّهُ}}؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۰۵.</ref>. مشابه این روایت در [[رجال]] کشی با [[سند]] معتبر آمده که [[زراره]] از [[امام صادق]]{{ع}} نقل می‌کند که در میان [[مردم کوفه]] [[دروغگویی]] ظاهر شده است<ref>منظور از این دروغگو ابو الخطاب است که در ادامه خبر آمده است. او در زمان امام صادق{{ع}} ادعاهایی داشت.</ref>؛ اما مغیره او به پدرم [[دروغ]] بسته که گفته «[[زنان]] [[خاندان پیامبر]]{{صل}} نمازهای ایام حیض خود را قضا می‌کنند»<ref>{{متن حدیث|قَالَ: حَدَّثَهُ أَنَ نِسَاءَ آلِ مُحَمَّدٍ إِذَا حِضْنَ قَضَيْنَ الصَّلَاةَ وَ أَنَّ وَ اللَّهِ عَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ مَا كَانَ مِنْ ذَلِكَ شَيْ‏ءٌ وَ لَا حَدَّثَهُ}}؛ شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۲۲۷؛ محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج۲، ص۲۵۰.</ref>. این [[فتوا]] با نظر [[فقهی]] [[شیعه]] مخالف است؛ زیرا نمازهای ایام حیض زنان قضا نمی‌شود. فقط قضای روزه‌های ایام حیض را باید بگیرند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۰۴؛ شیخ صدوق، من‎ لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۹۲؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۶۰.</ref>. این [[روایت]]، خبر [[کتاب کافی]] را تکمیل و تصحیح می‌نماید که گویا آن را نوعی ویژگی برای [[زنان]] [[خاندان پیامبر]]{{صل}} دانسته است، نه مطلق زنان.
# [[اسماعیل جعفی]] روایتی در باب قضای [[نماز]] از قول [[مغیرة بن سعید]] نقل کرده است که امام باقر{{ع}} به او گفته: زن‌های حائض باید نمازهای خود را [[قضا]] نمایند. [[حضرت]] فرمود: چه فایده‌ای برای اوست، [[خدا]] او را موفق نکند<ref>{{متن حدیث|فَقَالَ: مَا لَهُ لَا وَفَّقَهُ اللَّهُ}}؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۰۵.</ref>. مشابه این روایت در [[رجال]] کشی با [[سند]] معتبر آمده که [[زراره]] از [[امام صادق]]{{ع}} نقل می‌کند که در میان [[مردم کوفه]] [[دروغگویی]] ظاهر شده است<ref>منظور از این دروغگو ابو الخطاب است که در ادامه خبر آمده است. او در زمان امام صادق{{ع}} ادعاهایی داشت.</ref>؛ اما مغیره او به پدرم [[دروغ]] بسته که گفته «[[زنان]] [[خاندان پیامبر]]{{صل}} نمازهای ایام حیض خود را قضا می‌کنند»<ref>{{متن حدیث|قَالَ: حَدَّثَهُ أَنَ نِسَاءَ آلِ مُحَمَّدٍ إِذَا حِضْنَ قَضَيْنَ الصَّلَاةَ وَ أَنَّ وَ اللَّهِ عَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ مَا كَانَ مِنْ ذَلِكَ شَيْ‏ءٌ وَ لَا حَدَّثَهُ}}؛ شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۲۲۷؛ محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج۲، ص۲۵۰.</ref>. این [[فتوا]] با نظر [[فقهی]] [[شیعه]] مخالف است؛ زیرا نمازهای ایام حیض زنان قضا نمی‌شود. فقط قضای روزه‌های ایام حیض را باید بگیرند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۱۰۴؛ شیخ صدوق، من‎ لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۹۲؛ شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۶۰.</ref>. این [[روایت]]، خبر [[کتاب کافی]] را تکمیل و تصحیح می‌نماید که گویا آن را نوعی ویژگی برای [[زنان]] [[خاندان پیامبر]]{{صل}} دانسته است، نه مطلق زنان.
