پرش به محتوا

طاغوت در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۱۶: خط ۱۶:
*۳. [[کلینی]] به [[سند صحیح]] از [[امام باقر]]{{ع}} - در ضمن روایتی - [[نقل]] می‌کند که در [[تفسیر]] [[آیه کریمه]]: {{متن قرآن|فَالَّذِينَ آمَنُوا بِهِ وَعَزَّرُوهُ وَنَصَرُوهُ وَاتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَهُ أُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ}}<ref>«پس کسانى که به او ایمان آوردند، و حمایت و یاریش کردند، و از (هدایت و) نورى که با او نازل شده پیروى نمودند، تنها آنان رستگارانند» سوره اعراف، آیه ۱۵۷.</ref> فرمود: آنان که از [[پرستش]] [[طاغوت]] [[پرهیز]] کردند<ref>{{متن حدیث|يَعْنِي: الَّذِينَ اجْتَنَبُوا الْجِبْتَ و الطَّاغُوتَ أَنْ يَعْبُدُوهَا}}</ref> - تا آنجا که فرمود: - [[عبادت]] [[جبت و طاغوت]] یعنی [[اطاعت]] از آنان توسط [[مردم]]<ref>{{متن حدیث|وَ الْعِبَادَةُ طَاعَةُ النَّاسِ لَهُمْ}}؛ اصول کافی، ج۱، ص۴۲۹.</ref>.
*۳. [[کلینی]] به [[سند صحیح]] از [[امام باقر]]{{ع}} - در ضمن روایتی - [[نقل]] می‌کند که در [[تفسیر]] [[آیه کریمه]]: {{متن قرآن|فَالَّذِينَ آمَنُوا بِهِ وَعَزَّرُوهُ وَنَصَرُوهُ وَاتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَهُ أُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ}}<ref>«پس کسانى که به او ایمان آوردند، و حمایت و یاریش کردند، و از (هدایت و) نورى که با او نازل شده پیروى نمودند، تنها آنان رستگارانند» سوره اعراف، آیه ۱۵۷.</ref> فرمود: آنان که از [[پرستش]] [[طاغوت]] [[پرهیز]] کردند<ref>{{متن حدیث|يَعْنِي: الَّذِينَ اجْتَنَبُوا الْجِبْتَ و الطَّاغُوتَ أَنْ يَعْبُدُوهَا}}</ref> - تا آنجا که فرمود: - [[عبادت]] [[جبت و طاغوت]] یعنی [[اطاعت]] از آنان توسط [[مردم]]<ref>{{متن حدیث|وَ الْعِبَادَةُ طَاعَةُ النَّاسِ لَهُمْ}}؛ اصول کافی، ج۱، ص۴۲۹.</ref>.
*۴. و در [[روایت]] صحیح دیگر از [[امام باقر]]{{ع}} آمده است: [[برید عجلی]] می‌گوید: از [[امام باقر]]{{ع}} پرسیدم درباره گفته خدای عزّوجل: "[[اطاعت]] کنید [[خدا]] و [[رسول]] و [[اولی الامر]] از میان خودتان را" در پاسخ فرمود: "آیا نمی‌نگری آنان را که بهره‌ای از کتاب برده‌اند به [[جبت و طاغوت]] [[ایمان]] آورده و به [[کافران]] می‌گویند راه اینان از راه [[مؤمنان]] به [[حق]] راهبرتر است؟" [[امامان]] [[گمراهی]] و فراخوانان به [[دوزخ]] را از [[آل محمد]]{{صل}} راهنماتر به [[حق]] معرفی می‌کنند "آنانند که خدایشان [[لعنت]] کرده است، و آن را که [[خداوند]] [[لعنت]] کند [[یاوری]] نباشد آیا آنان را از [[مُلک]] [[الهی]] بهره‌ای است - یعنی از [[امامت]] و [[خلافت]] - که در این صورت پشیزی به [[مردم]] سود نمی‌رساندند"... تا آخر [[روایت]]<ref>{{متن حدیث|بُرَيْدٍ الْعِجْلِيِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ{{ع}} عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ {{متن قرآن|أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ}} فَكَانَ جَوَابُهُ {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوتِ وَيَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هَؤُلَاءِ أَهْدَى مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلًا}}. يَقُولُونَ لِأَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ وَ الدُّعَاةِ إِلَى النَّارِ هؤُلاءِ أَهْدى مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ سَبِيلًا {{متن قرآن|أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ وَمَنْ يَلْعَنِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيرًا * أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ الْمُلْكِ [يَعْنِي الْإِمَامَةَ وَ الْخِلَافَةَ] فَإِذًا لَا يُؤْتُونَ النَّاسَ نَقِيرًا}}... الی آخر الحدیث}}؛ اصول کافی، ج۱، ص۲۰۵.</ref>. در این [[روایت]] صحیحه، همانگونه که روشن است، [[جبت و طاغوت]] به {{متن حدیث|أَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ}} [[تفسیر]] شده و {{متن حدیث|أَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ}} نیز به کسانی گفته شده که در پی [[ملک]] و [[خلافت]] به ‌ناحق‌اند.
