پرش به محتوا

فلسفه عزاداری: تفاوت میان نسخه‌ها

۷۹۲ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲ اوت ۲۰۲۳
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۵: خط ۵:
| پرسش مرتبط  =  
| پرسش مرتبط  =  
}}
}}
'''فلسفه عزاداری''' همان [[فلسفه قیام امام حسین]]{{ع}} است که نظرات مختلفی درباره آن داده شده است مانند: [[اصلاح‌گری]]، احیای آموزه‌ها و [[معارف دینی]]، [[تربیت]] [[انسان]]، زنده‌کردن نام و [[قیام]] [[امام حسین]]{{ع}} و تداوم [[بینش]] [[حسینی]] در [[مبارزه با ستم]]. دیدگاه صحیح در باب فلسفه عزاداری این است که گفته شود برای [[حفظ]] مکتب اهل بیت{{عم}}؛ [[خودسازی]] و [[تربیت دینی]]؛ تجلیل از [[مجاهدت]] [[امام]]{{ع}} و [[تعظیم شعائر]] و غیره است.


== مقدمه ==
== مقدمه ==
خط ۱۷: خط ۱۹:


=== حسن ذاتی گریه ===
=== حسن ذاتی گریه ===
عده‌ای با توجه به آثار مثبت جسمانی و روانی گریه و تأثیر آن در پالایش [[روح]] و [[روان انسان]] مدعی شدند سرّ تأکید [[ائمه]]{{عم}} نسبت به برپایی مجالس عزا به خاطر حسن ذاتی گریه است؛ زیرا «اظهار تأثر» به وسیله گریه از نشانه‌های طبیعی و [[تعادل]] [[عاطفی]] [[آدمی]] است. اشخاصی که کمتر گریه می‌کنند و نمی‌توانند بدین وسیله غم‌ها، و افسردگی‌های خویش را تخلیه کنند و عقده‌های درونی خویش را بگشایند، از روان [[متعادل]] و سلامت جسمی و [[روحی]] خوبی برخوردار نیستند. به همین جهت روانشناسان معتقدند: «[[زن‌ها]] از مردها [[عقده]] کمتری دارند؛ زیرا آنان زودتر [[مشکلات]] روحی خویش را به وسیله «[[گریه]]» بیرون می‌ریزند و کمتر آن را در درون خویش پنهان می‌دارند و این امر یکی از رموز [[سلامت]] آنان است»<ref>صد و پنجاه سال جوان بمانید، ص۱۳۴.</ref> و نیز معتقدند گریه فشارهای ناشی از عقده‌های انباشته در درون انسان را می‌کاهد و درمان بسیاری از آلام و رنج‌های درونی [[انسان]] است. در [[حقیقت]] [[اشک]] چشم به منزله سوپاپ اطمینانی است که در شرایط [[بحرانی]] موجب [[تعادل]] [[روح آدمی]] می‌گردد.
عده‌ای با توجه به آثار مثبت جسمانی و روانی گریه و تأثیر آن در پالایش [[روح]] و [[روان انسان]] مدعی شدند سرّ تأکید [[ائمه]]{{عم}} نسبت به برپایی مجالس عزا به خاطر حسن ذاتی گریه است؛ زیرا «اظهار تأثر» به وسیله گریه از نشانه‌های طبیعی و [[تعادل]] [[عاطفی]] [[آدمی]] است. اشخاصی که کمتر گریه می‌کنند و نمی‌توانند بدین وسیله غم‌ها، و افسردگی‌های خویش را تخلیه کنند و عقده‌های درونی خویش را بگشایند، از روان [[متعادل]] و سلامت جسمی و [[روحی]] خوبی برخوردار نیستند. به همین جهت روانشناسان معتقدند: «[[زن‌ها]] از مردها عقده کمتری دارند؛ زیرا آنان زودتر [[مشکلات]] روحی خویش را به وسیله «[[گریه]]» بیرون می‌ریزند و کمتر آن را در درون خویش پنهان می‌دارند و این امر یکی از رموز [[سلامت]] آنان است»<ref>صد و پنجاه سال جوان بمانید، ص۱۳۴.</ref> و نیز معتقدند گریه فشارهای ناشی از عقده‌های انباشته در درون انسان را می‌کاهد و درمان بسیاری از آلام و رنج‌های درونی [[انسان]] است. در [[حقیقت]] [[اشک]] چشم به منزله سوپاپ اطمینانی است که در شرایط [[بحرانی]] موجب [[تعادل]] [[روح آدمی]] می‌گردد.