# [[شیخ طوسی]] در [[تهذیب]] الأحکام نقل می‌کند که مردی به نام ابو [[هلال]] از [[حضرت صادق]]{{ع}} می‌پرسد: آیا آب دهان، قی و تمیز کردن زیر بغل، [[وضو]] را [[باطل]] می‌کند؟ [[حضرت]] فرمود: منظورت از این [[پرسش]] چیست؟ این نظر [[مغیرة بن سعید]] است؛ [[خداوند]] [[مغیره]] را [[لعن]] و از [[رحمت]] خود دور نماید. کافی است آب دهان و قی را بشویی و نیازی نیست دوباره وضو بگیری<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۴۹.</ref>.
# [[شیخ طوسی]] در [[تهذیب]] الأحکام نقل می‌کند که مردی به نام ابو [[هلال]] از [[حضرت صادق]]{{ع}} می‌پرسد: آیا آب دهان، قی و تمیز کردن زیر بغل، [[وضو]] را [[باطل]] می‌کند؟ [[حضرت]] فرمود: منظورت از این [[پرسش]] چیست؟ این نظر [[مغیرة بن سعید]] است؛ [[خداوند]] [[مغیره]] را [[لعن]] و از [[رحمت]] خود دور نماید. کافی است آب دهان و قی را بشویی و نیازی نیست دوباره وضو بگیری<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۴۹.</ref>.
#[[ابو اسامه]] گوید: [[خدمت]] [[امام صادق]]{{ع}} بودم که مردی طرفدار مغیریه مطلبی درباره [[سنن]] پرسید. حضرت فرمود: هیچ چیزی نیست از آنچه [[فرزندان آدم]] به آن نیاز دارند، جز اینکه در آن سنتی از [[خدا]] و از رسولش جاری است؛ سنتی که می‌شناسد آن را کسی که می‌شناسد و [[آگاه]] به [[سنت]] است و منکر آن است شخصی که منکر آن است. آن مرد گفت: پس سنت در ورود به مستراح (سرویس بهداشتی) چیست؟ فرمود: به [[یاد خدا]] می‌افتی و به خدا از [[شیطان]] [[پناه]] می‌بری و زمانی که قضای [[حاجت]] کردی می‌گویی: [[ستایش]] از آن خدایی است که از من خارج نمود به [[راحتی]] و [[عافیت]]، آنچه باعث آزارم می‌شد. آن مرد گفت: پس [[آدم]] در این حالت است و [[صبر]] نمی‌کند تا بنگرد به چیزی که از وی خارج می‌شود. فرمود: بر هر آدامی دو [[فرشته]] [[موکل]] است که وقتی در چنین حالی است می‌گویند: بنگر ای فرزند آدم آنچه برای آن تلاش می‌کردی، به کجا می‌رود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۶۹؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۲۷۸؛ ابوجعفر محمد بن حسن صفار قمی، بصائر الدرجات، ص۵۱۷، با تفاوت‌هایی؛ شیخ صدوق، علل الشرائع، ص۲۷۶.</ref>. در این خبر [[روش برخورد]] [[حضرت]] با مرد طرفدار [[مغیره]] بسیار زیباست که نه تنها از [[پرسش]] وی ناراحت نمی‌شود و او را متهم نمی‌کند، بلکه به پرسش وی که سعی کرده تحقیرآمیز باشد، پاسخی درخور می‌دهد و [[آداب]] تخلی را بیان می‌نماید.