*۴. و در [[روایت]] صحیح دیگر از [[امام باقر]]{{ع}} آمده است: [[برید عجلی]] می‌گوید: از [[امام باقر]]{{ع}} پرسیدم درباره گفته خدای عزّوجل: "[[اطاعت]] کنید [[خدا]] و [[رسول]] و [[اولی الامر]] از میان خودتان را" در پاسخ فرمود: "آیا نمی‌نگری آنان را که بهره‌ای از کتاب برده‌اند به [[جبت و طاغوت]] [[ایمان]] آورده و به [[کافران]] می‌گویند راه اینان از راه [[مؤمنان]] به [[حق]] راهبرتر است؟" [[امامان]] [[گمراهی]] و فراخوانان به [[دوزخ]] را از [[آل محمد]]{{صل}} راهنماتر به [[حق]] معرفی می‌کنند "آنانند که خدایشان [[لعنت]] کرده است، و آن را که [[خداوند]] [[لعنت]] کند [[یاوری]] نباشد آیا آنان را از [[مُلک]] [[الهی]] بهره‌ای است - یعنی از [[امامت]] و [[خلافت]] - که در این صورت پشیزی به [[مردم]] سود نمی‌رساندند"... تا آخر [[روایت]]<ref>{{متن حدیث|بُرَيْدٍ الْعِجْلِيِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ{{ع}} عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ {{متن قرآن|أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ}} فَكَانَ جَوَابُهُ {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوتِ وَيَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هَؤُلَاءِ أَهْدَى مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلًا}}. يَقُولُونَ لِأَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ وَ الدُّعَاةِ إِلَى النَّارِ هؤُلاءِ أَهْدى مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ سَبِيلًا {{متن قرآن|أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ وَمَنْ يَلْعَنِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيرًا * أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ الْمُلْكِ [يَعْنِي الْإِمَامَةَ وَ الْخِلَافَةَ] فَإِذًا لَا يُؤْتُونَ النَّاسَ نَقِيرًا}}... الی آخر الحدیث}}؛ اصول کافی، ج۱، ص۲۰۵.</ref>. در این [[روایت]] صحیحه، همانگونه که روشن است، [[جبت و طاغوت]] به {{متن حدیث|أَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ}} [[تفسیر]] شده و {{متن حدیث|أَئِمَّةِ الضَّلَالَةِ}} نیز به کسانی گفته شده که در پی [[ملک]] و [[خلافت]] به ‌ناحق‌اند.
