←جستارهای وابسته
(←منابع) |
|||
| (۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲۹: | خط ۲۹: | ||
مطابق حدیث طیر، [[پیامبر خاتم]] {{صل}} از [[خداوند]] خواست تا محبوبترین [[آفریده]] خود را نزد او بیاورد. دعای [[رسول خدا]] {{صل}} [[مستجاب]] شد و [[حضرت علی]]{{ع}} نزد او آمد. روشن است [[محبت]] خداوند به افراد جز بر اساس مقام و [[منزلت]] معنوی و [[پارسایی]] آنان نیست: {{متن قرآن|إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ}}<ref>«بیگمان گرامیترین شما نزد خداوند پرهیزگارترین شماست» سوره حجرات، آیه ۱۳.</ref>، محبت خداوند به افراد به [[میزان]] [[پیروی]] آنان از [[شریعت الهی]] بستگی دارد: {{متن قرآن|إِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللَّهُ}}<ref>«بگو اگر خداوند را دوست میدارید از من پیروی کنید تا خداوند شما را دوست بدارد» سوره آل عمران، آیه ۳۱.</ref>، بنابراین، [[علی]]{{ع}} گرامیترین و [[برترین]] [[انسان]] نزد خداوند بوده است. بدون [[شک]] پیامبر {{صل}} از این [[حکم]] مستثناست، زیرا در اینکه او برترین و گرامیترین آفریده خدوند است، [[تردید]] و اختلافی نیست و او که از این مقام ویژه برخوردار است از خداوند خواسته است محبوبترین آفریدهاش را نزد او آورد. بر این اساس، [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بر دیگر [[اصحاب پیامبر]] {{صل}} [[برتر]] است<ref>[[علی ربانی گلپایگانی|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)|براهین و نصوص امامت]]، ص ۳۸؛ [[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]].</ref>. | مطابق حدیث طیر، [[پیامبر خاتم]] {{صل}} از [[خداوند]] خواست تا محبوبترین [[آفریده]] خود را نزد او بیاورد. دعای [[رسول خدا]] {{صل}} [[مستجاب]] شد و [[حضرت علی]]{{ع}} نزد او آمد. روشن است [[محبت]] خداوند به افراد جز بر اساس مقام و [[منزلت]] معنوی و [[پارسایی]] آنان نیست: {{متن قرآن|إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ}}<ref>«بیگمان گرامیترین شما نزد خداوند پرهیزگارترین شماست» سوره حجرات، آیه ۱۳.</ref>، محبت خداوند به افراد به [[میزان]] [[پیروی]] آنان از [[شریعت الهی]] بستگی دارد: {{متن قرآن|إِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللَّهُ}}<ref>«بگو اگر خداوند را دوست میدارید از من پیروی کنید تا خداوند شما را دوست بدارد» سوره آل عمران، آیه ۳۱.</ref>، بنابراین، [[علی]]{{ع}} گرامیترین و [[برترین]] [[انسان]] نزد خداوند بوده است. بدون [[شک]] پیامبر {{صل}} از این [[حکم]] مستثناست، زیرا در اینکه او برترین و گرامیترین آفریده خدوند است، [[تردید]] و اختلافی نیست و او که از این مقام ویژه برخوردار است از خداوند خواسته است محبوبترین آفریدهاش را نزد او آورد. بر این اساس، [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بر دیگر [[اصحاب پیامبر]] {{صل}} [[برتر]] است<ref>[[علی ربانی گلپایگانی|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)|براهین و نصوص امامت]]، ص ۳۸؛ [[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]].</ref>. | ||
