بدون خلاصۀ ویرایش
(تغییرمسیر به دوست داشتن امام علی) برچسب: تغییر مسیر جدید |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | |||
| موضوع مرتبط = امام علی | |||
| عنوان مدخل = | |||
| مداخل مرتبط = [[حب امام علی در حدیث]] | |||
| پرسش مرتبط = امام علی (پرسش) | |||
}} | |||
== مقدمه == | |||
[[حب علی]] [[مودت اهل بیت]]{{عم}} و [[دوستی]] با [[خاندان پیامبر اسلام]]{{صل}} که اجر رسالت قرار داده شده، هم نشانۀ [[حقشناسی]] نسبت به [[رسول خدا]] و [[اهل بیت]] است، هم عامل رشد و [[کمال انسان]] در [[دنیا]]، هم موجب [[رستگاری]] و [[فلاح]] در [[آخرت]] است. [[محبّت]] اهل بیت، شاخص [[ایمان]] است و [[بغض]] آنان، نشانۀ [[کفر]] و [[نفاق]] است. حبّ علی{{ع}} ویژگی [[برتری]] در این میان دارد و معیار [[تشیّع]] و محک [[صدق]] در ایمان است و [[عشق]] و [[محبت]] نسبت به علی یعنی عشق به همۀ [[فضیلتها]]، خوبیها، [[ارزشها]] و انسانیتها. چون علی{{ع}} محبوب خداست، پس محبّ [[خدا]] باید [[دوستدار]] علی{{ع}} هم باشد، چون این دو محبّت در راستای هماند. | |||
احادیثی که به [[دوستی علی]]{{ع}} و فواید و آثار این دوستی اشاره دارد، بیش از آن است که در این مختصر بگنجد<ref>ر.ک: بحار الأنوار، ج ۳۸.</ref>. در صحنههای فراوانی رسول خدا{{صل}} علاقۀ شدید خود را نسبت به علی{{ع}} ابراز داشته است، دیگران را نیز به این محبّت [[تشویق]] کرده و علی{{ع}} را محبوبترین [[بنده]] در پیشگاه خدا معرفی نموده است و داستان طیر مشوی و درخواست [[پیامبر]] از [[خداوند]] که محبوبترین بندگانت را برسان و علی{{ع}} از راه میرسد، معروف است<ref>ر.ک: بحار الأنوار، ج ۳۴۸.</ref> [[پیامبر اکرم]]{{صل}}، فرمود: {{متن حدیث|من أحبّه فقد أحبّنی و من أحبّنی فقد أحبّ اللّه...}}<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج ۱۱ ص۱۸۷.</ref>، دوستدار او دوستدار پیامبر است و دوستدار پیامبر دوستدار خدا است و فرموده است: {{متن حدیث|حبّ علیّ عبادة}}<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج ۱۱ ص۱۹۴.</ref> مضمون روایاتی که دربارۀ حبّ علی{{ع}} است، از این قرار است: [[حبّ]] او حبّ خدا و پیامبر است، محبت او [[واجب]] است، حبّ او [[عبادت]]، [[نعمت]] و [[افضل]] [[اعمال]] است، با حبّ او [[انسان]] [[هدایت]] میشود، به [[ایمنی]] میرسد، اعمالش قبول میشود، گناهانش آمرزیده میشود، هنگام [[مرگ]] مایۀ [[سرور]] است و جواز عبور از صراط و مایۀ [[ثبات قدم]] بر [[صراط]] و [[نجات]] از [[دوزخ]] و ورود به [[بهشت]] است<ref>ر.ک: موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج ۱۱ ص۱۷۹ تا ۲۳۷.</ref>. حبّ علی{{ع}}، موهبتی [[الهی]] است و [[دوستدار]] آن حضرت، پیامدهای این [[عشق]] مقدّس را هم تحمّل میکند. [[امیر المؤمنین]]{{ع}} میفرماید: {{متن حدیث|لو أحبّنی جبل لتهافت}} اگر کوهی مرا [[دوست]] بدارد، از هم فرومیپاشد. شیعه علی{{ع}} از [[کوه]] استوارتر است که بار سنگین عشق مولا را به دوش میکشد. [[پیروان اهل بیت]]، براساس این [[فرهنگ]] [[تربیت]] شدهاند و [[فرزندان]] خود را هم با محبّت علی و اولاد علی{{ع}} [[تربیت]] میکنند و چشم [[امید]] به کارسازی این [[محبت]] [[مقدس]] در [[دنیا]] و [[آخرت]] دارند و امیدوارند که با حبّ علی{{ع}} که به تعبیر [[روایات]]، حسنهای است که چیزی با وجود آن به [[انسان]] ضرر نمیزند، کامیاب شوند. به تعبیر روایات، محبّت علی{{ع}} سرلوحۀ نامۀ [[اعمال]] [[مؤمن]] است: {{عربی|عنوان صحیفة المؤمن حبّ علیّ بن أبی طالب}}<ref>بحار الأنوار، ج ۲۷ ص۱۴۲، احقاق الحق، ج ۷ ص۲۴۸.</ref>. در ادبیات عامیانه نیز حبّ علی{{ع}}، هم به مقتضای [[آیه مودت]] است، هم به لحاظ اینکه این محبت ما را در مسیر [[هدایت الهی]] قرار میدهد، هم ارج نهادن به فضیلتهای مجسّم در وجود اوست، همچون پیشوای همۀ [[اهل]] [[ایمان]] و [[یقین]] و تقواست، هم [[پیامبر]] ما را سفارش به حبّ علی{{ع}} کرده و او را محبوبترین فرد در نظر خودش و [[خدا]] دانسته است.<ref>ر.ک: دانشنامۀ امام علی، ج ۳ ص۲۴۱ مقالۀ حبّ امام علی.</ref>.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۱۹۹.</ref> | |||
