مواد آموزشی: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۰۱ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۳ سپتامبر ۲۰۲۵
خط ۲۷: خط ۲۷:


[[امام حسن]]{{ع}} و [[امام حسین]]{{ع}} نیز به [[تفسیر]]، [[تأویل]] و بیان سایر [[مردم]] و [[مفاهیم قرآنی]] می‌پرداختند. از امام حسن{{ع}} درباره خاص یا عام بودن [[شأن نزول آیه]] {{متن قرآن|اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ}}<ref>«از خداوند چنان که سزاوار پروا از اوست پروا کنید و جز در مسلمانی نمیرید» سوره آل عمران، آیه ۱۰۲.</ref> سؤال کردند و آن حضرت به تفصیل به این پرسش پاسخ داد<ref>طبری، محمد بن علی، بشارة المصطفی، ص۳۰۳.</ref>. از امام حسین{{ع}} درباره تأویل {{متن قرآن|وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا * وَالْقَمَرِ إِذَا تَلَاهَا * وَالنَّهَارِ إِذَا جَلَّاهَا}}<ref>«سوگند به خورشید و روشنایی آن * و به ماه چون از پی آن درآید * و به روز چون آن (زمین) را روشن گرداند» سوره شمس، آیه ۱-۳.</ref> سؤال کردند، آن حضرت مراد از آیه اول را [[رسول خدا]] و مراد از آیه دوم را [[امام علی]]{{ع}} و مراد از آیه سوم را [[قائم آل محمد]]{{صل}} معرفی کرد<ref>فرات کوفی، تفسیر، ص۵۶۳.</ref>.
[[امام حسن]]{{ع}} و [[امام حسین]]{{ع}} نیز به [[تفسیر]]، [[تأویل]] و بیان سایر [[مردم]] و [[مفاهیم قرآنی]] می‌پرداختند. از امام حسن{{ع}} درباره خاص یا عام بودن [[شأن نزول آیه]] {{متن قرآن|اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ}}<ref>«از خداوند چنان که سزاوار پروا از اوست پروا کنید و جز در مسلمانی نمیرید» سوره آل عمران، آیه ۱۰۲.</ref> سؤال کردند و آن حضرت به تفصیل به این پرسش پاسخ داد<ref>طبری، محمد بن علی، بشارة المصطفی، ص۳۰۳.</ref>. از امام حسین{{ع}} درباره تأویل {{متن قرآن|وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا * وَالْقَمَرِ إِذَا تَلَاهَا * وَالنَّهَارِ إِذَا جَلَّاهَا}}<ref>«سوگند به خورشید و روشنایی آن * و به ماه چون از پی آن درآید * و به روز چون آن (زمین) را روشن گرداند» سوره شمس، آیه ۱-۳.</ref> سؤال کردند، آن حضرت مراد از آیه اول را [[رسول خدا]] و مراد از آیه دوم را [[امام علی]]{{ع}} و مراد از آیه سوم را [[قائم آل محمد]]{{صل}} معرفی کرد<ref>فرات کوفی، تفسیر، ص۵۶۳.</ref>.
[[اهل‌بیت]]{{عم}} متناسب با شرایط [[سیاسی]] [[جامعه]] به [[تعلیم]] مخاطبان خود می‌پرداختند. رسول خدا{{صل}}، امام علی{{ع}} و امام حسن{{ع}} در دوره [[حکومت]] خود، به دلیل قرار گرفتن در رأس [[حکومت اسلامی]] و در [[اختیار]] داشتن امکانات گوناگون بدون مشکل جدی به تعلیم مخاطبان می‌پرداختند؛ اما در دوره خارج شدن حکومت از دست اهل‌بیت{{عم}} و ایجاد تنگناهای سیاسی، فعالیت‌های اهل‌بیت{{عم}} محدود شد؛ اما با وجود همه این [[مشکلات]] و محدودیت‌ها آنان هیچ‌گاه از تعلیم [[مسلمانان]] باز نایستادند و در [[نهان]] و آشکار به بیان [[تعالیم اسلامی]] می‌پراختند که در فصل‌های آتی به تفصیل به این نکته پرداخته خواهد شد. تأویل‌های امام حسن{{ع}} و امام حسین{{ع}} نیز قابل توجه است. بررسی [[روایات]] باقی‌مانده از این دو [[امام]] در تفسیر و [[تأویل آیات]] نشان می‌‌دهد که [[اهل‌بیت]]{{عم}} [[تأویل]] بسیاری از [[آیات]] را [[پیامبر]]{{صل}} و [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}} دانسته‌اند<ref>برای نمونه ر.