نهج البلاغه: تفاوت میان نسخهها
جز
جایگزینی متن - 'مدیریت اسلامی' به 'مدیریت اسلامی'
(←مقدمه) |
جز (جایگزینی متن - 'مدیریت اسلامی' به 'مدیریت اسلامی') |
||
| (۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۳۳: | خط ۳۳: | ||
=== نامهها === | === نامهها === | ||
{{اصلی|نامههای نهج البلاغه}} | {{اصلی|نامههای نهج البلاغه}} | ||
نهج البلاغه شامل ۷۹ [[نامه]] است. این [[نامهها]] با توجه به زمان کتابتشان و همزمانی با دوران خلافت امام {{ع}}، بیشتر ناظر به مسائل [[حکومتی]] و [[مدیریتی]] هستند یا خطاب به معاندان و [[دشمنان]] نوشته شدهاند. در این میان، چند [[نامه]] بیشتر مورد توجه قرار گرفته است: [[نامۀ ۳ نهج البلاغه]] به [[شریح قاضی]]؛ [[نامۀ ۳۱ نهج البلاغه]] به [[امام حسن مجتبی]] {{ع}}؛ [[نامۀ ۴۵ نهج البلاغه]]:خطاب به [[عثمان بن حنیف]]؛ [[نامۀ ۴۷ نهج البلاغه]]: [[وصیت]] [[امیرمؤمنان]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] و [[نامۀ ۵۳ نهج البلاغه]]: خطاب به [[مالک اشتر]] در زمینه [[آیین]] [[حکومتداری]] و [[مدیریت | نهج البلاغه شامل ۷۹ [[نامه]] است. این [[نامهها]] با توجه به زمان کتابتشان و همزمانی با دوران خلافت امام {{ع}}، بیشتر ناظر به مسائل [[حکومتی]] و [[مدیریتی]] هستند یا خطاب به معاندان و [[دشمنان]] نوشته شدهاند. در این میان، چند [[نامه]] بیشتر مورد توجه قرار گرفته است: [[نامۀ ۳ نهج البلاغه]] به [[شریح قاضی]]؛ [[نامۀ ۳۱ نهج البلاغه]] به [[امام حسن مجتبی]] {{ع}}؛ [[نامۀ ۴۵ نهج البلاغه]]:خطاب به [[عثمان بن حنیف]]؛ [[نامۀ ۴۷ نهج البلاغه]]: [[وصیت]] [[امیرمؤمنان]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] و [[نامۀ ۵۳ نهج البلاغه]]: خطاب به [[مالک اشتر]] در زمینه [[آیین]] [[حکومتداری]] و [[مدیریت اسلامی]]. | ||
[[نامههای نهج البلاغه]] در چند موضوع قابل تقسیم است: [[نامه]] به [[کارگزاران]] و فرمانهای [[حکومتی]]؛ نامه به مأموران دولتی و کارگزاران اقتصادی؛ نامه به سپاهیان؛ نامه به [[دشمنان]] یا پاسخ به نامههای آنها؛ نامه به [[مردم]]؛ نامه به [[کارگزاران]] و استیضاح یا [[انذار]] آنها؛ سفارشها، [[نصایح]] و نامههای متفرقه و [[پیمان]] و [[معاهده]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۴۶ ـ ۸۴۷.</ref>. | [[نامههای نهج البلاغه]] در چند موضوع قابل تقسیم است: [[نامه]] به [[کارگزاران]] و فرمانهای [[حکومتی]]؛ نامه به مأموران دولتی و کارگزاران اقتصادی؛ نامه به سپاهیان؛ نامه به [[دشمنان]] یا پاسخ به نامههای آنها؛ نامه به [[مردم]]؛ نامه به [[کارگزاران]] و استیضاح یا [[انذار]] آنها؛ سفارشها، [[نصایح]] و نامههای متفرقه و [[پیمان]] و [[معاهده]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۴۶ ـ ۸۴۷.</ref>. | ||
| خط ۴۷: | خط ۴۷: | ||
# '''جاودانگی نهج البلاغه:''' مباحث مطرح شده در کتاب نهج البلاغه، ظرف زمان و مکان را درنوردیده و در هر حال برای افراد قابل استفاده است و این یکی از ویژگیهای خاص نهج البلاغه بهشمار میرود و میتوان ادعا کرد که آثار دیگر، گرچه ممکن است در زمان خود با اقبال مواجه شده باشند، اما هیچ یک برای هر عصر و [[نسل]] مورد استفاده نبوده است<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۴۸ ـ ۸۴۹.</ref>. | # '''جاودانگی نهج البلاغه:''' مباحث مطرح شده در کتاب نهج البلاغه، ظرف زمان و مکان را درنوردیده و در هر حال برای افراد قابل استفاده است و این یکی از ویژگیهای خاص نهج البلاغه بهشمار میرود و میتوان ادعا کرد که آثار دیگر، گرچه ممکن است در زمان خود با اقبال مواجه شده باشند، اما هیچ یک برای هر عصر و [[نسل]] مورد استفاده نبوده است<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۴۸ ـ ۸۴۹.</ref>. | ||
== کتابشناسی نهج البلاغه == | == [[کتابشناسی نهج البلاغه]] == | ||
