بحث:وحی در لغت: تفاوت میان نسخه‌ها

Page contents not supported in other languages.
از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(صفحه‌ای تازه حاوی «== مقدمه == وحی در لغت عبارت است از اشاره، نوشتار، رسالت، الهام، کلام پنهانی و هر چیزی که آن را به دیگری القا کنند. ابن انباری می‌گوید: وحی را وحی نامند؛ چون فرشته آن را از دیگر مخلوقات پنهان کرد و به پیامبری که برانگیخته شد، ا...» ایجاد کرد)
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
 
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۱: خط ۱:
== مقدمه ==
== مقدمه ==
[[وحی]] در لغت عبارت است از اشاره، نوشتار، [[رسالت]]، [[الهام]]، [[کلام]] پنهانی و هر چیزی که آن را به دیگری [[القا]] کنند. [[ابن انباری]] می‌گوید:
[[وحی]] در لغت عبارت است از اشاره، نوشتار، [[رسالت]]، [[الهام]]، [[کلام]] پنهانی و هر چیزی که آن را به دیگری القا کنند. ابن انباری می‌گوید: وحی را وحی نامند؛ چون [[فرشته]] آن را از دیگر [[مخلوقات]] پنهان کرد و به [[پیامبری]] که برانگیخته شد، اختصاص داد<ref>ابن منظور، لسان العرب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ج۱۵، ص۲۳۹ - ۲۴۲؛ تاج العروس، بیروت، دارالفکر، ج۲۰، ص۲۷۹.</ref>.
وحی را وحی نامند؛ چون [[فرشته]] آن را از دیگر [[مخلوقات]] پنهان کرد و به [[پیامبری]] که برانگیخته شد، اختصاص داد<ref>ابن منظور، لسان العرب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ج۱۵، ص۲۳۹ - ۲۴۲؛ تاج العروس، بیروت، دارالفکر، ج۲۰، ص۲۷۹.</ref>.


دسته‌بندی وحی
دسته‌بندی وحی
خط ۷: خط ۶:
# وحی به صورت [[کلامی]] نامعین شنیده می‌شود؛ مثل موسی {{ع}} که [[کلام خداوند]] را می‌شنید.
# وحی به صورت [[کلامی]] نامعین شنیده می‌شود؛ مثل موسی {{ع}} که [[کلام خداوند]] را می‌شنید.
# وحی با القا در [[قلب]] صورت می‌گیرد.
# وحی با القا در [[قلب]] صورت می‌گیرد.
# [[پیام]]، از راه الهام رسانده می‌شود؛ چنان که [[خداوند]]، پیامش را با [[الهام به مادر موسی]] رساند<ref>نک: راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، تحقیق: صفوان عدنان، دمشق، دار القلم، ۱۹۹۲ م، ج۱، ص۸۵۹؛ تاج العروس همین مطلب را از راغب نقل کرده است، ج۲۰، ص۲۸.</ref>.
# [[پیام]]، از راه الهام رسانده می‌شود؛ چنان که [[خداوند]]، پیامش را با الهام به مادر موسی رساند<ref>نک: راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، تحقیق: صفوان عدنان، دمشق، دار القلم، ۱۹۹۲ م، ج۱، ص۸۵۹؛ تاج العروس همین مطلب را از راغب نقل کرده است، ج۲۰، ص۲۸.</ref>.
# وحی به صورت [[تسخیر]] و [[غریزه]] است<ref>نک: تفسیر عیاشی، ج۱، ص۳۵۰، ح۲۲۱.</ref>.
# وحی به صورت [[تسخیر]] و غریزه است<ref>نک: تفسیر عیاشی، ج۱، ص۳۵۰، ح۲۲۱.</ref>.
# گاهی وحی در حالت [[خواب]] و رؤیاست<ref>نک: طبرسی، مجمع البیان، بیروت، دارالکتب العلمیه، ۱۹۹۷م، چ ۱، ج۳، ص۳۴۴ و ج۷، ص۳۳۰. ذیل آیه {{متن قرآن|بِأَنَّ رَبَّكَ أَوْحَى لَهَا}} «زیرا پروردگارت به آن، وحی کرده است» سوره زلزال، آیه ۵.</ref>.<ref>[[محمد مهدی علیمردی|علیمردی، محمد مهدی]]، [[در ساحل وحی (کتاب)|در ساحل وحی]] ص ۱۱.</ref>
# گاهی وحی در حالت [[خواب]] و رؤیاست<ref>نک: طبرسی، مجمع البیان، بیروت، دارالکتب العلمیه، ۱۹۹۷م، چ ۱، ج۳، ص۳۴۴ و ج۷، ص۳۳۰. ذیل آیه {{متن قرآن|بِأَنَّ رَبَّكَ أَوْحَى لَهَا}} «زیرا پروردگارت به آن، وحی کرده است» سوره زلزال، آیه ۵.</ref>.<ref>[[محمد مهدی علیمردی|علیمردی، محمد مهدی]]، [[در ساحل وحی (کتاب)|در ساحل وحی]] ص ۱۱.</ref>
== واژه‌شناسی لغوی ==
واژه وحی و مشتقات آن، معانی گوناگونی دارد: "اشاره، [[نوشتن]]، [[پیام]]، در [[دل]] افکندن، [[سخن گفتن]] پنهانی، القاء مطلبی به دیگری، سرعت، صدا، [[آتش]] و...".
مؤلف العین می‌‌نویسد: "وحی، یوحی به معنای کتب یکتب است و "اوحی" "باب [[افعال]]" به معنای [[برانگیختن]]، [[الهام]] و اشاره است؛ "اوحی لها" یعنی به او امر کرد و "ایحاء" "باب [[افعال]]" به معنای اشاره می‌آید<ref>علی اکبر قرشی، قاموس قرآن.</ref>.
و یا گفته شده اگر خاستگاه وحی، [[خداوند متعال]] باشد معنای این واژه "خبر" و در [[دل]] افکندن خواهد بود و اگر منشأ وحی، [[مردم]] و [[انسان‌ها]] باشند، در این صورت وحی به معنای اشاره است.
برخی از لغت‌شناسان برای وحی یک معنای اصلی بیان نموده و سایر معانی را به این اصل بازمی‌گردانند: [[حسن مصطفوی|مؤلف التحقیق فی کلمات القرآن]] می‌نویسد: اصل یگانه در ماده "وحی" افکندن و القاء امری در [[باطن]] و درون چیزی است: [[تکوینی]] باشد یا [[قلبی]]؛ چه آن امر، [[علم]] باشد یا [[ایمان]] یا [[نور]] یا [[وسوسه]] و چه القاکننده [[فرشته]] باشد یا [[انسان]] یا چیز دیگر، چه باواسطه باشد یا بی‌واسطه"<ref>[[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]]، ص ۲۹ ـ ۳۳.</ref>.