==حب امام علی{{ع}}== | |||
===چرا باید علی{{ع}} را [[دوست]] داشت؟=== | |||
این [[پرسش]] ممکن است به ظاهر ساده نماید. چگونه میتوان [[ابر]] مردی را که در اوج فضیلتهای انسانی است، دوست نداشت؟ ولی با نگاهی به [[آیات]] و روایاتی که در اینباره رسیدهاند، روشن میشود که موضوع [[دوستی علی]] و [[اهلبیت]]{{ع}} بسیار فراتر از مسائل [[عاطفی]] و نکوداشت صاحبان [[فضیلتها]] و بزرگیها است. منابع موجود، [[منزلت]] و آثاری برای این موضوع بر میشمارند که شایسته درنگ بسیارند که مهمترین آنها عبارتند از آنچه در زیر میآید<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۴۷.</ref>. | |||
===مسیر [[هدایت]]=== | |||
محبت امام علی و اهلبیت{{عم}} وسیلهای برای راهیابی به [[حق]] و هدایت است. رشته [[محبت]] است که [[مردم]] را به [[امام علی]]{{ع}} پیوند میزند و از سخنان و تعالیم و [[سیره]] و روش وی بهرهمند میسازد و به [[قرب الهی]] میکشاند. [[عشق]] و محبت [[پاکان]] و اولیای حق انسانساز است و عامل بسیار ارزندهای برای [[تربیت]] و حرکت روحها و زیر و رو شدن روحیهها<ref>ر.ک: مطهری، مرتضی، ولاءها و ولایتها، ص۳۸.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۴۷.</ref> | |||
===[[بزرگداشت]] [[ارزشها]] و ارزشمداران=== | |||
[[عقل]] و [[فطرت انسانی]]، زیباییها را دوست میدارد و [[زشتیها]] را [[دشمن]]. علی{{ع}} [[حسی]] [[زیبا]] و تحسین برانگیز و محبت آفرین در نهادهای [[پاک]] میآفریند و این خود موجب رواج زیباییها و ارزشها است<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۴۷.</ref>. | |||
=== [[اسلام]] مجسم و اسوه بودن علی{{ع}} === | |||
علی{{ع}} [[انسانی]] است که اسلام را در خود مجسم کرده و [[حجت خدا]] بر [[مردمان]] است. او اسلام را بهدرستی شناخته و [[صادقانه]] بدان تن در داده است. [[مردم]] از کسانی که نه تنها در گفتار، بلکه در [[کردار]] به [[حق]] تن در میدهند، بسیار تأثیرپذیرند و هر چه [[محبت]] و [[عشق]] [[آدمی]] به حق و حقمداران بیشتر شود، زمینه حقپذیری و سرمشقگیری و همسانی عملیاش فزونتر میشود که محب راستین [[مطیع]] راستین نیز هست<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۴۷.</ref>. | |||
=== [[امامت]] و رهبری علی{{ع}} === | |||
[[پیامبر اسلام]]{{صل}} برای اینکه [[جنبش]] آسمانی و انسانی خویش را پس از خود تداوم بخشد، با [[اراده الهی]]، [[امام علی]]{{ع}} را از کودکی در آغوش [[تربیت]] گرفت و در سالهایی بسیار او را، از حیث [[علم]] و عمل و... برای [[رهبری جامعه اسلامی]] آماده ساخت. اینکه [[روایات]] [[فرمان]] میدهند مردمان از علی{{ع}} [[پیروی]] کنند و به هیچ روی [[کینه]] او را به [[دل]] راه ندهند، برای آن است که کوششهای [[رسول خدا]]{{صل}} بیاثر نماند و بر باد نرود. احادیثی که پس از این درباره حب امام علی{{ع}} نقل میکنیم، بر این [[حقیقت]] گواهند<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۴۷.</ref>. | |||
==آثار [[حب علی]]{{ع}}== | |||
===[[سعادت]]=== | |||
[[طبرانی]] از [[فاطمه زهرا]]{{س}} نقل کرده است: | |||
رسول خدا{{صل}} [[روز عرفه]] در [[عرفات]] خطاب به [[حاجیان]] فرمود: «بیگمان [[خداوند]] به شما [[مباهات]] میکند و شما و علی{{ع}} را از [[بخشایش]] و [[آمرزش]] خویش بهرهمند میسازد. من فرستاده خدایم و در کار خویش ملاحظه خویشانم را نمیکنم. این [[جبرئیل]] است که مرا خبر میدهد: [[سعادتمند]] راستین کسی است که علی را آنگاه که زنده است و آنگاه که از [[جهان]] میرود، [[دوست]] بدارد و [[بدبخت]] راستین کسی است که علی را... [[دشمن]] میدارد»<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۲۲، ص۴۱۵، ح۱۰۲۶.</ref>. | |||
