سند دعای ندبه چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

| پاسخ = [[حجت الاسلام و المسلمین]] '''[[سید جعفر موسوی‌نسب]]'''، در کتاب ''«[[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]»'' در این‌باره گفته است:

::::::«[[دعای ندبه]] دعایی است که از نظر محتوا مستدل و عالی و فصیح و گیرا و عاطفی و حماسی است و در صورت [[آگاهی]] کامل خواننده می‌تواند الهام‌‌‌بخش برای [[اصلاح]] وضع اجتماعی و [[مبارزه با ظلم]] و [[فساد]] گردد و جهشی باشد به‌سوی اهداف بزرگ انسانی.

:::::#کتاب [[مزار کبیر (کتاب)|مزار کبیر]]، تألیف محدّث و دانشمند معروف قرن ششم [[محمد بن جعفر المشهدی]].

:::::#کتاب [[مزار قدیم (کتاب)|مزار قدیم]] که مؤلف آن از دانشمندان معاصر مرحوم [[طبرسی]] نویسنده کتاب [[احتجاج]] از قرن ششم است.

:::::#کتاب [[مصباح الزائر (کتاب)|مصباح الزائر]] تألیف [[سید رضی الدین بن طاووس]] که از زهّاد و بزرگان محدّثان قرن هفتم است. [[مرحوم مجلسی]] هم در [[بحار الانوار]] از این کتاب‌ها [[نقل]] کرده است و در هر سه کتاب [[دعا]] از محمد بن علی بن یعقوب بن اسحاق بن ابی قره و او از [[محمد]] بن [[حسین]] بن سفیان البزوفری که در زمان [[غیبت صغری]] می‌زیسته است که وی به وسیله مکاتبه از طریق نوّاب با [[امام مهدی|امام]] {{ع}} تماس گرفته است و او از [[امام مهدی|حضرت مهدی]] [[امام مهدی|صاحب الامر]] {{ع}} [[نقل]] می‌کند که [[دستور]] دادند این [[دعا]] را بخوانند.

:::::#[[مزار کبیر (کتاب)|مزار کبیر]]، تألیف محدّث و دانشمند معروف قرن ششم [[محمد بن جعفر المشهدی]]؛

:::::#کتاب [[مصباح الزائر (کتاب)|مصباح الزائر]]، ابن طاووس؛

| پاسخ = حجت الاسلام و المسلمین '''[[محمود اباذری]]'''، در کتاب ''«[[ادعیه و زیارات مهدوی (کتاب)|ادعیه و زیارات مهدوی]]»'' در این‌باره گفته است:

::::::«مرحوم [[سید بن طاووس]] در کتاب ارزشمند [[اقبال (کتاب)|اقبال]]، در بخش [[اعمال]] عید سعیدِ فطر باب ۲۳ بدون اشاره به [[سند]] این [[دعا]] می‌‌فرماید: "دعای دیگری پس از [[نماز]] عید است که در عیدهای چهارگانه خوانده می‌‌شود"<ref>ابن طاووس، اقبال الاعمال، ج۱، ص۵۰۴.</ref>، سپس [[دعای ندبه]] را بیان می‌‌کند.

::::::پاسخ: [[حضرت]] [[آیت الله]] [[لطف‌الله صافی گلپایگانی|صافی گلپایگانی]] این [[شبهه]] را این چنین پاسخ داده‌اند که "[[اطمینان]] حاصل است که این [[دعا]] در کتاب بزوفری با [[سند]] بوده است و پس از اینکه از کتاب او [[نقل]] شده است، [[مسامحه]] [[سند]] آن را [[نقل]] نکرده‌اند و یا اینکه آن [[قدر]] معروف و مشهور بوده است که بزوفری هم خود را از ذکر [[سند]] آن بی‌نیاز شمرده است"<ref>صافی گلپایگانی، [[فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)|فروغ ولایت در دعای ندبه]]، ص۳۴.</ref>.

}}

{{پاسخ پرسش  

| پاسخ = حجت الاسلام و المسلمین '''[[خدامراد سلیمیان]]'''، در دو کتاب ''«[[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]»'' و  [[پرسمان مهدویت (کتاب)|پرسمان مهدویت]] در این‌باره گفته است:

::::::«گروهی از [[دانشمندان]] [[شیعه]] [[سند]] این دعای گران‏قدر را معتبر شمرده‌‏اند.

::::::[[سید ابن طاووس حلی]] در کتاب [[اقبال الاعمال]] و کتاب مصباح الزائر و نیز [[شیخ]] [[محمد مشهدی حائری]] در کتاب مزار خود این دعای شریف را آورده‏‌اند. همچنین در مزار قدیم که ظاهراً از نگاشته‏‌های [[قطب راوندی]] است، این [[دعا]] [[نقل]] شده است. روشن است این شخصیت‏‌های گران‏قدر و حدیث‌‏شناس، دعای غیر معتبر را در کتاب‌‏های خود [[نقل]] نمی‌‏کنند. خواندن این [[دعا]] [[خواص]] زیادی دارد؛ از جمله در هر مکان و موضع که با حضور [[قلب]] و [[اخلاص]] کامل خوانده شود و ملتف مضامین عالی و عبارات و اشارات آن باشد، نتیجه آن، توجه و التفات مخصوص [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}‏ در آن مکان و محل، بلکه حضور به هم رساندن آن حضرت در آن مجلس است؛ چنان که در بعضی مواضع و موارد اتفاق افتاده است<ref>  ر. ک: لطف اللّه [[لطف‌الله صافی گلپایگانی|صافی گلپایگانی، لطف‌الله]]، [[فروغ ولایت در دعای ندبه (کتاب)|فروغ ولایت در دعای ندبه]]، [[سلسله مباحث امامت و مهدویت ج۱ (کتاب)|سلسله مباحث امامت و مهدویت]]، پیشگفتار</ref>.

