امنیت در فقه سیاسی: تفاوت میان نسخه‌ها

امنیت در فقه سیاسی (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۰۰

۶٬۵۹۱ بایت اضافه‌شده ، ‏۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۳

←‏امنیت سیاسی

دیداریویکی‌متن

Wasity

دیوان‌سالاران، مدیران

۲۲۵٬۰۱۵

ویرایش

@@ خط ۲۲۴: / خط ۲۲۴: @@
 و به همین دلیل است که [[قانون اساسی]] تصریح می‌کند: حیثیت، [[جان]]، [[مال]]، [[حقوق]]، مسکن و [[شغل]] اشخاص از تعرض مصون است، مگر در مواردی که قانون تجویز می‌کند<ref>قانون اساسی، ص۲۲.</ref><ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۵۷۰-۵۷۵.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۳۳۱.</ref>
+=== امنیت فراگیر ===
+یکی از مؤلفه‌های [[عدالت سیاسی]] بهره‌مندی همه [[شهروندان]] از [[امنیت فراگیر]] است، منظور آن است که افراد [[جامعه]]، از همه ساحت‌های [[امنیت]] مانند [[امنیت سیاسی]]، [[امنیت فرهنگی]]، [[امنیت روانی]]، [[امنیت اقتصادی]] و امنیت اندیشگی برخوردار باشند. اولین [[وظیفه]] [[قدرت]] [[حاکم]]، بازداشتن کسانی است که [[امنیت جامعه]] را بر هم می‌زنند. در امنیت سیاسی، بر [[رهایی]] از [[ترس]]، خطر و [[احساس]] دوری از هر گونه [[تهدید]] تأکید می‌شود. در اصل این واژه نیز [[آرامش]]، رفع ترس، [[وحشت]] و [[دلهره]] وجود دارد، فرد ایمن، یعنی مصون از ترس<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۱، ص۱۴۹.</ref>. در «مفردات» نیز آرامش و نبود ترس، معنا شده است<ref>راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۹۰.</ref>.
+[[شیخ طوسی]] در [[تفسیر تبیان]] می‌نویسد که «امن»، نقیض «خوف» و ترس است و [[آرامش نفس]] برای برانداختن ضرر و [[تباهی]] است<ref>محمد بن حسن طوسی، التبیان فی تفسیر القرآن، ج۶، ص۲۹۹.</ref>. وی به [[آرامش روانی]] و براندازی [[ستم]] و تباهی اشاره می‌کند.
+در گستره امنیت، بیش از هر چیز، آرامش روانی و درونی، دارای [[ارزش]] و اهمیت می‌شود، [[امنیتی]] که رابطه فرد و جامعه، شهروندان و [[حاکم اسلامی]] را رابطه‌ای محبت‌آمیز، قانونی و سنجیده می‌سازد و نقشی پیش‌گیرانه در برابر عوامل [[ناامنی]] دارد و بستر را فراهم می‌کند تا امنیت سیاسی و بیرونی آسان و همه‌گیر شود؛ در [[قرآن کریم]] با تأکید بر آرامش درونی آمده است: {{متن قرآن|أَلَا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ}}<ref> «آگاه باشید! با یاد خداوند دل‌ها آرام می‌یابد» سوره رعد، آیه ۲۸.</ref>.
+با آرامش درونی، همگان، [[احساس امنیت]] می‌کنند، امری که خواسته جامعه است. با امنیت روانی، امنیت [[فکری]] و اندیشگی نیز در جامعه شکل می‌گیرد، امری که برای نمونه بستر را برای [[کشمکش]] [[علمی]] و چالش فکری برای اجرایی کردن [[عدالت]] و راهکارهای دستیابی به آن آماده می‌کند. احساس امنیت در همه ساحت‌های آن به ویژه عرصه [[سیاسی]] - [[اجتماعی]]، با [[حکمران]] [[عادل]]، [[قانون‌گذاری]]، سیاست‌گذاری‌های [[شایسته]]، [[اجرای قوانین]] و خط‌مشی‌های عدل‌محور، در نظر داشتن [[مصالح]] [[جامعه اسلامی]] و جلوگیری از تجاوزطلبی فردی و جمعی به دست می‌آید.
+هنگامی که در [[جامعه]]، [[امنیت سیاسی]] ـ [[فکری]] فراهم باشد یعنی امکانات [[اندیشه‌ورزی]] آماده است، [[اراده]]، [[فکر]] و نظریه [[قدرت]] مسلط بر جامعه [[تحمیل]] نمی‌شود، سخن از یک نظریه و دیدگاه خاص نیست، نظریه‌ای که در جهت [[منافع]] و خواست‌های جناحی، گروهی، حزبی و طبقاتی خاصی باشد. با این [[آرامش]] فکری و رویکرد به آن، [[تحریف]] حقایق و [[اختناق]] فکری در جامعه بی‌معنی می‌شود، بستر برای [[تولید علم]] و نظریه‌پردازی فراهم می‌گردد و در تضارب آرا و [[امنیت]] فکری به وجود آمده، اندیشه‌ای که از [[استواری]] بیشتری برخوردار باشد، [[رشد]] می‌کند و می‌بالد، با آن امنیت، هر کس آزادانه، می‌اندیشد، آگاهانه و با [[احساس امنیت]]، بر می‌گزیند، لذا امیرالمؤمنین علی {{ع}} می‌فرماید: {{متن حدیث|اضرب بَعْضَ الرَّأْيِ علی بَعْضٍ يَتَوَلَّدُ مِنْهُ‏ الصَّوَابُ‏}}<ref>محمد التمیمی الآمدی، غرر الحکم و دررالکلم، ش۲۵۶۷.</ref>.
+همان‌گونه که قبلاً اشاره کردیم، قانون‌محوری یکی از مؤلفه‌های [[عدالت سیاسی]] است، امری که با عملی شدن آن، یکی از گام‌های مهم در امنیت سیاسی فراهم می‌گردد. هنگامی که [[قانون]]، مدار امور باشد، جلوی رفتارهای خودسرانه گرفته می‌شود؛ امری که در [[احساس امنیت روانی]] و درونی تأثیری بنیادین دارد، با [[مقید]] بودن امور به قانون، می‌توان جامعه را به ملاک و سنجه‌ای فراتر از میل و خواسته‌های شخصی مطمئن کرد. در [[قرآن کریم]] می‌خوانیم: {{متن قرآن|لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنْكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا}}<ref> «ما به هر یک از شما شریعت و راهی داده‌ایم» سوره مائده، آیه ۴۸.</ref>.
+آن [[شریعت]] و روش، گویی مسیری است که افراد، دلخواهانه به هر وسیله و ابزاری چنگ نزنند، تا به [[هدف]] خود برسند. مسلط شدن ملاک‌ها و نه خواسته‌های شخصی، امری است که در گام اول، زمینه‌سازی [[امنیت روانی]]، در گام دوم امنیت سیاسی و در مرحله سوم، عدالت سیاسی را فراهم می‌کند<ref>[[سید کاظم سیدباقری|سیدباقری، سید کاظم]]، [[عدالت سیاسی در قرآن کریم (کتاب)|عدالت سیاسی در قرآن کریم]]، ص ۲۵۵.</ref>.
 ===امنیت سیاسی===