ضرورت تشکیل حکومت در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱۷۴: خط ۱۷۴:
نتیجۀ مباحث گذشته در چرایی [[قدرت سیاسی]] به معنای اوّل - که چرایی به معنای دلیل بر [[ضرورت حکومت]] و [[رهبری سیاسی]] است - این شد که: براساس [[ادلۀ عقلی]] و [[نقلی]]، [[حکومت]] و [[رهبری سیاسی]] یک [[ضرورت اجتماعی]] است و براساس ادلۀ [[شرعی]] ـ [[کتاب و سنت]] ـ افزون بر ضرورت اجتماعی حکومت و رهبری سیاسی، [[ضرورت]] [[تکوینی]] آن و نیز ضرورت شرعی آن ثابت است<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[فقه نظام سیاسی اسلام ج۲ (کتاب)|فقه نظام سیاسی اسلام ج۲]]، ص ۵۲-۷۴.</ref>.
نتیجۀ مباحث گذشته در چرایی [[قدرت سیاسی]] به معنای اوّل - که چرایی به معنای دلیل بر [[ضرورت حکومت]] و [[رهبری سیاسی]] است - این شد که: براساس [[ادلۀ عقلی]] و [[نقلی]]، [[حکومت]] و [[رهبری سیاسی]] یک [[ضرورت اجتماعی]] است و براساس ادلۀ [[شرعی]] ـ [[کتاب و سنت]] ـ افزون بر ضرورت اجتماعی حکومت و رهبری سیاسی، [[ضرورت]] [[تکوینی]] آن و نیز ضرورت شرعی آن ثابت است<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[فقه نظام سیاسی اسلام ج۲ (کتاب)|فقه نظام سیاسی اسلام ج۲]]، ص ۵۲-۷۴.</ref>.


== [[روایات]] ==
== ضرورت وجود امام عادل برای حکومت ==
در روایات وارده از [[معصومین]]{{عم}} - چه در [[منابع شیعه]] و چه در [[منابع اهل سنت]] ـ بر این [[حقیقت]] تأکید شده است که در هر [[زمان]] باید [[امام]] عادلی از سوی [[خدا]] باشد که به وسیلۀ او فرصت عدل در [[جامعۀ بشر]] وجود داشته باشد ـ خواه [[مردم]] به [[فرمانروایی]] و [[حاکمیت]] او تن دهندو جامعۀ عدل بالفعل برپا کنند یا به فرمانروایی و حاکمیت او تن ندهند؛ لکن [[استعداد]] بازگشت به فرمانروایی و [[تسلیم]] به حاکمیت او ـ اگرچه در نسل‌های بعد ـ داشته باشند.
در روایات وارده از [[معصومین]]{{عم}} ـ چه در [[منابع شیعه]] و چه در [[منابع اهل سنت]] ـ بر این [[حقیقت]] تأکید شده است که در هر [[زمان]] باید [[امام]] عادلی از سوی [[خدا]] باشد که به وسیلۀ او فرصت عدل در [[جامعۀ بشر]] وجود داشته باشد ـ خواه [[مردم]] به [[فرمانروایی]] و [[حاکمیت]] او تن دهندو جامعۀ عدل بالفعل برپا کنند یا به فرمانروایی و حاکمیت او تن ندهند؛ لکن [[استعداد]] بازگشت به فرمانروایی و [[تسلیم]] به حاکمیت او ـ اگرچه در نسل‌های بعد ـ داشته باشند.


در منابع اهل سنت - همان‌گونه که در گذشته اشاره کردیم - روایات فراوانی با مضمون {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَلَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ لِإِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}؛ «هر کس در حالی بمیرد که بر گردنش بیعتی برای امام نباشد به [[مرگ جاهلی]] مرده است» آمده است، از جمله: [[روایت]] مسلم در صحیح به سندش از [[رسول خدا]]{{صل}}: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>صحیح مسلم، ج۶، ص۲۲.</ref>؛ هر کس بمیرد در حالی که بر گردنش بیعتی نباشد به مرگ جاهلی مرده است.
در منابع اهل سنت روایات فراوانی با مضمون {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَلَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ لِإِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}؛ «هر کس در حالی بمیرد که بر گردنش بیعتی برای امام نباشد به [[مرگ جاهلی]] مرده است» آمده است، از جمله: [[روایت]] مسلم در صحیح به سندش از [[رسول خدا]]{{صل}}: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>صحیح مسلم، ج۶، ص۲۲.</ref>؛ هر کس بمیرد در حالی که بر گردنش بیعتی نباشد به مرگ جاهلی مرده است.


نیز [[حافظ هیثمی]] در [[مجمع الزوائد]] به سندش از [[رسول اکرم]]{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ بِغَيْرِ إِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>مجمع الزوائد، ج۵، ص۲۱۸.</ref>؛ کسی که بدون امام بمیرد به مرگ جاهلی مرده است.
نیز [[حافظ هیثمی]] در [[مجمع الزوائد]] به سندش از [[رسول اکرم]]{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ بِغَيْرِ إِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>مجمع الزوائد، ج۵، ص۲۱۸.</ref>؛ کسی که بدون امام بمیرد به مرگ جاهلی مرده است. [[متقی هندی]] در [[کنز العمال]] از رسول اکرم{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ لَا بَيْعَةَ عَلَيْهِ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>کنزالعمال، ح۴۶۳.</ref>؛ کسی که بمیرد در حالی که بیعتی بر او نباشد به مرگ جاهلی مرده است و نیز از رسول اکرم{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ بِغَيْرِ إِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>کنزالعمال، ح۴۶۴.</ref>؛ کسی که بدون امام بمیرد به مرگ جاهلی مرده است.
[[متقی هندی]] در [[کنز العمال]] از رسول اکرم{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ لَا بَيْعَةَ عَلَيْهِ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>کنزالعمال، ح۴۶۳.</ref>؛ کسی که بمیرد در حالی که بیعتی بر او نباشد به مرگ جاهلی مرده است.


و نیز از رسول اکرم{{صل}} روایت می‌کند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ بِغَيْرِ إِمَامٍ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً}}<ref>کنزالعمال، ح۴۶۴.</ref>؛ کسی که بدون امام بمیرد به مرگ جاهلی مرده است.
همین مضمون در روایات وارده از معصومین{{عم}} در منابع شیعه آمده است، از جمله: [[کلینی]] به سند صحیح روایت می‌کند: {{متن حدیث|عَنِ الْفُضَيْلِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ: ابْتَدَأَنَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} يَوْماً وَ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ عَلَيْهِ إِمَامٌ فَمِيتَتُهُ مِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ. فَقُلْتُ: قَالَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}؟ فَقَالَ: إِي وَ اللَّهِ قَدْ قَالَ. قُلْتُ: فَكُلُّ مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ لَهُ إِمَامٌ فَمِيتَتُهُ مِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ؟ قَالَ: نَعَمْ}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۷۶.</ref>؛ [[فضیل بن یسار]] [[روایت]] کرده است گفت: [[ابوعبدالله]] ([[امام صادق]]){{ع}} روزی ابتداء به ساکن فرمود: [[رسول خدا]]{{صل}} فرمود: هرکس بمیرد و بر او امامی نباشد به [[مرگ جاهلی]] مرده است. پس گفتم: رسول خدا{{صل}} چنین فرموده است؟! فرمود: آری به [[خداوند]] [[سوگند]] چنین فرموده است. گفتم: پس هرکس بمیرد و امامی نداشته باشد مرگش مرگ جاهلی است؟! فرمود: آری<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[فقه نظام سیاسی اسلام ج۳ (کتاب)|فقه نظام سیاسی اسلام ج۳]]، ص ۴۹.</ref>.
 
همین مضمون در روایات وارده از معصومین{{عم}} در منابع شیعه آمده است، از جمله: [[کلینی]] به سند صحیح روایت می‌کند: {{متن حدیث|عَنِ الْفُضَيْلِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ: ابْتَدَأَنَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} يَوْماً وَ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ عَلَيْهِ إِمَامٌ فَمِيتَتُهُ مِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ. فَقُلْتُ: قَالَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}؟ فَقَالَ: إِي وَ اللَّهِ قَدْ قَالَ. قُلْتُ: فَكُلُّ مَنْ مَاتَ وَ لَيْسَ لَهُ إِمَامٌ فَمِيتَتُهُ مِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ؟ قَالَ: نَعَمْ}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۷۶.</ref>؛ [[فضیل بن یسار]] [[روایت]] کرده است گفت: [[ابوعبدالله]] ([[امام صادق]]){{ع}} روزی ابتداء به ساکن فرمود: [[رسول خدا]]{{صل}} فرمود: هرکس بمیرد و بر او امامی نباشد به [[مرگ جاهلی]] مرده است.
 
پس گفتم: رسول خدا{{صل}} چنین فرموده است؟! فرمود: آری به [[خداوند]] [[سوگند]] چنین فرموده است. گفتم: پس هرکس بمیرد و امامی نداشته باشد مرگش مرگ جاهلی است؟! فرمود: آری<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، [[فقه نظام سیاسی اسلام ج۳ (کتاب)|فقه نظام سیاسی اسلام ج۳]]، ص ۴۹.</ref>.


== پرسش مستقیم ==
== پرسش مستقیم ==
۱۳۳٬۷۶۳

ویرایش