←منابع
(←منابع) |
|||
| (۷ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
== تبیین حقیقت قرآن == | == تبیین حقیقت قرآن == | ||
{{اصلی|تبیین حقیقت قرآن}} | {{اصلی|تبیین حقیقت قرآن}} | ||
در کلمات [[اهلبیت]] {{عم}}، نیاز [[امّت]] به [[امام]] در هدایت باطنی و [[معرفت]] به [[حقیقت]] [[دین]]، از وجوه مختلف مطرح شده است. برای نمونه، برخی از این [[روایات]] [[نقل]] میگردد: | |||
# '''[[امام]]؛ نور هدایت:''' [[قرآن کریم]] [[آیات]] متعددی دارد که در آن، سخن از [[نور الهی]] به همراه [[رسول خدا]] {{صل}} است. در [[روایات]]، مصداق "نور هدایت [[ائمّه هدی]] {{عم}}" بعد از [[رسول اکرم]] {{صل}} معیّن شده است چنانکه [[ابوخالد کابلی]] [[نقل]] میکند که از [[امام باقر]] {{ع}} پیرامون معنای [[آیه]] {{متن قرآن|فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالنُّورِ الَّذِي أَنْزَلْنَا}}<ref>«پس به خداوند و پیامبرش و نوری که فرو فرستادهایم ایمان آورید» سوره تغابن، آیه ۸.</ref> سؤال کردم، حضرت {{ع}} فرمود: {{متن حدیث|يَا أَبَا خَالِدٍ النُّورُ وَ اللَّهِ- الْأَئِمَّةُ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ {{صل}} إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَ هُمْ وَ اللَّهِ نُورُ اللَّهِ الَّذِي أَنْزَلَ وَ هُمْ وَ اللَّهِ نُورُ اللَّهِ فِي السَّمَاوَاتِ وَ فِي الْأَرْضِ وَ اللَّهِ يَا أَبَا خَالِدٍ لَنُورُ الْإِمَامِ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ أَنْوَرُ مِنَ الشَّمْسِ الْمُضِيئَةِ بِالنَّهَارِ وَ هُمْ وَ اللَّهِ يُنَوِّرُونَ قُلُوبَ الْمُؤْمِنِينَ وَ يَحْجُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ نُورَهُمْ عَمَّنْ يَشَاءُ فَتُظْلِمُ قُلُوبُهُمْ وَ اللَّهِ يَا أَبَا خَالِدٍ لَا يُحِبُّنَا عَبْدٌ وَ يَتَوَلَّانَا حَتَّى يُطَهِّرَ اللَّهُ قَلْبَهُ وَ لَا يُطَهِّرُ اللَّهُ قَلْبَ عَبْدٍ حَتَّى يُسَلِّمَ لَنَا وَ يَكُونَ سِلْماً لَنَا فَإِذَا كَانَ سِلْماً لَنَا سَلَّمَهُ اللَّهُ مِنْ شَدِيدِ الْحِسَابِ وَ آمَنَهُ مِنْ فَزَعِ يَوْمِ الْقِيَامَةِ الْأَكْبَرِ}}<ref>الکافی (ط. الإسلامیه، ۱۴۰۷ ﻫ.ق)، ج۱، ص۱۹۵: باب أن الأئمه علم نور الله عزّوجلّ.</ref>. | |||
# '''[[امام]]؛ [[قرآن ناطق]]:''' مراتب [[نفوس]] متّقین، به تناسب طهارتی که دارند، متّحد با مراتب حقیقت قرآن هستند. از آنجا که نفس [[امام]] در عالیترین مرتبه [[تقوی]] و [[یقین]] و [[ایمان]] قرار دارد، با همه مراتب [[قرآن]] متّحد است؛ لذا میتواند خبر از همه حقایق کتاب الهی بدهد و ظاهر و [[باطن]] آن را [[تفسیر]] نماید. بدین ترتیب، [[امام]]، [[قرآن]] ناطقی است که هرآنچه بیان میدارد، [[تبیین]] [[آیات الهی]] است. | |||
## [[قرآن]]؛ تبیان همه حقایق: [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} درباره [[قرآن]] و رابطه [[مقام ولایت]] با آن میفرمایند: {{متن حدیث|ذَلِكَ الْقُرْآنُ فَاسْتَنْطِقُوهُ وَ لَنْ يَنْطِقَ لَكُمْ أُخْبِرُكُمْ عَنْهُ إِنَّ فِيهِ عِلْمَ مَا مَضَى وَ عِلْمَ مَا يَأْتِي إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَ حُكْمَ مَا بَيْنَكُمْ وَ بَيَانَ مَا أَصْبَحْتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ فَلَوْ سَأَلْتُمُونِي عَنْهُ لَعَلَّمْتُكُمْ}}<ref>الکافی (ط. الإسلامیه، ۱۴۰۷ ﻫ.ق)، ج۱، ص۶۱.