=== ترجمههای نهج البلاغه === | === ترجمههای نهج البلاغه === | ||
{{اصلی|ترجمههای نهج البلاغه}} | {{اصلی|ترجمههای نهج البلاغه}} | ||
| خط ۵۳: | خط ۵۳: | ||
=== نسخههای تصحیحشده از متن نهج البلاغه === | === نسخههای تصحیحشده از متن نهج البلاغه === | ||
{{اصلی|تصحیح نهج البلاغه}} | {{اصلی|تصحیح نهج البلاغه|نسخههای نهج البلاغه}} | ||
تاکنون برخی از مؤسسههای پژوهشی و دانشمندان علوم اسلامی دست به تصحیح متن نهج البلاغه زدهاند که حاصل آن پدیداری نسخههای گوناگونی از نهج البلاغه است. این نسخهها عبارتاند از: تصحیح و شرح [[شیخ محمد عبده]]؛ تصحیح و شرح مرحوم [[سید علی نقی فیض الاسلام]]؛ تصحیح دکتر [[صبحی صالح]]؛ تصحیح [[بنیاد نهج البلاغه]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۵۴.</ref>. | تاکنون برخی از مؤسسههای پژوهشی و دانشمندان علوم اسلامی دست به تصحیح متن نهج البلاغه زدهاند که حاصل آن پدیداری نسخههای گوناگونی از نهج البلاغه است. این نسخهها عبارتاند از: تصحیح و شرح [[شیخ محمد عبده]]؛ تصحیح و شرح مرحوم [[سید علی نقی فیض الاسلام]]؛ تصحیح دکتر [[صبحی صالح]]؛ تصحیح [[بنیاد نهج البلاغه]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۵۴.</ref>. | ||
=== مصادر نهج البلاغه === | === مصادر نهج البلاغه === | ||
{{اصلی|مصادر نهج البلاغه}} | {{اصلی|مصادر نهج البلاغه|منبعشناسی نهج البلاغه}} | ||
سید رضی از آنجا که خود از راویان موثق و حدیثشناسی پژوهشگر بهشمار میرفت و در تدوین نهج البلاغه نیز بیشتر موضوع [[فصاحت]] و [[بلاغت]] را مورد توجه قرار داده و بنای او از تدوین کتاب در واقع خلق کتابی ادبی بود، از ذکر اسناد [[روایات]] نهج البلاغه خودداری کرده است. از اینرو برخی محققان [[شیعی]] به بررسی و تحقیق در مصادر و اسناد نهج البلاغه پرداختند مانن کتاب [[مصادر نهج البلاغة و أسانیده (كتاب)|مصادر نهج البلاغة و أسانیده]]؛ [[نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة (کتاب)|نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۵۴ ـ ۸۵۵.</ref>. | سید رضی از آنجا که خود از راویان موثق و حدیثشناسی پژوهشگر بهشمار میرفت و در تدوین نهج البلاغه نیز بیشتر موضوع [[فصاحت]] و [[بلاغت]] را مورد توجه قرار داده و بنای او از تدوین کتاب در واقع خلق کتابی ادبی بود، از ذکر اسناد [[روایات]] نهج البلاغه خودداری کرده است. از اینرو برخی محققان [[شیعی]] به بررسی و تحقیق در مصادر و اسناد نهج البلاغه پرداختند مانن کتاب [[مصادر نهج البلاغة و أسانیده (كتاب)|مصادر نهج البلاغة و أسانیده]]؛ [[نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة (کتاب)|نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۸۵۴ ـ ۸۵۵.</ref>. | ||
=== مستدرک نهج البلاغه === | === مستدرک نهج البلاغه === | ||
{{اصلی|مستدرک نهج البلاغه}} | {{اصلی|مستدرک نهج البلاغه}} | ||
