پرش به محتوا

عدل: تفاوت میان نسخه‌ها

۸ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۰ اوت ۲۰۲۰
خط ۵۵: خط ۵۵:


==واژه‌شناسی لغوی==
==واژه‌شناسی لغوی==
*[[عدالت]] در لغت، به معنای [[استواری]] و [[استقامت]] است؛ چنانکه در برخی کتاب‌های لغوی به همین معنا آمده است. [[ابن اثیر]] می‌نویسد: {{عربی|هو الذي لا يَمِيلُ به الهوى فيَجورَ في الحكم}}؛ [[[انسان]] [[عادل]]] کسی است که [[هوای نفس]] او را [از [[حق]]] روی‌گردان نمی‌کند و او را در [[داوری]] به [[ستم]] وا نمی‌دارد<ref>النهایة فی غریب الحدیث، ج۳، ص۱۹۰؛ و ر.ک: لسان العرب، ابن‌منظور، ج۹ (واژه عدل).</ref>.
*[[عدالت]] در لغت، به معنای [[استواری]] و [[استقامت]] است؛ چنانکه در برخی کتاب‌های لغوی به همین معنا آمده است. [[ابن اثیر]] می‌نویسد: {{عربی|هو الذي لا يَمِيلُ به الهوى فيَجورَ في الحكم}}؛ [[انسان]] [[عادل]] کسی است که [[هوای نفس]] او را از [[حق]] روی‌گردان نمی‌کند و او را در [[داوری]] به [[ستم]] وا نمی‌دارد<ref>النهایة فی غریب الحدیث، ج۳، ص۱۹۰؛ و ر.ک: لسان العرب، ابن‌منظور، ج۹ (واژه عدل).</ref>.
*معانی اصطلاحی [[عدالت]] چنین‌اند:
*معانی اصطلاحی [[عدالت]] چنین‌اند:
#[[عدالت]] در برابر [[ستم]]؛ به معنای رعایت [[انصاف]] و [[ادای حقوق]] کسانی که [[شایستگی]] آن [[حقوق]] را دارند.
#[[عدالت]] در برابر [[ستم]]؛ به معنای رعایت [[انصاف]] و [[ادای حقوق]] کسانی که [[شایستگی]] آن [[حقوق]] را دارند.
خط ۶۴: خط ۶۴:
*اما مقصود [[پیروان]] [[نظریه]] [[عدالت صحابه]] کدام یک از معانی مذکور می‌باشد؟
*اما مقصود [[پیروان]] [[نظریه]] [[عدالت صحابه]] کدام یک از معانی مذکور می‌باشد؟
*[[محدثان]] [[اهل سنت]] می‌گویند، مراد از [[عدالت]]: [[پرهیز]] از [[دروغ‌گویی]] عمدی در هنگام [[روایت]] کردن و ایجاد [[انحراف]] در آن به وسیله انجام آنچه موجب نپذیرفتن [[روایت]] می‌شود، است<ref>تدریب الراوی، سیوطی، ص۳۷۸. </ref>.
*[[محدثان]] [[اهل سنت]] می‌گویند، مراد از [[عدالت]]: [[پرهیز]] از [[دروغ‌گویی]] عمدی در هنگام [[روایت]] کردن و ایجاد [[انحراف]] در آن به وسیله انجام آنچه موجب نپذیرفتن [[روایت]] می‌شود، است<ref>تدریب الراوی، سیوطی، ص۳۷۸. </ref>.
*[[ابن انباری]] می‌گوید: مراد از [[عدالت صحابه]] [[پذیرش]] [[روایت]] آنان می‌باشد، بدون آنکه از اسباب [[عدالت]] و [[تزکیه]] [[[راویان]]] بحث و درباره آنها [[تحقیق]] شود؛ جز آن کسانی که خلافی کرده باشند و این ثابت نشده است<ref>تدریب الراوی، سیوطی، ص۳۷۸.</ref>.
*[[ابن انباری]] می‌گوید: مراد از [[عدالت صحابه]] [[پذیرش]] [[روایت]] آنان می‌باشد، بدون آنکه از اسباب [[عدالت]] و [[تزکیه]] [[راویان]] بحث و درباره آنها [[تحقیق]] شود؛ جز آن کسانی که خلافی کرده باشند و این ثابت نشده است<ref>تدریب الراوی، سیوطی، ص۳۷۸.</ref>.