== دلیل پنجم: [[ | == دلیل پنجم: شباهت امام علی با پیامبران == | ||
{{اصلی|شباهت امام علی با پیامبران}} | |||
از طرق متعدد، از عدهای از [[صحابه]]، مانند [[عبدالله بن عباس]]، [[ابوسعید خدری]]، [[انس بن مالک]]، [[ابوالحمراء]]، [[ابوهریره]] و [[حارث همدانی]] [[روایت]] شده است که [[پیامبر]] {{صل}} [[علی]] {{ع}} را به عدهای از پیامبران چون [[آدم]]، [[نوح]]، [[ابراهیم]]، موسی، [[عیسی]] و [[یحیی]] {{ع}} تشبیه کرده و صفات ویژه هر یک از آنان را برای او [[اثبات]] کرده مانند علم آدم، [[حکمت]] یا تقوای نوح، [[حلم]] ابراهیم، شدت و سطوت موسی، [[عبادت]] عیسی و [[زهد]] یحیی. | |||
دلالت این [[احادیث]] بر [[افضلیت امیرالمؤمنین]] {{ع}} بر دیگر [[مؤمنان]] آشکار است، زیرا آن حضرت در صفات یاد شده با [[پیامبران الهی]] برابر است و در [[برتری]] پیامبران بر مؤمنان تردیدی نیست<ref>کشف المراد، ص۵۳۴؛ اللوامع الالهیة، ص۳۸۳.</ref>. بلکه این روایت بر [[برتری علی]] بر پیامبران مزبور نیز دلالت میکند، زیرا او به تنهایی دارنده صفت برجسته هر یک از آنان است<ref>نفحات الأزهار، ج۱۹، ص۳۰۱.</ref>.<ref>[[علی ربانی گلپایگانی|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)|براهین و نصوص امامت]]، ص ۴۶.</ref> | |||
== دلیل ششم: [[روایات]] دیگر == | == دلیل ششم: [[روایات]] دیگر == | ||
علاوه بر [[احادیث]] یاد شده، روایات نبوی بسیار دیگری نیز در منابع روایی [[شیعه]] و [[اهلسنت]] آمده است که مفاد آنها برتری [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بر عموم افراد [[بشر]] یا [[امت اسلامی]] است. بدیهی است [[پیامبر گرامی]] {{صل}} از مدلول این روایات مستثنی است. در اینجا نمونههایی از این روایات را با برخی از مصادر آنها بازگو میکنیم: | علاوه بر [[احادیث]] یاد شده، روایات نبوی بسیار دیگری نیز در منابع روایی [[شیعه]] و [[اهلسنت]] آمده است که مفاد آنها برتری [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بر عموم افراد [[بشر]] یا [[امت اسلامی]] است. بدیهی است [[پیامبر گرامی]] {{صل}} از مدلول این روایات مستثنی است. در اینجا نمونههایی از این روایات را با برخی از مصادر آنها بازگو میکنیم: | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ الْبَشَرِ}}<ref>کنز العمال، ج۱۱، ص۶۲۵، حدیث ۳۹۸۴.</ref>؛ [[علی]] {{ع}} [[برترین]] فرد بشر است. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ الْبَشَرِ}}<ref>کنز العمال، ج۱۱، ص۶۲۵، حدیث ۳۹۸۴.