بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
* و برخی از نشانههای قیامت که از آن به "اَشْراط الساعة" تعبیر شده {{عربی|اندازه=۱۵۰%|﴿{{متن قرآن|فَهَلْ يَنظُرُونَ إِلاَّ السَّاعَةَ أَن تَأْتِيَهُم بَغْتَةً فَقَدْ جَاءَ أَشْرَاطُهَا فَأَنَّى لَهُمْ إِذَا جَاءَتْهُمْ ذِكْرَاهُمْ }}﴾}}<ref>پس آیا جز چشم به راه رستخیزند که ناگهان بر آنان فرا میرسد؟ و به راستی نشانههای آن در رسیده است و چون به سراغشان بیاید یادکردشان، آنان را چگونه سود خواهد داشت؟؛ سوره محمد، آیه ۱۸. </ref> نیز در این بخش واقعند.<ref>[http://maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=1 دائرة المعارف قرآن کریم، ص ۱۱۴-۱۲۴]</ref>. | * و برخی از نشانههای قیامت که از آن به "اَشْراط الساعة" تعبیر شده {{عربی|اندازه=۱۵۰%|﴿{{متن قرآن|فَهَلْ يَنظُرُونَ إِلاَّ السَّاعَةَ أَن تَأْتِيَهُم بَغْتَةً فَقَدْ جَاءَ أَشْرَاطُهَا فَأَنَّى لَهُمْ إِذَا جَاءَتْهُمْ ذِكْرَاهُمْ }}﴾}}<ref>پس آیا جز چشم به راه رستخیزند که ناگهان بر آنان فرا میرسد؟ و به راستی نشانههای آن در رسیده است و چون به سراغشان بیاید یادکردشان، آنان را چگونه سود خواهد داشت؟؛ سوره محمد، آیه ۱۸. </ref> نیز در این بخش واقعند.<ref>[http://maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=1 دائرة المعارف قرآن کریم، ص ۱۱۴-۱۲۴]</ref>. | ||
==آخر الزمان در | ==اصطلاح "الیوم الآخر" در قرآن == | ||
تعبیر "الیوم الآخر" که در قرآن فراوان به کار رفته، با جهان آخرت مرادف و ناظر به این واقعیت است که زندگانی آن جهان، در پی حیات دنیایی، سرانجامِ نهایی آن است <ref> التحقیق، ج۱، ص۴۶، «أخر».</ref>؛ در نتیجه، این اصطلاح نیز به بحث "آخر الزمان" مربوط نمیشود. از آنجا که مفهوم "آخر" نسبی است و در تاریخ انقراض دنیا اختلاف فراوانی وجود دارد <ref>هزاره گرایی، ص۲۱.</ref> و قرآن نیز از تعیین وقتی مشخص برای آن پرهیز کرده: | |||
*{{عربی|اندازه=۱۵۰%|﴿{{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ عِندَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَّاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ }}﴾}}<ref> بیگمان، تنها خداوند است که دانش رستخیز نزد اوست و او باران را فرو میفرستد و از آنچه در زهدانهاست آگاه است و هیچ کس نمیداند فردا چه به دست خواهد آورد و هیچ کس نمیداند در کدام سرزمین خواهد مرد؛ بیگمان خداوند دانایی آگاه است؛ سوره لقمان، آیه ۳۴.</ref>. | |||
*{{عربی|اندازه=۱۵۰%|﴿{{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ لَعَنَ الْكَافِرِينَ وَأَعَدَّ لَهُمْ سَعِيرًا }}﴾}}<ref> خداوند کافران را لعنت و برای آنان آتش (دوزخ) را آماده کرده است؛ سوره احزاب، آیه ۶۴.</ref>. | |||
*{{عربی|اندازه=۱۵۰%|﴿{{متن قرآن|وَتَبَارَكَ الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَعِندَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ }}﴾}}<ref> و بزرگوار است آن که فرمانفرمایی آسمانها و زمین و آنچه میان آنهاست او راست و دانش رستخیز، تنها نزد اوست و به سوی او بازگردانده میشوید؛ سوره زخرف، آیه ۸۵.</ref>. | |||
==آخر الزمان در حدیث == | |||
