قائم آل محمد (لقب): تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۸: خط ۱۸:
یکی از اعمالی که در عصر [[امام صادق]] {{ع}} و در میان [[شیعیان]] مرسوم بوده و هست، این است که هنگام شنیدن نام "[[قائم]]" بلند می‌شوند. اگرچه دلیلی مسلم بر [[وجوب]] [[قیام]] به هنگام ذکر این لقب حضرت نیست، اما این عمل در [[حقیقت]]، اظهار [[ادب]] و [[احترام]] به آن [[امام]] عزیز است. [[نقل]] شده که در حضور [[امام رضا]] {{ع}} کلمه "[[قائم]]" ذکر شد، حضرت برخاست و دستش را بر سر نهاد و فرمود: خداوندا! بر فرجش شتاب کن و راه [[ظهور]] و نهضتش را آسان گردان<ref>بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۳۰.</ref>.
یکی از اعمالی که در عصر [[امام صادق]] {{ع}} و در میان [[شیعیان]] مرسوم بوده و هست، این است که هنگام شنیدن نام "[[قائم]]" بلند می‌شوند. اگرچه دلیلی مسلم بر [[وجوب]] [[قیام]] به هنگام ذکر این لقب حضرت نیست، اما این عمل در [[حقیقت]]، اظهار [[ادب]] و [[احترام]] به آن [[امام]] عزیز است. [[نقل]] شده که در حضور [[امام رضا]] {{ع}} کلمه "[[قائم]]" ذکر شد، حضرت برخاست و دستش را بر سر نهاد و فرمود: خداوندا! بر فرجش شتاب کن و راه [[ظهور]] و نهضتش را آسان گردان<ref>بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۳۰.</ref>.


گفتنی است منظور از "[[قائم]]" در بخشی از [[روایات]]، ظاهرا [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست، بلکه مراد قیام‌کننده به [[حق]] است. [[ثقة الاسلام کلینی]] در کافی، بابی را گشوده با این عنوان {{عربی|"بَابُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ {{عم}} كُلَّهُمْ قَائِمُونَ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۶.</ref> که بیانگر آن است که لفظ‍‌ "[[قائم]]" مخصوص و منحصر به [[امام زمان]] {{ع}} نیست. از تعبیرهای {{متن حدیث|هُوَ قَائِمُ أَهْلِ زَمَانِهِ}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و {{عربی|كُلُّنَا قَائِمٌ بِأَمْرِ اللَّهِ}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و... در [[روایات]] هم استفاده می‌شود که لفظ‍‌ "[[قائم]]" لزوماً ویژه [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست و شامل هر قیام‌کننده‌ای می‌شود؛ هرکس که [[انقلاب]] کند و [[مردم]] را به [[قیام]] علیه [[ظلم]] و بی‌داد فرا خواند، "[[قائم]]" است<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۴۷.</ref>.
گفتنی است منظور از "[[قائم]]" در بخشی از [[روایات]]، ظاهرا [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست، بلکه مراد قیام‌کننده به [[حق]] است. [[ثقة الاسلام کلینی]] در کافی، بابی را گشوده با این عنوان {{متن حدیث|"بَابُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ {{عم}} كُلَّهُمْ قَائِمُونَ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۶.</ref> که بیانگر آن است که لفظ‍‌ "[[قائم]]" مخصوص و منحصر به [[امام زمان]] {{ع}} نیست. از تعبیرهای {{متن حدیث|هُوَ قَائِمُ أَهْلِ زَمَانِهِ}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و {{متن حدیث|كُلُّنَا قَائِمٌ بِأَمْرِ اللَّهِ}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و... در [[روایات]] هم استفاده می‌شود که لفظ‍‌ "[[قائم]]" لزوماً ویژه [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست و شامل هر قیام‌کننده‌ای می‌شود؛ هرکس که [[انقلاب]] کند و [[مردم]] را به [[قیام]] علیه [[ظلم]] و بی‌داد فرا خواند، "[[قائم]]" است<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۴۷.</ref>.


