بدون خلاصۀ ویرایش
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">\n: +)) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۱۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{علم | {{مدخل مرتبط | ||
| موضوع مرتبط = علم غیر ذاتی | |||
| عنوان مدخل = علم غیر ذاتی | |||
| مداخل مرتبط = [[علم غیر ذاتی در قرآن]] - [[علم غیر ذاتی در حدیث]] - [[علم غیر ذاتی در کلام اسلامی]] | |||
| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش) | |||
}} | |||
==معناشناسی== | == معناشناسی == | ||
[[علم]] عیرذاتی [[علمی]] است که به واسطۀ [[تعلیم]] [[خداوند]]، [[انسانهای برگزیده]] میتوانند از آن بهرهمند شوند و چنین علمی، تبعی و نسبت به [[علم خداوند]] موقتی و محدود است<ref>ر.ک | [[علم]] عیرذاتی [[علمی]] است که به واسطۀ [[تعلیم]] [[خداوند]]، [[انسانهای برگزیده]] میتوانند از آن بهرهمند شوند و چنین علمی، تبعی و نسبت به [[علم خداوند]] موقتی و محدود است<ref>ر.ک: [[حسن مهدیفر|مهدیفر، حسن]]، [[علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن (پایاننامه)|علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن]]، ص۲۴.</ref>. | ||
== | == دلیل روایی بر غیرذاتی بودن [[علم معصوم]] == | ||
[[روایات]] اشاره به این مطلب دارند که [[علوم اهل بیت]]{{ع}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]]{{صل}}، بهرهمندی از کتابهای [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به دست میآید؛ بیان این شیوهها، خود [[نفی]] کننده [[علم ذاتی]] برای [[امامان]]{{ع}} است؛ زیرا در صورتی که [[علم]] آنان ذاتی باشد، نیازی به کسب آن به شیوههای یاد شده نبود. امور ذاتی نیازی به کسب ندارند و از ذات جدا نمیشوند و [[علوم]] ایشان غیرذاتی است. | [[روایات]] اشاره به این مطلب دارند که [[علوم اهل بیت]] {{ع}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهرهمندی از کتابهای [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به دست میآید؛ بیان این شیوهها، خود [[نفی]] کننده [[علم ذاتی]] برای [[امامان]] {{ع}} است؛ زیرا در صورتی که [[علم]] آنان ذاتی باشد، نیازی به کسب آن به شیوههای یاد شده نبود. امور ذاتی نیازی به کسب ندارند و از ذات جدا نمیشوند و [[علوم]] ایشان غیرذاتی است. | ||
# [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده میشود و ما (مطالبی را) میدانیم و گاهی بسته میشود و نمیدانیم. [[امام]] فردی مانند دیگر انسانهاست؛ همانند آنان به [[دنیا]] میآید؛ (...) | # [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده میشود و ما (مطالبی را) میدانیم و گاهی بسته میشود و نمیدانیم. [[امام]] فردی مانند دیگر انسانهاست؛ همانند آنان به [[دنیا]] میآید؛ (...) امتیاز او نسبت به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است<ref>{{متن حدیث|یُبْسَطُ لَنَا فَنَعْلَمُ وَ یُقْبَضُ عَنَّا فَلَا نَعْلَمُ وَ الْإِمَامُ یُولَدُ وَ یَلِدُ وَ یَصِحُّ وَ یَمْرَضُ وَ یَأْکُلُ وَ یَشْرَبُ وَ یَبُولُ وَ یَتَغَوَّطُ وَ یَفْرَحُ وَ یَحْزَنُ وَ یَضْحَکُ وَ یَبْکِی وَ یَمُوتُ وَ یُقْبَرُ وَ یُزَادُ فَیَعْلَمُ وَ دَلَالَتُهُ فِی خَصْلَتَیْنِ فِی الْعِلْمِ وَ اسْتِجَابَةِ الدَّعْوَةِ}}؛ ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. | ||
#ایشان در روایتی دیگر فرمودند: "[[خداوند]] ما را به خودمان وانمیگذارد؛ که اگر ما را به خودمان واگذارد، مانند سایر [[مردم]] خواهیم بود و ما کسانی هستیم که خداوند میفرماید: مرا بخوانید تا [[اجابت]] کنم شما را<ref>{{متن حدیث|إِنَّ اللَّهَ لَا یَکِلُنَا إِلَی أَنْفُسِنَا وَ لَوْ وَکَلَنَا إِلَی أَنْفُسِنَا لَکُنَّا کَعَرْضِ النَّاسِ وَ نَحْنُ الَّذِینَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ادْعُونِی أَسْتَجِبْ لَکُم}}؛ صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص۴۶۶.