تزکیه در لغت: تفاوت میان نسخهها
←مقدمه
(صفحهای تازه حاوی «{{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85...» ایجاد کرد) |
(←مقدمه) |
||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
ریشه این لغت «ز ک و» به معنای [[پاک]] کردن موانع و ناخالصیها واخراج آن از متن سالم است<ref>التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۴، ص۳۴۰.</ref> و در [[امور مادی]] و [[معنوی]] هر دو به کار میرود؛ مثلاً «[[زکات]] [[مال]]» یعنی [[تطهیر]] آن با خارج نمودن [[حق الهی]] از آن و در نتیجه، [[رشد]] و [[برکت]] یافتن مال؛ همچنین «[[تزکیه نفس]]» یعنی ازاله آلودگیهای [[اخلاقی]] و [[اعتقادی]] و عملی از نفس: {{متن قرآن|قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاهَا * وَقَدْ خَابَ مَنْ دَسَّاهَا}}<ref>«بیگمان آنکه جان را پاکیزه داشت رستگار شد * و آنکه آن را بیالود نومیدی یافت» سوره شمس، آیه ۹-۱۰؛ مفردات ألفاظ القرآن، ص۳۸۰.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۶ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل]]، ج۶ ص ۱۲۷.</ref> | *ریشه این لغت «ز ک و» به معنای [[پاک]] کردن موانع و ناخالصیها واخراج آن از متن سالم است<ref>التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۴، ص۳۴۰.</ref> و در [[امور مادی]] و [[معنوی]] هر دو به کار میرود؛ مثلاً «[[زکات]] [[مال]]» یعنی [[تطهیر]] آن با خارج نمودن [[حق الهی]] از آن و در نتیجه، [[رشد]] و [[برکت]] یافتن مال؛ همچنین «[[تزکیه نفس]]» یعنی ازاله آلودگیهای [[اخلاقی]] و [[اعتقادی]] و عملی از نفس: {{متن قرآن|قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاهَا * وَقَدْ خَابَ مَنْ دَسَّاهَا}}<ref>«بیگمان آنکه جان را پاکیزه داشت رستگار شد * و آنکه آن را بیالود نومیدی یافت» سوره شمس، آیه ۹-۱۰؛ مفردات ألفاظ القرآن، ص۳۸۰.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۶ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل]]، ج۶ ص ۱۲۷.</ref> | ||
*{{عربی|يزَّكِّي}} در اصل {{عربی|يَتَزَكَّى}} از باب تفعّل بوده است. «[[تزکیه]]» به معنای پذیرش [[پاکی]] است؛ زیرا ریشه این لغت «ز ک و» است که به معنای نموّ و برکتی است که با [[عنایت الهی]] به امری مادی یا [[معنوی]] تعلق میگیرد و در نتیجه، رشدی سالم و [[صالح]] مینماید<ref>کتاب العین (ط. هجرت، ۱۴۰۹ ه.ق.)، ج۵، ص۳۹۴؛ مفردات ألفاظ القرآن (ط. دارالقلم - الدارالشامیة،۱۴۱۲ ه.ق.)، ص۳۸۰.</ref>. این امر با برداشتن موانع و زواید و ناخالصیها از متن سالم صورت میگیرد؛ چنان که [[زکات]] مصطلح، با پرداخت [[حق]] [[فقرا]] از [[مال]] محقق میشود و تزکیه معنوی نیز با ازاله [[رذایل اخلاقی]] از [[دل]] و [[پاک]] کردن [[گناهان]] از برنامه [[زندگی]] محقّق میگردد<ref>التحقیق فی کلمات القرآن الکریم (ط. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۶۸ ه.ش.)، ج۴، ص۳۳۷.</ref>. [[بدیهی]] است که در [[نظام دینی]]، چنین امر مهمی نیازمند استاد و دستورالعملی [[الهی]] است. در [[آیه]] مورد [[استدلال]] نیز [[خداوند]] در خطاب به [[رسول اکرم]]{{صل}} به این مطلب تصریح مینماید که اگر کسی خاضعانه به نزد ایشان آمد و درخواست [[هدایت]] بیشتر در [[تربیت]] و تزکیه داشت، او را [[دستگیری]] کنند و از [[هدایت الهی]] [[محروم]] مگردانند. تفاوت معنای [[تطهیر]] و تزکیه آن است که در تطهیر، بر حصول [[طهارت]] در مقابل ارجاس و ادناس تأکید شده؛ ولی در تزکیه، تأکید بر [[اخراج]] ناخالصیها و [[باطل]] از متن سالم است.<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۶ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل]]، ج۶ ص ۵۲۱.</ref> | |||
==نکاتی پیرامون [[تزکیه]]== | ==نکاتی پیرامون [[تزکیه]]== | ||