احمد بن عبدالله جویباری: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۴: خط ۴:
برخی [[احمد بن عبدالله بن خالد بن موسی بن فارس بن مرداس جویباری]] (یا: «جوباری»<ref>الأنساب، سمعانی، ج۳، ص۴۲۴؛ معجم البلدان، ج۲، ص۱۹۱.</ref>، «هروی»، «شیبانی» و «نهروانی»<ref>التوحید، ص۲۲- ۲۳؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۳۴۸.</ref>) را از [[راویان حدیث امام رضا]] {{ع}} دانسته‌اند<ref>صحیفة الإمام الرضا {{ع}}، ص۱۳.</ref>. بدان اعتبار که وی در [[زمان]] آن [[حضرت]] زیسته و روایاتی را از او نقل کرده است. اما به [[درستی]] روشن نیست که آیا آنچه به آن حضرت نسبت داده به [[راستی]] از ایشان است یا نه، چون [[شخصیت]] احمد بر اساس اطلاعاتی که درباره‌اش وجود دارد، به شدت مشکوک است، چنان‌که امینی، البته به نقل دیگران، وی را کذابی می‌داند که به [[جعل حدیث]] پرداخته و دجالی در این عرصه است که هزاران [[حدیث]] به بزرگان نسبت داده، بی‌آنکه از آنان صدور یافته باشد<ref>الغدیر، ج۵، ص۲۱۴.</ref>.
برخی [[احمد بن عبدالله بن خالد بن موسی بن فارس بن مرداس جویباری]] (یا: «جوباری»<ref>الأنساب، سمعانی، ج۳، ص۴۲۴؛ معجم البلدان، ج۲، ص۱۹۱.</ref>، «هروی»، «شیبانی» و «نهروانی»<ref>التوحید، ص۲۲- ۲۳؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۳۴۸.</ref>) را از [[راویان حدیث امام رضا]] {{ع}} دانسته‌اند<ref>صحیفة الإمام الرضا {{ع}}، ص۱۳.</ref>. بدان اعتبار که وی در [[زمان]] آن [[حضرت]] زیسته و روایاتی را از او نقل کرده است. اما به [[درستی]] روشن نیست که آیا آنچه به آن حضرت نسبت داده به [[راستی]] از ایشان است یا نه، چون [[شخصیت]] احمد بر اساس اطلاعاتی که درباره‌اش وجود دارد، به شدت مشکوک است، چنان‌که امینی، البته به نقل دیگران، وی را کذابی می‌داند که به [[جعل حدیث]] پرداخته و دجالی در این عرصه است که هزاران [[حدیث]] به بزرگان نسبت داده، بی‌آنکه از آنان صدور یافته باشد<ref>الغدیر، ج۵، ص۲۱۴.</ref>.


[[حدیث‌شناسان]] نیز چنین داوری‌ای درباره وی کرده و او را از مشاهیر واضعین و جعل‌کنندگان حدیث در عصر خود دانسته‌اند. وی مکنی به [[ابوعلی]] هروی است<ref>الغدیر، ج۱۰، ص۹۷- ۹۸.</ref>. خاستگاهش را جوبار یا جویبار، یکی از روستاهای [[شهر]] هرات، دانسته‌اند<ref>معجم البلدان، ج۲، ص۱۷۶.</ref>، هر چند [[سمعانی]] این احتمال را ذکر می‌کند که وی از جویبار [[جرجان]] باشد که [[طلحة بن ابی‌طلحة جرجانی جویباری]] از آنجاست<ref>الأنساب، سمعانی، ج۲، ص۱۰۷.</ref>. اما به نظر می‌رسد این گمانی بیش نیست، چون کس دیگری به آن روی نکرده و سهمی نیز در کتاب [[تاریخ]] جرجان خود که همه [[عالمان]] و مشاهیر آن دیار را در آن آورده، از او یادی نمی‌کند.
[[حدیث‌شناسان]] نیز چنین داوری‌ای درباره وی کرده و او را از مشاهیر [[واضعین]] و [[جعل‌کنندگان حدیث]] در عصر خود دانسته‌اند. وی مکنی به [[ابوعلی هروی]] است<ref>الغدیر، ج۱۰، ص۹۷- ۹۸.</ref>. خاستگاهش را جوبار یا جویبار، یکی از روستاهای [[شهر]] هرات، دانسته‌اند<ref>معجم البلدان، ج۲، ص۱۷۶.</ref>، هر چند [[سمعانی]] این احتمال را ذکر می‌کند که وی از جویبار [[جرجان]] باشد که [[طلحة بن ابی‌طلحة جرجانی جویباری]] از آنجاست<ref>الأنساب، سمعانی، ج۲، ص۱۰۷.</ref>. اما به نظر می‌رسد این گمانی بیش نیست، چون کس دیگری به آن روی نکرده و سهمی نیز در کتاب [[تاریخ]] جرجان خود که همه [[عالمان]] و مشاهیر آن دیار را در آن آورده، از او یادی نمی‌کند.
نخستین‌بار [[نسایی]] از جایگاه [[حدیثی]] وی سخن رانده و او را [[کذاب]] خوانده است<ref>کتاب الضعفاء والمتروکین، نسائی، ص۱۵۷.</ref>. سپس دیگران با همین بیان یا با تفصیل بیشتری از وی سخن گفته‌اند. سمعانی در الانساب با ذکر اینکه جوباری، [[دجّال]]، [[کذّاب]] افّاک است، از قول ابن‌حبان نقل می‌کند که او [[دروغگویی]] [[حیله‌گر]] و از کاذبانی است که احادیث ساختگی خود را به [[روایت]] از افرادی مانند ابن‌عیینه و وکیع و [[ابوحمزه]] و دیگرانی که ثقه‌اند، نقل می‌کرد<ref>الأنساب، سمعانی، ج۳، ص۴۲۳.</ref>. گفته‌اند به همین اعتبار [[احادیث]] وی جز برای [[جرح]] و رد در متون [[حدیثی]] ذکر نمی‌شود<ref>تاریخ مدینة دمشق، ج۵۴، ص۲۳۴؛ معجم البلدان، ج۲، ص۱۷۶.</ref>.
نخستین‌بار [[نسایی]] از جایگاه [[حدیثی]] وی سخن رانده و او را [[کذاب]] خوانده است<ref>کتاب الضعفاء والمتروکین، نسائی، ص۱۵۷.</ref>. سپس دیگران با همین بیان یا با تفصیل بیشتری از وی سخن گفته‌اند. سمعانی در الانساب با ذکر اینکه جوباری، [[دجّال]]، [[کذّاب]] افّاک است، از قول ابن‌حبان نقل می‌کند که او [[دروغگویی]] [[حیله‌گر]] و از کاذبانی است که احادیث ساختگی خود را به [[روایت]] از افرادی مانند ابن‌عیینه و وکیع و [[ابوحمزه]] و دیگرانی که ثقه‌اند، نقل می‌کرد<ref>الأنساب، سمعانی، ج۳، ص۴۲۳.</ref>. گفته‌اند به همین اعتبار [[احادیث]] وی جز برای [[جرح]] و رد در متون [[حدیثی]] ذکر نمی‌شود<ref>تاریخ مدینة دمشق، ج۵۴، ص۲۳۴؛ معجم البلدان، ج۲، ص۱۷۶.</ref>.


۲۲۷٬۳۹۰

ویرایش