*۵. [[روایت]] دیگر [[مقبوله عمر بن حنظله]] است: از [[امام صادق]]{{ع}} پرسیدم درباره دو تن از [[اصحاب]] ما که میان آنها درباره دَینی یا میراثی نزاعی رخ داده پس برای [[داوری]] به [[سلطان]] یا قاضیان او مرافعه می‌کنند آیا جایز است؟ فرمود: هر آنکس که برای [[داوری]] خواه [[حق]] با او باشد یا نباشد به آنان مراجعه کند به [[طاغوت]] مراجعه و مرافعه کرده و [[داوری]] را به نزد او برده است و هر آنچه بنا بر [[حکم]] [[طاغوت]] دریافت کند هرچند [[حق]] ثابت او باشد [[مال]] [[حرام]] دریافت کرده زیرا بنا به [[حکم]] [[طاغوت]]، آن را گرفته است. طاغوتی که [[خداوند]] [[دستور]] [[نافرمانی]] از او داده است [[خداوند]] فرمود: "می‌خواهند نزد [[طاغوت]] [[داوری]] برند درحالی‌که [[خداوند]] [[دستور]] داده تا از او [[فرمان]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} عَنْ رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِنَا بَيْنَهُمَا مُنَازَعَةٌ فِي دَيْنٍ أَوْ مِيرَاثٍ فَتَحَاكَمَا إِلَى السُّلْطَانِ وَ إِلَى الْقُضَاةِ أَ يَحِلُّ ذَلِكَ؟ قَالَ: مَنْ تَحَاكَمَ إِلَيْهِمْ فِي حَقٍّ أَوْ بَاطِلٍ فَإِنَّمَا تَحَاكَمَ إِلَى الطَّاغُوتِ، وَ مَا يُحْكَمُ لَهُ فَإِنَّمَا يَأْخُذُ سُحْتاً وَ إِنْ كَانَ حَقّاً ثَابِتاً لَهُ، لِأَنَّهُ أَخَذَهُ بِحُكْمِ الطَّاغُوتِ وَ مَا أَمَرَ اللَّهُ أَنْ يُكْفَرَ بِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: {{متن قرآن|يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ}}}}</ref>وسائل الشیعه، ابواب کتاب القضاء، ج۲۷، ص۱۳۶-۱۳۷، باب ۱۱، ح۴.</ref>.
*۵. [[روایت]] دیگر [[مقبوله عمر بن حنظله]] است: از [[امام صادق]]{{ع}} پرسیدم درباره دو تن از [[اصحاب]] ما که میان آنها درباره دَینی یا میراثی نزاعی رخ داده پس برای [[داوری]] به [[سلطان]] یا قاضیان او مرافعه می‌کنند آیا جایز است؟ فرمود: هر آنکس که برای [[داوری]] خواه [[حق]] با او باشد یا نباشد به آنان مراجعه کند به [[طاغوت]] مراجعه و مرافعه کرده و [[داوری]] را به نزد او برده است و هر آنچه بنا بر [[حکم]] [[طاغوت]] دریافت کند هرچند [[حق]] ثابت او باشد [[مال]] [[حرام]] دریافت کرده زیرا بنا به [[حکم]] [[طاغوت]]، آن را گرفته است. طاغوتی که [[خداوند]] [[دستور]] [[نافرمانی]] از او داده است [[خداوند]] فرمود: "می‌خواهند نزد [[طاغوت]] [[داوری]] برند درحالی‌که [[خداوند]] [[دستور]] داده تا از او [[فرمان]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} عَنْ رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِنَا بَيْنَهُمَا مُنَازَعَةٌ فِي دَيْنٍ أَوْ مِيرَاثٍ فَتَحَاكَمَا إِلَى السُّلْطَانِ وَ إِلَى الْقُضَاةِ أَ يَحِلُّ ذَلِكَ؟ قَالَ: مَنْ تَحَاكَمَ إِلَيْهِمْ فِي حَقٍّ أَوْ بَاطِلٍ فَإِنَّمَا تَحَاكَمَ إِلَى الطَّاغُوتِ، وَ مَا يُحْكَمُ لَهُ فَإِنَّمَا يَأْخُذُ سُحْتاً وَ إِنْ كَانَ حَقّاً ثَابِتاً لَهُ، لِأَنَّهُ أَخَذَهُ بِحُكْمِ الطَّاغُوتِ وَ مَا أَمَرَ اللَّهُ أَنْ يُكْفَرَ بِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: {{متن قرآن|يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ}}}}؛ وسائل الشیعه، ابواب کتاب القضاء، ج۲۷، ص۱۳۶-۱۳۷، باب ۱۱، ح۴.</ref>.
*[[روایت]] از نظر [[سند]]، صحیح و [[عمر بن حنظله]] [[ثقه]] است؛ زیرا از کسانی است که [[صفوان بن یحیی بجلی]] - از جمله در همین [[روایت]] - از او [[روایت]] کرده است و بنا بر [[شهادت]] شیخ در عُدّه، کسانی که [[صفوان بن یحیی]] و [[ابن ابی عمیر]] و [[بزنطی]] از آنها [[روایت]] می‌کنند همگی ثقاتند. [[دلالت روایت]] بر مدّعا نیز روشن است؛ زیرا [[امام]] [[معصوم]]{{ع}} در این [[روایت]]، [[طاغوت]] را به [[حاکم جائر]] و [[سلطان]] و [[قاضی]] غیر [[منصوب]] و غیر [[مأذون]] از سوی [[خدا]] [[تفسیر]] کرده است.
