صریم: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{نبوت}} | {{نبوت}} | ||
{{مدخل مرتبط | {{مدخل مرتبط | ||
| موضوع مرتبط = | | موضوع مرتبط = | ||
| عنوان مدخل = | | عنوان مدخل = صریم | ||
| مداخل مرتبط = [[صریم در قرآن]] - [[صریم در حدیث]] | | مداخل مرتبط = [[صریم در قرآن]] - [[صریم در حدیث]] | ||
| پرسش مرتبط = | | پرسش مرتبط = | ||
| خط ۹: | خط ۹: | ||
==جغرافیای [[صریم]]، در [[سوره مبارکه قلم]]== | ==جغرافیای [[صریم]]، در [[سوره مبارکه قلم]]== | ||
{{متن قرآن|فَأَصْبَحَتْ كَالصَّرِيمِ}}<ref>«و چون (باغی) سوخته، سیاه گردید» سوره قلم، آیه ۲۰.</ref>. | {{متن قرآن|فَأَصْبَحَتْ كَالصَّرِيمِ}}<ref>«و چون (باغی) سوخته، سیاه گردید» سوره قلم، آیه ۲۰.</ref>. | ||
[[آیه]] فوق بسیار مختصر و کوتاه است و به ظاهر، نام مکانی در آن [[مشاهده]] نمیشود، بلکه در آن صفتی ذکر شده و به [[باغی]] نسبت داده شده است و آن صفت سیاهی است. | [[آیه]] فوق بسیار مختصر و کوتاه است و به ظاهر، نام مکانی در آن [[مشاهده]] نمیشود، بلکه در آن صفتی ذکر شده و به [[باغی]] نسبت داده شده است و آن صفت سیاهی است. | ||
برای این که بهتر به مدلول آیه پی ببریم، ناچاریم به [[آیات]] پیش از آن [[رجوع]] کنیم، تا معنی آیه برای ما روشن گردد. | برای این که بهتر به مدلول آیه پی ببریم، ناچاریم به [[آیات]] پیش از آن [[رجوع]] کنیم، تا معنی آیه برای ما روشن گردد. | ||
از آیه ۱۷ تا ۳۳ این [[سوره مبارکه]]، مربوط به ذکر حادثهای است؛ که برای صاحبان آن باغ هنگام چیدن میوه رخ داده و آن هم، بدین سبب بود، که میوه چینان، عبارت {{متن قرآن|وَلَا يَسْتَثْنُونَ}}<ref>«و نگفتند: «اگر خداوند بخواهد»» سوره قلم، آیه ۱۸.</ref> = {{متن قرآن|إِنْ شَاءَ اللَّهُ}}<ref>«اگر خداوند بخواهد» سوره بقره، آیه ۷۰.</ref> را نگفتند و قصد داشتند که [[فقرا]] و بینوایان را از میوه آن باغ، [[محروم]] کنند و [[خداوند]]، به [[کیفر]] آن [[شقاوت]]، باغ آنان را به ریگستانی سیاه تبدیل کرد و داستان آن به شرح زیر است: | از آیه ۱۷ تا ۳۳ این [[سوره مبارکه]]، مربوط به ذکر حادثهای است؛ که برای صاحبان آن باغ هنگام چیدن میوه رخ داده و آن هم، بدین سبب بود، که میوه چینان، عبارت {{متن قرآن|وَلَا يَسْتَثْنُونَ}}<ref>«و نگفتند: «اگر خداوند بخواهد»» سوره قلم، آیه ۱۸.</ref> = {{متن قرآن|إِنْ شَاءَ اللَّهُ}}<ref>«اگر خداوند بخواهد» سوره بقره، آیه ۷۰.</ref> را نگفتند و قصد داشتند که [[فقرا]] و بینوایان را از میوه آن باغ، [[محروم]] کنند و [[خداوند]]، به [[کیفر]] آن [[شقاوت]]، باغ آنان را به ریگستانی سیاه تبدیل کرد و داستان آن به شرح زیر است: | ||
