سیره‌نویسی و سیره‌نگاران: تفاوت میان نسخه‌ها

در این دوره، از مهم‌ترین تکیه‌گاه [[دانش حدیث]] [[عامه]] شامل [[عثمانی]] مذهب‌ها و عامه [[محمد بن مسلم بن شهاب زهری]] (م ۱۲۴) بود، کسی که از دانش [[محدثان]] و [[عالمان]] مدینه و از جمله [[علی بن الحسین]]{{ع}} استفاده و از آنان فراوان [[روایت]] کرده بود. وی اساس حدیث [[سنی]] در اواخر [[قرن اول]] و دو سه دهه نخست قرن دوم هجری است. [[زهری]] حاصل جمع محدثان، [[فقیهان]] و [[سیره‌شناسان]] مدینه است که [[طبری]] درباره‌اش نوشته است: «کان مقدما فی العلم بمغازی [[رسول الله]]»<ref>المنتخب من ذیل المذیل، ص۹۷.</ref>. وی که دانش مدینه را با [[گرایش]] مذهبی خاص آن داشت به دلیل ارتباطش با [[امویان]]، به [[شام]] رفت و بیشتر از همه در [[خدمت]] [[هشام بن عبدالملک]] قرار گرفت. از این جهت، متهم به داشتن مسلک [[اموی]] نیز شد، گرچه [[روایات]] او از مدینه است و این را برای [[شناخت]] [[افکار]] و باورهای وی باید در نظر داشت. [[ابن شهاب]] روایات [[مغازی]] را از جمله از [[عروة بن زبیر]] فراگرفت و خود برای بسیاری آن روایات را نقل کرد<ref>الاعلان بالتوبیخ، ص۸۸.</ref>. گیب [[تأیید]] کرده است که زهری اساس کتاب‌های بعدی است که در مغازی نگاشته شده است<ref>دائرة المعارف الاسلامیة، ج۴، ص۴٨۶.</ref> و این سخن [[درستی]] است.

عواجی، مصحح کتاب در مقدمه کتاب مرویات الامام الزهری [۱/ ١۵١] در این باره که [[ابن شهاب]] کتابی درباره مغازی داشته است یا خیر، گوید: «برخی از نقل‌ها حکایت از آن دارد که وی کتابی در مغازی داشته است. از جمله در «المعرفة و التاریخ: ٢/ ٣٩۴» از کتاب زهری که نزد [[ابوسعید عبدالرحمن بن ابراهیم]] بوده یاد شده است. همچنین در [[تاریخ]] ابی زرعه [[دمشقی]] (روایت ش ۳۷۵) از «[[صحیفه]] زهری» یاد شده است. [[ابن اثیر]] هم در نقلی در این باره که آیا [[سعد بن منذر انصاری]] در [[عقبه]] و [[بدر]] بوده یا نه، نویسد: «[[ابونعیم]] گوید: من در این باره که در [[پیمان عقبه]] بوده باشد، یادی در کتاب زهری و [[ابن اسحاق]] ندیدم»<ref>اسد الغابه، ج۲، ص٣٧٧، ش ٢٠۴۶.</ref>. جالب است که سهیلی، شارح [[سیره ابن هشام]]، با اشاره به روایت [[ازدواج حضرت]]{{صل}} با [[خدیجه]]{{ع}}، گفته است: «زهری این را در سیره خود آورده، و «هی اول سیرة ألفت فی الاسلام»<ref>الروض الأنف، ج۱، ص٢١۴.</ref>.