جهاد در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۲۰: خط ۲۰:


== دیدگاه [[ابن قبه رازی]] درباره جهاد [[امام]] ==
== دیدگاه [[ابن قبه رازی]] درباره جهاد [[امام]] ==
ابن قبه رازی درباره جهاد معتقد است ما منکر وجوب و فضل آن نیستیم، اما به محاربه وقتی [[سیره رسول خدا]] را [[مشاهده]] می‌کنیم، می‌بینیم تا [[یار]] و [[یاوری]] نیافت به محاربه با [[دشمن]] نپرداخت. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} هم همین کار را کرد، [[امام حسن]]{{ع}} نیز چنین [[رفتاری]] داشت. ایشان چون [[خیانت]] اصحابش را دید، [[معاویه]] را به حال خود گذاشت و منزل‌نشین شد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸.</ref>.  
ابن قبه رازی درباره جهاد معتقد است ما منکر وجوب و فضل آن نیستیم، اما به محاربه وقتی [[سیره رسول خدا]] را مشاهده می‌کنیم، می‌بینیم تا یار و [[یاوری]] نیافت به محاربه با [[دشمن]] نپرداخت. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} هم همین کار را کرد، [[امام حسن]]{{ع}} نیز چنین [[رفتاری]] داشت. ایشان چون [[خیانت]] اصحابش را دید، [[معاویه]] را به حال خود گذاشت و منزل‌نشین شد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸.</ref>.  


ابن قبه رازی از نوع [[رفتار]] [[رسول خدا]] و دو امام نخست [[امامیه]] نتیجه می‌گیرد که [[جهاد با دشمن]] وقتی [[واجب]] است که یار و یاورانی موجود باشد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵-۱۲۶.</ref>. او معتقد است به [[اجماع]] [[خردمندان]]، عالم از مجاهدی که عالم نباشد [[افضل]] است؛ هر کسی نمی‌تواند [[مردم]] را به جهاد فرا بخواند، مگر [[حکم جهاد]] را بداند و [[زمان]] [[مقاتله]] و هنگام [[مصالحه]] را تشخیص دهد، [[آینده]] وضعت [[رعیت]] را در نظر بگیرد و بداند که [[حکم]] [[خون‌ها]] و [[اموال]] و فروج چیست و درباره این امور باید چه کرد؟<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸.</ref>.
ابن قبه رازی از نوع [[رفتار]] [[رسول خدا]] و دو امام نخست [[امامیه]] نتیجه می‌گیرد که [[جهاد با دشمن]] وقتی [[واجب]] است که یار و یاورانی موجود باشد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵-۱۲۶.</ref>. او معتقد است به [[اجماع]] [[خردمندان]]، عالم از مجاهدی که عالم نباشد [[افضل]] است؛ هر کسی نمی‌تواند [[مردم]] را به جهاد فرا بخواند، مگر حکم جهاد را بداند و [[زمان]] [[مقاتله]] و هنگام [[مصالحه]] را تشخیص دهد، [[آینده]] وضعت رعیت را در نظر بگیرد و بداند که [[حکم]] [[خون‌ها]] و [[اموال]] و فروج چیست و درباره این امور باید چه کرد؟<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸.</ref>.