«پیرمردی باغی داشت و هیچ میوهای از آن باغ داخل خانهاش نمیشد؛ مگر آنکه [[حق]] هر صاحب حقی را از آن میداد؛ بعد از آنکه از [[دنیا]] رفت، فرزندانش... [[طاغی]] و [[یاغی]] شده... به احدی از فقرای [[مسلمین]]، چیزی... نمیدادند... هم [[سوگند]] شدند، که هر وقت خواستند میوه بچینند، صبح زود بچینند و در این سوگند خود {{متن قرآن|إِنْ شَاءَ اللَّهُ}} را هم نگفتند، [[خدای تعالی]] به خاطر این جرمشان مبتلاشان نمود و بین آنان و آن [[رزق]] حائل شد»<ref>محمدحسین طباطبایی، ترجمه سیدمحمدباقر موسوی همدانی، تفسیر المیزان، ج۳۹، ص۷۱-۷۰.</ref>. | «پیرمردی باغی داشت و هیچ میوهای از آن باغ داخل خانهاش نمیشد؛ مگر آنکه [[حق]] هر صاحب حقی را از آن میداد؛ بعد از آنکه از [[دنیا]] رفت، فرزندانش... [[طاغی]] و [[یاغی]] شده... به احدی از فقرای [[مسلمین]]، چیزی... نمیدادند... هم [[سوگند]] شدند، که هر وقت خواستند میوه بچینند، صبح زود بچینند و در این سوگند خود {{متن قرآن|إِنْ شَاءَ اللَّهُ}} را هم نگفتند، [[خدای تعالی]] به خاطر این جرمشان مبتلاشان نمود و بین آنان و آن [[رزق]] حائل شد»<ref>محمدحسین طباطبایی، ترجمه سیدمحمدباقر موسوی همدانی، تفسیر المیزان، ج۳۹، ص۷۱-۷۰.</ref>. | ||
موضوع تحقیق ما در این مقوله واژه صریم است و میخواهیم بدانیم؛ صریم یعنی چه؟<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۳۸.</ref> | موضوع تحقیق ما در این مقوله واژه صریم است و میخواهیم بدانیم؛ صریم یعنی چه؟<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۳۸.</ref> | ||
==صریم چیست؟== | ==صریم چیست؟== | ||
در مورد واژه صریم، تعبیرات گوناگونی شده است؛ که ما به طور اختصار، با استفاده از منابع مهم، آنها را بیان مینماییم: | در مورد واژه صریم، تعبیرات گوناگونی شده است؛ که ما به طور اختصار، با استفاده از منابع مهم، آنها را بیان مینماییم: | ||
برخی [[پژوهشگران]] مینویسند: صریم، قسمتی از [[زمین]] است، که از ریگستان جدا شده. | برخی [[پژوهشگران]] مینویسند: صریم، قسمتی از [[زمین]] است، که از ریگستان جدا شده. | ||
پرفسور عباس مهرین | |||
پرفسور [[عباس مهرین شوشتری]]، در [[فرهنگ لغات قرآن (کتاب)|فرهنگ لغات قرآن]] مینویسد: [[صریم]] یعنی [[بریده]] و شکسته و باغ بیدرخت و برخی از دانشمندان و بزرگان مینویسند: صریم به معنای درختی است که میوهاش را چیده باشند، بعضی گفتهاند، به معنای شب بسیار تاریک است، بعضی دیگر گفتهاند ریگستانی بریده از ریگستان دیگر است و در آن چیزی نمیروید و هیچ فایدهای ندارد. | |||
برخی از علما<ref>آیت الله مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۲۴، ص۳۹۵.</ref> چنین نقل مینمایند: | برخی از علما<ref>آیت الله مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۲۴، ص۳۹۵.</ref> چنین نقل مینمایند: | ||