== اضافه شدن قائم به برخی از الفاظ ==
== اضافه شدن قائم به برخی از الفاظ ==
[[لقب]] "[[قائم]]" اگرچه در پاره‌ای از موارد به تنهایی به کار رفته است؛ ولی در بعضی از موارد، به‌ کلماتی دیگر اضافه شده که هرکدام گویای معنایی خاص است؛ مانند:
[[لقب]] "[[قائم]]" اگرچه در پاره‌ای از موارد به تنهایی به کار رفته است؛ ولی در بعضی از موارد، به‌ کلماتی دیگر اضافه شده که هرکدام گویای معنایی خاص است؛ مانند:
#{{متن حدیث|القائم من ولدی}} (قیام‌کننده از فرزندانم): برخی از [[معصومان]] {{عم}} [[اصرار]] داشته‌اند که آن [[قیام]] کننده را از [[فرزندان]] خود معرفی کنند تا کسانی که از غیر آنان خود را [[قائم]] معرفی می‌کنند، رسوا شوند. [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمود: "کسی که [[قائم]] از [[فرزندان]] مرا در زمان غیبتش [[انکار]] کند، به [[مرگ جاهلی]] مرده است"<ref>{{متن حدیث|مَنْ أَنْكَرَ اَلْقَائِمَ مِنْ وُلْدِي فِي زَمَانِ غَيْبَتِهِ فَمَاتَ فَقَدْ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، باب ۳۹، ح ۱۲.</ref>. [[امام صادق]] {{ع}} فرمود: "[[قائم]] از [[فرزندان]] من [[عمر]] می‌کند، [[عمر]] او به اندازه [[عمر]] [[خلیل]] [[الرحمان]] است..."<ref>{{متن حدیث|القائم من ولدی یعمر عمر خلیل الرحمن...}}، دلائل الامامة، ص ۲۵۸؛ الغیبة، ص ۱۸۹، ح ۴۴.</ref>.
#{{متن حدیث|القائم من ولدی}} (قیام‌کننده از فرزندانم): برخی از [[معصومان]] {{عم}} اصرار داشته‌اند که آن [[قیام]] کننده را از [[فرزندان]] خود معرفی کنند تا کسانی که از غیر آنان خود را [[قائم]] معرفی می‌کنند، رسوا شوند. [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمود: "کسی که [[قائم]] از [[فرزندان]] مرا در زمان غیبتش [[انکار]] کند، به [[مرگ جاهلی]] مرده است"<ref>{{متن حدیث|مَنْ أَنْكَرَ اَلْقَائِمَ مِنْ وُلْدِي فِي زَمَانِ غَيْبَتِهِ فَمَاتَ فَقَدْ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}، کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، باب ۳۹، ح ۱۲.</ref>. [[امام صادق]] {{ع}} فرمود: "[[قائم]] از [[فرزندان]] من [[عمر]] می‌کند، [[عمر]] او به اندازه [[عمر]] [[خلیل]] [[الرحمان]] است..."<ref>{{متن حدیث|القائم من ولدی یعمر عمر خلیل الرحمن...}}، دلائل الامامة، ص ۲۵۸؛ الغیبة، ص ۱۸۹، ح ۴۴.</ref>.
#{{متن حدیث|قائمهم}} ([[قائم]] آنان): [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}} ـ زمانی که [[ائمه]] {{عم}} را معرفی می‌کند و سخن از [[حضرت مهدی]] {{ع}} به میان می‌آورد ـ بیشتر از آن حضرت با عنوان [[قیام]] کننده آنان ([[اهل بیت]]) یاد می‌فرماید؛ چنان‌که خطاب به [[حسین بن علی]] {{عم}} فرمود: "تو آقا و [[فرزند]] آقا هستی. تو [[امام]] و [[فرزند]] [[امام]] هستی. تو [[حجت]]، [[فرزند]] [[حجت]] و [[پدر]] حجت‌های نه‌گانه هستی که نهمین آنان [[قائم]] ایشان است"<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج ۲، ص ۵۲، ح ۱۷.</ref>. گویا [[پیامبر]] {{صل}} تنها [[قیام]] کننده (موفق) از [[فرزندان امام حسین]] {{ع}} را، آخرین ایشان معرفی کرده و او را از [[فرزندان]] آن حضرت دانسته است.
