حجت الهی در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۱۹: خط ۱۹:
توجه به این نکته ضروری است که قلمرو [[حجت]] بودن [[امام]] تنها به [[شیعیان]] یا [[مسلمانان]] یا حتی [[انسان‌ها]] محدود نمی‌شود، بلکه [[امام]] کسی است که بر تمام آفریدگان، اعم از [[انسان]] و غیر [[انسان]]، [[حجیت]] دارد؛ چنان‌که [[پیامبر خدا]]{{صل}}، خود در [[روایت]] دیگری با عبارت {{متن حدیث|حُجَّةَ اللَّهِ عَلَى بَرِيَّتِهِ}}<ref>شیخ صدوق، الخصال، ج۲، ص۳۰۶؛ علی بن محمد خزاز قمی، کفایة الاثر، ص۱۸۷-۱۸۹.</ref>، بر این نکته تأکید کرده‌اند. ایشان در [[روایت]] دیگری، زمانی که که در [[مقام]] بیان [[نام امامان]] پس از خود بوده‌اند، از [[حضرت مهدی]]{{ع}} با عنوان {{متن حدیث|حُجَّةَ اللَّهِ عَلَى بَرِيَّتِهِ}}، یاد کرده‌اند<ref>علی بن محمد خزاز قمی، کفایة الاثر، ص۱۸۹.</ref>. گفتنی است [[امامان]] پس از ایشان نیز بر این [[حقیقت]] تأکید کرده‌اند؛ چنان‌که [[امام صادق]]{{ع}} در روایتی، با همین تعبیر از [[امامان شیعه]] یاد کرده‌اند<ref>شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۱، ص۱۳.</ref>. همچنین امام [[هادی]]{{ع}} به هنگام [[زیارت]] [[قبر]] [[پدر]] بزرگوارشان، [[امام جواد]]{{ع}} فرمودند: "خدایا بر [[محمد بن علی]]... حجتت بر هر کسی که بر بالای زمین‌ها و زیر [[خاک]] است، [[درود]] فرست"<ref>جعفر بن محمد بن قولویه قمی، کامل الزیارات، ص۳۰۲؛ شیخ صدوق، من لا یحضر الفقیه، ج۲، ص۶۰۱.</ref>. همچنین ایشان در [[زیارت جامعه کبیره]] نیز با فراز {{متن حدیث|حُجَجاً عَلَى بَرِيَّتِهِ}}<ref>شیخ صدوق، من لا یحضر الفقیه، ص۶۰۹؛ محمد بن حسن طوسی، تهذیب الاحکام، ج۶، ص۹۷.</ref>، از چیستی [[مقام امامت]] [[سخن]] به میان آورده‌اند<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان (کتاب)|معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان]]، ص ۱۲۳-۱۲۶.</ref>.
توجه به این نکته ضروری است که قلمرو [[حجت]] بودن [[امام]] تنها به [[شیعیان]] یا [[مسلمانان]] یا حتی [[انسان‌ها]] محدود نمی‌شود، بلکه [[امام]] کسی است که بر تمام آفریدگان، اعم از [[انسان]] و غیر [[انسان]]، [[حجیت]] دارد؛ چنان‌که [[پیامبر خدا]]{{صل}}، خود در [[روایت]] دیگری با عبارت {{متن حدیث|حُجَّةَ اللَّهِ عَلَى بَرِيَّتِهِ}}<ref>شیخ صدوق، الخصال، ج۲، ص۳۰۶؛ علی بن محمد خزاز قمی، کفایة الاثر، ص۱۸۷-۱۸۹.</ref>، بر این نکته تأکید کرده‌اند. ایشان در [[روایت]] دیگری، زمانی که که در [[مقام]] بیان [[نام امامان]] پس از خود بوده‌اند، از [[حضرت مهدی]]{{ع}} با عنوان {{متن حدیث|حُجَّةَ اللَّهِ عَلَى بَرِيَّتِهِ}}، یاد کرده‌اند<ref>علی بن محمد خزاز قمی، کفایة الاثر، ص۱۸۹.</ref>. گفتنی است [[امامان]] پس از ایشان نیز بر این [[حقیقت]] تأکید کرده‌اند؛ چنان‌که [[امام صادق]]{{ع}} در روایتی، با همین تعبیر از [[امامان شیعه]] یاد کرده‌اند<ref>شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۱، ص۱۳.</ref>. همچنین امام [[هادی]]{{ع}} به هنگام [[زیارت]] [[قبر]] [[پدر]] بزرگوارشان، [[امام جواد]]{{ع}} فرمودند: "خدایا بر [[محمد بن علی]]... حجتت بر هر کسی که بر بالای زمین‌ها و زیر [[خاک]] است، [[درود]] فرست"<ref>جعفر بن محمد بن قولویه قمی، کامل الزیارات، ص۳۰۲؛ شیخ صدوق، من لا یحضر الفقیه، ج۲، ص۶۰۱.</ref>. همچنین ایشان در [[زیارت جامعه کبیره]] نیز با فراز {{متن حدیث|حُجَجاً عَلَى بَرِيَّتِهِ}}<ref>شیخ صدوق، من لا یحضر الفقیه، ص۶۰۹؛ محمد بن حسن طوسی، تهذیب الاحکام، ج۶، ص۹۷.</ref>، از چیستی [[مقام امامت]] [[سخن]] به میان آورده‌اند<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان (کتاب)|معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان]]، ص ۱۲۳-۱۲۶.</ref>.


[[انبیا]] و [[پیامبران]] هم به عنوان حجت‌های خدا در [[زمین]] معرفی شده‌اند<ref>محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج۱۰۰، ص۲۷۰.</ref>. [[امام زمان]]{{ع}} در توقیعی [[علما]] و آگاهان به حوادث [[سیاسی]] را حجت خود بر [[بندگان]] و خود را [[حجت خدا]] بر آنان معرفی کرده است<ref>شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمه، ج۲، ص۴۸۴: {{متن حدیث|فَإِنَّهُمْ حُجَّتِي عَلَيْكُمْ وَ أَنَا حُجَّةُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ}}.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری|اکبر ذاکری، علی]]، [[درآمدی بر سیره معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|درآمدی بر سیره معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ؟؟؟.</ref>
[[انبیا]] و [[پیامبران]] هم به عنوان حجت‌های خدا در [[زمین]] معرفی شده‌اند<ref>محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ج۱۰۰، ص۲۷۰.</ref>. [[امام زمان]]{{ع}} در توقیعی [[علما]] و آگاهان به حوادث [[سیاسی]] را حجت خود بر [[بندگان]] و خود را [[حجت خدا]] بر آنان معرفی کرده است<ref>شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمه، ج۲، ص۴۸۴: {{متن حدیث|فَإِنَّهُمْ حُجَّتِي عَلَيْكُمْ وَ أَنَا حُجَّةُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ}}.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری|اکبر ذاکری، علی]]، [[درآمدی بر سیره معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)|درآمدی بر سیره معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۸۰.</ref>


==[[حجت الله]] بودن [[ائمه]]{{عم}} در [[روایات]]==
==[[حجت الله]] بودن [[ائمه]]{{عم}} در [[روایات]]==
۸۲٬۱۳۴

ویرایش