*[[محمد محزون]] می‌نویسد: مقصود از [[عدالت صحابه]]، دوری از [[دروغ‌گویی]] در [[نقل روایات]] است وگرنه [[[راویان]]] از انجام دیگر [[گناهان]] [[معصوم]] نمی‌باشند<ref>تحقیق مواقف الصحابة الفتنه، ج۱، ص۱۲۹.</ref>.
*[[محمد محزون]] می‌نویسد: مقصود از [[عدالت صحابه]]، دوری از [[دروغ‌گویی]] در [[نقل روایات]] است وگرنه [[راویان]] از انجام دیگر [[گناهان]] [[معصوم]] نمی‌باشند<ref>تحقیق مواقف الصحابة الفتنه، ج۱، ص۱۲۹.</ref>.
*اما از گفتار برخی علمای [[اهل سنت]] در تعریف [[عدالت]] و [[فسق]] دانسته می‌شود که آنان [[عدالت]] را گسترده‌تر از [[پرهیز]] از [[دروغ‌گویی]] در [[نقل روایت]] دانسته‌اند. [[نووی]] در تعریف [[عدالت]] می‌نویسد:[[عادل]] است و ضابط به این معنا که [[مسلمان]] و بالغ و [[عاقل]] است و از اسباب و عوامل [[فسق]] و از بین برنده [[مروت]] به دور می‌باشد<ref>التقریب (مقدمه ج۱).</ref>.<ref>مقصود از عدل و ضابط، عادل بودن راوی است و اینکه او اگر از حفظ حدیث را میگوید، آن را فراموش نکند و یا کتابش را مصون از تحریف و تصحیف و غلط بدارد و بداند که چه عواملی موجب اخلال به معنا می‌شود و از آنها پرهیز کند. (مقباس الهدایه، مامقانی، ج۲، ص۴۳)</ref>
*اما از گفتار برخی علمای [[اهل سنت]] در تعریف [[عدالت]] و [[فسق]] دانسته می‌شود که آنان [[عدالت]] را گسترده‌تر از [[پرهیز]] از [[دروغ‌گویی]] در [[نقل روایت]] دانسته‌اند. [[نووی]] در تعریف [[عدالت]] می‌نویسد:[[عادل]] است و ضابط به این معنا که [[مسلمان]] و بالغ و [[عاقل]] است و از اسباب و عوامل [[فسق]] و از بین برنده [[مروت]] به دور می‌باشد<ref>التقریب (مقدمه ج۱).</ref>.<ref>مقصود از عدل و ضابط، عادل بودن راوی است و اینکه او اگر از حفظ حدیث را میگوید، آن را فراموش نکند و یا کتابش را مصون از تحریف و تصحیف و غلط بدارد و بداند که چه عواملی موجب اخلال به معنا می‌شود و از آنها پرهیز کند. (مقباس الهدایه، مامقانی، ج۲، ص۴۳)</ref>
*[[حافظ ابن حجر عسقلانی]] می‌نویسد: مقصود از [[عدل]]، [[ملکه]] و نیرویی است که [[انسان]] را بر [[پایبندی]] به [[تقوا]] و [[مروت]] وا میدارد و مقصود از [[تقوا]] [[پرهیز]] از [[گناهان]] شرک‌آمیز یا [[فسق]] یا [[بدعت]] است<ref>نزهة النظر فی توضیح نخبة الفکر، ص۳۲.</ref>.
*[[حافظ ابن حجر عسقلانی]] می‌نویسد: مقصود از [[عدل]]، [[ملکه]] و نیرویی است که [[انسان]] را بر [[پایبندی]] به [[تقوا]] و [[مروت]] وا میدارد و مقصود از [[تقوا]] [[پرهیز]] از [[گناهان]] شرک‌آمیز یا [[فسق]] یا [[بدعت]] است<ref>نزهة النظر فی توضیح نخبة الفکر، ص۳۲.</ref>.
۱۱۵٬۳۵۳

ویرایش