مرجعیت: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۰ بایت حذف‌شده ،  ‏۱۵ مارس ۲۰۲۳
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:


== مقدمه ==
== مقدمه ==
'''مرجعیت''' از مهم‌ترین مقام‌های [[دینی]] [[شیعیان]] در [[دوره غیبت]] است. مرجعیت، پس از [[غیبت]] امام‌زمان{{ع}} آغاز شده و [[مرجعیت فقها]] در راستای مرجعیت [[پیامبر]]{{صل}} و آنان [[حجت]] بر [[مردم]] از سوی [[ائمه اطهار]]{{ع}} به‌شمار می آیند. نهاد مرجعیت در آغاز منطقه‌ای و غیر متمرکز بود و به‌تدریج به صورت یک نهاد متمرکز در [[جهان تشیع]] درآمد. [[گزینش]] [[فقیه]] برای مرجعیت بر عهده [[مسلمانان]] است.  [[مسئولیت]] مرجعیت سنگین و برای آن، شرایطی مانند: [[بلوغ]]، [[عقل]]، [[شیعه]]، [[مردبودن]]، حریص نبودن بر جاه، [[اعلمیت]]، [[دین‌شناسی]] و [[تسلط]] بر مسائل [[سیاسی]]  لازم است<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ – ۱۹۹.</ref>.
مرجعیت از مهم‌ترین مقام‌های [[دینی]] [[شیعیان]] در دوره غیبت است. مرجعیت، پس از [[غیبت]] امام‌زمان{{ع}} آغاز شده و مرجعیت فقها  در راستای مرجعیت [[پیامبر]]{{صل}} و آنان [[حجت]] بر [[مردم]] از سوی [[ائمه اطهار]]{{ع}} به‌شمار می آیند. نهاد مرجعیت در آغاز منطقه‌ای و غیر متمرکز بود و به‌تدریج به صورت یک نهاد متمرکز در [[جهان تشیع]] درآمد. [[گزینش]] [[فقیه]] برای مرجعیت بر عهده [[مسلمانان]] است.  [[مسئولیت]] مرجعیت سنگین و برای آن، شرایطی مانند: [[بلوغ]]، [[عقل]]، [[شیعه]]، [[مردبودن]]، حریص نبودن بر جاه، [[اعلمیت]]، [[دین‌شناسی]] و [[تسلط]] بر مسائل [[سیاسی]]  لازم است<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ – ۱۹۹.</ref>.


== معناشناسی ==  
== معناشناسی ==  
خط ۲۷: خط ۲۷:
[[فقها]] برای مرجعیت [[تقلید]]، شرایطی مانند [[بلوغ]]، [[عقل]]، [[شیعه]] و مرد بودن، [[عدالت]]، حریص‌نبودن بر جاه و مقام [[دنیوی]] و [[اعلمیت]] را لازم می‌دانند<ref>امام‌ خمینی، توضیح المسائل، ۱–۲؛ امام‌ خمینی، تحریرالوسیله، ۱/۷–۸.</ref> و معتقدند فقیه و [[مجتهد]] جامع شرایط، باید [[دین‌شناس]] به تمام معنای کلمه باشد<ref>امام‌ خمینی، ولایت فقیه، ۷۸.</ref> و ضمن [[تسلط]] بر مسائل [[زمان]] خود، مسائل [[سیاسی]] را نیز به‌خوبی بشناسد و با [[حیله]] و تزویر [[فرهنگ]] [[حاکم]] بر [[جهان]] آشنا باشد. با توجه به نقش زمان و شرایط در [[تغییر]] و [[تحول]]، زمان و مکان‌شناسی در کنار [[خلوص]]، [[تقوا]] و [[زهد]] [[شایسته]]، از مهم‌ترین ویژگی‌های مرجعیت می‌دانند<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲۱/۲۸۹.</ref>.<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ ـ ۱۹۹.</ref>
[[فقها]] برای مرجعیت [[تقلید]]، شرایطی مانند [[بلوغ]]، [[عقل]]، [[شیعه]] و مرد بودن، [[عدالت]]، حریص‌نبودن بر جاه و مقام [[دنیوی]] و [[اعلمیت]] را لازم می‌دانند<ref>امام‌ خمینی، توضیح المسائل، ۱–۲؛ امام‌ خمینی، تحریرالوسیله، ۱/۷–۸.</ref> و معتقدند فقیه و [[مجتهد]] جامع شرایط، باید [[دین‌شناس]] به تمام معنای کلمه باشد<ref>امام‌ خمینی، ولایت فقیه، ۷۸.</ref> و ضمن [[تسلط]] بر مسائل [[زمان]] خود، مسائل [[سیاسی]] را نیز به‌خوبی بشناسد و با [[حیله]] و تزویر [[فرهنگ]] [[حاکم]] بر [[جهان]] آشنا باشد. با توجه به نقش زمان و شرایط در [[تغییر]] و [[تحول]]، زمان و مکان‌شناسی در کنار [[خلوص]]، [[تقوا]] و [[زهد]] [[شایسته]]، از مهم‌ترین ویژگی‌های مرجعیت می‌دانند<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲۱/۲۸۹.</ref>.<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ ـ ۱۹۹.</ref>