*[[روایت]] از نظر [[سند]]، صحیح و [[عمر بن حنظله]] [[ثقه]] است؛ زیرا از کسانی است که [[صفوان بن یحیی بجلی]] - از جمله در همین [[روایت]] - از او [[روایت]] کرده است و بنا بر [[شهادت]] شیخ در عُدّه، کسانی که [[صفوان بن یحیی]] و [[ابن ابی عمیر]] و [[بزنطی]] از آنها [[روایت]] می‌کنند همگی ثقاتند. [[دلالت روایت]] بر مدّعا نیز روشن است؛ زیرا [[امام]] [[معصوم]]{{ع}} در این [[روایت]]، [[طاغوت]] را به [[حاکم جائر]] و [[سلطان]] و [[قاضی]] غیر [[منصوب]] و غیر [[مأذون]] از سوی [[خدا]] [[تفسیر]] کرده است.
*۶. [[روایت]] دیگر، صحیحه [[ابی بصیر]] است، [[کلینی]] [[روایت]] کرده است: [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: درباره شخصی که میان او و [[برادر]] ایمانی‌اش جدالی درباره حقی رخ داده بود، پس برای [[داوری]] از او خواست که نزد یکی از [[برادران]] ایمانی‌اش بروند، لکن او نپذیرفت، و [[اصرار]] به آن داشت که نزد این قاضیان مرافعه کنند، فرمود: این شخص همانند آنان است که [[خداوند]] فرمود: "نمی‌نگری آنان را که ادّعا می‌کنند به آنچه برتو و بر پیشینیان تو فروفرستاده شده [[ایمان]] دارند درحالی‌که می‌خواهند برای [[داوری]] به [[طاغوت]] مراجعه کنند با آنکه به آنان [[دستور]] داده شده که از [[طاغوت]] [[فرمان]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ هَارُونَ بْنِ حَمْزَةَ الْغَنَوِيِّ عَنْ حَرِيزٍ عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: فِي رَجُلٍ كَانَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ أَخٍ لَهُ مُمَارَاةٌ فِي حَقٍّلإ فَدَعَاهُ إِلَى رَجُلٍ مِنْ إِخْوَانِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَهُ فَأَبَى إِلَّا أَنْ يُرَافِعَهُ إِلَى هَؤُلَاءِ كَانَ بِمَنْزِلَةِ الَّذِينَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَل: {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يَزْعُمُونَ أَنَّهُمْ آمَنُوا بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ}}}}؛ وسائل الشیعه، ج۲۷، ص۱۱-۱۲، باب ۱، ح۲.</ref>.
*۶. [[روایت]] دیگر، صحیحه [[ابی بصیر]] است، [[کلینی]] [[روایت]] کرده است: [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: درباره شخصی که میان او و [[برادر]] ایمانی‌اش جدالی درباره حقی رخ داده بود، پس برای [[داوری]] از او خواست که نزد یکی از [[برادران]] ایمانی‌اش بروند، لکن او نپذیرفت، و [[اصرار]] به آن داشت که نزد این قاضیان مرافعه کنند، فرمود: این شخص همانند آنان است که [[خداوند]] فرمود: "نمی‌نگری آنان را که ادّعا می‌کنند به آنچه برتو و بر پیشینیان تو فروفرستاده شده [[ایمان]] دارند درحالی‌که می‌خواهند برای [[داوری]] به [[طاغوت]] مراجعه کنند با آنکه به آنان [[دستور]] داده شده که از [[طاغوت]] [[فرمان]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ هَارُونَ بْنِ حَمْزَةَ الْغَنَوِيِّ عَنْ حَرِيزٍ عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: فِي رَجُلٍ كَانَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ أَخٍ لَهُ مُمَارَاةٌ فِي حَقٍّلإ فَدَعَاهُ إِلَى رَجُلٍ مِنْ إِخْوَانِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَهُ فَأَبَى إِلَّا أَنْ يُرَافِعَهُ إِلَى هَؤُلَاءِ كَانَ بِمَنْزِلَةِ الَّذِينَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَل: {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يَزْعُمُونَ أَنَّهُمْ آمَنُوا بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحَاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَقَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ}}}}؛ وسائل الشیعه، ج۲۷، ص۱۱-۱۲، باب ۱، ح۲.</ref>.
۱۱۵٬۳۵۳

ویرایش