صحابه در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

===پیمان برادری میان صحابه===

برقرار ساختن [[پیمان]] [[مؤاخات]] ([[برادری]]) میان صحابه به صورت دو به دو، از نخستین اقدام‌های رسول خدا{{صل}} پس از [[هجرت به مدینه]] بود. [[ابن‌اسحاق]] از [[عقد اخوت]] میان مهاجران و انصار یاد کرده است<ref>السیرة النبویه، ج ۱، ص۵۰۴.</ref>. به‌گفته [[بلاذری]]، هیچ مهاجری بدون [[برادر]] وانهاده نشد<ref>انساب الاشراف، ج ۱، ص۳۱۹.</ref>. از برخی گزارش‌های [[تاریخی]] هم برمی‌آید که پیمان خواهری نیز میان برخی [[صحابیات]] برقرار شد<ref>الاستیعاب، ج ۱، ص۴۰.</ref>. چنان‌که برخی [[مورخان]] گفته‌اند، به‌نظر می‌رسد عقد اخوت دو بار انجام شده است: یک بار در [[مکه]] پیش از [[هجرت]] و دیگربار در مدینه میان [[مهاجر]] و انصار<ref>الطبقات، ج ۱، ص۲۳۸؛ انساب الاشراف، ج ۱، ص۳۱۸.</ref>. این [[پیمان‌ها]] چنان مستحکم بوده که یکی از آثار آنها ایجاد توارث بوده است<ref>الطبقات، ج ۳، ص۴۳۸؛ امتاع الاسماع، ج ۱، ص۶۹.</ref>. روایتی از [[امام باقر]]{{ع}} نیز مؤید برقراری توارث با [[مؤاخات]] بوده است<ref>مجمع البیان، ج ۴، ص۸۶۲-۸۶۵.</ref>. با [[نزول آیه]]{{متن قرآن| وَأُو۟لُوا۟ ٱلْأَرْحَامِ بَعْضُهُمْ أَوْلَىٰ بِبَعْضٍۢ فِى كِتَـٰبِ ٱللَّهِ}}<ref>«و کسانی که پس از آن ایمان آورده و هجرت گزیده و همراه شما جهاد کرده‌اند از شمایند و در کتاب خداوند خویشاوندان (در ارث‌بری) نسبت به همدیگر (از دیگران) سزاوارترند؛ بی‌گمان خداوند به هر چیزی داناست» سوره انفال، آیه ۷۵.</ref>[[حکم]] توارث با مؤاخات [[نسخ]] شد و توارث بر پایه [[خویشاوندی]] نهاده شد<ref>الطبقات، ج ۳، ص۴۳۸؛ الدر المنثور، ج ۴، ص۱۱۷.</ref>. با این حال، اصل مؤاخات باقی ماند و بر اساس [[آیه]] ۱۰ [[سوره حجرات]]: {{متن قرآن|إِنَّمَا ٱلْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌۭ}} که در [[سال نهم هجری]] نازل شد، بر [[اخوت]] تمامی [[مؤمنان]] و [[صحابه]] با یکدیگر تأکید شد. در اهمیت [[عقد]] مؤاخات در شرایط نخستین سال [[هجرت]] گفته‌اند که [[رسول خدا]] با ورود به [[مدینه]] میان [[اصحاب]] خود [[عقد برادری]] بست تا [[وحشت]] [[غربت]] را از میان آنان بردارد و آنان را با یکدیگر مأنوس و برخی را [[یاور]] برخی دیگر کند؛ اما زمانی که [[اسلام]] [[عزت]] یافت و [[دل‌ها]] با یکدیگر انس یافتند و وحشت از میان رفت، [[خداوند]] آیه اولوا الارحام را نازل کرد و همه مؤمنان را با یکدیگر [[برادر]] ساخت<ref>الروض الانف، ج ۲، ص۲۵۲؛ سبل الهدی، ج ۲، ص۱۰۴.</ref>.<ref>[[علی خراسانی|خراسانی، علی]]، [[صحابه (مقاله)|مقاله «صحابه»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۱۷ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم]]، ج۱۷، ص ۱۲۳.</ref>

== جستارهای وابسته ==