# [[ابو اسامه]] گوید: [[خدمت]] [[امام صادق]]{{ع}} بودم که مردی طرفدار مغیریه مطلبی درباره [[سنن]] پرسید. حضرت فرمود: هیچ چیزی نیست از آنچه [[فرزندان آدم]] به آن نیاز دارند، جز اینکه در آن سنتی از [[خدا]] و از رسولش جاری است؛ سنتی که می‌شناسد آن را کسی که می‌شناسد و [[آگاه]] به [[سنت]] است و منکر آن است شخصی که منکر آن است. آن مرد گفت: پس سنت در ورود به مستراح (سرویس بهداشتی) چیست؟ فرمود: به [[یاد خدا]] می‌افتی و به خدا از [[شیطان]] [[پناه]] می‌بری و زمانی که قضای [[حاجت]] کردی می‌گویی: [[ستایش]] از آن خدایی است که از من خارج نمود به [[راحتی]] و [[عافیت]]، آنچه باعث آزارم می‌شد. آن مرد گفت: پس [[آدم]] در این حالت است و [[صبر]] نمی‌کند تا بنگرد به چیزی که از وی خارج می‌شود. فرمود: بر هر آدامی دو [[فرشته]] [[موکل]] است که وقتی در چنین حالی است می‌گویند: بنگر ای فرزند آدم آنچه برای آن تلاش می‌کردی، به کجا می‌رود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۶۹؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۲۷۸؛ ابوجعفر محمد بن حسن صفار قمی، بصائر الدرجات، ص۵۱۷، با تفاوت‌هایی؛ شیخ صدوق، علل الشرائع، ص۲۷۶.</ref>. در این خبر [[روش برخورد]] [[حضرت]] با مرد طرفدار [[مغیره]] بسیار زیباست که نه تنها از [[پرسش]] وی ناراحت نمی‌شود و او را متهم نمی‌کند، بلکه به پرسش وی که سعی کرده تحقیرآمیز باشد، پاسخی درخور می‌دهد و [[آداب]] تخلی را بیان می‌نماید.
# [[عمر بن یزید]] از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد: مغیریه [[تصور]] می‌کنند که امروز [[روز]] امشب است که پیش رواست؛ حضرت فرمود: [[دروغ]] می‌گویند؛ امروز روز شب گذشته است<ref>یعنی ملاک دیدن ماه است؛ اگر ماه هنگام غروب دیده شود، صبح بعد از آن، اول ماه است.</ref>. [[مردم]] بطن نخله وقتی [[هلال]] ماه را دیدند گفتند: به تحقیق [[ماه حرام]] داخل شده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۸، ص۳۳۲.</ref>. از برخی گزارش‌ها استفاده می‌شود که [[اسماعیلیان]] نیز چنین عقیده‌ای دارند که دیدن ماه را دلیل بر اول ماه در روز قبل می‌دانند و این نکته را از امام صادق{{ع}} نقل کرده‌اند. [[امیر]] ابونصر، از شاهزدگان [[آل]] فریغون در خوارزم که بیرونی مدتی نزد وی بوده<ref>رضا مختاری، رؤیت هلال، ج۵، ص۳۸۱۶.</ref>، در رساله خود می‌نویسد: «و به [[گمان]] اسماعیلیان، آن شب که هلال دیده شود، روز پیش از آن غرّۀ ماه است، نه روز بعد از آن»<ref>رضا مختاری، رؤیت هلال، ج۵، ص۳۸۱۷.</ref>.
# [[عمر بن یزید]] از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد: مغیریه [[تصور]] می‌کنند که امروز [[روز]] امشب است که پیش رواست؛ حضرت فرمود: [[دروغ]] می‌گویند؛ امروز روز شب گذشته است<ref>یعنی ملاک دیدن ماه است؛ اگر ماه هنگام غروب دیده شود، صبح بعد از آن، اول ماه است.</ref>. [[مردم]] بطن نخله وقتی [[هلال]] ماه را دیدند گفتند: به تحقیق [[ماه حرام]] داخل شده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۸، ص۳۳۲.</ref>. از برخی گزارش‌ها استفاده می‌شود که [[اسماعیلیان]] نیز چنین عقیده‌ای دارند که دیدن ماه را دلیل بر اول ماه در روز قبل می‌دانند و این نکته را از امام صادق{{ع}} نقل کرده‌اند. [[امیر]] ابونصر، از شاهزدگان [[آل]] فریغون در خوارزم که بیرونی مدتی نزد وی بوده<ref>رضا مختاری، رؤیت هلال، ج۵، ص۳۸۱۶.</ref>، در رساله خود می‌نویسد: «و به [[گمان]] اسماعیلیان، آن شب که هلال دیده شود، روز پیش از آن غرّۀ ماه است، نه روز بعد از آن»<ref>رضا مختاری، رؤیت هلال، ج۵، ص۳۸۱۷.</ref>.
