سیره امام رضا: تفاوت میان نسخه‌ها

[[هارون الرشید]] [[تجربه]] ناخوشایندی از [[شهادت امام کاظم]]{{ع}} و عواقب آن داشت؛ از این رو، وقتی برخی تلاش کردند تا درباره [[امام رضا]]{{ع}} نزد او [[سعایت]] و بدگویی کنند و مقدمات مقابله وی با امام رضا{{ع}} را با [[اذن]] هارون فراهم سازند، او به صراحت اعلام کرد که با مقابله با [[علی بن موسی الرضا]]{{ع}} همچون مقابله با [[امام کاظم]]، مخالف است<ref>صدوق، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۲۲۶.</ref>. امام رضا{{ع}} برخلاف برخی دوره‌ها که [[شیعیان]] در تنگنا بودند، آشکارا [[نشانه‌ها]] و علائم [[تشیع]] را ظاهر ساخت و برای نمونه آشکارا [[امامت]] خود را اعلام داشت<ref>کلینی، کافی، ج۸، ص۲۵۸.</ref>، یا در میان [[اصحاب]] خویش [[حکومت]] را [[نامشروع]] و [[باطل]] می‌خواند، ویژگی‌های [[حکومت‌های ستمگر]] را بیان می‌داشت و [[مدیریت جامعه اسلامی]] را [[حق]] [[مؤمنان]] می‌دانست<ref>کلینی، کافی، ج۸، ص۲۴۷؛ یعقوبی، تاریخ، ج۲، ص۴۵۳.</ref>. یکی از مظاهر [[اندیشه سیاسی]] امام رضا{{ع}} در [[مدینه]] را می‌توان در نظریات آن حضرت درباره شیعیانی که دارای منصب [[حکومتی]] بوده، یا درخواست ورود در [[مشاغل]] حکومتی داشتند، مشاهده کرد.

امام رضا{{ع}} از هر فرصتی برای طرح نظر خود درباره پذیرش بالاترین منصب در [[حکومت عباسی]] استفاده کرد. به رغم آنکه [[مأمون]] می‌کوشید نشان دهد که [[امام]]{{ع}} به [[خلافت]] [[طمع]] داشته‌اند<ref>صدوق، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۵۲.</ref>، امام{{ع}} همواره بر بی‌رغبتی خود بر خلافت تأکید می‌کرد. این بی‌رغبتی تا اندازه‌ای بود که [[فضل بن سهل]] می‌گفت هیچ‌گاه خلافت را مانند آن [[روز]] ضایع‌تر ندیدم که مأمون آن را به [[علی بن موسی]] واگذار می‌کرد و علی بن موسی از پذیرش آن خودداری می‌ورزید<ref>صدوق، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۴۱.</ref>.  

از اقدامات مهم [[امام رضا]]{{ع}}، گذاشتن شرط برای پذیرش این منصب بود؛ و آن اینکه در هیچ یک از مسائل [[حکومتی]] مداخله نکند. ایشان اعلام کرد: در این راستا [[امر و نهی]] نخواهد کرد، [[فتوا]] نداده و قضاوتی نمی‌کند، کسی را عزل و نصب نخواهد کرد و خلاصه در دگرگون ساختن هیچ امری دخالت نخواهد کرد<ref>صدوق، عیون اخبارالرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۵۲؛ مفید، الإرشاد، ج۲، ص۲۶۰.</ref>. این تصمیم سرنوشت‌ساز سبب شد تا از [[مشروعیت]] بخشی به اقدامات مأمون که به عنوان یکی از اهداف وی دنبال می‌شد، جلوگیری شود<ref>پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش دوم ج۲ (کتاب)|تاریخ اسلام بخش دوم ج۲]]، ص۸۸ ـ ۱۰۰.</ref>.