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}

نسخهٔ ‏۱۲ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۷

مقدمه

وحی در لغت عبارت است از اشاره، نوشتار، رسالت، الهام، کلام پنهانی و هر چیزی که آن را به دیگری القا کنند. ابن انباری می‌گوید: وحی را وحی نامند؛ چون فرشته آن را از دیگر مخلوقات پنهان کرد و به پیامبری که برانگیخته شد، اختصاص داد[۱].

دسته‌بندی وحی

  1. وحی به وسیله فرشته‌ای صورت می‌گیرد که دیده می‌شود و کلامش شنیده می‌شود؛ مانند رساندن وحی به دست جبرئیل برای حضرت محمد (ص) در زمان‌های معین.
  2. وحی به صورت کلامی نامعین شنیده می‌شود؛ مثل موسی (ع) که کلام خداوند را می‌شنید.
  3. وحی با القا در قلب صورت می‌گیرد.
  4. پیام، از راه الهام رسانده می‌شود؛ چنان که خداوند، پیامش را با الهام به مادر موسی رساند[۲].
  5. وحی به صورت تسخیر و غریزه است[۳].
  6. گاهی وحی در حالت خواب و رؤیاست[۴].[۵]

واژه‌شناسی لغوی

واژه وحی و مشتقات آن، معانی گوناگونی دارد: "اشاره، نوشتن، پیام، در دل افکندن، سخن گفتن پنهانی، القاء مطلبی به دیگری، سرعت، صدا، آتش و...".

مؤلف العین می‌‌نویسد: "وحی، یوحی به معنای کتب یکتب است و "اوحی" "باب افعال" به معنای برانگیختن، الهام و اشاره است؛ "اوحی لها" یعنی به او امر کرد و "ایحاء" "باب افعال" به معنای اشاره می‌آید[۶].

و یا گفته شده اگر خاستگاه وحی، خداوند متعال باشد معنای این واژه "خبر" و در دل افکندن خواهد بود و اگر منشأ وحی، مردم و انسان‌ها باشند، در این صورت وحی به معنای اشاره است.

برخی از لغت‌شناسان برای وحی یک معنای اصلی بیان نموده و سایر معانی را به این اصل بازمی‌گردانند: مؤلف التحقیق فی کلمات القرآن می‌نویسد: اصل یگانه در ماده "وحی" افکندن و القاء امری در باطن و درون چیزی است: تکوینی باشد یا قلبی؛ چه آن امر، علم باشد یا ایمان یا نور یا وسوسه و چه القاکننده فرشته باشد یا انسان یا چیز دیگر، چه باواسطه باشد یا بی‌واسطه"[۷].

پانویس

  1. ابن منظور، لسان العرب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ج۱۵، ص۲۳۹ - ۲۴۲؛ تاج العروس، بیروت، دارالفکر، ج۲۰، ص۲۷۹.
  2. نک: راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، تحقیق: صفوان عدنان، دمشق، دار القلم، ۱۹۹۲ م، ج۱، ص۸۵۹؛ تاج العروس همین مطلب را از راغب نقل کرده است، ج۲۰، ص۲۸.
  3. نک: تفسیر عیاشی، ج۱، ص۳۵۰، ح۲۲۱.
  4. نک: طبرسی، مجمع البیان، بیروت، دارالکتب العلمیه، ۱۹۹۷م، چ ۱، ج۳، ص۳۴۴ و ج۷، ص۳۳۰. ذیل آیه ﴿بِأَنَّ رَبَّكَ أَوْحَى لَهَا «زیرا پروردگارت به آن، وحی کرده است» سوره زلزال، آیه ۵.
  5. علیمردی، محمد مهدی، در ساحل وحی ص ۱۱.
  6. علی اکبر قرشی، قاموس قرآن.
  7. علوی مهر، حسین، مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن، ص ۲۹ ـ ۳۳.