←چیستی عصمت
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۳۲: | خط ۳۲: | ||
*بین [[فرق اسلامی]]، [[شیعه]] [[عصمت]] را یکی از شرایط و خصوصیّات [[امام]] میداند و [[معتقد]] است [[امام]] نیز همچون [[پیامبر]] باید از هر گونه [[اشتباه]] و [[خطا]] و [[آلودگی]] مصون باشد. برای یک [[رهبر]] که انبوه مسئولیّتهای [[مکتب]] و [[امّت]] را [[تحمل]] میکند، همواره این خطر وجود دارد که دانسته یا ندانسته به [[انحراف]] و [[لغزش]] کشیده شود و در این صورت اعتبار و [[شرف]] و ارزشهای امّتی که تحت [[زعامت]] او است به [[تباهی]] کشیده خواهد شد و پیامدهای نامطلوب آن دامن [[جامعه اسلامی]] را خواهد گرفت؛ امّا [[عصمت]] نیروی بازدارنده درونی است که از منبع [[عظیم]] [[ایمان]] و [[بینش]] دقیقه سرچشمه میگیرد و [[امام]] و [[رهبر]] را در برابر هر نوع [[گناه]] و لغزشی بیمه میکند. این صفت نیرومند درونی و [[نفسانی]] که از [[رؤیت]] [[باطن]] و [[ملکوت]] و [[حقیقت]] [[جهان هستی]] حاصل میشود، به گونهای است که [[انسان]] را از دست زدن به هر نوع [[عصیان]] - چه کوچک و چه بزرگ، چه [[آشکار]] و چه [[نهان]] - باز میدارد<ref>[[رضا محمدی|محمدی، رضا]]، [[امامشناسی ۵ (کتاب)|امامشناسی]]، ص:۴۹.</ref>. | *بین [[فرق اسلامی]]، [[شیعه]] [[عصمت]] را یکی از شرایط و خصوصیّات [[امام]] میداند و [[معتقد]] است [[امام]] نیز همچون [[پیامبر]] باید از هر گونه [[اشتباه]] و [[خطا]] و [[آلودگی]] مصون باشد. برای یک [[رهبر]] که انبوه مسئولیّتهای [[مکتب]] و [[امّت]] را [[تحمل]] میکند، همواره این خطر وجود دارد که دانسته یا ندانسته به [[انحراف]] و [[لغزش]] کشیده شود و در این صورت اعتبار و [[شرف]] و ارزشهای امّتی که تحت [[زعامت]] او است به [[تباهی]] کشیده خواهد شد و پیامدهای نامطلوب آن دامن [[جامعه اسلامی]] را خواهد گرفت؛ امّا [[عصمت]] نیروی بازدارنده درونی است که از منبع [[عظیم]] [[ایمان]] و [[بینش]] دقیقه سرچشمه میگیرد و [[امام]] و [[رهبر]] را در برابر هر نوع [[گناه]] و لغزشی بیمه میکند. این صفت نیرومند درونی و [[نفسانی]] که از [[رؤیت]] [[باطن]] و [[ملکوت]] و [[حقیقت]] [[جهان هستی]] حاصل میشود، به گونهای است که [[انسان]] را از دست زدن به هر نوع [[عصیان]] - چه کوچک و چه بزرگ، چه [[آشکار]] و چه [[نهان]] - باز میدارد<ref>[[رضا محمدی|محمدی، رضا]]، [[امامشناسی ۵ (کتاب)|امامشناسی]]، ص:۴۹.</ref>. | ||
== | ==معناشناسی عصمت== | ||
*عصمت در لغت به معنای بازداشتن، [[حفظ]] کردن، نگهداشتن، محافظت و ممانعت است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۴۱؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۱۵۲-۱۵۳؛ [[حمید رضا شاکرین|شاکرین، حمید رضا]]، [[عصمت تام قرآن و برون دادهای آن (مقاله)|عصمت تام قرآن و برون دادهای آن]]؛ ص ۴؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|کلام نوین اسلامی]]، ص ۳۵۹ ـ ۳۶۲؛ [[مهدی مقامی|مقامی، مهدی]]، [[درسنامه امامشناسی (کتاب)|درسنامه امامشناسی]]، ص:۳۹-۴۱.</ref>، | ===واژه شناسی لغوی=== | ||
