سرگذشت زندگی امام باقر: تفاوت میان نسخهها
←امام و هشام بن عبدالملک
| خط ۴۸: | خط ۴۸: | ||
[[مبارزه]] با [[غالیان]] و افراد مدعی [[تشیع]] که [[ائمه]]{{عم}} را به [[مقام]] خدایی ارتقا میدادند، از دیگر فعالیتهای امام باقر{{ع}} بود<ref>ابن ابی الحدید، عبدالحمید، شرح نهجالبلاغه، ج۸، ص۱۲۱ ـ ۱۲۲.</ref>. حضرت برای تبیین درست [[سنت پیامبر]]{{صل}} با [[رهبران]] دیگر [[مذاهب اسلامی]] از جمله [[پیشوایان]] [[خوارج]]<ref>مفید، الارشاد، ج۲، ص۱۶۴ ـ ۱۶۵؛ امین، سیدمحسن، اعیان الشیعه، ج۱، ص۶۵۲.</ref>، پیشوای فقهای [[اهل بصره]]<ref>امین، سیدمحسن، اعیان الشیعه، ج۱، ص۶۵۳.</ref> و نیز با رهبران [[صوفیه]] و جریان مدعیان [[زهد]] و [[ترک دنیا]]<ref>همان، ج۱، ص۶۵۲.</ref> مناظراتی انجام داد. مبارزه با [[اسرائیلیات]] و [[افکار]] نادرست [[یهودیان]] درباره [[پیامبران الهی]] از دیگر اقدامهای ایشان بود<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج۴، ص۲۳۹ ـ ۲۴۰؛ مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار الجامعة لدرر اخبار الائمة الاطهار، ج۴۶، ص۳۵۳ ـ ۳۵۴.</ref>.<ref>[[سید عباس رضوی|رضوی، سید عباس]]، [[محمد بن علی ۱ (مقاله)| مقاله «محمد بن علی»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۹]] ص ۱۳۸.</ref>. | [[مبارزه]] با [[غالیان]] و افراد مدعی [[تشیع]] که [[ائمه]]{{عم}} را به [[مقام]] خدایی ارتقا میدادند، از دیگر فعالیتهای امام باقر{{ع}} بود<ref>ابن ابی الحدید، عبدالحمید، شرح نهجالبلاغه، ج۸، ص۱۲۱ ـ ۱۲۲.</ref>. حضرت برای تبیین درست [[سنت پیامبر]]{{صل}} با [[رهبران]] دیگر [[مذاهب اسلامی]] از جمله [[پیشوایان]] [[خوارج]]<ref>مفید، الارشاد، ج۲، ص۱۶۴ ـ ۱۶۵؛ امین، سیدمحسن، اعیان الشیعه، ج۱، ص۶۵۲.</ref>، پیشوای فقهای [[اهل بصره]]<ref>امین، سیدمحسن، اعیان الشیعه، ج۱، ص۶۵۳.</ref> و نیز با رهبران [[صوفیه]] و جریان مدعیان [[زهد]] و [[ترک دنیا]]<ref>همان، ج۱، ص۶۵۲.</ref> مناظراتی انجام داد. مبارزه با [[اسرائیلیات]] و [[افکار]] نادرست [[یهودیان]] درباره [[پیامبران الهی]] از دیگر اقدامهای ایشان بود<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج۴، ص۲۳۹ ـ ۲۴۰؛ مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار الجامعة لدرر اخبار الائمة الاطهار، ج۴۶، ص۳۵۳ ـ ۳۵۴.</ref>.<ref>[[سید عباس رضوی|رضوی، سید عباس]]، [[محمد بن علی ۱ (مقاله)| مقاله «محمد بن علی»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۹]] ص ۱۳۸.</ref>. | ||
=== امام و هشام بن عبدالملک === | ==== امام و هشام بن عبدالملک ==== | ||
دشوارترین [[روزگار]] امام باقر {{ع}} در عصر امامتش به زمان [[هشام بن عبد الملک]] مربوط میشود. [[هشام]] شخصی تندخو و در حق [[اهل بیت پیامبر]] {{عم}} به [[غایت]] [[ستمگر]] بود. طبق برخی گزارشها وی در زمان [[خلافت]] برادرش [[ولید]]، [[امام سجاد]] {{ع}} را [[مسموم]] کرد و به [[شهادت]] رساند<ref>بحار الأنوار، ج۴۶، ص۱۵۳.</ref>. وی حکومت عراق را که [[جماعت]] بسیاری از علاقهمندان امام باقر {{ع}} در آن به سرمیبردند به یکی از اعوان [[حجاج بن یوسف]]، به نام [[خالد بن عبدالله قسری]] واگذار کرد که به زندقه و مانویت متهم بود. خالد به [[مردم]] [[آزار]] بسیار رساند و طریق حَجاج را ادامه داد<ref>فتوح البلدان، ص۴۵۰؛ الأغانی، ج۲۲، ص۲۸۱.</ref>. منابع حاکی از آن است که [[هشام]] در مواجهه با [[امام باقر]] {{ع}} برخوردی نامناسب داشته و میکوشیده که وی را مورد [[تحقیر]] و توهین قرار دهد. یکی از مواردی که هشام را نسبت به امام باقر {{ع}} و [[خاندان]] ایشان بیش از پیش حساس نمود، [[احترام]] عمیق مردم به ایشان در موسم [[حج]] بود. نقل است در سالی که هشام به حج رفته بود، [[امام]] نیز در حال به جا آوردن [[مراسم حج]] بود و از ناحیه [[مسلمانان]] [[اکرام]]، بسیار میشد. هشام که از این امر ناراحت بود شخصی را نزد حضرت فرستاد و به او گفت: نزد او برو و بگو [[امیرمؤمنان]] میگوید، [[خوراک]] و [[آشامیدنی]] مردم در [[روز قیامت]] تا آنگاه که از حساب [[فراغت]] یابند چیست؟ حضرت فرمود: مردم در زمینی [[محشور]] شوند که همانند گرده نانی است و در آن چشمههایی از آب است و از آنها میخورند و میآشامند تا از حساب فارغ گردند. هشام چون این پاسخ را شنید پنداشت که بر حضرت [[غلبه]] یافته، به آن شخص گفت: برو به او بگو مردم در آن [[روز]] کجا به [[خوردن و آشامیدن]] میپردازند، در حالیکه گرفتار حساباند. امام در پاسخ فرمود: مردم در [[دوزخ]] به مراتب سرگرمتر از [[روز رستاخیز]] خواهند بود، با این حال از خوردن و آشامیدن [[غافل]] نیستند و چنانکه [[خداوند]] فرموده: «[[دوزخیان]] تقاضای آب و [[غذا]] میکنند»<ref>{{متن قرآن|وَنَادَى أَصْحَابُ النَّارِ أَصْحَابَ الْجَنَّةِ أَنْ أَفِيضُوا عَلَيْنَا مِنَ الْمَاءِ أَوْ مِمَّا رَزَقَكُمُ اللَّهُ قَالُوا إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى الْكَافِرِينَ}} «و دمسازان آتش بهشتیان را ندا میکنند که از آب یا از آنچه خداوند روزی شما کرده است بر ما (نیز) فرو ریزید! میگویند: خداوند هر دو را بر کافران حرام کرده است» سوره اعراف، آیه ۵۰.</ref>. [[هشام]] چون این پاسخ را شنید خاموش شد<ref>الارشاد، ج۲، ص۱۶۳-۱۶۴.</ref>. | دشوارترین [[روزگار]] امام باقر {{ع}} در عصر امامتش به زمان [[هشام بن عبد الملک]] مربوط میشود. [[هشام]] شخصی تندخو و در حق [[اهل بیت پیامبر]] {{عم}} به [[غایت]] [[ستمگر]] بود. طبق برخی گزارشها وی در زمان [[خلافت]] برادرش [[ولید]]، [[امام سجاد]] {{ع}} را [[مسموم]] کرد و به [[شهادت]] رساند<ref>بحار الأنوار، ج۴۶، ص۱۵۳.</ref>. وی حکومت عراق را که [[جماعت]] بسیاری از علاقهمندان امام باقر {{ع}} در آن به سرمیبردند به یکی از اعوان [[حجاج بن یوسف]]، به نام [[خالد بن عبدالله قسری]] واگذار کرد که به زندقه و مانویت متهم بود. خالد به [[مردم]] [[آزار]] بسیار رساند و طریق حَجاج را ادامه داد<ref>فتوح البلدان، ص۴۵۰؛ الأغانی، ج۲۲، ص۲۸۱.</ref>. منابع حاکی از آن است که [[هشام]] در مواجهه با [[امام باقر]] {{ع}} برخوردی نامناسب داشته و میکوشیده که وی را مورد [[تحقیر]] و توهین قرار دهد. یکی از مواردی که هشام را نسبت به امام باقر {{ع}} و [[خاندان]] ایشان بیش از پیش حساس نمود، [[احترام]] عمیق مردم به ایشان در موسم [[حج]] بود. نقل است در سالی که هشام به حج رفته بود، [[امام]] نیز در حال به جا آوردن [[مراسم حج]] بود و از ناحیه [[مسلمانان]] [[اکرام]]، بسیار میشد. هشام که از این امر ناراحت بود شخصی را نزد حضرت فرستاد و به او گفت: نزد او برو و بگو [[امیرمؤمنان]] میگوید، [[خوراک]] و [[آشامیدنی]] مردم در [[روز قیامت]] تا آنگاه که از حساب [[فراغت]] یابند چیست؟ حضرت فرمود: مردم در زمینی [[محشور]] شوند که همانند گرده نانی است و در آن چشمههایی از آب است و از آنها میخورند و میآشامند تا از حساب فارغ گردند. هشام چون این پاسخ را شنید پنداشت که بر حضرت [[غلبه]] یافته، به آن شخص گفت: برو به او بگو مردم در آن [[روز]] کجا به [[خوردن و آشامیدن]] میپردازند، در حالیکه گرفتار حساباند. امام در پاسخ فرمود: مردم در [[دوزخ]] به مراتب سرگرمتر از [[روز رستاخیز]] خواهند بود، با این حال از خوردن و آشامیدن [[غافل]] نیستند و چنانکه [[خداوند]] فرموده: «[[دوزخیان]] تقاضای آب و [[غذا]] میکنند»<ref>{{متن قرآن|وَنَادَى أَصْحَابُ النَّارِ أَصْحَابَ الْجَنَّةِ أَنْ أَفِيضُوا عَلَيْنَا مِنَ الْمَاءِ أَوْ مِمَّا رَزَقَكُمُ اللَّهُ قَالُوا إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى الْكَافِرِينَ}} «و دمسازان آتش بهشتیان را ندا میکنند که از آب یا از آنچه خداوند روزی شما کرده است بر ما (نیز) فرو ریزید! میگویند: خداوند هر دو را بر کافران حرام کرده است» سوره اعراف، آیه ۵۰.</ref>. [[هشام]] چون این پاسخ را شنید خاموش شد<ref>الارشاد، ج۲، ص۱۶۳-۱۶۴.</ref>. | ||