امت اسلام: تفاوت میان نسخه‌ها

==مقدمه==

*[[امت]] از ریشه "ا مَ مَ" به‌معنای ملّت و نسل و نیز جماعتی است که به‌سوی ایشان [[پیغمبری]] آمده باشد. هم‌چنین به‌معنای گروهی است که به‌ [[پیغمبری]] [[ایمان]] آورده‌اند و [[پیروان]] [[انبیا]] هستند. در اصطلاح نیز، پدیده‌ای [[سیاسی]] – [[فرهنگی]] است که در صدد گردآوری همگان زیر افکار، آرمان‌ها و گرایش‌های مشترک و جمع بین مشترکاتی است که سیر تاریخی و هویّت [[اجتماعی]] مجموعه‌های انسانی را به‌وجود می‌آورد. امّت [[اسلام]] یا مجموعه [[مسلمانان]] بر وفق اعتبار دینی و بدون در نظر گرفتن ملیّت، مجموعه‌ای از [[انسان‌ها]] هستند که بر مبنای هویّت اسلامی خویش و [[تعالیم]] اساسی [[اسلام]]، با وجود [[اختلاف]] نظرها و [[اختلاف]] نژادها، با انگیزه‌ای واحد و قوی و مبتنی بر اصول اساسی [[اسلام]] گرد هم آمده و خواهان تحقق آرمان‌های [[دین اسلام]] در سطح [[جامعه جهانی]] هستند.

*[[امام علی]] {{ع}} به‌عنوان نخستین و تنها فرد از [[امامان معصوم]]، که افزون بر [[مقام]] [[امامت]] بر کرسی [[حکومت]] نیز تکیه زد، بر [[هدفمندی]]، [[سازمان‌دهی]] و پیشگیری از [[انحطاط]] و انفعال [[امت]] [[اسلام]] سخت کوشید و در [[مقام]] بیان و عمل به آن پرداخت. در منظر [[امام]]، انسان‌های [[مسلمان]] خود، در مرحله اول انسان‌هایی مسئول‌اند. [[آموزه‌های دینی]] سعی در توجه به عاملیّت انسانی و تدارک او برای حضور مؤثر در زندگی [[اجتماعی]] دارد. هر فرد انسانی از نظر فطری [[اجتماعی]] است و این خصیصه به کمک دو نیروی [[علم]] و [[اراده]] به تدریج به حدّ کمال می‌رسد. [[آموزه‌های دینی]] در [[تربیت اجتماعی]] دیدگاهی خدامحورانه را به دست می‌دهد، چنان‌که [[امام]] در [[نهج البلاغه]] می‌فرماید: هر که رابطه میان خود را نیکو سازد، [[خداوند]] نیز، رابطه او را با [[مردم]] نیکو سازد<ref>نهج البلاغه، حکمت ۸۶</ref>. در نتیجه، [[اصلاح]] [[نفس]] [[آدمی]] و رابطه میان [[انسان‌ها]]، سرانجام [[آدمیان]] را به غایت نهایی وجود، که [[قرب الهی]] است، سوق می‌دهد. مسئولیّت‌های [[اجتماعی]] نیز موضوعی مهم است. [[امام]] {{ع}} در بیانی، مردمان را نسبت به مسئولیت‌های [[اجتماعی]] خویش هشدار می‌دهد: از [[خدا]] بترسید، در [[حق]] بندگانش و بلادش، زیرا شما مسئولید، حتی در برابر زمین‌ها و ستوران<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶۶</ref>.

==[[هدایت]] [[امت]]==

*[[امام]] {{ع}} [[پیروی]] از [[قرآن]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۷۵</ref> و [[سنت]] [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} را دلیلی بر [[هدایت]] [[امت]] [[اسلام]] برمی‌شمارد و در سخنی می‌فرماید: در [[تاریکی]]، راه خود را به [[هدایت]] ما یافتید و بر قله عزّت و سروری فرا رفتید و از شب سیاه [[گمراهی]] به سپیده‌دم [[هدایت]] رسیدید<ref>نهج البلاغه، خطبه ۴</ref>. در فرازی دیگر می‌فرماید: ای [[مردم]]، اگر از [[یاری]] [[حق]] باز نمی‌نشستید و در خوارساختن [[باطل]] سستی نمی‌ورزیدید، کسانی که هم‌پایه شما نبودند، در شما طمع نمی‌کردند و مدّعیان نیرومند بر شما سروری نمی‌یافتند. ولی شما چون [[قوم]] [[بنی‌اسرائیل]] سرگردان شدید. به [[جان]] خودم [[سوگند]] که پس از این، سرگردانی شما چند برابر افزون خواهد شد، زیرا [[حق]] را پس پشت افکندید و از آن‌که نزدیک‌تر است به [[رسول خدا]] {{صل}} بریدید و به آن‌که دورتر است، پیوستید<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶۵</ref>.