*عصمت در لغت به معنای بازداشتن، [[حفظ]] کردن، نگهداشتن، محافظت و ممانعت است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۴۱؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۱۵۲-۱۵۳؛ [[حمید رضا شاکرین|شاکرین، حمید رضا]]، [[عصمت تام قرآن و برون دادهای آن (مقاله)|عصمت تام قرآن و برون دادهای آن]]؛ ص ۴؛ [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|کلام نوین اسلامی]]، ص ۳۵۹ ـ ۳۶۲؛ [[مهدی مقامی|مقامی، مهدی]]، [[درسنامه امامشناسی (کتاب)|درسنامه امامشناسی]]، ص:۳۹-۴۱.</ref>، | |||
===اصطلاح شناسی=== | |||
* عصمت در اصطلاح بر اساس شخص و شیء معنای متفاوتی پیدا میکند، به این بیان که اگر بخواهیم عصمت را نسبت به شخص معنا کنیم باید بگوییم عصمت یک [[نیروی درونی]] [[حفاظت]] از [[گناه]] و [[مصونیت]] از [[اشتباه]] است که مایۀ [[اعتماد]] و [[اطمینان]] [[پیروان]] به [[درستی]] گفتهها و [[اعمال]] [[پیامبر]] و [[امام]] و انطباق آنها با [[دین حق]] و [[دین]] خداست و چون [[معصومین]] به خاطر قابلیت و [[لطف الهی]] میتوانند چنین نیرویی داشته باشند و از هر [[خطا]] و [[گناه]] مصون بمانند به ایشان [[معصوم]] میگویند<ref>ر.ک: [[عبدالحسین خسروپناه|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی ج۲ (کتاب)|کلام نوین اسلامی]]، ص ۳۵۹ - ۳۶۲؛ .[[صفدر الهی راد|الهی راد، صفدر]]، [[انسانشناسی (کتاب)|انسانشناسی]]، ص ۲۰۳</ref>. | |||
*تمامی [[مسلمین]] نسبت به [[عصمت پیامبران]] [[اتفاق نظر]] دارند اما [[شیعیان]] [[دوازده امامی]] معتقدند چنین عصمتی برای [[اهل بیت پیامبر خاتم]] هم وجود دارد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۴۱. </ref>. | *تمامی [[مسلمین]] نسبت به [[عصمت پیامبران]] [[اتفاق نظر]] دارند اما [[شیعیان]] [[دوازده امامی]] معتقدند چنین عصمتی برای [[اهل بیت پیامبر خاتم]] هم وجود دارد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۳۴۱. </ref>. | ||
*اما اگر درصدد بیان عصمت برای غیر از [[شخصیت]] [[معصومین]] مانند [[قرآن کریم]] باشیم، عصمت به معنای عدم راهیابی [[باطل]]، کژی و [[تحریف]] در ساحت [[مقدس]] این [[کلام]] است<ref>ر.ک: [[حمید رضا شاکرین|شاکرین، حمید رضا]]، [[عصمت تام قرآن و برون دادهای آن (مقاله)|عصمت تام قرآن و برون دادهای آن]]؛ ص ۴. </ref>. | *اما اگر درصدد بیان عصمت برای غیر از [[شخصیت]] [[معصومین]] مانند [[قرآن کریم]] باشیم، عصمت به معنای عدم راهیابی [[باطل]]، کژی و [[تحریف]] در ساحت [[مقدس]] این [[کلام]] است<ref>ر.ک: [[حمید رضا شاکرین|شاکرین، حمید رضا]]، [[عصمت تام قرآن و برون دادهای آن (مقاله)|عصمت تام قرآن و برون دادهای آن]]؛ ص ۴. </ref>. | ||