«در روایات و تفاسیر، بسیاری از نشانههای آخر الزمان از اشراط الساعة نیز شمرده شده است؛<ref>روحالمعانی، مج۱۴، ج۲۶، ص۸۰ ـ۸۲؛ نمونه، ج۲۱، ص۴۴۹ ـ ۴۵۱.</ref> از این رو برای جدایی این دو موضوع مقاله آخر الزمان به حوادث و تحولات اجتماعی در واپسین دوره حیات بشری اختصاص یافته که معمولا در کتابهایی تحت عنوان "الْمَلاحِمُ والْفِتَن" <ref>الفتن والملاحم فی آخر الزمان، ابنکثیر؛ الملاحم والفتن، ابنطاووس.</ref> و کتابهای مربوط به غیبت امام زمان{{ع}} <ref>الغیبه، طوسی.</ref> بررسی میشوند و اشراط الساعة به حوادث طبیعی و دگرگونیهای کیهانی در آستانه قیامت، مانند: طلوع خورشید از مغرب، پوشیده شدن آسمان از دود، تاریک شدن خورشید و ماه و ستارگان، متلاشی شدن کوهها و... محدود شده است<ref>الکشاف الموضوعی، ج۱، ص۹۷ ـ ۱۰۲.</ref>»<ref>[http://maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=1 دائرة المعارف قرآن کریم، ص ۱۱۴-۱۲۴]</ref>. | «در روایات و تفاسیر، بسیاری از نشانههای آخر الزمان از اشراط الساعة نیز شمرده شده است؛<ref>روحالمعانی، مج۱۴، ج۲۶، ص۸۰ ـ۸۲؛ نمونه، ج۲۱، ص۴۴۹ ـ ۴۵۱.</ref> از این رو برای جدایی این دو موضوع مقاله آخر الزمان به حوادث و تحولات اجتماعی در واپسین دوره حیات بشری اختصاص یافته که معمولا در کتابهایی تحت عنوان "الْمَلاحِمُ والْفِتَن" <ref>الفتن والملاحم فی آخر الزمان، ابنکثیر؛ الملاحم والفتن، ابنطاووس.</ref> و کتابهای مربوط به غیبت امام زمان{{ع}} <ref>الغیبه، طوسی.</ref> بررسی میشوند و اشراط الساعة به حوادث طبیعی و دگرگونیهای کیهانی در آستانه قیامت، مانند: طلوع خورشید از مغرب، پوشیده شدن آسمان از دود، تاریک شدن خورشید و ماه و ستارگان، متلاشی شدن کوهها و... محدود شده است<ref>الکشاف الموضوعی، ج۱، ص۹۷ ـ ۱۰۲.</ref>»<ref>[http://maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=1 دائرة المعارف قرآن کریم، ص ۱۱۴-۱۲۴]</ref>. | ||
«اصطلاح آخر الزمان در روایات اسلامی در دو معنا به کار رفته است: | «اصطلاح آخر الزمان در روایات اسلامی در دو معنا به کار رفته است: | ||
# آن قسمت از زمان که از آغاز نبوت پیامبر اسلام {{صل}} تا وقوع قیامت را شامل میشود. در بعضی روایات ، پیامبر اسلام {{صل}} به پیامبر آخرالزمان توصیف شده است<ref>بحارالأنوار، ج۹، ص ۲۸۶.</ref>. چنین اتصافی با این مطلب ارتباط دارد که وی خاتم الانبیاء بوده و شریعت وی به دلیل کامل بودن تا پایان این عالَم اعتبار دارد و او پیامبر آخرین قسمت از زمان است. | |||
# در بسیاری از روایات اسلامی <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج۴، ص ۴۹۱؛ کشف الغمّه، ج۳، ص ۲۶۵ و عقد الدرر، ص ۹۱</ref> اصطلاح آخرالزمان عبارت است از زمانی که در آن منجی بشریت مهدی موعود {{ع}} ظهور میکند <ref>صحیح ترمذی، ج۲، ص ۴۶</ref> و رویدادهای خاصی در سه مقطع زمانی روی میدهد: | |||
* آزمونهای سخت و فتنههای آخرالزمان <ref>تفسیر قمی، ج۲، ص ۳۰۷</ref>. | |||
* ظهور منجی و جدال بین حق و باطل <ref>کشف الغمّه، ج۳، ص ۲۶۶ و ۲۶۷</ref>. | |||
* غلبه حق بر باطل و عصر طلایی جهان <ref>کشف الغمّه، ج۳، ص ۲۶۲ و ۲۶۳</ref> | |||
