تربیت فرزند در معارف و سیره معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۲۰۲: خط ۲۰۲:
در این قسمت، به مراحل حساس دوران کودکی و تأمین نیازهای روحی و جسمی فرزند در سیره ائمه اطهار{{عم}} می‌پردازیم.
در این قسمت، به مراحل حساس دوران کودکی و تأمین نیازهای روحی و جسمی فرزند در سیره ائمه اطهار{{عم}} می‌پردازیم.


۱. '''نیازهای جسمی و بدنی'''
==== نیازهای جسمی و بدنی ====
 
الف) '''تغذیه مادر''': یکی از حقوق فرزندان بر والدین، تغذیه مناسب مادر در دوران بارداری است. نوع غذاها، اعم از غذاهای [[حرام]]، کهنه و [[فاسد]]، مطبوع و [[مباح]]، در روان و [[اخلاق]] مادر و سپس در وجود و روان کودک مؤثر خواهد بود؛ از این رو، [[خداوند]] در دوران بارداری [[حضرت مریم]]{{س}}، درخت خشکیده خرما را بارور می‌کند و به آن حضرت دستور می‌دهد: {{متن قرآن|وَهُزِّي إِلَيْكِ بِجِذْعِ النَّخْلَةِ تُسَاقِطْ عَلَيْكِ رُطَبًا جَنِيًّا}}<ref>«و تنه نخل را به سوی خود بتکان تا خرمایی چیده بر تو فرو ریزد» سوره مریم، آیه ۲۵.</ref>.
الف) '''تغذیه مادر''': یکی از حقوق فرزندان بر والدین، تغذیه مناسب مادر در دوران بارداری است. نوع غذاها، اعم از غذاهای [[حرام]]، کهنه و [[فاسد]]، مطبوع و [[مباح]]، در روان و [[اخلاق]] مادر و سپس در وجود و روان کودک مؤثر خواهد بود؛ از این رو، [[خداوند]] در دوران بارداری [[حضرت مریم]]{{س}}، درخت خشکیده خرما را بارور می‌کند و به آن حضرت دستور می‌دهد: {{متن قرآن|وَهُزِّي إِلَيْكِ بِجِذْعِ النَّخْلَةِ تُسَاقِطْ عَلَيْكِ رُطَبًا جَنِيًّا}}<ref>«و تنه نخل را به سوی خود بتکان تا خرمایی چیده بر تو فرو ریزد» سوره مریم، آیه ۲۵.</ref>.