</ref>؛ [[علی]] {{ع}} [[برترین]] فرد بشر است. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ مَنْ أَتْرُكُهُ بَعْدِي}}<ref>مجمع الزوائد، ج۹، ص۱۱۳؛ الغدیر، ج۳، ص۳۸؛ المناقب، ص۱۱۱، حدیث ۱۲۱.</ref>؛ علی {{ع}} برترین کسی است که پس از خود باقی میگذارم. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ مَنْ أَتْرُكُهُ بَعْدِي}}<ref>مجمع الزوائد، ج۹، ص۱۱۳؛ الغدیر، ج۳، ص۳۸؛ المناقب، ص۱۱۱، حدیث ۱۲۱.</ref>؛ علی {{ع}} برترین کسی است که پس از خود باقی میگذارم. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ أُمَّتِي وَ أَعْلَمَهُمْ عِلْماً وَ أَعْظَمَهُمْ حِلْماً}}<ref>کنز العمال، ج۱۱، ص۶۰۵، حدیث ۳۲۹۲۶؛ ص۱۱۴، حدیث ۳۶۳۷۰؛ ص۱۳۵، حدیث ۳۶۴۲۳.</ref>؛ علی {{ع}} [[بهترین]] [[امت]] من است، از نظر [[علم]] داناترین و از نظر [[حلم]] بزرگترین آنهاست. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ أُمَّتِي وَ أَعْلَمَهُمْ عِلْماً وَ أَعْظَمَهُمْ حِلْماً}}<ref>کنز العمال، ج۱۱، ص۶۰۵، حدیث ۳۲۹۲۶؛ ص۱۱۴، حدیث ۳۶۳۷۰؛ ص۱۳۵، حدیث ۳۶۴۲۳.</ref>؛ علی {{ع}} [[بهترین]] [[امت]] من است، از نظر [[علم]] داناترین و از نظر [[حلم]] بزرگترین آنهاست. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ سَيِّدُ الْمُؤْمِنِينَ}}<ref>المناقب خوارزمی، ص۳۲۸، حدیث ۳۴۰.</ref>؛ علی {{ع}} بزرگ [[مؤمنان]] است. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ سَيِّدُ الْمُؤْمِنِينَ}}<ref>المناقب خوارزمی، ص۳۲۸، حدیث ۳۴۰.</ref>؛ علی {{ع}} بزرگ [[مؤمنان]] است. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌ سَيِّدُ الْعَرَبِ}}<ref>المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۳۳ - ۱۳۴، حدیث ۴۶۲۵ و ۴۶۲۶؛ الریاض النضره، ج۳، ص۱۱۸، حدیث ۱۳۶۹.</ref>؛ علی {{ع}} بزرگ [[عرب]] است. | # {{متن حدیث|عَلِيٌ سَيِّدُ الْعَرَبِ}}<ref>المستدرک علی الصحیحین، ج۳، ص۱۳۳ - ۱۳۴، حدیث ۴۶۲۵ و ۴۶۲۶؛ الریاض النضره، ج۳، ص۱۱۸، حدیث ۱۳۶۹.</ref>؛ علی {{ع}} بزرگ [[عرب]] است. | ||
#{{متن حدیث|علي مني بمنزلتي من ربي}}<ref>المناقب، ص۲۹۷، حدیث ۲۹۲؛ الریاض النضرة، ج۳، ص۱۰۲، حدیث ۱۳۰۴؛ السیرة الحلبیة، ج۱۳، ص۳۶۲.</ref>؛ [[منزلت]] علی {{ع}} نزد من، همانند منزلت من نزد [[خداوند]] است. | # {{متن حدیث|علي مني بمنزلتي من ربي}}<ref>المناقب، ص۲۹۷، حدیث ۲۹۲؛ الریاض النضرة، ج۳، ص۱۰۲، حدیث ۱۳۰۴؛ السیرة الحلبیة، ج۱۳، ص۳۶۲.</ref>؛ [[منزلت]] علی {{ع}} نزد من، همانند منزلت من نزد [[خداوند]] است. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ مِنِّي مِثْلُ رَأْسِي مِنْ بَدَنِي}}<ref>المناقب، ص۱۴۴، حدیث ۱۶۷؛ الصواعق المحرقه، ص۱۵۸.</ref>؛ نسبت علی {{ع}} به من، مانند نسبت سر من به بدنم میباشد. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ مِنِّي مِثْلُ رَأْسِي مِنْ بَدَنِي}}<ref>المناقب، ص۱۴۴، حدیث ۱۶۷؛ الصواعق المحرقه، ص۱۵۸.</ref>؛ نسبت علی {{ع}} به من، مانند نسبت سر من به بدنم میباشد. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ وَ كَانَ أَصْحَابُ النَّبيٌّ إِذَا أَقْبَلَ عَلِيٌّ قَالُوا قَدْ جَاءَ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ}}<ref>المناقب، ص۱۱۱، حدیث ۱۱۹ و ۱۲۰.</ref>؛ [[پیامبر]] {{صل}} علی {{ع}} را برترین [[انسان]] معرفی کرده بود و هرگاه علی {{ع}} به سوی [[اصحاب پیامبر]] میآمد میگفتند: برترین بشر آمد. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ وَ كَانَ أَصْحَابُ النَّبيٌّ إِذَا أَقْبَلَ عَلِيٌّ قَالُوا قَدْ جَاءَ خَيْرُ الْبَرِيَّةِ}}<ref>المناقب، ص۱۱۱، حدیث ۱۱۹ و ۱۲۰.</ref>؛ [[پیامبر]] {{صل}} علی {{ع}} را برترین [[انسان]] معرفی کرده بود و هرگاه علی {{ع}} به سوی [[اصحاب پیامبر]] میآمد میگفتند: برترین بشر آمد. | ||
#{{متن حدیث|يَا فَاطِمَةُ أَنَّ زَوْجَكِ خَيْرُ أُمَّتِي خَيْرَ أُمَّتِي أَقْدَمَهُمْ سِلْماً وَ أَكْثَرَهُمْ عِلْماً وَ أَفْضَلَهُمْ حِلْماً}}<ref>المناقب، ص۱۰۶، حدیث ۱۱۱.</ref>؛ ای [[فاطمه]]! [[همسر]] تو برترین امت من است، پیش از دیگران [[اسلام]] آورد، علم او بیشتر از آنان و حلم او [[برتر]] از آنهاست”. | # {{متن حدیث|يَا فَاطِمَةُ أَنَّ زَوْجَكِ خَيْرُ أُمَّتِي خَيْرَ أُمَّتِي أَقْدَمَهُمْ سِلْماً وَ أَكْثَرَهُمْ عِلْماً وَ أَفْضَلَهُمْ حِلْماً}}<ref>المناقب، ص۱۰۶، حدیث ۱۱۱.</ref>؛ ای [[فاطمه]]! [[همسر]] تو برترین امت من است، پیش از دیگران [[اسلام]] آورد، علم او بیشتر از آنان و حلم او [[برتر]] از آنهاست”. | ||
#{{متن حدیث|یا فاطمه! إن الله عزوجل اطلع إلی أهل الأرض فاختار رجلین، أحدهما أبوک و الآخر بعلک}}<ref>المستدرک، ج۳، ص۱۴۰، حدیث ۴۶۴۵؛ المناقب، ص۱۱۲، حدیث ۱۲۲.</ref>؛ ای [[فاطمه]]! [[خداوند]] به [[اهل]] [[زمین]] نظر افکند و دو مرد را از میان آنان برگزید: یکی پدرت و دیگر همسرت”. | # {{متن حدیث|یا فاطمه! إن الله عزوجل اطلع إلی أهل الأرض فاختار رجلین، أحدهما أبوک و الآخر بعلک}}<ref>المستدرک، ج۳، ص۱۴۰، حدیث ۴۶۴۵؛ المناقب، ص۱۱۲، حدیث ۱۲۲.</ref>؛ ای [[فاطمه]]! [[خداوند]] به [[اهل]] [[زمین]] نظر افکند و دو مرد را از میان آنان برگزید: یکی پدرت و دیگر همسرت”. | ||
#{{متن حدیث|خَيْرُ رِجَالِكُمْ عَلِيُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَ خَيْرُ نِسَائِكُمْ فَاطِمَةُ بِنْتُ مُحَمَّدٍ}}<ref>تاریخ بغداد، ج۴، ص۳۹۲، حدیث ۳۲۸۰.</ref>؛ [[بهترین]] مردان شما [[علی بن ابیطالب]] و بهترین زنان شما [[فاطمه دختر محمد]] {{صل}} است”. | # {{متن حدیث|خَيْرُ رِجَالِكُمْ عَلِيُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَ خَيْرُ نِسَائِكُمْ فَاطِمَةُ بِنْتُ مُحَمَّدٍ}}<ref>تاریخ بغداد، ج۴، ص۳۹۲، حدیث ۳۲۸۰.</ref>؛ [[بهترین]] مردان شما [[علی بن ابیطالب]] و بهترین زنان شما [[فاطمه دختر محمد]] {{صل}} است”. | ||
