همسران امام حسین: تفاوت میان نسخه‌ها

همسر دیگر ایشان [[مادر امام سجاد]]{{ع}} است که گزارش‌ها درباره نام و نژاد ایشان متفاوت است. نام او را با [[اختلاف]]، [[حرار]]<ref>احمد بن ابی‌یعقوب یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲، ص۲۴۷؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref>، [[غزاله]]<ref>احمد بن ابی‌یعقوب یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲، ص٢۴٧؛ ابن‌قتیبه، المعارف، ص۲۱۴؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۱۱، ص۶۲۹؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص٣۴٧. این نام را امام حسین{{ع}} بر او نهاده بود (ابن‌تغری، النجوم الظاهره، ج۱، ص۲۲۹).</ref>، [[سلامه]]<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۴۶۶؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷؛ ابن‌عساکر، تاریخ مدینة دمشق، ج۴۱، ص۳۶۱؛ ابن‌تغری، النجوم الظاهره، ج۱، ص۲۲۹.</ref>، سُلافه<ref>احمد بن یحیی بلاذری، جمل انساب الأشراف، ج۳، ص۱۴۶؛ ابن‌قتیبه، المعارف، ص۲۱۴ (با تعبیر «و یقال»)؛ سبط ابن‌جوزی، تذکرة الخواص، ص۲۹۱؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷؛ ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۱۸۹؛ ابن‌خلکان، وفیات الاعیان، ج٣، ص۲۶۷.</ref>، [[خوله]]<ref>ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۱۸۹.</ref>، [[شاه‌زنان]]<ref>محمد بن محمد مفید، الارشاد، ج۲، ص۱۳۵-۱۳۷؛ همو، المقنعه، ص۴۷۲؛ محمد بن حسن طوسی، تهذیب الاحکام، ج۶، ص۷۷؛ ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۱۸۹؛ علی بن عیسی اربلی، کشف الغمه، ج۲، ص۸۲؛ شهید اول، الدروس الشرعیة فی فقه الامامیه، ج۲، ص۱۲.</ref>، [[جهان‌شاه]]<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۴۶۶-۴۶۷.</ref>، [[شهربانو]]<ref>شیخ صدوق، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۴۱.</ref>، [[شهربانویه]]<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۴۶۶-۴۶٧؛ شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمه، ج۱، ص۳۰۷؛ محمد بن محمد مفید، الارشاد، ج۲، ص۱۳۷؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷؛ ابن شهرآشوب، مناقب فی آل ابی‌طالب، ج۴، ص۱۷۵.</ref>، [[جهان بانویه]]<ref>ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب{{ع}}، ج۴، ص۱۸۹.</ref>، جدا<ref>ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref>، حُلوه<ref>ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref>، شاه‌آفرید<ref>ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref>، ام‌ولد سِندیه<ref>ابن‌قتیبه، المعارف، ص۲۱۴ (با تعبیر و «یقال»)؛ ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷؛ ابن‌تغری، النجوم الظاهره، ج۱، ص۲۲۹.</ref> و کیهان‌بانویه<ref>ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref> ذکر کرده‌اند که این آخرین نام به معنای «بزرگ [[زنان]] [[دنیا]] و [[آخرت]]» است و چون این تعبیر برای حضرت [[فاطمه دختر پیامبر]]{{صل}} به کار می‌رفت اسم [[مادر امام سجاد]] را «سیدة البلد» گفته‌اند که به فارسی به معنای شهربانو است<ref>ابن‌فندق بیهقی، لباب الأنساب، ج۱، ص۳۴۷.</ref>.

 

 

 

 

 

از مجموع روایاتی که درباره چگونگی ازدواج این زن با [[امام حسین]]{{ع}} آمده ـ مبنی بر اینکه [[امیرمؤمنان]]{{ع}} به هنگام ازدواج وی بر پایه حدیث نبوی {{متن حدیث|أَكْرِمُوا كَرِيمَ كُلِّ قَوْمٍ}}<ref>ابراهیم بن محمد ثقفی، الغارات، ج۲، ص۸۲۵-۸۲۶؛ علی بن یوسف حلی، العدد القویه، ص۵۷؛ محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، ج۳۱، ص۱۳۳.</ref> پیشنهاد دادند که ایشان در [[انتخاب همسر]] [[آزاد]] گذاشته شود یا آزاد شود<ref>ابراهیم بن محمد ثقفی، الغارات، ج۲، ص۸۲۵-۸۲۶؛ محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، ج۳۱، ص۱۳۴-۱۳۵ ({{متن حدیث|فَقَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: هَؤُلَاءِ لَا يُكْرَهْنَ عَلَى ذَلِكَ وَ لَكِنْ يُخَيَّرْنَ... فَأَوْمَأَتْ بِيَدِهَا وَ اخْتَارَتِ الْحُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ{{ع}}...}}).</ref> ـ برمی‌آید که این ازدواج با [[آزادی]] و [[انتخاب]] وی بوده است. در روایات فقهی نیز به بخشی از مضمون آن برای نفوذ [[سکوت]] دختر در جواز ازدواج [[استدلال]] شده<ref>سید حسین بروجردی، جامع احادیث الشیعه، ج۲۵، ص۳۴۸، ح۴۹۰-۳۶۸۸۹ ({{عربی|... هَلْ أَنْتِ مِمَّنْ يُرِيدُ بَعْلًا؟ فَسَكَتَتْ}}).</ref> که این حاکی از اعتبار محتوای [[روایت]] است.

 

 

البته این خانم برابر با برخی گزارش‌ها در [[زمان]] زایمان یا نزدیک به آن پس از [[تولد امام سجاد]]{{ع}} درگذشت<ref>شیخ صدوق، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج۲، ص۱۲۸؛ محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، ج۴۶، ص۸، ح۱۹ ({{متن حدیث|فَمَاتَتَا عِنْدَهُمَا نَفْسَاوَيْنِ}}).</ref>.

 

گفتنی است تولد امام سجاد{{ع}} از مادری از شاهزادگان ساسانی، در دوره‌های اخیر با این رویکرد مورد نقد است که ممکن است مخالفان تشیع با استناد به این [[ازدواج امام حسین]]{{ع}} گسترش [[تشیع]] در [[ایران]] را به سبب انتساب امامان به ساسانیان بدانند؛ از این‌رو تلاش کردند ازدواج امام حسین{{ع}} با شاهزاده [[ایرانی]] را نپذیرند؛ ولی به فرض صحت این انتساب انتشار تشیع در ایران نمی‌تواند بر این عوامل و احتمال‌ها مبتنی باشد بلکه عوامل آن در جای خود مشخص و درخور بررسی است.