حکمت‌های نهج البلاغه: تفاوت میان نسخه‌ها

افزودن پیوند
از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
نمایش تاریخچه به صورت تعاملی
دیداریویکی‌متن
خط ۲: خط ۲:
| موضوع مرتبط = نهج البلاغه
| موضوع مرتبط = نهج البلاغه
| عنوان مدخل  = [[نهج البلاغه]]
| عنوان مدخل  = [[نهج البلاغه]]
| مداخل مرتبط = [[نهج البلاغه در تاریخ اسلامی]] - [[نهج البلاغه در کلام اسلامی]]
| مداخل مرتبط = [[نهج البلاغه در تاریخ اسلامی]] - [[نهج البلاغه در کلام اسلامی]]
| پرسش مرتبط  = نهج البلاغه (پرسش)
| پرسش مرتبط  = نهج البلاغه (پرسش)
}}
}}


==مقدمه==
== مقدمه ==
*آخرین بخش نهج البلاغه به حکمت‌ها و [[کلمات قصار]] اختصاص دارد. [[حکمت‌های نهج البلاغه]] دربرگیرنده مفاهیم [[اخلاقی]]، [[دینی]]، [[فرهنگی]] و [[اجتماعی]] در قالبی زیبا و بدیع است. حکمت‌ها هم از لحاظ [[تمثیل]] و شیوه گفتار و هم از لحاظ محتوا و مفهوم در اوج‌اند. [[حکمت‌های نهج البلاغه]] را می‌توان در موضوع‌های زیر دسته‌بندی کرد <ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>:
* آخرین بخش نهج البلاغه به حکمت‌ها و [[کلمات قصار]] اختصاص دارد. [[حکمت‌های نهج البلاغه]] دربرگیرنده مفاهیم [[اخلاقی]]، [[دینی]]، [[فرهنگی]] و [[اجتماعی]] در قالبی زیبا و بدیع است. حکمت‌ها هم از لحاظ [[تمثیل]] و شیوه گفتار و هم از لحاظ محتوا و مفهوم در اوج‌اند. [[حکمت‌های نهج البلاغه]] را می‌توان در موضوع‌های زیر دسته‌بندی کرد <ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>:
# [[علی از زبان علی]]<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# [[علی از زبان علی]]<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#آموزه‌ها (مباحثی چون [[ایمان]]، [[اسلام]]، [[احکام]]، [[عبادات]]، شناخت‌شناسی، [[رهبری]] و مسائل [[اجتماعی]]، [[قرآن]]، برخی مفاهیم و...)<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# آموزه‌ها (مباحثی چون [[ایمان]]، [[اسلام]]، [[احکام]]، [[عبادات]]، شناخت‌شناسی، [[رهبری]] و مسائل [[اجتماعی]]، [[قرآن]]، برخی مفاهیم و...)<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#اندرزها ([[آدمی]] و آنچه با آن روبه‌روست، [[خردمندی]]، [[شکیبایی]] و...)<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# اندرزها ([[آدمی]] و آنچه با آن روبه‌روست، [[خردمندی]]، [[شکیبایی]] و...)<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
*برای نمونه به چند [[کلام]] از آن [[حضرت]] اشاره می‌کنیم<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>:
* برای نمونه به چند [[کلام]] از آن [[حضرت]] اشاره می‌کنیم<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>:
#با [[مردم]] به‌گونه‌ای بیامیزید که اگر بمیرید، بر شما بگریند و اگر بمانید با شما [[دوستی]] کنند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۹</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# با [[مردم]] به‌گونه‌ای بیامیزید که اگر بمیرید، بر شما بگریند و اگر بمانید با شما [[دوستی]] کنند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۹</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#چون بر [[دشمن]] [[ظفر]] یافتی، عفو و گذشت را شکرانه پیروزی‌ات قرار ده<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# چون بر [[دشمن]] [[ظفر]] یافتی، عفو و گذشت را شکرانه پیروزی‌ات قرار ده<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#چون سرآغاز [[نعمت]] به شما رسد با کم‌سپاسی دنباله آن را نبرید<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۳</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# چون سرآغاز [[نعمت]] به شما رسد با کم‌سپاسی دنباله آن را نبرید<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۳</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#فرصت‌ها چون ابر در گذرند، پس از فرصت‌های خیر بهره گیرید<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# فرصت‌ها چون ابر در گذرند، پس از فرصت‌های خیر بهره گیرید<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# [[طمع]]، [[آدمی]] را بر لب آورَد ولی تشنه برگردانَد، ضمانت کند اما وفا نکند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۶۷</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
# [[طمع]]، [[آدمی]] را بر لب آورَد ولی تشنه برگردانَد، ضمانت کند اما وفا نکند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۶۷</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 847.</ref>
#هر که [[راز]] خود را [[نهان]] دارد، [[اختیار]] آن همواره به‌دست او باشد<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۵۳</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# هر که [[راز]] خود را [[نهان]] دارد، [[اختیار]] آن همواره به‌دست او باشد<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۵۳</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
#سینه [[دانا]] گنجینه رازها و [[خوشرویی]] کمند دوستی‌ها و [[بردباری]]، [[نهان]] جایِ زشتی‌هاست<ref>نهج البلاغه، حکمت ۵</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# سینه [[دانا]] گنجینه رازها و [[خوشرویی]] کمند دوستی‌ها و [[بردباری]]، [[نهان]] جایِ زشتی‌هاست<ref>نهج البلاغه، حکمت ۵</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# [[دنیا]] و [[آخرت]] دو [[دشمنی]] متفاوت و دو راه گوناگون‌اند، پس کسی که [[دنیا]] را [[دوست]] بدارد و بدان [[دل]] بندد، [[آخرت]] را [[دشمن]] دارد و از آن بدش آید و آن دو چونان خاور و باخترند و آن که بین آن دو جهت حرکت کند به هر یک نزدیک شود از دیگری دور گردد؛ و این دو چون دو [[همسر]] یک شوهرند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۰۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# [[دنیا]] و [[آخرت]] دو [[دشمنی]] متفاوت و دو راه گوناگون‌اند، پس کسی که [[دنیا]] را [[دوست]] بدارد و بدان [[دل]] بندد، [[آخرت]] را [[دشمن]] دارد و از آن بدش آید و آن دو چونان خاور و باخترند و آن که بین آن دو جهت حرکت کند به هر یک نزدیک شود از دیگری دور گردد؛ و این دو چون دو [[همسر]] یک شوهرند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۰۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
#در آغاز سرما، خود را از آن بپایید و در پایان، پذیرایش باشید، زیرا آنچه با درختان کند با شما نیز انجام دهد که آغاز آن می‌سوزاند و پایان آن می‌رویاند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۲۸</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# در آغاز سرما، خود را از آن بپایید و در پایان، پذیرایش باشید، زیرا آنچه با درختان کند با شما نیز انجام دهد که آغاز آن می‌سوزاند و پایان آن می‌رویاند<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۲۸</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
#آن‌که پذیرای [[صبر]] نباشد بی‌تابی هلاکش سازد<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۸۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>
# آن‌که پذیرای [[صبر]] نباشد بی‌تابی هلاکش سازد<ref>نهج البلاغه، حکمت ۱۸۰</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 848.</ref>