به [[عقیده]] اینان به خاطر همین [[حُسن]] ذاتی گریه بود که [[یعقوب]]{{ع}} برای دوری فرزندش سال‌ها اشک از دیدگان جاری ساخت و [[رسول خدا]]{{صل}} در [[مرگ]] فرزندش ـ ابراهیم<ref>صحیح بخاری، کتاب الجنائر، ح۱۲۷۷؛ کافی، ج۳، ص۲۶۲.</ref> ـ و [[صحابی]] جلیل القدرش [[عثمان بن مظعون]] به [[سختی]] گریست<ref>کافی، ج۵، ص۴۹۵؛ بحارالانوار، ج۷۹، ص۹۱؛ مسند احمد، ج۶، ص۴۳.</ref>. همچنین به هنگام مرگ جمعی از [[صحابه]] و یارانش و در [[شهادت]] عمویش [[حضرت حمزه]] گریان شد و [[بانوان]] [[مدینه]] را جهت [[گریستن]] بر حمزه [[دعوت]] کرد<ref>وسائل الشیعه، ج۲، ص۷۰؛ تاریخ طبری، ج۲، ص۲۱۰.</ref>. و به همین دلیل بود که [[حضرت زهرا]]{{س}} در [[رحلت]] جانگداز رسول خدا{{صل}} شبانه [[روز]] می‌گریست<ref>بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۵۵ و ۱۷۵.</ref> و [[حضرت علی بن الحسین]]{{ع}} در شهادت پدر بزرگوارش سالیان دراز گریان بود<ref>بحارالانوار، ج۴۴، ص۲۸۴.</ref>.
به [[عقیده]] اینان به خاطر همین [[حُسن]] ذاتی گریه بود که [[یعقوب]]{{ع}} برای دوری فرزندش سال‌ها اشک از دیدگان جاری ساخت و [[رسول خدا]]{{صل}} در [[مرگ]] فرزندش ـ ابراهیم<ref>صحیح بخاری، کتاب الجنائر، ح۱۲۷۷؛ کافی، ج۳، ص۲۶۲.</ref> ـ و [[صحابی]] جلیل القدرش [[عثمان بن مظعون]] به [[سختی]] گریست<ref>کافی، ج۵، ص۴۹۵؛ بحارالانوار، ج۷۹، ص۹۱؛ مسند احمد، ج۶، ص۴۳.</ref>. همچنین به هنگام مرگ جمعی از [[صحابه]] و یارانش و در [[شهادت]] عمویش [[حضرت حمزه]] گریان شد و [[بانوان]] [[مدینه]] را جهت [[گریستن]] بر حمزه [[دعوت]] کرد<ref>وسائل الشیعه، ج۲، ص۷۰؛ تاریخ طبری، ج۲، ص۲۱۰.</ref>. و به همین دلیل بود که [[حضرت زهرا]]{{س}} در [[رحلت]] جانگداز رسول خدا{{صل}} شبانه [[روز]] می‌گریست<ref>بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۵۵ و ۱۷۵.</ref> و [[حضرت علی بن الحسین]]{{ع}} در شهادت پدر بزرگوارش سالیان دراز گریان بود<ref>بحارالانوار، ج۴۴، ص۲۸۴.</ref>.
خط ۶۳: خط ۶۵:
در واقع ائمه اطهار{{عم}} با ترغیب مردم به اقامه [[مجالس حسینی]] از پراکندگی نیروها جلوگیری به عمل آوردند و توده‌های متفرق را بسیج کردند و با ایجاد وحدت و یکپارچگی در میان آنها [[قدرت]] عظیمی را به وجود آوردند.
در واقع ائمه اطهار{{عم}} با ترغیب مردم به اقامه [[مجالس حسینی]] از پراکندگی نیروها جلوگیری به عمل آوردند و توده‌های متفرق را بسیج کردند و با ایجاد وحدت و یکپارچگی در میان آنها [[قدرت]] عظیمی را به وجود آوردند.