مستدرک به اثری گفته میشود که نویسندهای با معیار قراردادن اثر نویسندهای دیگر و با نظر بر آنچه مکمل نوشته اوست یا آنچه از دسترسِ نویسنده اصلی دور مانده است، [[اقدام]] به نگارش کتابی مستقل میکند و کتاب خود را مستدرکی بر کتاب معیار نام مینهد. نگارنده مستدرک با تشخیص اهداف نویسنده متن اصلی و نیز [[آگاهی]] از مواردی که به [[دلایل]] مختلف از نظرگاه نویسنده اصلی دور مانده یا به هر روی در متن اصلی وارد نشده است، دست به تألیف مستدرک میزند. بر این اساس و در طول [[تاریخ]]، نویسندگان و محدثانی متوجه اهمیت نهج البلاغه شده و بر آن مستدرک نگاشتهاند مانند: [[مستدرک نهج البلاغة (کتاب)|مستدرک نهج البلاغة]]، تألیف [[ | مستدرک به اثری گفته میشود که نویسندهای با معیار قراردادن اثر نویسندهای دیگر و با نظر بر آنچه مکمل نوشته اوست یا آنچه از دسترسِ نویسنده اصلی دور مانده است، [[اقدام]] به نگارش کتابی مستقل میکند و کتاب خود را مستدرکی بر کتاب معیار نام مینهد. نگارنده مستدرک با تشخیص اهداف نویسنده متن اصلی و نیز [[آگاهی]] از مواردی که به [[دلایل]] مختلف از نظرگاه نویسنده اصلی دور مانده یا به هر روی در متن اصلی وارد نشده است، دست به تألیف مستدرک میزند. بر این اساس و در طول [[تاریخ]]، نویسندگان و محدثانی متوجه اهمیت نهج البلاغه شده و بر آن مستدرک نگاشتهاند مانند: [[مستدرک نهج البلاغة (کتاب)|مستدرک نهج البلاغة]]، تألیف [[هادی کاشف الغطاء]]؛ [[نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة (کتاب)|نهج السعادة فی مستدرک نهج البلاغة]]، تألیف [[محمد باقر محمودی]]؛ [[تمام نهج البلاغة]]، تألیف [[سید صادق موسوی]]<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۸۷ ـ ۶۸۹.</ref>. | ||
=== معجمهای نهج البلاغه === | === معجمهای نهج البلاغه === | ||
{{اصلی|معجمهای نهج البلاغه}} | {{اصلی|معجمهای نهج البلاغه}} | ||
معجم به مجموعههایی گفته میشود که براساس [[نظام]] الفبایی و با [[هدف]] دستهبندی لفظی یا موضوعی یک اثر یا مجموعهای از آثار تدوین شده است. معجمها بر [[توانمندی]] محققان و مخاطبان در دستیابی به موضوع یا لفظ مورد نظر میافزاید و سیر تحقیق و حرکت تکاملی در دستیابی به موضوع یا لفظ مورد نظر میافزاید و سیر تحقیق و حرکت تکاملی [[دانش]] را سرعت میبخشد. کتابهایی با این تعرف در خصوص | معجم به مجموعههایی گفته میشود که براساس [[نظام]] الفبایی و با [[هدف]] دستهبندی لفظی یا موضوعی یک اثر یا مجموعهای از آثار تدوین شده است. معجمها بر [[توانمندی]] محققان و مخاطبان در دستیابی به موضوع یا لفظ مورد نظر میافزاید و سیر تحقیق و حرکت تکاملی در دستیابی به موضوع یا لفظ مورد نظر میافزاید و سیر تحقیق و حرکت تکاملی [[دانش]] را سرعت میبخشد. کتابهایی با این تعرف در خصوص نهج البلاغه نگاشته شدهاند که از آن جمله میتوان به دو کتاب الکاشف، تحقیق سیدجواد مصطفوی و [[المعجم المفهرس لألفاظ نهج البلاغة]] تحقیق [[محمد دشتی]] اشاره کرد<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۷۳۰.</ref>. | ||
=== [[فرهنگهای نهج البلاغه]] === | === [[فرهنگهای نهج البلاغه]] === | ||
=== [[فهرستهای موضوعی نهج البلاغه]] === | === [[فهرستهای موضوعی نهج البلاغه]] === | ||
== ادبیات نهج البلاغه == | == ادبیات نهج البلاغه == | ||
| خط ۹۱: | خط ۹۰: | ||
[[رده:مدخل فرهنگ غدیر]] | [[رده:مدخل فرهنگ غدیر]] | ||
[[رده:سخنان امام علی]] | [[رده:سخنان امام علی]] | ||
[[رده:آثار احادیث معصومین]] | |||