[[احمد بن حنبل]] نیز همین [[حدیث]] را با اندکی تفاوت از [[امام حسین]]{{ع}} به نقل از [[فاطمه زهرا]]{{س}} آورده است<ref>احمد بن حنبل، فضائل الصحابه، ج۲، ص۶۵۸، ح۱۱۲۱.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۵۶.</ref> | |||
===نابودی [[گناهان]]=== | |||
[[پیامبر]] میفرماید: «محبت علی گناهان را میبلعد؛ چنانکه [[آتش]] هیزم را»<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۱۳، ص۵۲، ح۳۰۴۸.</ref>. و در این باره روایاتی دیگر نیز هست که میگذریم<ref>ر.ک: موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۰۲.</ref>. پرسشی که در این جا رخ مینماید، این است که چگونه [[محبت]] و [[دوستی]] [[امام علی]]{{ع}} موجب از میان رفتن گناهان است. آیا این محبت باعث میشود که گناهان [[انسان]] به سنجش [[میزان]] [[الهی]] در نیایند؟ آیا [[روایت]] {{متن حدیث|حُبُّ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حَسَنَةٌ لَا تَضُرُّ مَعَهَا سَيِّئَةٌ}}<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۰۳-۲۰۲.</ref> [=دوستی [[علی بن ابی طالب]]، حسنهای است که در کنارش هیچ گناهی بر انسان اثر نمیگذارد] اماننامهای برای [[شیعیان]] و [[دوستان]] علی{{ع}} است تا به هر گناهی تن دهند و از [[عقاب الهی]] ایمن مانند؟ بهترین پاسخ برای این [[پرسش]] شعری است منسوب به [[امام]] [[جعفر صادق]]{{ع}}: | |||
{{عربی|تَعْصِي الْإِلَهَ وَ أَنْتَ تُظْهِرُ حُبَّهُ *** هَذَا لَعَمْرُكَ فِي الْفِعَالِ بَدِيعٌ | |||
لَوْ كَانَ حُبُّكَ صَادِقاً لَأَطَعْتَهُ *** إِنَّ الْمُحِبَّ لِمَنْ أَحَبَّ مُطِيعٌ}}<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، ج۴۷، ص۲۴؛ ج۷، ص۱۵؛ ج۷۸، ص۱۷۴.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۵۶.</ref> | |||
===راحتی [[مرگ]]=== | |||
پیامبر به علی{{ع}} میفرماید: «این تو را بس که دوستدارت، نه حسرتی دارد به هنگام مرگ و نه وحشتی در [[قبر]] و نه [[نگرانی]] در [[قیامت]]»<ref>خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۴، ص۱۰۲، ح۱۷۵۶.</ref>. در [[حدیثی]] دیگر به نقل از [[ابن عباس]] آمده است: «به [[پیامبر]] گفتم: ای [[رسول خدا]]، آیا برای [[آتش دوزخ]] جواز عبوری هست؟ فرمود: آری. پرسیدم: چیست؟ فرمود: {{متن حدیث|حُبُّ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ}}<ref>خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۳، ص۱۶۱، ح۱۲۰۳؛ تاریخ مدینه دمشق، ج۴۲، ص۲۴۴، ح۸۷۶۲.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۵۷.</ref> | |||
===[[همنشینی]] با پیامبر در [[بهشت]]=== | |||
[[دوست داشتن]] [[امیرمؤمنان]]{{ع}} نه تنها [[انسان]] را به بهشت میرساند، بلکه مقام محب را چونان مقام پیامبر در بهشت بالا میبرد. در این باره به حدیثی مینگریم که [[ترمذی]] و [[احمد بن حنبل]] نقل کردهاند: رسول خدا{{صل}} [[دست]] حسن و حسین{{عم}} را گرفت و فرمود: «هر کس مرا و این دو و پدر و مادرشان را [[دوست]] بدارد، در قیامت با من و در رتبه من است»<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۱۳، به نقل از سنن الترمذی، ج۵، ص۶۴۱ و ابن حنبل، المسند، ج۱، ص۱۶۸.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص۲۵۷.</ref> | |||
== جستارهای وابسته == | |||
{{مدخل امام علی}} | |||
== منابع == | |||
{{منابع}} | |||
# [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']] | |||
# [[پرونده:13681148.jpg|22px]] [[محمد محمدی ریشهری|محمدی ریشهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|'''گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین''']] | |||
# [[پرونده:1368101.jpg|22px]] [[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|'''دانشنامه امام علی ج۳''']] | |||
{{پایان منابع}} | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | |||
{{امام علی}} | |||
[[رده:امام علی]] | |||