اسارت در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

به گفته برخی دیگر، [[رسول‌خدا]] در این امر به [[اجتهاد]] خود عمل کرده و خطا در اجتهاد، [[کیفر]] ندارد.<ref>المنار، ج‌۱۰، ص‌۹۴.</ref> در پاسخ باید گفت: اولاً هرگونه خطا و [[معصیت]] با [[عصمت پیامبر]] {{صل}} منافات دارد؛ ثانیاً مراد اصلی آیه {{متن قرآن|مَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَكُونَ لَهُ أَسْرَى حَتَّى يُثْخِنَ فِي الْأَرْضِ تُرِيدُونَ عَرَضَ الدُّنْيَا وَاللَّهُ يُرِيدُ الْآخِرَةَ وَاللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ}}<ref>«بر هیچ پیامبری روا نیست که اسیرانی داشته باشد تا (آنگاه که) در (سر) زمین (خویش دشمن را) از توان بیندازد؛ (شما از گرفتن اسیر) کالای ناپایدار این جهان را می‌خواهید و خداوند جهان واپسین را (برای شما) می‌خواهد و خداوند پیروزمندی فرزانه است» سوره انفال، آیه ۶۷.</ref> [[نهی]] از گرفتن [[اسیر]] در بحبوحه [[جنگ]] و پیش از [[شکست]] [[دشمن]] است، نه گرفتن فدیه و مراد از "ما اَخَذتُم" نیز همان گرفتن اسیر پیش از اثخان است، نه فدیه‌هایی که گرفته شد؛<ref>الفرقان، ج‌۱۰، ص‌۲۹۳.</ref> ثالثاً نه‌تنها بر [[حرمت]] گرفتن فدیه پیش از [[جنگ بدر]]، دلیلی نیست؛ بلکه بر حلیت آن نیز شواهدی وجود دارد؛ از ‌جمله از آیه‌ {{متن قرآن|ثُمَّ أَنْتُمْ هَؤُلَاءِ تَقْتُلُونَ أَنْفُسَكُمْ وَتُخْرِجُونَ فَرِيقًا مِنْكُمْ مِنْ دِيَارِهِمْ تَظَاهَرُونَ عَلَيْهِمْ بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَإِنْ يَأْتُوكُمْ أُسَارَى تُفَادُوهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ إِخْرَاجُهُمْ أَفَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ الْكِتَابِ وَتَكْفُرُونَ بِبَعْضٍ فَمَا جَزَاءُ مَنْ يَفْعَلُ ذَلِكَ مِنْكُمْ إِلَّا خِزْيٌ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرَدُّونَ إِلَى أَشَدِّ الْعَذَابِ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ}}<ref>«آنگاه، این شمایید که یکدیگر را می‌کشید و دسته‌ای از خودتان را از خانه‌هاشان بیرون می‌رانید در حالی که با گناه و ستم به زیان آنها از یکدیگر پشتیبانی می‌کنید و (با این حال) اگر به اسیری نزد شما آیند آنان را (بنابر حکم تورات) با دادن سربها آزاد می‌کنید با آنکه بیرون راندنشان بر شما حرام است. آیا به بخشی از کتاب (تورات) ایمان می‌آورید و به بخشی (دیگر) کفر می‌ورزید؟ کیفر کسانی از شما که چنین کنند جز خواری در این جهان چیست؟ و در رستخیز به سوی سخت‌ترین عذاب باز برده می‌شوند؛ و خداوند از آنچه می‌کنید غافل نیست» سوره بقره، آیه ۸۵.</ref> برمی‌آید که فدیه در [[شرایع]] گذشته جایز بوده است <ref>احکام القرآن، ج‌۱، ص‌۵۷.</ref> و بر [[نسخ]] آن [[پس از ظهور]] [[اسلام]] دلیلی نیست و بر فرض حرمت، طبق برخی نقل‌ها [[حکم]] جواز آن پیش از جنگ بدر و در [[سریّه]] [[عبداللّه‌ بن‌ جحش]] نازل شده است؛<ref>السیرة الحلبیه، ج‌۲، ص‌۱۹۲؛ الصحیح من سیره، ج‌۵، ص‌۱۱۱.</ref> رابعاً [[تهدید]] و سرزنش در [[آیه]]، پیامبر را در بر نمی‌گیرد؛ زیرا پیامبر هیچ‌گاه بدون [[فرمان خداوند]] دست به‌کاری نمی‌زد تا مورد [[عتاب]] قرار گیرد. مؤید این مطلب [[سیاق آیه]] است که ابتدا که سخن درباره [[قانون]] کلی ممنوعیت گرفتن [[اسیر]] در حین درگیری است [[پیامبر]] را مخاطب قرار می‌دهد: {{متن قرآن|مَا كَانَ لِنَبِيٍّ }}؛ اما در ادامه که گرفتن فدیه مطرح است لحن را [[تغییر]] داده، به [[جماعت]] [[مسلمانان]] خطاب می‌کند: {{متن قرآن| تُرِيدُونَ عَرَضَ الدُّنْيَا }}. پرداخت فدیه به [[دشمن]] برای آزادسازی [[اسیران]] در [[ادیان]] گذشته معمول بوده است. آیه {{متن قرآن|ثُمَّ أَنْتُمْ هَؤُلَاءِ تَقْتُلُونَ أَنْفُسَكُمْ وَتُخْرِجُونَ فَرِيقًا مِنْكُمْ مِنْ دِيَارِهِمْ تَظَاهَرُونَ عَلَيْهِمْ بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَإِنْ يَأْتُوكُمْ أُسَارَى تُفَادُوهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ إِخْرَاجُهُمْ أَفَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ الْكِتَابِ وَتَكْفُرُونَ بِبَعْضٍ فَمَا جَزَاءُ مَنْ يَفْعَلُ ذَلِكَ مِنْكُمْ إِلَّا خِزْيٌ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرَدُّونَ إِلَى أَشَدِّ الْعَذَابِ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ}}<ref>«آنگاه، این شمایید که یکدیگر را می‌کشید و دسته‌ای از خودتان را از خانه‌هاشان بیرون می‌رانید در حالی که با گناه و ستم به زیان آنها از یکدیگر پشتیبانی می‌کنید و (با این حال) اگر به اسیری نزد شما آیند آنان را (بنابر حکم تورات) با دادن سربها آزاد می‌کنید با آنکه بیرون راندنشان بر شما حرام است. آیا به بخشی از کتاب (تورات) ایمان می‌آورید و به بخشی (دیگر) کفر می‌ورزید؟ کیفر کسانی از شما که چنین کنند جز خواری در این جهان چیست؟ و در رستخیز به سوی سخت‌ترین عذاب باز برده می‌شوند؛ و خداوند از آنچه می‌کنید غافل نیست» سوره بقره، آیه ۸۵.</ref> [[یهود]] را به‌سبب [[ایمان]] به برخی از [[احکام]] [[تورات]]، از‌ جمله پرداخت فدیه برای [[آزادی]] اسیران و عدم ایمان به برخی دیگر، [[توبیخ]] کرده است و [[فقیهان]] [[اسلامی]] نیز به جز [[حنفیان]] آن را جایز شمرده‌اند.<ref>الاسلام و العلاقات الدولیه، ص‌۲۴۰.</ref>