== منابع ==
== منابع ==

نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۵۰

این مدخل زیرشاخهٔ بحث نهج البلاغه است. نهج البلاغه از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود: نهج البلاغه در تاریخ اسلامی - نهج البلاغه در کلام اسلامی - پرسش‌های مرتبط

مقدمه

  1. علی از زبان علی[۲]
  2. آموزه‌ها (مباحثی چون ایمان، اسلام، احکام، عبادات، شناخت‌شناسی، رهبری و مسائل اجتماعی، قرآن، برخی مفاهیم و...)[۳]
  3. اندرزها (آدمی و آنچه با آن روبه‌روست، خردمندی، شکیبایی و...)[۴]
  1. با مردم به‌گونه‌ای بیامیزید که اگر بمیرید، بر شما بگریند و اگر بمانید با شما دوستی کنند[۶][۷]
  2. چون بر دشمن ظفر یافتی، عفو و گذشت را شکرانه پیروزی‌ات قرار ده[۸][۹]
  3. چون سرآغاز نعمت به شما رسد با کم‌سپاسی دنباله آن را نبرید[۱۰][۱۱]
  4. فرصت‌ها چون ابر در گذرند، پس از فرصت‌های خیر بهره گیرید[۱۲][۱۳]
  5. طمع، آدمی را بر لب آورَد ولی تشنه برگردانَد، ضمانت کند اما وفا نکند[۱۴][۱۵]
  6. هر که راز خود را نهان دارد، اختیار آن همواره به‌دست او باشد[۱۶][۱۷]
  7. سینه دانا گنجینه رازها و خوشرویی کمند دوستی‌ها و بردباری، نهان جایِ زشتی‌هاست[۱۸][۱۹]
  8. دنیا و آخرت دو دشمنی متفاوت و دو راه گوناگون‌اند، پس کسی که دنیا را دوست بدارد و بدان دل بندد، آخرت را دشمن دارد و از آن بدش آید و آن دو چونان خاور و باخترند و آن که بین آن دو جهت حرکت کند به هر یک نزدیک شود از دیگری دور گردد؛ و این دو چون دو همسر یک شوهرند[۲۰][۲۱]
  9. در آغاز سرما، خود را از آن بپایید و در پایان، پذیرایش باشید، زیرا آنچه با درختان کند با شما نیز انجام دهد که آغاز آن می‌سوزاند و پایان آن می‌رویاند[۲۲][۲۳]
  10. آن‌که پذیرای صبر نباشد بی‌تابی هلاکش سازد[۲۴][۲۵]

منابع

پانویس

  1. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  2. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  3. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  4. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  5. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  6. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۹
  7. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  8. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۰
  9. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  10. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۳
  11. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  12. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۲۰
  13. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  14. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۲۶۷
  15. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 847.
  16. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۵۳
  17. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 848.
  18. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۵
  19. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 848.
  20. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۰۰
  21. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 848.
  22. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۲۸
  23. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 848.
  24. ↑ نهج البلاغه، حکمت ۱۸۰
  25. ↑ دانشنامه نهج البلاغه، ج۲، ص 848.
برگرفته از «https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=حکمت‌های_نهج_البلاغه&oldid=1101157»