#خبری هم در [[غیبت نعمانی]] مربوط به مغیریه آمده است که مردی مغیری که همسفر [[یزید]] بن ابی [[حازم]] بود، مدعی می‌شود [[قائم]] و [[مهدی]]، [[محمد بن عبدالله بن حسن]] است؛ زیرا نام وی با نام [[رسول خدا]]{{صل}} و نام پدرش با نام [[پدر پیامبر]]{{صل}} یکی است. حضرت این ادعای وی را رد می‌کند و می‌گوید [[مادر]] قائم برده است<ref>ابن ابی زینب نعمانی، الغیبه، ص۲۲۹.</ref>، درنتیجه بین [[پدر]] و [[مادر پیامبر]]{{صل}} با قائم{{ع}} تفاوت‌هایی وجود دارد.
#خبری هم در [[غیبت نعمانی]] مربوط به مغیریه آمده است که مردی مغیری که همسفر [[یزید]] بن ابی [[حازم]] بود، مدعی می‌شود [[قائم]] و [[مهدی]]، [[محمد بن عبدالله بن حسن]] است؛ زیرا نام وی با نام [[رسول خدا]]{{صل}} و نام پدرش با نام [[پدر پیامبر]]{{صل}} یکی است. حضرت این ادعای وی را رد می‌کند و می‌گوید [[مادر]] قائم برده است<ref>ابن ابی زینب نعمانی، الغیبه، ص۲۲۹.</ref>، درنتیجه بین [[پدر]] و [[مادر پیامبر]]{{صل}} با قائم{{ع}} تفاوت‌هایی وجود دارد.


این [[روایات]] تفاوت دیدگاه‌های مغیریه را با [[امامیه]] نشان می‌دهد. می‌توان گفت آنان جمعی غیرامامی بودند که تلاش می‌کردند از [[نفوذ]] [[امامان شیعه]] به نفع [[تفکر]] خود بهره ببرند و [[امامت امام صادق]]{{ع}} را قبول نداشتند و [[تفکرات]] [[فقهی]] خاصی داشتند که برخی از آنها مورد [[نقد]] [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} قرار گرفته است. روایاتی که در [[سرزنش]] این گروه آمده، نشانۀ [[خیانت]] آنان به امامین [[صادقین]]{{ع}} است.»<ref>[[علی اکبر ذاکری|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره فرهنگی و اجتماعی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|سیره فرهنگی و اجتماعی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۲۴۵.</ref>
این [[روایات]] تفاوت دیدگاه‌های مغیریه را با [[امامیه]] نشان می‌دهد. می‌توان گفت آنان جمعی غیرامامی بودند که تلاش می‌کردند از [[نفوذ]] [[امامان شیعه]] به نفع [[تفکر]] خود بهره ببرند و [[امامت امام صادق]]{{ع}} را قبول نداشتند و [[تفکرات]] [[فقهی]] خاصی داشتند که برخی از آنها مورد [[نقد]] [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} قرار گرفته است. روایاتی که در [[سرزنش]] این گروه آمده، نشانۀ [[خیانت]] آنان به امامین [[صادقین]]{{ع}} است.»<ref>[[علی اکبر ذاکری|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره فرهنگی و اجتماعی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|سیره فرهنگی و اجتماعی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۲۴۵.</ref>
== جستارهای وابسته ==


==پرسشش مستقیم==
==پرسشش مستقیم==
*[[مغیریه چه فرقه‌ای بودند و چه باورهایی داشتند؟ (پرسش)]]
* [[مغیریه چه فرقه‌ای بودند و چه باورهایی داشتند؟ (پرسش)]]
{{پایان مدخل‌ وابسته}}
{{پایان مدخل‌ وابسته}}


خط ۲۹: خط ۲۶:


[[رده:مغیریه]]
[[رده:مغیریه]]
[[رده:مدخل]]
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش