بحث:امامت: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۲٬۸۴۱ بایت حذف‌شده ،  ‏۳۱ اکتبر ۲۰۲۱
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۸۰۰: خط ۸۰۰:


==سال‌شمار امامت امامان دوازده‌گانه==
==سال‌شمار امامت امامان دوازده‌گانه==
==فهرست مباحث امامت==
{{پرسش‌های وابسته}}
{{ستون-شروع|3}}
===واژه‌شناسی و تعریف امامت===
* تعریف لغوی امامت‏؛
* کاربردهای امام در قرآن‏؛
* تعریف‏‌های متکلمان اسلامی‏؛
* الف) تعریف‏‌های عام‏؛
* ب) تعریف‏‌های خاص‏؛
*تعریف عام امامت؛
*تعریف خاص امامت؛
*معنای لغوی امام؛
*معنای اصطلاحی امام؛
* امامت از منظر اهل‌بیت
* امامت از منظر امامیه
* امامت از نظر اهل تسنن
* خلافت و بیعت؛
* امامت و سکولاریزم؛
*نسبت خلافت با امامت؛
===اهمیت و جایگاه امامت===
* قرآن و جایگاه امامت‏؛
* جایگاه امامت در احادیث اسلامی؛‏
* جایگاه امامت از منظر تاریخی‏.
====جایگاه امام در عقاید شیعه====
# امام حجت خدا و پرچم هدایت؛
# رهبری سیاسی و رهبری حکومتی|حکومتی امام در جامعه؛
# امام الگوی امت؛
# امام بیان‌کننده قرآن و بیان‌کننده معارف اسلامی|معارف اسلامی؛
* درجات ولایت تکوینی؛
* فلسفه ولایت تکوینی؛
* نقش امام در هدایت باطنی انسان؛
* ارائه اعمال امت به امام؛
* نقش امام در نظام زمین؛
* نقش امام در نظام جهان هستی.
===مراتب و شؤون امام و امامت===
===وظایف امام===
===فلسفه امامت===
* بخش نخست: فلسفه امامت از دیدگاه اهل سنت‏؛
:۱. معتزله و فلسفه امامت‏؛
:۲. ماتریدیه و فلسفه امامت‏؛
:۳. اشعریه و فلسفه امامت‏؛
* بخش دوم: فلسفه امامت از نظر امامیه‏؛
:۱. حفظ نظام اجتماعی مسلمانان‏؛
:۲. برقراری عدالت اجتماعی؛‏
:۳. تکالیف اجتماعی‏؛
:۴. اجرای حدود الهی؛
:۵. امامت و لطف؛‏
:۶. حفظ شریعت؛
:۷. بیان تفاصیل شریعت‏؛
====امامت و فلسفه خلقت====
* انسان کامل، فلسفه خلقت است‏؛
* انسان کامل خلیفه خداوند در زمین است‏؛
* پیامبران، امام و خلفای الهی در زمین بوده‏اند؛
* خلافت الهی و امامت بشر؛
* استمرار امامت و استمرار خلافت الهی|خلافت الهی پس از پیامبران‏؛
* پاسخ به یک اشکال‏.
* فلسفه امامت از نگاه روایات‏:
** روایات نبوی‏؛
** روایات اهل بیت{{ع}}؛
* مسئولیت‌های اخلاقی، مسئولیت‌های دینی|دینی و مسئولیت‌های اجتماعی|اجتماعی‏؛
* مصالح دینی و مصالح دنیوی|دنیوی‏؛
* نظم، امنیت و عدالت اجتماعی‏؛
* اجرای احکام و اجرای حدود الهی|حدود الهی‏؛
* حفظ شریعت؛‏
* اتمام حجت بر مکلفان‏؛
* ولایت و هدایت درونی‏؛
* امامت و غایت خلقت‏.
* تکامل معنوی در پرتو نصب امام معصوم؛
* حفاظت از دین|حفاظت و پاسداری از دین؛
* لزوم اتمام حجت؛
* زمین هیچ‌گاه خالی از حجت نیست؛
* امام واسطه‌ای میان خدا و خلق؛
* پیش‌گیری از انحراف فکری.
===ضرورت امامت===
:۱. مذهب امامیه‏؛
:۲. مذهب اسماعیلیه؛‏
:۳. مذهب زیدیه‏؛
:۴. معتزله‏؛
:۵. خوارج‏؛
:۶. اشاعره‏؛
:۷. ماتریدیه‏؛
:۸. وهابیت‏؛
*'''دلایل وجوب امامت‏:'''
:۱. آیه اولی الامر؛
:۲. حدیث من مات و لم یعرف امام زمانه...؛
:۳. سیره مسلمانان‏؛
:۴. اجرای حدود و حفظ نظام اسلامی‏؛
:۵. وجوب دفع ضررهای عظیم‏.
*'''قاعده لطف و وجوب امامت‏:'''
* تعریف و اقسام لطف‏؛
* لطف و حکمت الهی‏؛
* فاعل لطف‏؛
* برهان لطف بر وجوب امامت‏؛
*خودسری، رمز سقوط فرد و جامعه؛
* عدالت اجتماعی؛
* استقلال، آزادی و امنیت؛
* حاکمیت نظم و حاکمیت قانون|قانون.
* قاعده لطف و وجوب امامت؛
**تعریف لطف؛
** دلیل وجوب لطف بر خداوند؛
** لطف امامت؛
====ضرورت شناخت امام====
* اعتقاد به خداوند، ملازم شناخت امام؛
* رهایی از ضلالت و رهایی از گمراهی|گمراهی؛
* نصب امام بر عهده ی کیست؟
* نصب امام از افعال الهی است؛
* خدا و رسول، منشأ شناسایی امام؛
*او کجا و انتخاب بشر؟!
* میزان اطاعت از امام.
===صفات امام|صفات و ویژگی‌های امام===
===شرایط امامت|شرایط و بایستگی‌های امامت===
* قریشی بودن امام‏؛
* پارسایی و عدالت‏؛
* دانایی و کفایت‏؛
* شیعه امامیه و علم امام‏؛
* معتزله و علم امام‏؛
* اشعریه و علم امام؛‏
* ماتریدیه و علم امام‏؛
* زیدیه و علم امام؛‏
==== نخست: عصمت امام====
* حقیقت عصمت|حقیقت و معنای عصمت؛
* خاستگاه عصمت؛
* عصمت علمی‏؛‏
* دلایل عصمت ائمه{{عم}}:
# ۱. دلایل نقلی؛
# آیه امامت؛
# آیه اطاعت؛
# آیه تطهیر؛
# آیه ابتلای ابراهیم{{ع}}؛
# آیه اولی الامر؛
* آیه صادقین؛‏
* دلایل عقلی؛
** برهان امتناع تسلسل‏؛‏
** برهان حفظ شریعت؛
** پیامدهای معصوم نبودن امام‏؛
** ضرورت امام معصوم؛
** مقام عقل در استنباط احکام شرعی؛
** نیاز به امام معصوم در عصر غیبت؛
**معنای گناه پیامبران؛
**عوامل مؤثر در دوری از گناه و معصیت:
# ۱. عذاب؛
# ۲. بهشت و درجات آن؛
# ۳. دوری از رحمت و رضای الهی؛
# ۴. هشدارهای دنیایی.
** عدم عصمت امام، مقتضی لزوم تسلسل؛
** امام پاسدار احکام شرع؛
** عصمت ملازم با اطاعت از امام؛
** فقدان عصمت، منافی با افضلیت امام؛
** برتری امام نسبت به دیگران؛
==== دوم: علم امام====
* علم و بصیرت؛
* چگونگی علم امام؛
*دلایلی نقلی بر علم حضوری امام؛
* آیات؛
* روایات؛
*دیدگاه نهج‌البلاغه درباره علم امامان؛
* اهل بیت معدن‌های علوم و گنجینه‌های رحمان؛
* امامان، استوانه‌های دین و چشمه‌های دانش و چشمه‌های حکمت|حکمت؛
* ائمه اطهار، قرآن ناطق‌اند؛
*چگونه از راه روشن بازتان می‌‌گردانند؟
# علم امام
*معنای لغوی غیب؛
* غیب در اصطلاح کتاب و سنت؛
* علم غیب ذاتی، ویژه خدا؛
* خاستگاه علوم غیبی:
# ابعاد دانش غیبی و گستره علم الکتاب؛
# شرایع آسمانی؛
# گذشته و آینده؛
# زمان مرگ و پیشامدهای ناگوار؛
# رازهای پنهان و اسرار درونی آدمیان؛
# زبان همه آدمیان؛
# زبان حیوانات؛
* چگونگی آگاهی معصومان از امور غیبی:
# مطلق و بدون شرط؛
# وابسته به مشیت و اراده؛
* بداء و رابطه آن با علم غیب؛
* علم غیب و میدان عمل؛
* فرق امام و پیامبر.
==== سوم: پاکزادی امام====
* پاکزادی؛
==== چهارم: عدالت امام====
==== پنجم: افضلیت امام====
* شیعه امامیه و افضلیت امام‏؛‏
* قلمرو افضلیت‏؛‏
* امامت مفضول قبیح است‏؛‏
* بررسی اشکالات‏؛‏
* نقد و نظر؛‏
* قرآن و افضلیت امام‏؛‏
* نقد و نظر؛‏
* برتری اخروی‏؛‏
:۱. عصمت و افضلیت‏؛‏
:۲. تکلف سنگین‌تر و پاداش بیش‌تر؛‏
:۳. امام، حجت خداوند بر بشر است‏؛‏
:۴. تعظیم ویژه، مستلزم افضلیت است‏؛‏
:۵. برتری در کمالات، مستلزم برتری در پاداش است‏؛‏
* اشاعره و افضلیت امام‏؛‏
===تعیین امامت===
* انتصاب و انتخاب
* اثبات نظریه انتصاب شیعه
====راه تعیین امام از دیدگاه مذاهب اسلامی====
* نص و معجزه‏؛
* کیسانیه و نص در امامت‏؛
* بررسی و نقد؛
* بکریه و نص در امامت‏؛
* نص و دعوت؛‏
* نص و وراثت‏؛
* غلبه و استیلاء؛
* بیعت و انتخاب‏.
====راه تعیین امام از دیدگاه امامیه====
:۱. عصمت امام‏؛
:۲. افضلیت امام‏؛
:۳. علم گسترده امام‏؛
:۴. سیره پیامبر خاتم|سیره پیامبر{{صل}}؛
:۵. روش انتخاب فاقد مشروعیت است‏؛
:۶. امام خلیفه پیامبر{{صل}} است، نه وکیل مردم‏؛
:۷. نظریه انتخاب اختلاف خیز است‏؛
====نظریه انتخاب در تعیین امام‏====
*''' گونه نخست: بیعت و اجماع'''
:۱. رفتار صحابه‏؛
:۲. اثبات خلافت ابوبکر از طریق بیعت‏؛
* '''گونه دوم: انکار نص در امامت‏'''
:۱. مقایسه نص در امامت با فرائض اسلامی‏؛
:۲. وجوب احتجاج و وجوب قیام|قیام‏؛
:۳. تعارض نصوص امامت‏؛
:۴. شواهد فقدان نص‏؛
====نظریه انتصاب در تعیین امام‏====
* تبیین نظریه‏؛
* قرآن و صحابه پیامبر خاتم|صحابه پیامبر{{صل}}؛
* صحابه پیامبر خاتم|صحابه پیامبر{{صل}} از نگاه احادیث‏؛
* صحابه پیامبر خاتم|صحابه از نگاه تاریخ‏؛
* تاویل نصوص یا اجتهاد در برابر نص‏؛
====مقام امامت====
* تفکر مادی درباره رهبری و اختلاف بنیادین آن با تفکر اسلامی؛
* سطوح متعدد رهبری در اسلام:
# ۱. سطح کار برای زندگی دنیا؛
# ۲. سطح کوشش برای زندگی آخرت؛
# ۳. سطح کمال و رشد معنوی و رسیدن به رضوان الهی؛
* حقانیت انتصاب و نادرستی انتخاب امام در اسلام؛
* دلایل انتخاب؛
* آیات خلافت؛
* روایت اجماع مسلمانان؛
* دو آیه شوری؛
* دلایل ضرورت انتصاب:
# ۱. احادیث اهل بیت در مورد امامت؛
# ۲. حدیث غدیر.
===ولایت امامان===
* ولایت تکوینی
* ولایت تشریعی
* ولایت امر
===مرجعیت دینی امامان===
====وظیفه امت در قبال امام====
# شناسایی، رجوع و پیروی از امام؛
# دلبستگی و محبت به امام؛
# بیزاری جستن از دشمنان امام؛
* ولایت و شرط قبولی اعمال.
====امامت در قرآن====
*'''مفهوم امامت در قرآن|امامت از منظر قرآن'''
** ویژگی‌های امامت در قرآن کریم؛
** توحید|امامت و حقیقت توحید؛
** آیات عبادت؛
** آیات امر؛
** آیات حکم؛
** آیات ملک؛
*'''نصب امام|امامت و گزینش الهی در قرآن کریم'''
** آیات امر؛
** آیات حکم؛
** آیات ملک؛
** آیات ولایت؛
** آیات اطاعت؛
** آیه اختیار؛
** آیه تحکیم؛
** آیات ایتاء؛
*'''نص|نص بر امامان{{ع}} و گزینش الهی آنان در قرآن کریم'''
** نصوص عام؛
** نصوص خاص بر امامت برگزیدگان آل ابراهیم؛
** اهل بیت در قرآن|نصوص دال بر امامت اهل بیت{{عم}}؛
** آیه ولایت؛
** آیه تطهیر؛
** آیه مودت؛
** آیه تبلیغ؛
** آیه شهادت.
{{پایان}}
{{پایان}}
==منابع==
==منابع==
{{فهرست اثر}}
{{فهرست اثر}}
۱۳۱٬۶۲۶

ویرایش