</ref>. از این [[روایت]] به خوبی رابطۀ بین امامان{{ع}} و خداوند روشن میشود. آنان از خود چیزی ندارند؛ اما [[بندگان]] برگزیدۀ خداوندند که تحت | # ایشان در روایتی دیگر فرمودند: "[[خداوند]] ما را به خودمان وانمیگذارد؛ که اگر ما را به خودمان واگذارد، مانند سایر [[مردم]] خواهیم بود و ما کسانی هستیم که خداوند میفرماید: مرا بخوانید تا [[اجابت]] کنم شما را<ref>{{متن حدیث|إِنَّ اللَّهَ لَا یَکِلُنَا إِلَی أَنْفُسِنَا وَ لَوْ وَکَلَنَا إِلَی أَنْفُسِنَا لَکُنَّا کَعَرْضِ النَّاسِ وَ نَحْنُ الَّذِینَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ادْعُونِی أَسْتَجِبْ لَکُم}}؛ صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص۴۶۶.</ref>. از این [[روایت]] به خوبی رابطۀ بین امامان {{ع}} و خداوند روشن میشود. آنان از خود چیزی ندارند؛ اما [[بندگان]] برگزیدۀ خداوندند که تحت عنایات ویژه اویند و هرگاه چیزی را از او بخواهند، به آنان عطا میکند. | ||
#همچنین [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "[[خداوند]] دوگونه [[علم]] دارد: [[علمی]] که در خزینۀ [[غیبی]] خود پنهان دارد و کسی جز او | # همچنین [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "[[خداوند]] دوگونه [[علم]] دارد: [[علمی]] که در خزینۀ [[غیبی]] خود پنهان دارد و کسی جز او خبر ندارد و [[بداء]] هم در همین حیطه است و علمی که به [[ملائکه]] و انبیایش [[تعلیم]] داده است"<ref>{{متن حدیث|إِنَّ لِلَّهِ عِلْمَیْنِ عِلْمٌ مَکْنُونٌ مَخْزُونٌ لَا یَعْلَمُهُ إِلَّا هُوَ مِنْ ذَلِکَ یَکُونُ الْبَدَاءُ وَ عِلْمٌ عَلَّمَهُ مَلَائِکَتَهُ وَ رُسُلَهُ وَ أَنْبِیَاءَهُ فَنَحْنُ نَعْلَمُه}}؛ صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص۱۰۹.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[مصطفی سلطانی|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref> | ||
== منابع == | |||
==منابع== | |||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
# [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[حسن مهدیفر|مهدیفر، حسن]]، [[علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن (پایاننامه)|'''علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن''']] | # [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[حسن مهدیفر|مهدیفر، حسن]]، [[علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن (پایاننامه)|'''علوم اهل بیت ویژگیها ابعاد و مبادی آن''']] | ||
# [[پرونده:18465721.jpg|22px]] [[سید علی هاشمی | # [[پرونده:18465721.jpg|22px]] [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)|'''قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن''']] | ||
# [[پرونده:234323.jpg|22px]] [[مصطفی سلطانی|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)|'''امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه''']] | # [[پرونده:234323.jpg|22px]] [[مصطفی سلطانی|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)|'''امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه''']] | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
==پانویس== | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده:علم ذاتی]] | |||