امام رضا {{ع}} از پیامبر {{صل}} نقل میکند که زمان قیام موعود، مانند قیامت است که کسی جز خداوند آن را نمیداند و فرا نمیرسد مگر ناگهانی <ref>مکیال المکارم، ج۲، ص ۱۶۰.</ref> با این حال در روایات اسلامی برای این دوران، نشانههایی بیان شده است که به نشانههای آخر الزمان معروف است و از این لحاظ ظهور موعود به قیامت تشبیه شده است، زیرا همچنان که قیامت علائمی دارد "اشراط الساعه"، ظهور موعود نیز دارای نشانههایی است که قبل از آن رخ میدهد <ref>کمال الدین و تمام النعمة، ص ۵۸۸</ref> در بعضی از کتابها هم این نشانهها به علائم ظهور معروفند <ref>کتاب الغیبة، ص ۳۴۰</ref> و این بدان علت است که یکی از رویدادهای مهم این عصر همان ظهور منجی میباشد.برخی از این نشانه ها عبارتند از: | امام رضا {{ع}} از پیامبر {{صل}} نقل میکند که زمان قیام موعود، مانند قیامت است که کسی جز خداوند آن را نمیداند و فرا نمیرسد مگر ناگهانی <ref>مکیال المکارم، ج۲، ص ۱۶۰.</ref> با این حال در روایات اسلامی برای این دوران، نشانههایی بیان شده است که به نشانههای آخر الزمان معروف است و از این لحاظ ظهور موعود به قیامت تشبیه شده است، زیرا همچنان که قیامت علائمی دارد "اشراط الساعه"، ظهور موعود نیز دارای نشانههایی است که قبل از آن رخ میدهد <ref>کمال الدین و تمام النعمة، ص ۵۸۸</ref> در بعضی از کتابها هم این نشانهها به علائم ظهور معروفند <ref>کتاب الغیبة، ص ۳۴۰</ref> و این بدان علت است که یکی از رویدادهای مهم این عصر همان ظهور منجی میباشد.برخی از این نشانه ها عبارتند از: | ||
| خط ۳۳: | خط ۳۷: | ||
در بسیاری از منابع اهل سنت و برخی جوامع حدیثی شیعه، نشانههای ظهور مهدی {{ع}} با علامتهای نزدیک شدن برپایی قیامت آمیخته شده است و حتی گاهی اصل ظهور مهدی {{ع}} به عنوان علامت قیامت یاد میشود. به طور کلی صاحبان جوامع حدیثی اهل سنت بابی با عنوان اشراط الساعة گشودهاند <ref>بحار الأنوار، ج۵۲، ص ۱۸۱؛ صحیح مسلم، ج۴، ص ۲۲۴۸</ref>. البته اگر چه مضمون این روایات، مطالب مشترک بسیاری با روایات آخر الزمان دارد و بسیاری از علائم در هر دو دسته از روایات ذکر شده است، ولی همواره مسئله آخر الزمان به صورت آشکاری، از قیامت تفکیک شده است، زیرا آخر الزمان ناظر به قسمت پایانی همین عالم است ولی اشراط الساعة نشانههای برپایی قیامت میباشد <ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/2 دانشنامه کلام اسلامی، ج ۱، ص ۲]</ref>. | در بسیاری از منابع اهل سنت و برخی جوامع حدیثی شیعه، نشانههای ظهور مهدی {{ع}} با علامتهای نزدیک شدن برپایی قیامت آمیخته شده است و حتی گاهی اصل ظهور مهدی {{ع}} به عنوان علامت قیامت یاد میشود. به طور کلی صاحبان جوامع حدیثی اهل سنت بابی با عنوان اشراط الساعة گشودهاند <ref>بحار الأنوار، ج۵۲، ص ۱۸۱؛ صحیح مسلم، ج۴، ص ۲۲۴۸</ref>. البته اگر چه مضمون این روایات، مطالب مشترک بسیاری با روایات آخر الزمان دارد و بسیاری از علائم در هر دو دسته از روایات ذکر شده است، ولی همواره مسئله آخر الزمان به صورت آشکاری، از قیامت تفکیک شده است، زیرا آخر الزمان ناظر به قسمت پایانی همین عالم است ولی اشراط الساعة نشانههای برپایی قیامت میباشد <ref>[http://lib.eshia.ir/23021/1/2 دانشنامه کلام اسلامی، ج ۱، ص ۲]</ref>. | ||
==محدوده آخر الزمان== | ==محدوده آخر الزمان== | ||