خزیمة بن اوس بن اصرم خزرجی
آشنایی اجمالی
وی برادر مسعود بن اوس (از صحابه حاضر در جنگ بدر) است. بنابراین، به بنیغنم بن مالک، شاخهای از تیره بنینجار از قبیله خزرج نسب میبرد[۱]. در نسبش اختلاف اندکی وجود دارد که ناشی از تصحیف و جابهجاییهای معمول در سلسله نسبهاست[۲].
موسی بن عقبه (م ۱۴۱)، این خزیمه را از صحابه حاضر در جنگ بدر دانسته است[۳] و گفتهاند در نبرد جسر[۴] کشته شد[۵] و نسلی از او باقی نماند[۶]. البته برخی منابع[۷]، آن کشته شده در نبرد جسر را خزیمة بن اوس اشهلی دانستهاند که یا شخص دیگری غیر از خزیمه موضوع مدخل است، یا به اشتباه منسوب به «اشهلی» شده است؛ زیرا اشهلی به «بنو عبدالاشهل»، از قبیله اوس منسوب است[۸]، در حالی که فرد مورد بحث ما خزرجی است. بیشتر منابع تراجم و سیرهنگاری از فردی با نام ابوخزیمة بن اوس، برادر مسعود بن زید (یزید) بن اصرم نام بردهاند که در جنگ بدر، احد و دیگر نبردهای بعدی حضور داشته و در زمان خلافت عثمان (سال ۲۳-۳۵) درگذشته است[۹]. بنابراین، وی یا برادر دیگر خزیمه است، یا چنان که بعضی[۱۰] تصریح کردهاند، همان خزیمة بن اوس مورد بحث است که در این صورت باید مقتول در جسر ابیعبیده را چنان که پیشتر اشاره شد فرد دیگری بدانیم. اما اختلاف در آگاهیها و نیز اشاره نکردن ابن حجر[۱۱] و بیشتر صحابهنگاران (منابع پیشین) به یکی بودن مصداق این دو مدخل، قضاوت را در این باره مشکل میکند. از این رو بهتر بود مدخلی با نام ابوخزیمة بن اوس نوشته میشد.[۱۲]
جستارهای وابسته
- خزرج (قبیله)
- اوس بن زید بن اصرم خزرجی (پدر)
- مسعود بن اوس بن اصرم خزرجی (برادر)
منابع
پانویس
- ↑ ر.ک: ابن سلام، کتاب النسب، ص۲۷۸؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۷۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۱۷۰.
- ↑ بنگرید: ابن کلبی، جمهرة النسب، ج۲، ص۴۷؛ ابن هشام، السیرة النبویه، ج۲، ص۱۷۶؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۳۱ و ج۳، ص۴۴۷.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۳۱؛ ذهبی، تجرید أسماء الصحابه، ج۱، ص۱۵۹؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۳۹.
- ↑ جسر ابی عبیده ثقفی سال ۱۳.
- ↑ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۱۷۰؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۳۹.
- ↑ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۷۳.
- ↑ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۳، ص۱۳۲؛ ابن کثیر، البدایة والنهایه، ج۷، ص۵۹.
- ↑ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۶۸.
- ↑ ابن هشام، السیرة النبویه، ج۲، ص۳۵۹؛ واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۲؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۷۳.
- ↑ ذهبی، تجرید أسماء الصحابه، ج۱، ص۱۵۹ و ج۲، ص۱۶۲؛ زبیدی، تاج العروس، ج۱۶، ص۲۱۰.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۳۹ و ج۷، ص۹۰.
- ↑ بانشی، رحمتالله، مقاله «خزيمة بن اوس بن يزيد»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۲۳۷.