حرکت خودجوش میلیونی مردم [[مسلمان]] [[ایران]] در [[نهضت]] شکوهمند [[انقلاب اسلامی]] در [[ماه محرم]] و صفر به ویژه روزهای [[تاسوعا]] و [[عاشورا]] که لرزه بر اندام [[طاغوتیان]] می‌انداخت سرّ تأکید ائمه اطهار{{عم}} بر محور قراردادن [[امام حسین]]{{ع}} را روشن‌تر می‌کند. چه بسا اگر ما [[شاهد]] آزادسازی چنین انرژی‌های ذخیره شده در این مجالس در [[انقلاب]] نبودیم، شاید ما هم راز تأکید ائمه اطهار{{عم}} بر اقامه این مجالس را کمتر [[درک]] می‌کردیم.
حرکت خودجوش میلیونی مردم [[مسلمان]] [[ایران]] در [[نهضت]] شکوهمند انقلاب اسلامی در [[ماه محرم]] و صفر به ویژه روزهای [[تاسوعا]] و [[عاشورا]] که لرزه بر اندام [[طاغوتیان]] می‌انداخت سرّ تأکید ائمه اطهار{{عم}} بر محور قراردادن [[امام حسین]]{{ع}} را روشن‌تر می‌کند. چه بسا اگر ما [[شاهد]] آزادسازی چنین انرژی‌های ذخیره شده در این مجالس در [[انقلاب]] نبودیم، شاید ما هم راز تأکید ائمه اطهار{{عم}} بر اقامه این مجالس را کمتر [[درک]] می‌کردیم.
«ماربین آلمانی» در اثر خود می‌نویسد: «بی اطلاعی بعضی از تاریخ نویسان ما موجب شد که [[عزاداری]] [[شیعه]] را به [[جنون]] و دیوانگی نسبت دهند؛ ولی اینان گزافه گفته و به شیعه [[تهمت]] زده‌اند. ما در میان [[ملل]] و اقوام، مردمی مانند شیعه پرشور و زنده ندیده‌ایم؛ زیرا [[شیعیان]] به واسطه به پا کردن عزاداری حسینی سیاست‌های عاقلانه‌ای را انجام داده و نهضت‌های مذهبی ثمر بخشی را به وجود آورده‌اند»<ref>به نقل از فلسفه شهادت و عزاداری حسین بن علی{{ع}}، سید عبدالحسین شرف الدین، ص۱۰۹.</ref>. همین نویسنده آلمانی می‌گوید: «هیچ چیز مانند عزاداری حسینی نتوانست [[بیداری]] [[سیاسی]] در [[مسلمانان]] ایجاد کند»<ref>به نقل از سیاسه الحسینیه، ص۴۴. جالب است بدانیم که اخیراً کتابی در [[آمریکا]] با نام «نقشه‌ای برای جدایی [[مکاتب الهی]]» منتشر شده است که در آن گفتگوی مفصلی با دکتر «مایکل برانت» یکی از معاونان سابق [[سازمان]] اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) انجام شده است؛ وی در این [[گفتگو]] به طرح‌هایی اشاره می‌کند که علیه شیعیان و [[مذهب شیعه]] [[تدارک]] دیده شده است. در این گفتگو با اشاره به جلسات سرّی [[مقامات]] سازمان سیا و [[نماینده]] سرویس اطلاعاتی [[انگلیس]] آمده است: «ما به این نتیجه رسیدیم که [[پیروزی انقلاب اسلامی ایران]] فقط نتیجه سیاست‌های [[اشتباه]] [[شاه]] در مقابله با این [[انقلاب]] نبوده است، بلکه عوامل دیگری مانند... استفاده از [[فرهنگ]] [[شهادت]] دخیل بوده؛ که این فرهنگ از هزار و چهار صد سال پیش توسط نوه [[پیامبر اسلام]] ([[امام حسین]]{{ع}}) به وجود آمده و هر ساله با عزاداری در ایام [[محرم]] این فرهنگ [[ترویج]] و گسترش می‌یابد».