خط ۲۲۰: خط ۲۱۹:
در دین اسلام مدت کامل شیرخوارگی، دو سال تمام ذکر شده است و مادران [[حق]] دارند با توجه به وضع فرزند و تأمین [[سلامتی]] او، این مدت را کم کنند. در [[سوره بقره]] به این مسئله اشاره شده است: {{متن قرآن|وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ وَعَلَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا...}}<ref>«و مادران فرزندان خود را دو سال کامل شیر می‌دهند؛ این برای کسی است که بخواهد دوران شیردهی را کامل کند، و خوراک و پوشاک آنان به شایستگی بر صاحب فرزند است، بر هیچ کس جز به اندازه توانش تکلیف نیست، نه مادر باید به خاطر فرزندش زیان بیند و نه صاحب فرزند به خاطر فرزندش و بر (گردن) وارث، مانند همین است پس اگر (پدر و مادر) با رضایت و رایزنی با هم بازگرفتن (زودتر کودک) از شیر را خواستند، گناهی ندارند، و اگر خواستید برای فرزندانتان دایه بگیرید، اگر به بایستگی دستمزد آنان را بپردازید گناهی بر شما نیست و از خداوند پروا کنید و بدانید خداوند به آنچه انجام می‌دهید بیناست» سوره بقره، آیه ۲۳۳.</ref>. [[امام صادق]]{{ع}} نیز در [[حدیثی]]، مدت شیردهی را ۲۱ ماه سفارش کرده، کمتر از آن را [[ظلم]] در [[حق فرزند]] شیرخوار می‌داند<ref>صدوق، علل الشرائع، ج۸، ص۵۵۴.</ref>.
در دین اسلام مدت کامل شیرخوارگی، دو سال تمام ذکر شده است و مادران [[حق]] دارند با توجه به وضع فرزند و تأمین [[سلامتی]] او، این مدت را کم کنند. در [[سوره بقره]] به این مسئله اشاره شده است: {{متن قرآن|وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ وَعَلَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ إِلَّا وُسْعَهَا...}}<ref>«و مادران فرزندان خود را دو سال کامل شیر می‌دهند؛ این برای کسی است که بخواهد دوران شیردهی را کامل کند، و خوراک و پوشاک آنان به شایستگی بر صاحب فرزند است، بر هیچ کس جز به اندازه توانش تکلیف نیست، نه مادر باید به خاطر فرزندش زیان بیند و نه صاحب فرزند به خاطر فرزندش و بر (گردن) وارث، مانند همین است پس اگر (پدر و مادر) با رضایت و رایزنی با هم بازگرفتن (زودتر کودک) از شیر را خواستند، گناهی ندارند، و اگر خواستید برای فرزندانتان دایه بگیرید، اگر به بایستگی دستمزد آنان را بپردازید گناهی بر شما نیست و از خداوند پروا کنید و بدانید خداوند به آنچه انجام می‌دهید بیناست» سوره بقره، آیه ۲۳۳.</ref>. [[امام صادق]]{{ع}} نیز در [[حدیثی]]، مدت شیردهی را ۲۱ ماه سفارش کرده، کمتر از آن را [[ظلم]] در [[حق فرزند]] شیرخوار می‌داند<ref>صدوق، علل الشرائع، ج۸، ص۵۵۴.</ref>.


۲. '''نیاز [[روحی]] [[فرزندان]]''': دوره [[کودکی]] از بدو تولد آغاز می‌شود و تا هفت سالگی ادامه می‌یابد. در این دوران، کودک [[تکلیف]] و [[مسئولیت]] ندارد و اگر والدین از او درخواست کردند که کاری را انجام دهد و او چنین نکرد، نباید بازخواست شود. کودک به دلیل [[ناتوانی]] در ابتدای [[زندگی]]، همانند [[سرور]] و مولا باید مورد [[احترام]] و نوازش قرار گیرد. به همین دلیل [[اسلام]]، آموزش‌های رسمی را در هفت سال دوم زندگی سفارش کرده است.
==== نیاز [[روحی]] [[فرزندان]] ====
دوره [[کودکی]] از بدو تولد آغاز می‌شود و تا هفت سالگی ادامه می‌یابد. در این دوران، کودک [[تکلیف]] و [[مسئولیت]] ندارد و اگر والدین از او درخواست کردند که کاری را انجام دهد و او چنین نکرد، نباید بازخواست شود. کودک به دلیل [[ناتوانی]] در ابتدای [[زندگی]]، همانند [[سرور]] و مولا باید مورد [[احترام]] و نوازش قرار گیرد. به همین دلیل [[اسلام]]، آموزش‌های رسمی را در هفت سال دوم زندگی سفارش کرده است.


از جمله [[وظایف والدین]] در این برهه از زندگی فرزندشان، توجه به [[بازی]] کودکان و شرایط آن، [[محبت به فرزند]] و اظهار کردن آن، [[رعایت عدالت]] بین فرزندان و [[وفای به عهد]] و [[پیمان]] با فرزند است. در ادامه به نکاتی اشاره می‌کنیم که [[ائمه معصوم]]{{عم}} در دوران کودکی فرزندانشان، به آن عمل کرده‌اند.
از جمله [[وظایف والدین]] در این برهه از زندگی فرزندشان، توجه به [[بازی]] کودکان و شرایط آن، [[محبت به فرزند]] و اظهار کردن آن، [[رعایت عدالت]] بین فرزندان و [[وفای به عهد]] و [[پیمان]] با فرزند است. در ادامه به نکاتی اشاره می‌کنیم که [[ائمه معصوم]]{{عم}} در دوران کودکی فرزندانشان، به آن عمل کرده‌اند.
۱۳۳٬۷۹۱

ویرایش