#{{متن حدیث|قائمهم}} ([[قائم]] آنان): [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}} ـ زمانی که [[ائمه]] {{عم}} را معرفی می‌کند و سخن از [[حضرت مهدی]] {{ع}} به میان می‌آورد ـ بیشتر از آن حضرت با عنوان [[قیام]] کننده آنان ([[اهل بیت]]) یاد می‌فرماید؛ چنان‌که خطاب به [[حسین بن علی]] {{عم}} فرمود: "تو آقا و [[فرزند]] آقا هستی. تو [[امام]] و [[فرزند]] [[امام]] هستی. تو [[حجت]]، [[فرزند]] [[حجت]] و [[پدر]] حجت‌های نه‌گانه هستی که نهمین آنان [[قائم]] ایشان است"<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج ۲، ص ۵۲، ح ۱۷.</ref>. گویا [[پیامبر]] {{صل}} تنها [[قیام]] کننده (موفق) از [[فرزندان امام حسین]] {{ع}} را، آخرین ایشان معرفی کرده و او را از [[فرزندان]] آن حضرت دانسته است.
#{{متن حدیث|قائم للحق منا}} ([[قیام]] کننده برای [[حق]] از ما): [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}} در روایتی فرمود: "[[قیامت]] بر پا نمی‌شود؛ مگر اینکه [[قیام]] کننده‌ای‌ برای [[حق]] از ما ([[اهل بیت]]) به پاخیزد"<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج ۲، ص ۵۹، ح ۲۳۰.</ref>. از این [[حدیث]] به دست می‌آید که تنها [[قیام]] برای [[اقامه حق]]، مطلوب است. همچنین قیامی که به تمامی [[صالحان]] [[وعده]] داده شده، تنها به وسیله فردی از [[اهل بیت پیامبر]] {{صل}} تحقق خواهد یافت.
#{{متن حدیث|قائم للحق منا}} ([[قیام]] کننده برای [[حق]] از ما): [[رسول گرامی اسلام]] {{صل}} در روایتی فرمود: "[[قیامت]] بر پا نمی‌شود؛ مگر اینکه [[قیام]] کننده‌ای‌ برای [[حق]] از ما ([[اهل بیت]]) به پاخیزد"<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج ۲، ص ۵۹، ح ۲۳۰.</ref>. از این [[حدیث]] به دست می‌آید که تنها [[قیام]] برای [[اقامه حق]]، مطلوب است. همچنین قیامی که به تمامی [[صالحان]] [[وعده]] داده شده، تنها به وسیله فردی از [[اهل بیت پیامبر]] {{صل}} تحقق خواهد یافت.
#{{متن حدیث|قائمنا اهل البیت}} ([[قائم]] ما [[اهل بیت]]): [[امام باقر]] {{ع}} فرمود: "[[بهترین]] [[لباس]] هر زمان، [[لباس]] اهل آن زمان است؛ اما آن‌گاه که [[قائم]] ما [[اهل بیت]] [[قیام]] می‌کند، [[لباس علی]] {{ع}} را بر تن کرده و بر روش او [[حکومت]] خواهد نمود"<ref>کافی، ج ۱، ص ۴۱۱.</ref>.
#{{متن حدیث|قائمنا اهل البیت}} ([[قائم]] ما [[اهل بیت]]): [[امام باقر]] {{ع}} فرمود: "[[بهترین]] [[لباس]] هر زمان، [[لباس]] اهل آن زمان است؛ اما آن‌گاه که [[قائم]] ما [[اهل بیت]] [[قیام]] می‌کند، لباس [[علی]] {{ع}} را بر تن کرده و بر روش او [[حکومت]] خواهد نمود"<ref>کافی، ج ۱، ص ۴۱۱.</ref>.
#{{متن حدیث|قائم آل محمد}} ([[قیام]] کننده از [[آل محمد]] {{صل}}): [[امام رضا]] {{ع}} فرمود: "تمام امر به دست قائم آل محمد است"<ref>{{متن حدیث|تَمَامُ اَلْأَمْرِ بِقَائِمِ آلِ مُحَمَّدٍ}}، شیخ صدوق، التوحید، ص ۲۳۲، ح ۱.</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ص۲۳۰-۲۳۲.</ref>
#{{متن حدیث|قائم آل محمد}} ([[قیام]] کننده از [[آل محمد]] {{صل}}): [[امام رضا]] {{ع}} فرمود: "تمام امر به دست قائم آل محمد است"<ref>{{متن حدیث|تَمَامُ اَلْأَمْرِ بِقَائِمِ آلِ مُحَمَّدٍ}}، شیخ صدوق، التوحید، ص ۲۳۲، ح ۱.</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ص۲۳۰-۲۳۲.</ref>


۱۲۹٬۶۳۷

ویرایش