== مرجعیت و تحولات سیاسی‌اجتماعی معاصر ==
== مرجعیت و تحولات سیاسی‌ ـ اجتماعی معاصر ==
در طول [[تاریخ سیاسی اسلام]]، [[مذهب تشیع]]، [[پرچمدار]] [[عدالت‌خواهی]] و [[ظلم‌ستیزی]] بوده و مرجعیت، [[رهبری]] بسیاری از این حرکت‌ها را بر عهده داشته است<ref>اخوان کاظمی، نقد و ارزیابی نظریه کاریزمایی در تبیین رهبری امام‌ خمینی، ۲۱۱.</ref>. خدمات [[علمای دین]] که همواره [[حافظ]] [[استقلال]] و تمامیت [[کشورهای اسلامی]] بوده‌اند، قابل شمارش نیست<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲/۳۹۷.</ref>. [[حکم]] [[میرزای شیرازی]] در [[نهضت]] تنباکو باعث به زانو درآمدن [[دولت]] [[انگلستان]] و دربار قاجار<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۱۶/۱۹۳.</ref> و [[نجات]] [[کشور]] از [[سقوط]] [[قطعی]]<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲/۳۹۷.</ref> بود<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ ـ ۱۹۹.</ref>.
در طول [[تاریخ سیاسی اسلام]]، [[مذهب تشیع]]، [[پرچمدار]] [[عدالت‌خواهی]] و [[ظلم‌ستیزی]] بوده و مرجعیت، [[رهبری]] بسیاری از این حرکت‌ها را بر عهده داشته است<ref>اخوان کاظمی، نقد و ارزیابی نظریه کاریزمایی در تبیین رهبری امام‌ خمینی، ۲۱۱.</ref>. خدمات [[علمای دین]] که همواره [[حافظ]] [[استقلال]] و تمامیت [[کشورهای اسلامی]] بوده‌اند، قابل شمارش نیست<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲/۳۹۷.</ref>. [[حکم]] [[میرزای شیرازی]] در [[نهضت]] تنباکو باعث به زانو درآمدن [[دولت]] [[انگلستان]] و دربار قاجار<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۱۶/۱۹۳.</ref> و [[نجات]] [[کشور]] از [[سقوط]] [[قطعی]]<ref>امام‌ خمینی، صحیفه، ۲/۳۹۷.</ref> بود<ref>[[حسین صالحی|صالحی، حسین]]، [[مرجعیت (مقاله)|مقاله «مرجعیت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص۱۹۲ ـ ۱۹۹.</ref>.


۱۳۱٬۴۸۹

ویرایش