#{{متن حدیث|عَلِيٌّ مِنِّي وَ أَنَا مِنْهُ وَ هُوَ وَلِيُّ كُلِّ مُؤْمِنٍ بَعْدِي}}<ref>مسند احمد، ج۶، ص۴۸۹، حدیث ۲۲۵۰۳.</ref>؛ [[علی]] {{ع}} از من و من از علی {{ع}} هستم و او ولی هر مؤمنی پس از من است”. | # {{متن حدیث|عَلِيٌّ مِنِّي وَ أَنَا مِنْهُ وَ هُوَ وَلِيُّ كُلِّ مُؤْمِنٍ بَعْدِي}}<ref>مسند احمد، ج۶، ص۴۸۹، حدیث ۲۲۵۰۳.</ref>؛ [[علی]] {{ع}} از من و من از علی {{ع}} هستم و او ولی هر مؤمنی پس از من است”. | ||
#{{متن حدیث|ما من نبي إلا و له نظير من أمته و علي نظيري}}<ref>الریاض النضره، ج۳، ص۱۰۳، حدیث ۱۳۰۹.</ref>؛ هیچ [[پیامبری]] نیست مگر اینکه در امتش همانندی دارد و علی {{ع}} همانند من است. | # {{متن حدیث|ما من نبي إلا و له نظير من أمته و علي نظيري}}<ref>الریاض النضره، ج۳، ص۱۰۳، حدیث ۱۳۰۹.</ref>؛ هیچ [[پیامبری]] نیست مگر اینکه در امتش همانندی دارد و علی {{ع}} همانند من است. | ||
#{{متن حدیث|لحمک لحمی و دمک دمی و الحق معک و الإیمان مُخَالِطٌ لَحْمَكَ وَ دَمَكَ كَمَا خَالَطَ لَحْمِي وَ دَمِي}}<ref>کفایة الطالب، ص۲۶۵، باب ۱۲؛ المناقب، حدیث ۱۴۳، ۱۶۳ و ۱۷۰.</ref>؛ گوشت تو گوشت من و [[خون]] تو خون من و [[حق]] با توست و [[ایمان]] آن گونه که با گوشت و خون من آمیخته است با گوشت و خون تو آمیخته است. | # {{متن حدیث|لحمک لحمی و دمک دمی و الحق معک و الإیمان مُخَالِطٌ لَحْمَكَ وَ دَمَكَ كَمَا خَالَطَ لَحْمِي وَ دَمِي}}<ref>کفایة الطالب، ص۲۶۵، باب ۱۲؛ المناقب، حدیث ۱۴۳، ۱۶۳ و ۱۷۰.</ref>؛ گوشت تو گوشت من و [[خون]] تو خون من و [[حق]] با توست و [[ایمان]] آن گونه که با گوشت و خون من آمیخته است با گوشت و خون تو آمیخته است. | ||
# | # پیامبر {{صل}} درباره ذی الثدیّه فرمود: {{متن حدیث|يَقْتُلُهُ خَيْرُ أُمَّتِي مِنْ بَعْدِي}}<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج۲، ص۲۱۱؛ المعیار و الموازنة، ص۲۲۴.</ref>؛ بهترین فرد از [[امت]] من پس از من او را خواهد کشت”. ذی الثُدیَّه فردی از [[خوارج]] بود که یکی از دستانش کوتاه و به صورت تکهای گوشت همانند پستان بود. وی در [[جنگ نهروان]] به دست [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} کشته شد<ref>المعیار و الموازنة، ص۲۱۷.</ref>.<ref>[[علی ربانی گلپایگانی|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)|براهین و نصوص امامت]]، ص ۴۶.</ref> | ||
== جستارهای وابسته == | == جستارهای وابسته == | ||
| خط ۶۹: | خط ۷۳: | ||
* [[افضلیت امام عسکری]] | * [[افضلیت امام عسکری]] | ||
* [[افضلیت امام مهدی]] | * [[افضلیت امام مهدی]] | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||