«صریم از صرم به معنی قطع است و در اینجا [[آیه]] مورد تحقیق به معنی شب ظلمانی یا درخت بدون میوه یا خاکستر سیاه است». | «صریم از صرم به معنی قطع است و در اینجا [[آیه]] مورد تحقیق به معنی شب ظلمانی یا درخت بدون میوه یا خاکستر سیاه است». | ||
| خط ۲۶: | خط ۳۳: | ||
==صریم کجا است؟== | ==صریم کجا است؟== | ||
برخی از نویسندگان، ذیل عنوان {{متن قرآن|أَصْحَابَ الْجَنَّةِ}}<ref>«ما آنان را آزمودیم چنان که آن باغداران را آزمودیم هنگامی که سوگند خوردند پگاهان (میوههای) آن را خواهند چید» سوره قلم، آیه ۱۷.</ref>، با استفاده از [[تفسیر صافی]] مینویسند: «{{متن قرآن|أَصْحَابَ الْجَنَّةِ}}، ده تن بودند، از [[بنی اسرائیل]]، [[بستانی]] در نه میلی [[صنعا]] داشتند: نگارنده [[معتقد]] است که چون در خلال این آیات، [[سوره قلم]] کلمه حرد که واژه [[یمنی]] است، به معنی قصد یا منع وجود دارد؛ میبایست واقعه، مربوط به [[یمن]] باشد و چون [[جنت]] به لفظ معرفه یعنی با ال ذکر شده مسلماً [[اهل مکه]] به آن آشنا بودهاند و شاید آشنا بودن آنان، موجب شده که از اشخاص جز در موارد استثنایی نام برده نشود»<ref>محمد، خزائلی، اعلام قرآن، ص۱۴۵.</ref>. | برخی از نویسندگان، ذیل عنوان {{متن قرآن|أَصْحَابَ الْجَنَّةِ}}<ref>«ما آنان را آزمودیم چنان که آن باغداران را آزمودیم هنگامی که سوگند خوردند پگاهان (میوههای) آن را خواهند چید» سوره قلم، آیه ۱۷.</ref>، با استفاده از [[تفسیر صافی]] مینویسند: «{{متن قرآن|أَصْحَابَ الْجَنَّةِ}}، ده تن بودند، از [[بنی اسرائیل]]، [[بستانی]] در نه میلی [[صنعا]] داشتند: نگارنده [[معتقد]] است که چون در خلال این آیات، [[سوره قلم]] کلمه حرد که واژه [[یمنی]] است، به معنی قصد یا منع وجود دارد؛ میبایست واقعه، مربوط به [[یمن]] باشد و چون [[جنت]] به لفظ معرفه یعنی با ال ذکر شده مسلماً [[اهل مکه]] به آن آشنا بودهاند و شاید آشنا بودن آنان، موجب شده که از اشخاص جز در موارد استثنایی نام برده نشود»<ref>محمد، خزائلی، اعلام قرآن، ص۱۴۵.</ref>. | ||
برخی از دانشمندان، نیز مینویسند: «در این که باغ کجا بوده؟ در [[سرزمین یمن]]، در نزدیکی [[شهر]] بزرگ [[صنعا]]؟ و یا در [[سرزمین حبشه]]؟ یا در میان [[بنی اسرائیل]]، در [[سرزمین شام]] و یا [[طائف]]؟ [[گفتگو]] است، ولی مشهور همان [[یمن]] است»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۲۴، ص۳۹۳.</ref>. | برخی از دانشمندان، نیز مینویسند: «در این که باغ کجا بوده؟ در [[سرزمین یمن]]، در نزدیکی [[شهر]] بزرگ [[صنعا]]؟ و یا در [[سرزمین حبشه]]؟ یا در میان [[بنی اسرائیل]]، در [[سرزمین شام]] و یا [[طائف]]؟ [[گفتگو]] است، ولی مشهور همان [[یمن]] است»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۲۴، ص۳۹۳.</ref>. | ||