</ref>. | |||
## [[امام]]؛ جامع همه مراتب [[قرآن]]: دراین باره [[روایات]] فراوانی با تعابیر گوناگون وارد شده مانند: {{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى بْنِ أَعْيَنَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ {{ع}} يَقُولُ قَدْ وَلَدَنِي رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} وَ أَنَا أَعْلَمُ كِتَابَ اللَّهِ وَ فِيهِ بَدْءُ الْخَلْقِ وَ مَا هُوَ كَائِنٌ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَ فِيهِ خَبَرُ السَّمَاءِ وَ خَبَرُ الْأَرْضِ وَ خَبَرُ الْجَنَّةِ وَ خَبَرُ النَّارِ وَ خَبَرُ مَا كَانَ وَ خَبَرُ مَا هُوَ كَائِنٌ أَعْلَمُ ذَلِكَ كَمَا أَنْظُرُ إِلَى كَفِّي إِنَّ اللَّهَ يَقُولُ فِيهِ تِبْيَانُ كُلِّ شَيْءٍ}}. | |||
## [[امام]]؛ محیط بر ظاهر و باطن قرآن: [[خداوند]]، [[قرآن]] را تبیان همه امور معرفی مینماید و میفرماید: {{متن قرآن|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِكُلِّ شَيْءٍ وَهُدًى وَرَحْمَةً وَبُشْرَى لِلْمُسْلِمِينَ}}<ref>«و بر تو این کتاب را فرو فرستادیم که بیانگر هر چیز و رهنمود و بخشایش و نویدبخشی برای مسلمانان است» سوره نحل، آیه ۸۹.</ref>. با توجّه به آنکه مسائل [[دینی]] درگذر ایّام نامحدود است و عدد [[آیات قرآن]] محدود، پس چگونه ممکن است که [[اخبار]] و امور نامحدود از آن استخراج شود؟ مضافاً بر آنکه [[اهلبیت]] {{عم}} در بیانات گوناگون فرمودهاند که همه امور گذشته و [[آینده]] را میتوانند از [[قرآن]] بیان نمایند. مسلّماً کسی میتواند این همه مطالب را از [[قرآن]] استخراج کند که [[آگاه]] به باطن قرآن باشد<ref>[[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۱ (کتاب)| ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۱]]، ص۳۷۱-۳۷۷.</ref>. | |||
== تفسیر قرآن == | == تفسیر قرآن == | ||
{{اصلی|تفسیر قرآن}} | {{اصلی|تفسیر قرآن}} | ||
[[تفسیر]] به معنای پردهبرداری و رفع ابهام عبارت از دانشی است که چگونگی نزول [[آیات قرآن]] را مشخص میکند. تفسیر قرآن به دو گونه است: [[تفسیر ترتیبی]]، به این صورت که [[آیات]] به ترتیبی که در [[قرآن]] آمده یکی پس از دیگری تفسیر شود و [[تفسیر موضوعی]]، به این صورت است که آیات متعددی که دربارۀ یک موضوع در سراسر قرآن وجود دارد، جمعآوری و در ارتباط باهم ملاحظه و تفسیر شود<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۱۸۵؛ [[علی اکبر بابایی|بابایی، علی اکبر]]، [[تاریخ تفسیر قرآن (کتاب)|تاریخ تفسیر قرآن]]، ص۴۳۷-۴۳۸.</ref>. | |||
== تأویل قرآن == | == تأویل قرآن == | ||
{{اصلی|تأویل قرآن}} | {{اصلی|تأویل قرآن}} | ||
کلمه «[[تأویل]]» در هفت [[سوره]] [[قرآن]] و هفده بار به کار رفته است بهمعنای رجوع و ارجاع. تأویل بهمعنای نتیجه و عاقبت [[امر]] است. پس «تأویل»، ناظر به یک واقعیت و امر خارجی است که به اصل خود برمیگردد؛ خواه به صورت نتیجه باشد یا علت یا وقوع خارجی. در بیان فرق میان [[تفسیر]] و تأویل گفته شده است: تفسیر، بحث از [[سبب نزول آیه]] و [[تأمل]] در معنای لغوی کلمه است، اما تأویل، تفحّص از [[اسرار]] [[آیات]] و کلمات، و تعیین یکی از احتمالات ـ در آیات دارای وجوه و احتمالات مختلف ـ است<ref>[[فرهنگنامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۳۳۱.</ref>. | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
# [[پرونده:1379151.jpg|22px]] [[محمد تقی فیاضبخش|فیاضبخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۱ (کتاب)|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۱''']] | |||
# [[پرونده:IM009972.jpg|22px]] [[علی اکبر بابایی|بابایی، علی اکبر]]، [[تاریخ تفسیر قرآن (کتاب)|'''تاریخ تفسیر قرآن''']] | |||
# [[پرونده:1414.jpg|22px]] [[فرهنگ شیعه (کتاب)|پژوهشکده علوم اسلامی امام صادق (ع)، '''فرهنگ شیعه''']] | |||
# [[پرونده: 9030760879.jpg|22px]] [[فرهنگنامه علوم قرآنی (کتاب)|'''فرهنگنامه علوم قرآنی''']] | |||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||