«ماربین آلمانی» در اثر خود می‌نویسد: «بی اطلاعی بعضی از تاریخ نویسان ما موجب شد که [[عزاداری]] [[شیعه]] را به [[جنون]] و دیوانگی نسبت دهند؛ ولی اینان گزافه گفته و به شیعه [[تهمت]] زده‌اند. ما در میان [[ملل]] و اقوام، مردمی مانند شیعه پرشور و زنده ندیده‌ایم؛ زیرا [[شیعیان]] به واسطه به پا کردن عزاداری حسینی سیاست‌های عاقلانه‌ای را انجام داده و نهضت‌های مذهبی ثمر بخشی را به وجود آورده‌اند»<ref>به نقل از فلسفه شهادت و عزاداری حسین بن علی{{ع}}، سید عبدالحسین شرف الدین، ص۱۰۹.</ref>. همین نویسنده آلمانی می‌گوید: «هیچ چیز مانند عزاداری حسینی نتوانست [[بیداری]] [[سیاسی]] در [[مسلمانان]] ایجاد کند»<ref>به نقل از سیاسه الحسینیه، ص۴۴. جالب است بدانیم که اخیراً کتابی در [[آمریکا]] با نام «نقشه‌ای برای جدایی [[مکاتب الهی]]» منتشر شده است که در آن گفتگوی مفصلی با دکتر «مایکل برانت» یکی از معاونان سابق [[سازمان]] اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) انجام شده است؛ وی در این [[گفتگو]] به طرح‌هایی اشاره می‌کند که علیه شیعیان و [[مذهب شیعه]] [[تدارک]] دیده شده است. در این گفتگو با اشاره به جلسات سرّی [[مقامات]] سازمان سیا و [[نماینده]] سرویس اطلاعاتی [[انگلیس]] آمده است: «ما به این نتیجه رسیدیم که [[پیروزی انقلاب اسلامی ایران]] فقط نتیجه سیاست‌های [[اشتباه]] [[شاه]] در مقابله با این [[انقلاب]] نبوده است، بلکه عوامل دیگری مانند... استفاده از [[فرهنگ]] [[شهادت]] دخیل بوده؛ که این فرهنگ از هزار و چهار صد سال پیش توسط نوه [[پیامبر اسلام]] ([[امام حسین]]{{ع}}) به وجود آمده و هر ساله با عزاداری در ایام [[محرم]] این فرهنگ [[ترویج]] و گسترش می‌یابد».
سپس برای مقابله با این فرهنگ می‌گوید: «ما تصمیم گرفتیم با حمایت‌های [[مالی]] از برخی سخنرانان و [[مداحان]] و برگزار کنندگان اصلی این گونه [[مراسم]]، [[عقاید]] و بنیان‌های شیعه و فرهنگ شهادت را [[سست]] و [[متزلزل]] کنیم». (روزنامه [[جمهوری اسلامی]]، شماره ۷۲۰۳- ۵/ ۳/ ۸۳- ص۱۶، با تلخیص).</ref>.
سپس برای مقابله با این فرهنگ می‌گوید: «ما تصمیم گرفتیم با حمایت‌های [[مالی]] از برخی سخنرانان و [[مداحان]] و برگزار کنندگان اصلی این گونه [[مراسم]]، [[عقاید]] و بنیان‌های شیعه و فرهنگ شهادت را [[سست]] و [[متزلزل]] کنیم». (روزنامه [[جمهوری اسلامی]]، شماره ۷۲۰۳- ۵/ ۳/ ۸۳- ص۱۶، با تلخیص).</ref>.
خط ۱۰۷: خط ۱۰۹:
== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
{{منابع}}
# [[پرونده:1100817.jpg|22px]] [[مرتضی مطهری|مطهری، مرتضی]]، [[خطابه و منبر (مقاله)|مقاله «خطابه و منبر»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۶ (کتاب)|'''فرهنگ عاشورایی ج۶''']]
# [[پرونده:IM009875.jpg|22px]] [[صدیقه درویش‌زاده کاخکی|درویش‌زاده کاخکی، صدیقه]]، [[عزاداری (مقاله)|عزاداری]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۷ (کتاب)|'''دانشنامه امام خمینی ج۷''']]
# [[پرونده:1100843.jpg|22px]] [[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی، ناصر]]، [[عاشورا ریشه‌ها انگیزه‌ها رویدادها پیامدها (کتاب)|'''عاشورا ریشه‌ها انگیزه‌ها رویدادها پیامدها''']]
# [[پرونده:1100843.jpg|22px]] [[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی، ناصر]]، [[عاشورا ریشه‌ها انگیزه‌ها رویدادها پیامدها (کتاب)|'''عاشورا ریشه‌ها انگیزه‌ها رویدادها پیامدها''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}
خط ۱۱۴: خط ۱۱۶:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


{{عزاداری محرم}}
[[رده:عزاداری]]
[[رده:عزاداری]]
۲۲۴٬۹۰۳

ویرایش