ک: صدوق، الخصال، ج۱، ص۴۳؛ صدوق، عیون اخبار الرضا، ج۱، ص۲۸۰؛ ج۲، ص۲۵۵؛ صدوق، معانی الاخبار، ص۹۵؛ ابن شهرآشوب، المناقب، ج۳، ص۱۸۷ و ۲۰۷؛ ابن ابی الفتح اربلی، کشف الغمه، ج۲، ص۱۶۶؛ مجلسی، بحار الأنوار، ج۲۳، ص۲۵۱؛ ج۲۵، ص۷۰؛ ج۲۶، ص۲۵۴ و ۳۳۶.</ref>. این نکته را می‌توان با توجه به شرایط [[سیاسی]] آن [[روزگار]] تبیین کرد. این دو [[امام]] در شرایطی به [[مقام امامت]] رسیدند که [[امویان]] با همه امکانات نظامی و [[تبلیغاتی]] خود برای محو [[سیره]] و [[سنت پیامبر]]{{صل}} و [[امام علی]]{{ع}} تلاش می‌کردند. در این شرایط لازم بود که این دو امام از تعلیمات خود به [[روشنگری]] بپردازند و جایگاه [[واقعی]] پیامبر{{صل}} و [[امیرمؤمنان]]{{ع}} را به [[مردم]] معرفی کنند.<ref>[[هناء ذاکر مشهدی|ذاکر مشهدی، هناء]]، [[پژوهشی در زمینه‌های تاریخی اجتماعی سیره تعلیمی اهل بیت تا ۶۱ هجری (کتاب)|پژوهشی در زمینه‌های تاریخی اجتماعی سیره تعلیمی اهل بیت تا ۶۱ هجری]]، ص ۲۲۳.</ref>
[[اهل‌بیت]]{{عم}} متناسب با شرایط [[سیاسی]] [[جامعه]] به [[تعلیم]] مخاطبان خود می‌پرداختند. رسول خدا{{صل}}، امام علی{{ع}} و امام حسن{{ع}} در دوره [[حکومت]] خود، به دلیل قرار گرفتن در رأس [[حکومت اسلامی]] و در [[اختیار]] داشتن امکانات گوناگون بدون مشکل جدی به تعلیم مخاطبان می‌پرداختند؛ اما در دوره خارج شدن حکومت از دست اهل‌بیت{{عم}} و ایجاد تنگناهای سیاسی، فعالیت‌های اهل‌بیت{{عم}} محدود شد؛ اما با وجود همه این [[مشکلات]] و محدودیت‌ها آنان هیچ‌گاه از تعلیم [[مسلمانان]] باز نایستادند و در [[نهان]] و آشکار به بیان [[تعالیم اسلامی]] می‌پراختند. تأویل‌های امام حسن{{ع}} و امام حسین{{ع}} نیز قابل توجه است. بررسی [[روایات]] باقی‌مانده از این دو [[امام]] در تفسیر و [[تأویل آیات]] نشان می‌‌دهد که [[اهل‌بیت]]{{عم}} [[تأویل]] بسیاری از [[آیات]] را [[پیامبر]]{{صل}} و [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}} دانسته‌اند<ref>برای نمونه ر.ک: صدوق، الخصال، ج۱، ص۴۳؛ صدوق، عیون اخبار الرضا، ج۱، ص۲۸۰؛ ج۲، ص۲۵۵؛ صدوق، معانی الاخبار، ص۹۵؛ ابن شهرآشوب، المناقب، ج۳، ص۱۸۷ و ۲۰۷؛ ابن ابی الفتح اربلی، کشف الغمه، ج۲، ص۱۶۶؛ مجلسی، بحار الأنوار، ج۲۳، ص۲۵۱؛ ج۲۵، ص۷۰؛ ج۲۶، ص۲۵۴ و ۳۳۶.</ref>. این نکته را می‌توان با توجه به شرایط [[سیاسی]] آن [[روزگار]] تبیین کرد. این دو [[امام]] در شرایطی به [[مقام امامت]] رسیدند که [[امویان]] با همه امکانات نظامی و [[تبلیغاتی]] خود برای محو [[سیره]] و [[سنت پیامبر]]{{صل}} و [[امام علی]]{{ع}} تلاش می‌کردند. در این شرایط لازم بود که این دو امام از تعلیمات خود به [[روشنگری]] بپردازند و جایگاه [[واقعی]] پیامبر{{صل}} و [[امیرمؤمنان]]{{ع}} را به [[مردم]] معرفی کنند.<ref>[[هناء ذاکر مشهدی|ذاکر مشهدی، هناء]]، [[پژوهشی در زمینه‌های تاریخی اجتماعی سیره تعلیمی اهل بیت تا ۶۱ هجری (کتاب)|پژوهشی در زمینه‌های تاریخی اجتماعی سیره تعلیمی اهل بیت تا ۶۱ هجری]]، ص ۲۲۳.</ref>


==[[سنت]]==
==[[سنت]]==
۲۲۴٬۸۴۸

ویرایش