قربانی: تفاوت میان نسخه‌ها

'''دیدگاه عالمان اهل سنت:'''

حنابله، شافعیه و مالکیه، خوردن از گوشت قربانی [[واجب]] و [[مستحب]] (مگر قربانی‌های [[کفاره]] و [[نذر]]) را جایز می‌دانند؛ اما شافعیه، تنها خوردن از قربانی مستحبی را [[اجازه]] داده‌اند.

[[فخر رازی]]، پس از بیان کلیاتی از نظر عالمان اهل سنت، دیدگاه خود را چنین اعلام می‌کند: «این که آیه می‌فرماید: بخورانید [[فقیر]] بینوا را»؛ شکی نیست که آن وجوب را می‌رساند. بنابراین، در دیدگاه [[تفسیری]] فخر رازی، خوردن از قربانی مستحب، اما خوراندن آن واجب می‌باشد.

'''دیدگاه دانشمندان شیعه:'''

[[شیخ طوسی]] می‌نویسد: «مستحب است از قربانی واجب و مستحب بخورد و مستمندان را هم [[اطعام]] کند». [[ابن ادریس]] می‌گوید: «در [[حج تمتع]] و اقران، خوردن و خوراندن از قربانی، اگرچه مقدار کمی از آن باشد، واجب است». [[علامه طباطبایی]] در تفسیر آیه {{متن قرآن|فَكُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا الْبَائِسَ الْفَقِيرَ}} می‌نویسد: این [[آیه شریفه]]، مشتمل بر دو نوع است: یکی ترخیصی که همان امر به خوردن از قربانی است و دیگری: الزامی که عبارت است از [[وجوب]] اطعام به فقیر<ref>تفسیر المیزان، علامه طباطبایی، ج۲۸، ص۲۴۴.</ref>.

حضرات [[آیات]] [[سید ابوالقاسم خویی]]، [[سید محمدرضا گلپایگانی]]، [[سید]] [[محمدتقی بهجت]]، شیخ [[جواد تبریزی]]، شیخ [[حسین وحید خراسانی]]، و شیخ [[لطف]] [[الله]] صافی گلپایگانی، تقسیم قربانی به سه قسمت (سهمی برای خوردن صاحب قربانی و دو سهم دیگر برای [[صدقه دادن]] و [[هدیه]] کردن) را [[احتیاط]] واجب می‌دانند و برای حل مشکل امروزی، لازم می‌شمارند که از [[فقیر]] [[نیابت]] در تصرف ذبیحه گرفته شود<ref>به مناسک حج آیات عظام مذکور مراجعه فرمایید.</ref>. یعنی بر اساس فتوای آنان، خوردن و خوراندن از گوشت قربانی واجب می‌باشد. حضرات آیات سید علی سیستانی، [[ناصر مکارم شیرازی]] و [[سید موسی شبیری زنجانی]] تنها جدا کردن و دادن سهم فقیر را واجب می‌دانند.

در [[تفسیر نمونه]] آمده است: [[مسلمانان]] مجاز نیستند گوشت‎های قربانی را در [[سرزمین منا]] بر روی [[زمین]] بیندازند تا گندیده شود و یا در زیر خاک [[دفن]] کنند و وجوب قربانی برای حجاج، دلیل بر چنین عملی نمی‌تواند باشد؛ بلکه اگر نیازمندانی در آن [[روز]] و در آن سرزمین پیدا نشوند، باید آن را به مناطق دیگر حمل کنند و به [[مصرف]] برسانند<ref>تقسیر نمونه، ج۱۴، ص۸۳.</ref>.

دیدگاهی بر این [[باور]] است که: «قربانی در [[حج تمتع]] برای خوردن و [[اطعام]] [[تشریع]] نشده، بلکه نفس کشتن آن به قصد یکی از [[اعمال]] [[حج]] و به عنوان [[شعائر الهی]] واجب گردیده است... [[شبهه]] [[اسراف]] و [[تبذیر]] نیز به قربانی بی‌وجه است؛ زیرا قربانی در آنجا برای اکل و اطعام جعل نشده، تا اگر مصرف نشد، [[اسراف]] شود... اصل کشتن قربانی است»! در مقابل، دیدگاه دیگری این [[باور]] را نادرست خوانده و بر آن به دیده تردید نگریسته است. [[شهید مطهری]]، کسانی را که باور دارند: «اصل، کشتن قربانی است» مورد تخطئه قرار داده و موضوع را تبیین کرده و پاسخ می‌گوید. بنا به دیدگاه ایشان، در قربانی، اصل بر [[اطعام]] و [[احسان]] است؛ هر چند که یادآور خاطره [[فداکاری]] ابراهیمی نیز می‌باشد.

آنان که برای رها کردن گوشت قربانی به امان خدا تکلیفی نمی‌شناسند، چه برداشتی از این آیه قرآنی که در [[مبارزه]] با چنین دیدگاهی نازل شده است، دارند: {{متن قرآن|لَنْ يَنَالَ اللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَاؤُهَا وَلَكِنْ يَنَالُهُ التَّقْوَى}}<ref>«هرگز گوشت و خون آنها به خداوند نمی‌رسد اما پرهیزگاری شما (در قربانی کردن آنها) به او می‌رسد» سوره حج، آیه ۳۷.</ref><ref>فصلنامه میقات حج، ش۶۳، ص۱۴۹.</ref>.