:::::*از دیگر کسانی که این دعا را نقل کرده‌اند به مرحوم [[سید بن طاووس]] اشاره شده است ایشان در کتاب مصباح الزائر آورده است: "بعضی از اصحاب ما چنین گفته‌اند که جناب [[محمّد بن علی بن أبی قرّه]] از کتاب مرحوم [[محمّد بن الحسین بن سفیان بن البزوفری]]، [[دعای ندبه]] را نقل کرده و گفته است که این دعا، دعایی است برای حضرت [[امام مهدی|صاحب الزمان]]{{ع}} که مستحب است آن را در عیدهای چهارگانه- روز جمعه، عید قربان، عید فطر و عید غدیر- بخوانند<ref> سید بن طاووس، مصباح الزائر، ص ۴۴۶.</ref>.

| پاسخ = آقای '''[[مجتبی تونه‌ای]]'''، در کتاب ''«[[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]»'' در این‌باره گفته است:

::::::«[[معارف]] والا و معانی روشن که با اسلوبی بدیع، شیوا و منطقی و عباراتی بلند و [[فصیح]] در این دعای شریف آمده، ما را از ارائه هرگونه [[سند]] و منبع بی‌نیاز می‌کند، که چنین حقایق تابناک و دقایق درخشان، هرگز از هیچ منبعی، جز سرچشمه زلال [[ولایت]] صادر نمی‌شود. ولی برای [[یقین]] بیشتر و [[نورانیت]] دل‌های [[مشتاقان]]، برخی منابع محکم [[دعای ندبه]] را می‌آوریم: نخستین فرد [[موثق]] و مورد اعتمادی که دعای شریف ندبه را در اثر مکتوب خود از [[امام صادق]] {{ع}} [[روایت]] کرده "[[ابو جعفر محمد بن حسین بن سفیان بزوفری]]" است. وی از استادان [[شیخ مفید]] است و [[شیخ مفید]] به فراوانی از او [[روایت]] کرده است. حاج [[آقا بزرگ تهرانی]] می‌نویسد: "[[وثاقت]] او، از [[نقل]] فراوان [[شیخ مفید]] از او، و طلب [[مغفرت]] بر او آشکار می‌باشد<ref>الذریعة، ج ۱، ص ۱۹۴.</ref>. دومین فرد مورد [[اعتماد]] و استنادی که [[دعای ندبه]] را در کتاب خود آورده، "[[محمد بن علی بن ابی قره]]" است که در کتاب "[[الدعاء (کتاب)|الدعاء]]" آن را از کتاب بزوفری [[نقل]] کرده است. [[علامه مجلسی]] نیز می‌نویسد: "و اما [[دعای ندبه]] که مشتمل است بر [[عقاید]] حقّه و تأسّف بر [[غیبت]] [[حضرت قائم]] {{ع}}، به [[سند]] معتبر از [[امام صادق|حضرت امام جعفر صادق]] {{ع}} منقول است"<ref>زاد المعاد، ص ۴۸۶.</ref>. [[علامه مجلسی]] در همین فراز کوتاه به نکات ارزشمندی اشاره فرموده: [[دعای ندبه]] از نظر محتوا مشتمل بر [[عقاید]] حقه است، مأثور است و از [[معصوم]] رسیده است. از نظر [[سند]] معتبر است و [[سند]] آن به [[امام صادق]] {{ع}} می‌رسد<ref>[[با دعای ندبه در پگاه جمعه (کتاب)|با دعای ندبه در پگاه جمعه]]، مهدی‌پور، ص ۶۳.</ref>.

::::::کتاب وزین "با [[دعای ندبه]] در پگاه [[جمعه]]" نقد و بررسی اشکالات سندی و محتوایی [[دعای ندبه]] است که توسط‍‌ جناب آقای [[علی اکبر مهدی‌پور]] تدوین شده و مطالب ارزشمندی دارد»<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۴۱۱.</ref>.

}}

:::::#قبل از این بزرگان، این [[دعا]] را [[شیخ]] جلیل ثقه [[ابوالفرج محمد بن علی بن یعقوب بن اسحاق بن ابی قره قنانی]] که معاصر [[شیخ نجاشی]] و از اعلام قرن پنجم بوده، [[نقل]] کرده است. کسی که [[شیخ]] [[محمد بن مشهدی]] در کتاب [[المزار (کتاب)|المزار]] از او زیاد [[نقل]] می‌کند.

:::::#و نیز [[شیخ]] جلیل ثقه [[ابوجعفر محمد بن حسین بن سفیان بزوفری]] در کتاب [[الدعاء (کتاب)|الدعاء]] [[نقل]] کرده است. او که از [[مشایخ]] [[شیخ مفید]] به حساب می‌آید مورد تأیید خاص او قرار گرفته است. حاجی نوری در خاتمه [[المستدرک (کتاب)|المستدرک]] او را از [[مشایخ]] [[شیخ مفید]] برشمرده و به [[وثاقت]] و جلالت [[قدر]] او [[شهادت]] داده است.

}}

{{پاسخ پرسش  

:::::#[[با دعای ندبه در پگاه جمعه (کتاب)|با دعای ندبه در پگاه جمعه]]، نوشته [[علی اکبر مهدی پور]]، انتشارات [[موعود]] تهران.

:::::#[[حجیت سندی دعای ندبه (کتاب)|حجیت سندی دعای ندبه]]، نوشته گروه تحقیقات اندیشه اعتقادات نقلی، انتشارات تا [[ظهور]] [[قم]].

}}