ابن قبه رازی درباره [[امر به معروف و نهی از منکر]] هم معتقد است آن فریضه‌ای است که باید به قدر کافی و بر حسب امکان انجام داد. او تصریح می‌کند که بر پایه [[عقل]]، [[تکلیف]] مالا یطاق [[فاسد]] است و [[مردم]] را در معرض [[هلاکت]] قراردادن امری [[ناپسند]] است. [[ابن قبه رازی]] بر اساس این دو [[حکم عقل]] می‌گوید فرستادن [[جماعت]] اندکی (مانند زیدیان) که [[جنگی]] [[مشاهده]] نکرده‌اند، [[فنون]] [[کارزار]] را نیاموخته‌اند، به [[جنگ]] قومی که شیوه‌های جنگی را فراگرفته‌اند به [[شهرها]] [[تسلط]] دارند، انسان‌های بسیاری را کشته‌اند و میدان کارزار را [[تجربه]] کرده‌اند ([[عباسیان]])، آیا پیامدی جز هلاکت آنان دارد؟ آیا در برابر لشکریانی که عده آنان بسیار است، از طرف [[عامه]] ([[اهل سنت]]) هم [[یاری]] می‌شوند، می‌توان مقابله کرد؟ به ویژه اینکه معتقدند هر آن کس بر آنان خروج کند، خونش [[مباح]] است؟<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸-۱۱۹.</ref>.
ابن قبه رازی درباره [[امر به معروف و نهی از منکر]] هم معتقد است آن فریضه‌ای است که باید به قدر کافی و بر حسب امکان انجام داد. او تصریح می‌کند که بر پایه [[عقل]]، [[تکلیف]] مالا یطاق [[فاسد]] است و [[مردم]] را در معرض هلاکت قراردادن امری ناپسند است. [[ابن قبه رازی]] بر اساس این دو [[حکم عقل]] می‌گوید فرستادن جماعت اندکی (مانند زیدیان) که [[جنگی]] مشاهده نکرده‌اند، فنون [[کارزار]] را نیاموخته‌اند، به [[جنگ]] قومی که شیوه‌های جنگی را فراگرفته‌اند به [[شهرها]] [[تسلط]] دارند، انسان‌های بسیاری را کشته‌اند و میدان کارزار را [[تجربه]] کرده‌اند ([[عباسیان]])، آیا پیامدی جز هلاکت آنان دارد؟ آیا در برابر لشکریانی که عده آنان بسیار است، از طرف [[عامه]] ([[اهل سنت]]) هم [[یاری]] می‌شوند، می‌توان مقابله کرد؟ به ویژه اینکه معتقدند هر آن کس بر آنان خروج کند، خونش [[مباح]] است؟<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۱۸-۱۱۹.</ref>.


ابن قبه رازی سرانجام این‌گونه نتیجه می‌گیرد که [[جهاد]] شرایط خاصی دارد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵-۱۲۶.</ref> و با فقدان پشتوانه کافی از [[وجوب]] می‌افتد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۴. </ref>. او می‌گوید [[امامیه]] جهاد را در حدّ به وسع و توان جایز می‌داند و توصیه نمی‌کند کسی خود را با دست خود به هلاکت بیندازد، یا به [[رهبری]] کسی خروج کند که [[کتاب و سنت]] را نمی‌شناسد و [[سیره]] [[عدل]] و [[حق]] را میان [[رعیت]] [[نیکو]] نمی‌شمرد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵.</ref>.<ref>[[عباس میرزایی|میرزایی، عباس]]، [[ابن قبه رازی (کتاب)| ابن قبه رازی]]، ص۱۷۲-۱۷۴.</ref>
ابن قبه رازی سرانجام این‌گونه نتیجه می‌گیرد که [[جهاد]] شرایط خاصی دارد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵-۱۲۶.</ref> و با فقدان پشتوانه کافی از [[وجوب]] می‌افتد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۴. </ref>. او می‌گوید [[امامیه]] جهاد را در حدّ به وسع و توان جایز می‌داند و توصیه نمی‌کند کسی خود را با دست خود به هلاکت بیندازد، یا به [[رهبری]] کسی خروج کند که [[کتاب و سنت]] را نمی‌شناسد و [[سیره]] [[عدل]] و [[حق]] را میان رعیت [[نیکو]] نمی‌شمرد<ref>ابن قبه رازی رازی، نقض الاشهاد، ص۱۲۵.</ref>.<ref>[[عباس میرزایی|میرزایی، عباس]]، [[ابن قبه رازی (کتاب)| ابن قبه رازی]]، ص۱۷۲-۱۷۴.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
۱۳۴٬۰۹۳

ویرایش