|
|
| خط ۲۱: |
خط ۲۱: |
| }} | | }} |
| آیه '''سأل سائل''' {{متن قرآن|سَأَلَ سَائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍ. لِلْكَافِرِينَ لَيْسَ لَهُ دَافِعٌ}}، یکی از [[آیات]] نازل شده پیرامون [[واقعه غدیر خم]] و [[امامت]] و [[ولایت]] [[امام امیرالمؤمنین]]{{ع}}، [[مفسران]] [[فریقین]] [[شأن نزول]] این آیه را بر اساس روایاتی چند، پس از [[واقعه غدیر]] و آن هنگام که شخصی در این خصوص به [[رسول خدا]]{{صل}} [[اعتراض]] کرده و در مورد [[الهی]] بودن یا شخصی بودن [[انتصاب امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[منصب امامت]] پرسید و در صورت الهی بودن آن درخواست [[عذاب]] بر خود را نمود، دانستهاند چه اینکه بلافاصله پس از این درخواست، عذابی متناسب با خواست آن شخص بر وی نازل شده و او را به [[درک]] واصل نمود. از این رو دلالت این آیه بر حقانیت رسول خدا{{صل}}، [[امامت امیرالمؤمنین]]{{ع}}، الهی بودن امر امامت و همچنین [[معصوم]] بودن رسول خدا{{صل}} در حوزه تلقی وحی و [[ابلاغ]] آن به [[مردم]] واضح و آشکار است. | | آیه '''سأل سائل''' {{متن قرآن|سَأَلَ سَائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍ. لِلْكَافِرِينَ لَيْسَ لَهُ دَافِعٌ}}، یکی از [[آیات]] نازل شده پیرامون [[واقعه غدیر خم]] و [[امامت]] و [[ولایت]] [[امام امیرالمؤمنین]]{{ع}}، [[مفسران]] [[فریقین]] [[شأن نزول]] این آیه را بر اساس روایاتی چند، پس از [[واقعه غدیر]] و آن هنگام که شخصی در این خصوص به [[رسول خدا]]{{صل}} [[اعتراض]] کرده و در مورد [[الهی]] بودن یا شخصی بودن [[انتصاب امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[منصب امامت]] پرسید و در صورت الهی بودن آن درخواست [[عذاب]] بر خود را نمود، دانستهاند چه اینکه بلافاصله پس از این درخواست، عذابی متناسب با خواست آن شخص بر وی نازل شده و او را به [[درک]] واصل نمود. از این رو دلالت این آیه بر حقانیت رسول خدا{{صل}}، [[امامت امیرالمؤمنین]]{{ع}}، الهی بودن امر امامت و همچنین [[معصوم]] بودن رسول خدا{{صل}} در حوزه تلقی وحی و [[ابلاغ]] آن به [[مردم]] واضح و آشکار است. |
|
| |
| == مقدمه ==
| |
| یکی از آیات نازل شده درباره [[غدیر]]، [[آیات]] ابتدایی [[سوره معارج]] است<ref>ر.ک: عبقات الانوار فی امامة الأئمة الأطهار، ج۹، ص۳۴۲؛ نفحات الأزهار فی خلاصه عبقات الانوار، ج۸، ص۳۲۳؛ الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب، ج۱، ص۴۶۰؛ احقاق الحق و ازهاق الباطل، ج۶، ص۳۵۸؛ الصوارم المهرقة فی نقد الصواعق المحرقه، ص۷۸؛ امامشناسی، ج۷، ص۸۷؛ الإمامة فی أهم الکتب الکلامیة و عقیدة الشیعة الإمامیه، ص۲۱۰؛ حق الیقین فی معرفة اصول الدین، ص۱۹۴؛ غایة المرام و حجه الخصام فی تعیین الإمام من طریق الخاص و العام، ج۱، ص۲۷۳؛ المراجعات، ص۴۰۲.</ref> [[خداوند]] در این [[سوره]] میفرماید: {{متن قرآن|سَأَلَ سَائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍ. لِلْكَافِرِينَ لَيْسَ لَهُ دَافِعٌ}}<ref>«خواهندهای عذابی رخدهنده را خواست که از آن کافران است، بیآنکه بازدارندهای داشته باشد» سوره معارج، آیه ۱.</ref>.<ref>[[مهدی مقامی|مقامی، مهدی]]، [[درسنامه امامشناسی (کتاب)|درسنامه امامشناسی]]، ص۱۲۵-۱۲۷.</ref>
| |
|
| |
| از دلایل حقانیت [[امام علی]] {{ع}} و [[غدیر]]، نزول [[عذاب]] بر [[نعمان بن حارث فهری]] است که [[روز غدیر]]، از [[خدا]] خواست اگر آنچه [[پیامبر خاتم|محمّد]] {{صل}} دربارۀ [[ولایت]] [[امام علی|امیر مؤمنان]] {{ع}} میگوید [[حق]] و از جانب خداست، سنگی از [[آسمان]] بر سرش فرود آید. همان دم سنگی آمد و او را کشت و این [[آیه]] نازل شد<ref>مجمع البیان، ج ۵ ص ۳۵۲، المیزان، ج ۲۰ ص ۷۹، آیهای که آن خواسته را بیان کرده آیه ۳۲ انفال است.</ref>. همچنین [[روایت]] شده آنکه [[عذاب]] را برای [[کافران]] از خدا طلبید، [[پیامبر]] بود. نام آن شخص، [[نضر بن حارث]] و [[حارث بن نعمان]] و جز اینها هم ذکر شده است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۳۶.</ref>
| |
|
| |
| بر پایه [[روایات]]، [[شأن نزول]] این آیه، [[جریان غدیر]] و اعلام ولایت امیر مؤمنان {{ع}} است که بسیاری از محدّثان و [[مفسّران]] مشهور [[اهل سنت]] در کتابهای خودشان [[نقل]] کردهاند. افرادی همچون: [[سفیان بن سعید ثوری]]، [[ابو اسحاق ثعلبی]]، [[حاکم حسکانی]]، [[سبط ابن جوزی]]، [[شیخ الاسلام حموئی]]، [[نورالدین ابن صبّاغ مالکی]]، [[احمد بن کثیر مکی]] و شیخ [[محمّد عبده]] از جمله آنهاست<ref>ر.ک: جواهر العقدین، ج۱ ص۹۸؛ فیض القدیر فی شرح الجامع الصغیر، ج۶، ص۲۱۸؛ الفصول المهمّة فی معرفة الأئمّة، ص۴۳؛ فرائد السمطین، ج۱، ص۸۲؛ شواهد التنزیل، ج۲، ص۳۸۱–۳۸۵؛ تفسیر ابن ابیحاتم، ج۲، ص۱۱۷۲، ح۶۶۹.</ref>.<ref>[[مهدی مقامی|مقامی، مهدی]]، [[درسنامه امامشناسی (کتاب)|درسنامه امامشناسی]]، ص۱۲۵-۱۲۷.</ref>
| |
|
| |
|
| == شأن نزول آیه == | | == شأن نزول آیه == |